Tiết 48
BÀI 35:
Ankan:Tính chất hóa học,
điều chế và ứng dụng
I. TÍNH CHẤT HOÁ HỌC

Câu hỏi:
Nhắc lại đặc điểm cấu tạo của phân tử ankan, từ đó dự đoán khả năng phản ứng của ankan?
Nhận xét: Do đặc điểm cấu tạo (chỉ gồm các liên kết б) nên ankan ở nhiệt độ thường không tham gia phản ứng với dd axit, bazơ và các chất oxi hóa
Khi chiếu sáng,đun nóng hoặc có xúc tác ankan tham gia phản ứng thế, phản ứng tách và phản ứng oxi hóa

I. TÍNH CHẤT HOÁ HỌC

C
H
H
H
H
Cl
Cl
+
Cl
Cl
Cl
Cl
Cl
Cl
1. Phản ứng thế
Phản ứng thế clo vào phân tử metan
1. Phản ứng thế
điclometan (metylen clorua)
triclometan (clorofom)
tetraclometan (cacbontetraclorua)
CH3Cl + Cl2 CH2Cl2 + HCl
CH2Cl2 + Cl2 CHCl3 + HCl
CHCl3 + Cl2 CCl4 + HCl
CH4 + Cl2 CH3Cl + HCl
clometan (metyl clorua)
1. Phản ứng thế










Bài tập:
Viết các công thức cấu tạo của C5H12, mỗi chất
tác dụng với clo tạo mấy dẫn xuất monoclo
2. Phản ứng tách


Bài tập : Viết phản ứng đề hiđro hóa và phản ứng
cracking pentan
1. Đề hiđro hoá pentan ?
C5H12 ? C5H10 + H2
2. Crackinh pentan ?
3. Phản ứng ôxi hoá


* Một số phản ứng oxi hóa không hoàn toàn
1. CH4 + O2  C + H2O

2. CH4 + O2 HCHO + H2O

3. CH4 + 1/2 O2 CO + H2

4. C4H10 + 5/2O2 2CH3COOH+ H2O
Đốt thiếu khí
200 at, 300oC
Cu
500oc , Ni
Mn2+
180o,50atm
IV. ĐIỀU CHẾ.
1. Trong phòng thí nghiệm.
CH3 COONa + NaOH
CaO, to
CH4
+ Na2CO3
RCOONa + NaOH  RH + Na2CO3

Al4C3 + 12H2O  3CH4 + 4Al(OH)3

C4H10  CH4 + C3H6

C + H2  CH4

2. Trong công nghịêp
-Chưng cất phân đoạn dầu mỏ thu được các ankan.
- Từ khí thiên nhiên và khí mỏ dầu .
V. ỨNG DỤNG CỦA ANKAN.
V. ỨNG DỤNG CỦA ANKAN.
- Các ankan có ứng dụng trong nhiều lĩnh vực khác nhau: làm nhiên liệu, nguyên liệu cho công nghiệp …
Nến
Nhiên liệu đốt
Nhớt động cơ
BÀI TẬP CỦNG CỐ
Ankan là hiđrocacbon no mạch hở.
Nung nóng ankan thu được hỗn hợp các ankan có phân tử
khối nhỏ hơn.
Ankan có thể bị tách hiđro thành anken tương ứng.
Phản ứng của clo với ankan tạo thành ankyl clorua thuộc loại
phản ứng thế.
Câu 1: Đánh dấu đúng (Đ) hoặc sai (S) vào các câu sau:
Đ
Ankan có nhiều trong dầu mỏ.
Đ
S
Đ
Đ
BÀI TẬP CỦNG CỐ


Câu 2: Sản phẩm chính của phản ứng sau là:




Rất tiếc, bạn đã chọn sai !
Rất tiếc, bạn đã chọn sai !
Rất tiếc, bạn đã chọn sai !
Hoan hô, bạn đã chọn đúng
Câu 3:
Cho 3 ống nghiệm đựng hexan đánh dấu A,B và C. Cho vào mỗi ống nghiệm từng chất sau: dung dịch axit sunfuric loãng vào A, dung dịch natri hiđroxit vào B, brom vào C rồi đặt trên miệng mỗi ống nghiệm một mảnh giấy quì tím tẩm nước. Nêu hiện tượng quan sát được.
Đun nóng nhẹ các ống nghiệm trên và để ra ngoài ánh sáng. Nêu và giải thích hiện tượng quan sát được
BÀI TẬP CỦNG CỐ
Câu 4:
Đốt cháy hoàn toàn một mẫu hiđrocacbon người ta thấy thể tích hơi nước sinh ra gấp 1,2 lần thể tích khí cacbonic (đo trong cùng điều kiện). Biết rằng hiđrocacbon đó chỉ tạo thành một dẫn xuất monoclo duy nhất. Hãy xác định công thức cấu tạo của nó
BÀI TẬP CỦNG CỐ
Câu 5:
Clo hóa một ankan theo tỉ lệ mol 1:1 được dẫn xuất monoclo duy nhất có %Cl =33,33% về khối lượng. Gọi tên ankan đó.
BÀI TẬP CỦNG CỐ
Câu 6:
Cho 0,05 mol 1 ankan A tác dụng vừa đủ với 7,1 gam khí clo thu được 5,65 gam dẫn xuất B. Xác định công thức phân tử của A và B
BÀI TẬP CỦNG CỐ