HOẠT
ĐỘNG

MỞ ĐẦU/ KHỞI ĐỘNG

ĐIỆN BIÊN PHỦ
BẢN HÙNG CA BẤT DIỆT

Nhằm tiếp tế cho quân đội Pháp, địch đã
dùng máy bay để thả các thùng hàng tiếp tế.
Hãy tìm cách ngăn cản sự viện trợ của máy
bay bằng cách trả lời đúng các câu hỏi.
Mỗi câu trả lời đúng các em sẽ bắn rơi một
máy bay địch.
Thời gian suy nghĩ trả lời cho mỗi câu hỏi
là 10 giây.

Bắt
đầu!

HẾT
GIỜ

Nghiệm của phương trình
là

A. .

B. .

C. .

D. .

Bắt
đầu!

HẾT
GIỜ

Nghiệm của phương trình
là

A. .

B. .

C. .

D. .

Bắt
đầu!

HẾT
GIỜ

Điều kiện xác định
của phân thức là

A. .

B. .

C. .

D. .

Bắt
đầu!

Điều kiện xác định của
biểu thức là

HẾT
GIỜ

A. .

B. .

C. .

D. .

Bắt
đầu!

HẾT
GIỜ

Điều kiện xác định của
biểu thức là

A. .

B. .

C. .

D. .

CHƯƠNG II: PHƯƠNG TRÌNH VÀ
BẤT PHƯƠNG TRÌNH BẬC NHẤT MỘT ẨN
BÀI 4: PHƯƠNG TRÌNH QUY VỀ
PHƯƠNG TRÌNH BẬC NHẤT MỘT ẨN (Tiết 2)

HOẠT
ĐỘNG

HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

BÀI 4: PHƯƠNG TRÌNH QUY VỀ PHƯƠNG TRÌNH BẬC NHẤT
MỘT ẨN (Tiết 2)

2. PHƯƠNG TRÌNH CHỨA ẨN Ở MẪU
a) Điều kiện xác định của một phương trình
Xét phương trình .
HĐ3: Chuyển các biểu thức chứa ẩn từ vế phải sang vế trái,
rồi thu gọn vế trái.
HĐ4: Giá trị có là nghiệm của phương trình đã cho hay
không? Vì sao?

BÀI 4: PHƯƠNG TRÌNH QUY VỀ PHƯƠNG TRÌNH BẬC NHẤT
MỘT ẨN (Tiết 2)

2. PHƯƠNG TRÌNH CHỨA ẨN Ở MẪU
a) Điều kiện xác định của một phương trình
Xét phương trình .
HĐ3: Chuyển các biểu thức chứa ẩn từ vế phải sang vế trái, rồi thu
gọn vế trái.
HĐ3:

GIẢI

BÀI 4: PHƯƠNG TRÌNH QUY VỀ PHƯƠNG TRÌNH BẬC NHẤT
MỘT ẨN (Tiết 2)
2. PHƯƠNG TRÌNH CHỨA ẨN Ở MẪU
a) Điều kiện xác định của một phương trình
Xét phương trình .
HĐ4: Giá trị có là nghiệm của phương trình đã cho hay không? Vì sao?
GIẢI
HĐ4: Giá trị không là nghiệm của phương trình đã cho.
Vì làm phân thức của phương trình không xác định.
Khi
Chẳng
giảihạn,
phương
đối với
trình
phương
chứa trình
ẩn ở mẫu,
trên, ta
để phải
phương
chú trình
ý đếnxác
điềuđịnh
kiệnthì
xác
hay định
.
của phương trình đó.

BÀI 4: PHƯƠNG TRÌNH QUY VỀ PHƯƠNG TRÌNH BẬC NHẤT
MỘT ẨN (Tiết 2)

2. PHƯƠNG TRÌNH CHỨA ẨN Ở MẪU
a) Điều kiện xác định của một phương trình
Đối với phương trình chứa ẩn ở mẫu, ta thường đặt
điều kiện cho ẩn để tất cả các mẫu thức trong phương trình
đều khác 0 và gọi đó là điều kiện xác định (viết tắt là ĐKXĐ)
của phương trình.

