Bài 24 - Văn bản

Sang thu

I- Tìm hiểu chung.
1- Tác giả:
- Nguyễn Hữu Thỉnh sinh
năm1942, quê quán huyện Tam
Dương, tỉnh Vĩnh Phúc. Ông là
nhà thơ trưởng thành trong
thời kì kháng chiến chống Mĩ
cứu nước, viết nhiều, viết hay
về con người, cuộc sống ở làng
quê, về mùa thu.

Hữu Thỉnh

Bài 24 - Văn bản

Sang thu

I- Tìm hiểu chung.
1- Tác giả:
2- Tác phẩm:
- Bài thơ sáng tác năm 1977. Những suy
nghĩ của người lính từng trải qua một
thời trận mạc và cuộc sống khó khăn sau
ngày đất nước thống nhất đọng lại trong
những vần thơ Sang thu lắng sâu cảm
xúc.
- Thể thơ 5 chữ

Hữu Thỉnh

Bỗng nhận ra hương ổi
Phả vào trong gió se
Sương chùng chình qua ngõ
Hình như thu đã về
Sông được lúc dềnh dàng
Chim bắt đầu vội vã
Có đám mây mùa hạ
Vắt nửa mình sang thu
Vẫn còn bao nhiêu nắng
Đã vơi dần cơn mưa
Sấm cũng bớt bất ngờ
Trên hàng cây đứng tuổi
Hữu Thỉnh

Bỗng nhận ra hương ổi
Phả vào trong gió se
Sương chùng chình qua ngõ
Hình như thu đã về
Sông được lúc dềnh dàng
Chim bắt đầu vội vã
Có đám mây mùa hạ
Vắt nửa mình sang thu
Vẫn còn bao nhiêu nắng
Đã vơi dần cơn mưa
Sấm cũng bớt bất ngờ
Trên hàng cây đứng tuổi

Hữu Thỉnh

Cách 1: 3 đoạn
- Khổ 1: Tín hiệu báo thu sang
- Khổ 2: Quang cảnh đất trời sang thu
- Khổ 3: Biến đổi của cảnh vật sang thu
Cách 2: 2 phần
- Phần 1: Cảm xúc của nhà thơ trước khoảnh khắc
giao mùa.
- Phần 2: Những suy ngẫm của nhà thơ.

Bài 24 - Văn bản

Sang thu

II. Đọc – hiểu văn bản:
1. Nội dung:
a. Cảm xúc của nhà thơ trước
khoảnh khắc giao mùa:
*Tín hiệu báo thu sang:
- Từ ngữ gợi tả: Bỗng, phả, hình
như
- Tín hiệu: hương ổi, gió se,
sương.
- Nhân hóa: sương chùng chình
 Tâm trạng ngỡ ngàng của nhà thơ
trước khoảnh khắc giao mùa.

Hữu Thỉnh

Bỗng nhận ra hương ổi
Phả vào trong gió se
Sương chùng chình qua ngõ
Hình như thu đã về

Bài 24 - Văn bản

Sang thu

Hữu Thỉnh

Sông được lúc dềnh dàng
II. Đọc – hiểu văn bản:
Chim bắt đầu vội vã
1. Nội dung:
Có đám mây mùa hạ
Vắt nửa mình sang thu
a. Cảm xúc của nhà thơ trước
khoảnh khắc giao mùa:
* Quang cảnh đất trời sang thu:
- Nhân hóa: sông dềnh dàng, chim vội vã
- Từ láy: dềnh dàng, vội vã
- Hình ảnh liên tưởng: đám mây mùa hạ- vắt
nửa mình sang thu.
 Tâm trạng bâng khuâng trước cảnh đất trời
sang thu.

Bài 24 - Văn bản

Sang thu

Hữu Thỉnh

II. Đọc – hiểu văn bản:
1. Nội dung:
a. Cảm xúc của nhà thơ trước khoảnh khắc giao
mùa.
* Biến đổi của cảnh vật sang thu:
- Nắng vẫn cũn nhưng nhạt dần
- Mưa vơi dần
- Sấm cũng bớt
- Hàng cây đứng tuổi
 Tâm trạng bâng khuâng ngỡ ngàng, cảm nhận tinh
tế của nhà thơ khi chợt nhận ra những tín hiệu báo
thu sang.

