Từ hạt nảy mầm  cây trưởng thành .
Cho biết đó là hiện tượng gì?
Thế nào là sinh trưởng ở thực vật?
Thế nào là phát triển ở thực vật?
A – SINH TRƯỞNG VÀ PHÁT TRIỂN Ở THỰC VẬT
Chương III
SINH TRƯỞNG VÀ PHÁT TRIỂN
Bài 34:
SINH TRƯỞNG Ở THỰC VẬT
SINH TRƯỞNG Ở THỰC VẬT
I. KHÁI NIỆM
II. SINH TRƯỞNG SƠ CẤP VÀ SINH TRƯỞNG THỨ CẤP
III. CÁC YẾU TỐ ẢNH ĐẾN SINH TRƯỞNG
I. Khái niệm
Quan sát hình ảnh và nhận xét sự thay đổi kích thước thân cây trong hình?
Sinh trưởng của thực vật là gì?
I. Khái niệm
1. Định nghĩa sinh trưởng và phát triển
- Sinh trưởng là quá trình tăng về số lượng, khối lượng và kích thước tế bào, làm cây lớn lên trong từng giai đoạn
- Phát triển là toàn bộ những biến đổi diễn ra trong chu kì sống của một cá thể, biểu hiện ở 3 quá trình liên quan: sinh trưởng, sự phân hoá tế bào, mô và quá trình phát sinh hình thái tạo nên các cơ quan của cơ thể (rễ, thân, lá, hoa, quả)
2. Mối liên quan giữa sinh trưởng và phát triển
Qua đoạn phim em có nhận xét gì về mối liên hệ giữa sinh trưởng và phát triển?
2. Mối liên quan giữa sinh trưởng và phát triển
- Sinh trưởng và phát triển là hai quá trình liên tiếp, xen kẽ nhau trong quá trình sống của thực vật
3. Chu kì sinh trưởng và phát triển
- Thực vật một năm
- Thực vật hai năm
- Thực vật lâu năm
Sinh trưởng và phát triển là hai quá trình của một chu kì sống của cây
Hãy quan sát hình và cho biết chu kì sống của thực vật được tính như thế nào? Gồm có mấy pha, đặc điểm các pha?
TV có hạt 1 năm (2 năm): Bắt đầu khi cây nảy mầm kết thúc khi cây tạo hạt.
TV lâu năm: bắt đầu khi cây nảy mầm két thúc khi cây chết
+ Pha sinh trưởng phát triển sinh dưỡng
+ Pha sinh trưởng phát triển sinh sản
Thực vật một năm
Lúa
Hành hoa
Thực vật hai năm
Cà rốt
Bắp cải
Thực vật lâu năm
Phượng vĩ
Cây cơm nguội
Cây vải
I. Khái niệm
II. Sinh trưởng sơ cấp và sinh trưởng thứ cấp
Các mô phân sinh:
Khái niệm mô phân sinh
Mô phân sinh là nhóm các tế bào chưa phân hóa, duy trì được khả năng nguyên phân làm cho cây sinh trưởng dài ra hoặc to lên.