BÀI 4: PHƯƠNG TRÌNH QUY VỀ PHƯƠNG TRÌNH BẬC NHẤT
MỘT ẨN (Tiết 2)
2. PHƯƠNG TRÌNH CHỨA ẨN Ở MẪU
a) Điều kiện xác định của một phương trình
Ví dụ 3. Tìm điều kiện xác định của mỗi phương trình sau:
a) ;
b) .
GIẢI

a) Vì khi
nên ĐKXĐ của phương trình
là

GIẢI

b) Vì khi
và khi
nên ĐKXĐ của phương trình
là và

BÀI 4: PHƯƠNG TRÌNH QUY VỀ PHƯƠNG TRÌNH BẬC NHẤT
MỘT ẨN (Tiết 2)
2. PHƯƠNG TRÌNH CHỨA ẨN Ở MẪU
a) Điều kiện xác định của một phương trình
Luyện tập 2. Tìm điều kiện xác định của mỗi phương trình sau:
a) ;
b) .
GIẢI

a) Vì khi
nên ĐKXĐ của phương trình
là .

GIẢI

b) Vì khi
và phân thức xác định khi
nên ĐKXĐ của phương trình
là và .

BÀI 4: PHƯƠNG TRÌNH QUY VỀ PHƯƠNG TRÌNH BẬC NHẤT
MỘT ẨN (Tiết 2)
2. PHƯƠNG TRÌNH CHỨA ẨN Ở MẪU
b) Cách giải phương trình chứa ẩn ở mẫu
HĐ5. Xét phương trình .
Hãy thực hiện các yêu cầu sau để giải phương trình :
a) Tìm điều kiện xác định của phương trình ;
b) Quy đồng mẫu hai vế của phương trình , rồi khử mẫu;
c) Giải phương trình vừa tìm được;
d) Kết luận nghiệm của phương trình .
HOẠT ĐỘNG CẶP ĐÔI: 7 PHÚT
3 PHÚT HOẠT ĐỘNG CÁ NHÂN
4 PHÚT THẢO LUẬN CẶP ĐÔI

BÀI 4: PHƯƠNG TRÌNH QUY VỀ PHƯƠNG TRÌNH BẬC NHẤT
MỘT ẨN (Tiết 2)
2. PHƯƠNG TRÌNH CHỨA ẨN Ở MẪU
b) Cách giải phương trình chứa ẩn ở mẫu
HĐ5.
phương
trình
. ẩn ở mẫu ta làm như thế nào?
Để giảiXét
phương
trình
chứa
GIẢI
a) Điều kiện xác định và .
b) Quy đồng mẫu, ta có ,
Khử mẫu của phương trình, ta được
c)
d) Giá trị thoả mãn ĐKXĐ. Vậy nghiệm phương trình là

BÀI 4: PHƯƠNG TRÌNH QUY VỀ PHƯƠNG TRÌNH BẬC NHẤT
MỘT ẨN (Tiết 2)
2. PHƯƠNG TRÌNH CHỨA ẨN Ở MẪU
b) Cách giải phương trình chứa ẩn ở mẫu
Để giải phương trình chứa ẩn ở mẫu ta thường thực hiện các bước như
sau:
Bước 1. Tìm điều kiện xác định của phương trình.
Bước 2. Quy đồng mẫu hai vế của phương trình rồi khử mẫu.
Bước 3. Giải phương trình vừa tìm được.
Bước 4 (Kết luận). Trong các giá trị tìm được của ẩn ở Bước 3, giá trị nào
thoả mãn điều kiện xác định chính là nghiệm của phương trình đã cho.