Vẫn còn bao nhiêu nắng
Đã vơi dần cơn mưa
Sấm cũng bớt bất ngờ
Trên hàng cây đứng tuổi

Sấm cũng bớt bất ngờ
Trên hàng
hàng cây
cây đứng
đứng tuổi
tuổi
* Tả thực:
* Ý nghĩa ẩn dụ:

Hình thức thảo luận nhóm 4
Thời gian thảo luận: 1 phút
- Sấm và hàng cây lúc sang thu.
Sấm: Vang động bất thường của ngoại
cảnh, của cuộc đời.
Hàng cây đứng tuổi: Con người từng trải.

“Với hình ảnh có giá trị tả thực về hiện tượng thiên nhiên này,
gửi gắm
ngẫm“ của
khi con
từng
Có ý kiến
chosuy
rằng:
Haimình,
câu thơ
cuốingười
của đã
khổ
thơtrải
thứ
? tôi muốn
thì cũng
vữngcóvàng
tác động
bấtnhiều
thườnghàm
của ý
ba vừa
tínhhơn
tả trước
thực,những
vừa chứa
đựng
ngoạisâu
cảnh,
củaEm
cuộc
xa”.
cóđời.”
đồng ý không ? Vì sao ?
(Lời tâm sự của nhà thơ Hữu Thỉnh)

Bài 24 - Văn bản

Sang thu

Hữu Thỉnh

II. Đọc – hiểu văn bản:
1. Nội dung:
a. Cảm xúc của nhà thơ trước khoảnh khắc giao mùa.
b. Những suy ngẫm của nhà thơ:
- Tả thực: Sấm và hàng cây lúc sang thu
- Ẩn dụ: + Sấm: Vang động bất thường của ngoại cảnh, của cuộc đời.
+ Hàng cây đứng tuổi: Con người từng trải.
- Suy ngẫm của tác giả: khi con người đã từng trải thì cũng vững vàng
hơn trước những tác động bất thường của ngoại cảnh, của cuộc đời.
 Suy ngẫm của tác giả làm nên đặc điểm của cái tôi trữ tình sâu sắc trong
bài thơ.

Bài 24 - Văn bản

Sang thu

Hữu Thỉnh

II. Đọc – hiểu văn bản:
1. Nội dung:
2. Nghệ thuật:
- Khắc hoa được hình ảnh thơ đẹp, gợi cảm, đặc sắc về
thời điểm giao mùa hạ – thu ở nông thôn vùng đồng bằng
Bắc bộ.
- Sáng tạo trong việc sử dụng từ ngữ (bỗng, phả, hình
như,…), phép nhân hoá (sương chùng chình, sông dềnh
dàng,…), phép ẩn dụ (sấm, hàng cây đứng tuổi).

Bài 24 - Văn bản

Sang thu

Hữu Thỉnh

II. Đọc – hiểu văn bản:
1. Nội dung
2. Nghệ thuật
3. Ý nghĩa văn bản:
Bài thơ thể hiện những cảm nhận tinh tế của nhà
thơ trước vẻ đẹp của thiên nhiên trong khoảnh khắc
giao mùa ở đồng bằng Bắc bộ.

BÂNG KHUÂNG…

NGỠ NGÀNG…

SUY NGẪM…

HƯỚNG DẪN TỰ HỌC
- Làm bài tập 2 trang 127
- Gợi ý:
+ Phương thức biểu cảm
+ Dũng cảm xúc: Ngỡ ngàng- Ngây ngất- Ngẫm nghĩ
- Viết đoạn văn nêu cảm nhận về hai câu thơ cuối bài
- Soạn bài Nói vói con:
+ Nhóm 1: Tìm hiểu tác giả
+ Nhóm 2: Tìm hiểu tác phẩm