Chồi chứa MPS đỉnh
Ở cây gỗ MPS bên làm dày thân, rễ
Tầng sinh bần
Tầng sinh mạch
MPS
bên
MPS đỉnh rễ.
Lông hút
Chóp rễ.
MPS đỉnh trở thành cành hoa
Tầng phát sinh lóng (MPS lóng)
Lá
non
lóng
Mắt
Quan sát hình em hãy cho biết có những loại mô phân sinh nào?
A- MÔ PHÂN SINH ĐỈNH XUẤT HIỆN Ở ĐỈNH THÂN VÀ ĐỈNH RỄ
B - MÔ PHÂN SINH LÓNG ĐẢM BẢO CHO LÓNG SINH TRƯỞNG DÀI RA
Ở đỉnh thân, đỉnh rễ
Làm thân hay rễ dài ra.
Có ở cả cây 2 lá mầm và 1 lá mầm.
Bên trong thân hay rễ trưởng thành
Làm thân hay rễ to ra theo bề ngang
Cây 2 lá mầm.
Ở gốc mỗi lóng thân.
Làm thân dài ra ở gốc mỗi lóng.
Cây 1 lá mầm.
Quan sát hình 34.1 SGK trang 134 và thông tin trong SGK hoàn thành bảng sau:
? Ở thực vật một lá mầm, nếu cắt bỏ mô phân sinh đỉnh thì thân cây có tiếp tục dài ra được không? Tại sao?
Thân cây vẫn tiếp tục dài ra ngay cả khi mô phân sinh đỉnh bị cắt bỏ. Vì cây dài ra là nhờ mô phân sinh lóng.
Mô phân sinh lóng ở cây Một lá mầm
2. Sinh trưởng sơ cấp và sinh trưởng thứ cấp
H 34.2 - SINH TRƯỞNG SƠ CẤP CỦA THÂN
A- Miền chồi đỉnh (mặt cắt dọc)
B- Quá trình sinh trưởng của cành
Mô phân sinh
chồi nách
Mô phân
sinh
đỉnh cành
Lá
Sinh trưởng sơ cấp là gì?
Sinh trưởng sơ cấp là hình thức sinh trưởng làm cho cây lớn và cao lên do sự phân chia tế bào mô phân sinh đỉnh
Biểu bì
Vỏ
Mạch rây sơ cấp
Tầng sinh mạch
Mạch gỗ sơ cấp
Mạch gỗ sơ cấp
Mạch gỗ thứ cấp
Bần
Tầng sinh bần
Mạch rây sơ cấp
Mạch rây thứ cấp
Tầng sinh mạch
Vỏ
Chu bì
(vỏ bì)
Tủy
Tủy
Sinh trưởng thứ cấp là sinh trưởng theo đường kính (bề ngang) của thân do mô phân sinh bên hoạt động tạo ra.
Hình 34.3 Sinh trưởng sơ cấp và thứ cấp của thân cây gỗ
ĐẶC ĐIỂM CÂY MỘT LÁ MẦM VÀ CÂY HAI LÁ MẦM
Một lá mầm
Hai lá mầm
Mô phân sinh bên
Mô phân sinh đỉnh
Xếp lộn xộn
Xếp chồng chất
Bé
Lớn
Sinh trưởng chiều cao
Sinh trưởng bề ngang
1 năm
Nhiều năm
Sử dụng thông tin trong bảng sau để hoàn thành nội dung bảng
Một lá mầm và chóp thân 2 lá mầm khi còn non
Hai lá mầm
Mô phân sinh đỉnh
Mô phân sinh bên (tầng sinh vỏ và tầng sinh mạch)
Xếp lộn xộn
Xếp chồng chất
Bé
Lớn
Sinh trưởng chiều cao
Sinh trưởng bề ngang
1 năm
Nhiều năm
Các giai đoạn trong sinh trưởng sơ cấp (A) và sinh trưởng thứ cấp (B, C, D) của thân cây Hai lá mầm
Hãy quan sát hình và tìm ra điểm khác biệt của sinh trưởng thứ cấp so với sinh trưởng sơ cấp?
Trong sinh trưởng thứ cấp:
Các tế bào tầng sinh mạch phân chia tạo ra mạch gỗ thứ cấp và mạch rây thứ cấp
Tế bào tầng sinh vỏ cho tế bào vỏ phía ngoài và thịt vỏ phía trong
Gỗ lõi (ròng)
Gỗ dác
Tầng phân sinh bên
Mạch rây thứ cấp
Tầng sinh bần
Bần
1
2
3
4
5
6
Vỏ
+ Gỗ lõi: Màu sẫm, trung tâm của thân. Làm giá đỡ cho cây
+ Gỗ dác: Màu sáng, bên ngoài
Là mô mạch vận chuyển nước và ion khoáng
+Tầng ngoài cùng bao quanh thân là vỏ

Quan sát hình điền tên và nêu các chức năng của các bộ phận đó ?
Vòng năm là gì? Vai trò của vòng năm trong lâm nghiệp và các mặt hàng gỗ?
Các vòng đồng tâm với màu sáng tối xen kẽ là vòng năm.
Dựa vào vòng năm người ta có thể xác định được tuổi cây, chất lượng gỗ tốt hay xấu, già hay trẻ.
Những nét hoa văn trên đồ gỗ có xuất xứ từ đâu?
Mỗi năm cây cho 1 vòng gỗ màu sáng(sinh trưởng vào mùa mưa)và 1 vòng màu sẫm(sinh trưởng vào mùa khô)
Dựa vào vòng gỗ xác định tuổi cây như thế nào?
- Tế bào mô gỗ vào mùa mưa to, màu sáng vì điều kiện sinh trưởng tốt và có nhiều nước,
Còn tế bào cuối mùa khô có kích thước nhỏ, màu tối;

