Nhóm trưởng:
Thành viên:
Học sinh lớp …… trường……….

NƠI HỘI TỤ KHÍ
THIÊNG SÔNG NÚI

Ví trí địa lý

Lịch sử
Danh thắng

•

Quần thể di tích đền Hùng nằm từ chân núi đến đỉnh ngọn
núi Nghĩa Lĩnh cao 175 mét thuộc địa phận xã Hy Cương,
thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ

•

Trong khu rừng được bảo vệ nghiêm ngặt giáp giới với
những xã thuộc huyện Lâm Thao, Phù Ninh và vùng ngoại ô
thành phố Việt Trì, cách trung tâm thành phố Việt Trì 7 km về
phía Bắc, cách thủ đô Hà Nội 90 km

* Đền Hùng được xây dựng trên núi
Hùng - thuộc đất Phong Châu - vốn
là đất kế đô của Nhà nước Văn Lang
4.000 năm trước đây.

* Toàn khu di tích Đền Hùng xưa kia là
rừng già nhiệt đới, đến nay chỉ còn
núi Hùng là rậm rạp xanh tươi với
150 loài thảo mộc thuộc 35 họ, trong
đó còn sót lại một số cây đại thụ
như chò, thông, lụ,…và một vài
giống cây cổ sơ như kim giao, thiên
tuế,..

* Lễ hội đền Hùng còn gọi là Giỗ

tổ Hùng Vương là một lễ hội lớn
mang tầm vóc quốc gia ở Việt Nam,
tưởng nhớ và tỏ lòng biết ơn công
lao lập nước của các vua Hùngnhững vị vua đầu tiên của dân tộc.

Từ chân núi, du khách sẽ
được chiêm ngưỡng lần
lượt các di tích kiến trúc
như:

1.Cổng đền
2.Đền Hạ
3.Nhà bia
4.Chùa Thiên Quang
5.Đền Trung
6.Đền Thượng
7.Đền Giếng
8.Đền Tổ Mẫu Âu Cơ
9.Bảo tàng Hùng Vương
10. Lăng Hùng Vương

*

Được xây dựng vào năm Khải Định
thứ 2 (1917). Cổng xây kiểu vòm
cuốn cao 8,5m, hai tầng 8 mái, lợp
giả ngói ống.

*

Tầng dưới có một cửa vòm cuốn
lớn, đầu cột trụ cổng tầng trên có
cửa vòm nhỏ hơn, 4 góc tầng mái
trang trí Rồng, đắp nổi hai con
Nghê.

*

Giữa cột trụ và cổng đắp nổi phù
điêu hai võ sỹ, một người cầm
giáo, một người cầm rìu chiến, mặc
áo giáp, ngực trang trí hổ phù.

*

Giữa tầng một có đề bức đại tự:
“Cao sơn cảnh hành” (lên núi cao
nhìn xa rộng). Còn có người dịch là
“Cao sơn cảnh hạnh” (Đức lớn
như núi cao)

Tương truyền nơi đây, Mẹ Âu Cơ sinh ra bọc trăm trứng, sau nở thành 100 người con trai, nguồn gốc “đồng bào” (cùng bọc) được bắt
nguồn từ đây. Dấu tích giếng “Mắt Rồng” là nơi mẹ Âu Cơ ấp trứng nay vẫn còn ở phía sau đền.

Đền Hạ

Giếng “Mắt Rồng

* Nhà Bia

Nhà bia Đền Hùng là một kiến trúc hình lục giác gồm 6 mái.Trong nhà bia trước
đây, những tấm bia ở đây ghi lại việc tu sửa lên núi Hùng. Ngoài ra ,vào ngày
19/9/1945, ở đây còn ghi lại lời dặn dò của Bác Hồ khi đến thăm Đền Hùng: “Các
vua Hùng đã có công dựng nước. Bác cháu ta phải cùng nhau giữ lấy nước.