BÀI 4: PHƯƠNG TRÌNH QUY VỀ PHƯƠNG TRÌNH BẬC NHẤT
MỘT ẨN (Tiết 2)
2. PHƯƠNG TRÌNH CHỨA ẨN Ở MẪU
b) Cách giải phương trình chứa ẩn ở mẫu
Ví dụ 4. Giải phương trình .
GIẢI

Điều kiện xác định và .
Quy đồng mẫu và khử mẫu, ta được ,
suy ra

Giá trị không thoả mãn ĐKXĐ. Vậy phương trình (2) vô nghiệm.

HOẠT
ĐỘNG

LUYỆN TẬP

BÀI 4: PHƯƠNG TRÌNH QUY VỀ PHƯƠNG TRÌNH BẬC NHẤT
MỘT ẨN (Tiết 2)
2. PHƯƠNG TRÌNH CHỨA ẨN Ở MẪU
b) Cách giải phương trình chứa ẩn ở mẫu
Luyện tập 3. Giải phương trình .
GIẢI

Điều kiện xác
định .ĐỘNG NHÓM: 7 PHÚT
HOẠT
Quy đồng mẫu
và khửHOẠT
mẫu, taĐỘNG
được , CÁ NHÂN
3 PHÚT
suy ra
4 PHÚT THẢO LUẬN NHÓM
(thoả mãn ĐKXĐ). Vậy phương trình có nghiệm là .

HOẠT
ĐỘNG

VẬN DỤNG

BÀI 4: PHƯƠNG TRÌNH QUY VỀ PHƯƠNG TRÌNH BẬC NHẤT
MỘT ẨN (Tiết 2)
2. PHƯƠNG TRÌNH CHỨA ẨN Ở MẪU
Bài 2.5 (SGK/30). Hai người cùng làm chung một công việc thì xong
trong giờ. Hai người cùng làm được giờ thì người thứ nhất bị điều đi
làm công việc khác. Người thứ hai tiếp tục làm việc trong giờ nữa thì
xong công việc. Gọi là thời gian người thứ nhất làm một mình xong
công việc (đơn vị tính là giờ, ).
a) Hãy biểu thị theo :
- Khối lượng công việc mà người thứ nhất làm được trong giờ;
- Khối lượng công việc mà người thứ hai làm được trong giờ.
b) Hãy lập phương trình theo và giải phương trình đó. Sau đó cho biết,
nếu làm một mình thì mỗi người phải làm trong bao lâu mới xong công
việc đó.

BÀI 4: PHƯƠNG TRÌNH QUY VỀ PHƯƠNG TRÌNH BẬC NHẤT
MỘT ẨN (Tiết 2)
2. PHƯƠNG TRÌNH CHỨA ẨN Ở MẪU
Bài 2.5. (SGK/30)
a) Gọi là thời gian người thứ nhất làm một mình xong công việc
(đơn vị tính là giờ, ).
Khối lượng công việc mà người thứ nhất làm được trong giờ là
(công việc)
Khối lượng công việc mà hai người làm được trong giờ là
(công việc)
Khối lượng công việc mà người thứ hai làm được trong giờ là
(công việc)

BÀI 4: PHƯƠNG TRÌNH QUY VỀ PHƯƠNG TRÌNH BẬC NHẤT
MỘT ẨN (Tiết 2)
2. PHƯƠNG TRÌNH CHỨA ẨN Ở MẪU

Bài 2.5. b) Theo bài ra ta có phương trình

(thoả mãn điều kiện)
Suy ra, khối lượng công việc người thứ hai làm trong giờ là
( công việc ).
Vậy người thứ nhất làm một mình xong công việc trong giờ, người thứ
hai làm một mình xong công việc trong giờ.

HƯỚNG DẪN HỌC Ở NHÀ
❑ Nắm vững cách giải phương trình tích
❑ Nắm vững cách giải phương trình chứa ẩn ở mẫu
❑ Làm bài tập 2.3; 2.4 (SGK – trang 30)
❑ Làm các bài tập trong SBT
❑ Nghiên cứu Bài 5. Bất đẳng thức và tính chất.

THE
END