sự khác biệt về kích thước này tạo ra các vòng hàng năm.
TÌNH HUỐNG
1.Trên cây thân gỗ có 5 vòng sáng và 5 vòng tối, bạn Nga khẳng định cây đó đã 10 tuổi, theo em bạn Nga nhận định như vậy đúng không, vì sao?
2. Trên 1 cây bạch đàn và 1 cây cau cao 4m. Bạn Huy đóng 2 đinh dài theo chiều nằm ngang và đối diện nhau vào thân cây ở độ cao 1m so với mặt đất. Sau 3 năm, cây cao được 7m.
Theo em chiều cao nơi đóng đinh so với mặt đất và khoảng cách giữa 2 đinh có thay đổi sau 3 năm không?
Vai trò của gỗ trong cuộc sống của con người
Vậy việc khai thác rừng ở Việt Nam và thế giới hiện nay như thế nào?
Hậu quả của việc khai thác rừng bừa bãi???????
Là học sinh đang ngồi trên ghế nhà trường các em cần phải làm gì để bảo vệ rừng?
I. Khái niệm
II. Sinh trưởng sơ cấp và sinh trưởng thứ cấp
1. Các mô phân sinh:
2. Sinh trưởng sơ cấp và sinh trưởng thứ cấp:
III. Các nhân tố ảnh hưởng đến sinh trưởng:
III. Nhân tố ảnh hưởng đến sinh trưởng
1. Nhân tố bên trong
Đặc điểm di truyền, các thời kì sinh trưởng của từng giống, loài khác nhau thì khác nhau.
Lúa
Trúc sào
Tốc độ sinh trưởng của cây phụ thuộc các hormone điều hòa sinh trưởng
Chất kích thích: Auxin, Gibereline, Cytokinine...
Chất kìm hãm: Acid absixic, phenol…
Ảnh hưởng của hoocmon giberelin lên cây bắp cải
Nhân tố bên trong:
2. Nhân tố bên ngoài
Nước
Nhiệt độ
Ánh sáng
Phân bón
Cây thiếu nitơ
2. Nhân tố bên ngoài
Ảnh hưởng của việc thiếu magiê
2. Nhân tố bên ngoài
2. Nhân tố bên ngoài
Nhân tố bên ngoài:
III. Các nhân tố ảnh hưởng đến sinh trưởng
X
Cây dư thừa hoocmôn kích thích giberelin
Cây cân bằng hoocmôn
x
x
x
Biến đổi về hình thái

Cây Ngô sinh trưởng chậm
T0 10 – 37
Cây Ngô sinh trưởng mạnh
T0 37 - 44
CÂY LÚA ĐƯỢC TRỒNG TRONG DUNG DỊCH DINH DƯỠNG
Đầy đủ các nguyên tố khoáng thiết yếu
Thiếu Kali
Thiếu Nitơ
Thiếu Photpho
a
b
c
d
x
x
Sự hiểu biết về ảnh hưởng của các nhân tố bên ngoài đến sinh trưởng của thực vật được vận dụng như thế nào trong trồng trọt?
Trồng cây đúng mùa vụ, nhập nội giống, luân canh xen canh, làm cỏ, tưới nước, bón phân thích hợp.
CỦNG CỐ
▼Kiến thức cần nắm
● Sinh trưởng ở thực vật là gì?
● Mô phân sinh là nhóm các tế bào thực vật như thế nào?
● Các hình thức sinh trưởng ở thực vật



● Các nhân tố ảnh hưởng đến sinh trưởng


Sinh trưởng sơ cấp
Sinh trưởng thứ cấp
CÂU HỎI LUYỆN TẬP
Câu 1: Ở thực vật 2 lá mầm thân và rễ dài ra là hoạt động của:
A. Mô phân sinh đỉnh .
B. Mô phân sinh.
C.Mô phân sinh lóng.
D. Mô phân sinh cành.
Câu 2: Loại mô phân sinh chỉ có ở cây 2 lá mầm:
A. Mô phân sinh đỉnh thân.
B. Mô phân sinh bên.
C.Mô phân sinh lóng.
D. Mô phân sinh rễ.
Câu 3: Khi bị vết chấn thương ở thân, cây 2 lá mầm liền lại được còn cây dừa thì không liền lại được vì:
A. Do cây 2 lá mầm sinh trưởng sơ cấp nhanh hơn.
B. Do cây 2 lá mầm sinh trưởng thứ cấp nhanh hơn.
C. Do cây dừa không có mô phân sinh bên nên không có sinh trưởng thứ cấp.
D. Do cây dừa sinh trưởng thứ cấp chậm.
CỦNG CỐ BÀI HỌC
Hoàn thành trắc nghiệm
1. Sinh trưởng sơ cấp là hình thức sinh trưởng của:
a. Mô phân sinh làm cho cây cao lên
b. Tầng sinh mạch làm cho cây tăng về chiều ngang
c. Tầng sinh mạch và tầng sinh bần
d. Tầng sinh bần
2. Sinh trưởng thứ cấp là do sự phân chia tế bào của:
b. Mô phân sinh bên để tăng chu vi của cây
a. Mô phân sinh đỉnh ở thân và rễ
c. Tầng sinh mạch
d. Tầng sinh bần