* Chùa Thiên Quang
Chùa Thiên Quang nằm ngay cạnh Đền Hạ và thờ phật theo hệ phái Đại Thừa. Trước
sân chùa có hai tháp sư hình trụ cao 4 tầng. Trên gác có treo một quả chuông , không
ghi niên đại mà chỉ khắc dòng: “Đại Việt quốc, Sơn Tây dạo Lâm Thao phủ, Sơn Vi
huyện, Hy Cương xã, Cổ Tích thôn cư phụng.” Qua đó có thể đoán quả chuông
được đúc từ thời Hậu Lê.

* Đền Trung

Theo truyền thuyết, Đền Trung là nơi vua Hùng,Lạc Hầu và
Lạc Tướng cùng nhau đi thăm thiên nhiên và gặp gỡ bàn bạc
quốc sự. Tại đây, vị vua Hùng Vương thứ 6 đã nhường ngôi cho
Lang Liêu- người con đã làm ra bánh chưng, bánh dày.

* Tương truyền rằng thời Hùng Vương, Vua

Hùng thường lên đỉnh núi Nghĩa Lĩnh để tiến
hành nghi lễ tín ngưỡng của cư dân nông
nghiệp thờ trời đất, thờ thần lúa, cầu mong
mưa thuận gió hoà, mùa màng tươi tốt, nhân
khang vật thịnh.

* Tục truyền đây còn là nơi vua Hùng thứ 6 lập

đàn cầu trời ban cho người tài ra giúp nước
đánh giặc Ân. Sau khi Thánh Gióng đánh tan
giặc và bay về trời, vua Hùng cho lập đền thờ
vọng trên đỉnh núi.

* Bên phía tay trái Đền có một cột đá thề, tương

truyền do Thục Phán dựng lên khi được Vua
Hùng thứ 18 truyền ngôi để thề nguyện bảo vệ
non sông đất nước mà Hùng Vương trao lại và
đời đời hương khói trông nom miếu vũ họ
Vương. Cột đá cao 1,3m, rộng 0,3m, hình
vuông. Đến năm 1968, Ty Văn hoá Vĩnh Phú
tôn tạo lên bệ như hiện nay.

* Tương truyền là nơi hai công chúa Tiên Dung và Ngọc Hoa (con gái
của Vua Hùng thứ 18) thường soi gương, vấn tóc khi theo cha đi
kinh lý qua vùng này. Hai bà có công dạy dân trồng lúa nước và trị
thuỷ nên được nhân dân lập đền thờ phụng muôn đời.
* Đền được xây dựng vào thế kỷ XVIII, theo hướng Đông Nam, kiến
trúc kiểu chữ công, gồm nhà tiền bái (3 gian), hậu cung (3 gian), 1
chuôi vồ và 2 nhà oản (4 gian), có phương đình nối tiền bái với hậu
cung.

* Đền Tổ Mẫu Âu Cơ được xây dựng trên đỉnh núi Vặn (Tên mỹ là tự là núi Ốc Sơn),

thuộc thôn Cổ Tích, xã Hy Cương, thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ, có độ cao
170,2m so với mặt biển, nằm trong hệ thống “Tam sơn cấm địa” là núi Hùng, núi
Trọc, núi Vặn
* Đứng trên đỉnh núi Vặn có thể bao quát một vùng rộng lớn sơn thuỷ hữu tình. Phía
trước núi Vặn là núi Hùng, nơi thờ tự các vua Hùng. Núi Hùng trông xa giống như
đầu con rồng lớn, mình rồng uốn lượn thành núi Trọc, núi Vặn ở phía sau. Bên tả
có dòng sông Hồng, bên hữu có dòng sông Lô tựa như hai dải lụa đào, bao bọc lấy
ba ngọn “Tổ Sơn” ở giữa. Phía sau núi Vặn là những dãy đồi lớn san sát như bát
úp, gắn với truyền thuyết “Trăm voi chầu về Đất Tổ”. Cảnh thế ngoạn mục hùng vĩ,
đất đầy khí thiêng của sơn thuỷ tụ hội..

củađược
Bảo khởi
tàng công
Hùngxây
Vương
tập1996
trung
*Phần
tàngtrưng
Hùngbày
Vương
dựng được
vào năm
* Bảo
vào 3 chủ đề chính:

và- được
khánhgiai
thành
đúng
ngày
hội Vương
Đền Hùng
nămcác
Quýhiện
Mùi
Giới thiệu
đoạn
văn
hoákhai
Hùng
bằng
(2003)
do Tổng
thưthời
Đỗ Mười
cắt băng
khánh
gần
vật liên
quanBíđến
đại Hùng
Vương
tìmthành.
đượcVới
trên
đất
700
hiện
vậtvà
gốc
trênPhúc.
tổng số hơn 4.000 hiện vật có trong Bảo
Phú
Thọ
Vĩnh
tàng,
162thiệu
bức ảnh,
bức thành
tranh gốm,
mài,
- Giới
việc4hình
khu 5dibức
tíchtranh
Đền sơn
Hùng
và9ýbức
thức
dựng
khu
di tích
Hùng
của
dân hiện
cả nước.
gòxây
đồng,
5 hộp
hình,
mộtĐền
nhóm
tượng
lớnnhân
và nhiều
vật khác
- Tình
cảm
của
sự đề
quan
tâm
của
người
được
trưng
bày
đãnhân
khắc dân,
hoạ chủ
tổng
quát:
“Các
Vuađứng
Hùng đầu
Nhànước
nướcVăn
phong
đây,
của Bác
vàsử”.
các đồng
dựng
Langkiến
trên trước
mảnh đất
Phong
ChâuHồ
lịch

chí lãnh đạo Đảng ngày nay đối với Đền Hùng.

Lăng Hùng Vương
Lăng Hùng Vương được cho là lăng mộ của đời Hùng Vương thứ 6, được
xây dựng vào năm Tự Đức thứ 27 ( 1870). Lăng mộ nằm ở phía đông của
Đền Thượng với diện tích khá khiêm tốn. Các mặt Tây, Đông, Nam đều có
hình vòm, hai bên có hình kì lân, bốn bức tượng được trang trí bằng hoa và
đá , ở phía bên trong là mộ Vua Hùng.

Múa lân mở đầu cho đám rước tại Lễ hội
đường phố

Lễ hội đền Hùng năm 2009.

Câu 1: Đền Hùng nằm ở đâu?
A. Phú Thọ
B. Bắc Ninh

C. Hà Nội
D. Sơn La

Câu hỏi 2: Ngày 10/3 âm lịch hàng năm chính
thức trở thành ngày Giỗ tổ Hùng Vương từ bao
giờ?
A. Nhà Trần
B. Nhà Lý
C. Nhà Nguyễn
D. Nhà Lê

Câu hỏi 3: Theo sự tích Âu Cơ – Lạc Long Quân
thì những người con theo mẹ Âu Cơ lên vùng cao
đã tôn người anh cả lên làm vua, người đó chính
là?
A. Hùng Vương
B. An Dương Vương
C. Thủy Tinh
D. Sơn Tinh

Câu 4: Các vua Hùng đã có công lao gì với đất
nước?
A. Các vua Hùng đã có công khai hoang mở
mang diện tích trồng trọt
B. Các vua Hùng đã có công dựng nước
C. Các vua Hùng đã có công giữ nước
D. Các vua Hùng đã có công lãnh đạo nhân dân
chống giặc ngoại xâm

Câu hỏi 5: Loại bánh mang biểu tượng của ngày giỗ
Tổ là?
A.Bánh gai, bánh tổ
B.Bánh giò, bánh tiêu
C. Bánh tét, bánh bò
D. Bánh chưng, bánh dày