I/ Đọc tiếp xúc văn bản:
1. Thể loại:
- Định nghĩa:
cổ tích về loài vật
- Phân loại cổ tích: cổ tích thần kỳ
cổ tích sinh hoạt
Thể loại của Tấm Cám: Cổ tích thần kỳ
Đặc điểm cổ tích thần kỳ:
+ Nhân vật chính: chịu nhiều bất hạnh, gặp nhiều hoạn nạn, cuối cùng được hưởng hạnh phúc.
+ Có sự tham gia của các yếu tố thần kỳ
+ Thể hiện ước mơ của nhân dân


2) Đọc giải nghĩa từ khó:
Bụt
Cơm hẩm
Cấm đồng
Kinh
Trẩy hội
Rặt rặt
áo mớ ba
Xống lụa
Trang tuyệt sắc
Chuông khánh
Chĩnh



3) Tóm tắt :
-Về tình cảnh mồ côi
- Về cái yếm đỏ
- Về con cá bống
-Về việc Tấm đi xem hội - thử giầy
-Về cái chết của Tấm
-Về chim vàng anh
-Về cây xoan đào
- Về cái khung cửi
-Về bà lão hàng nước và quả thị
-Về việc Tấm hồi cung và trừng phạt Cám

Sự việc, chi tiết tiêu biểu trong văn bản Tấm Cám:

Hãy sắp xếp các bức tranh sau theo trình tự phù hợp với cốt truyện Tấm Cám
2 => 1 => 3 => 5=> 6 => 8 => 4 => 7
4. Cấu trúc văn bản: 3 phần
a. Từ đầu -> "không phải làm việc nặng"- Giới thiệu nhân vật, hoàn cảnh.
b. "Một hôm. hằn học của mẹ con cám"- Hành động của mẹ con Cám và con đường dẫn đến hạnh phúc của Tấm.
c. Phần còn lại: Cuộc đấu tranh để giành và giữ hạnh phúc của Tấm.
II/ Đọc hiểu văn bản:
1. Phần 1:
- "Ngày xưa": là mô típ quen thuộc gợi thời gian cổ tích, tạo sự cuốn hút
- Không gian làng quê mang đậm màu sắc Việt Nam.
Giới thiệu nv:
Xây dựng nhân vật Tấm >< Cám:
- Tấm: Mồ côi, siêng năng, hiền lành
- Cám: Được nuông chiều, lười biếng


2. Phần 2: "Một hôm. hằn học của mẹ con Cám"
Câu hỏi thảo luận:
Tổ 1: Tìm chi tiết miêu tả hành động của mẹ con Cám. Hành động đó nói lên điều gì về tội ác cũng như bản chất của dì ghẻ và Cám?
Tổ 2: Hành động của Tấm? Tấm đã trải qua những nỗi khổ nào? Tấm khóc mấy lần? Tiếng khóc ở mỗi lần có giống nhau không? Vì sao Tấm khóc ? Tấm đại diện cho ai?
Tổ 3: Tìm hiểu bản chất mâu thuẫn giữa Tấm và mẹ con Cám. Cách giải quyết mâu thuẫn của tác giả dân gian? ý nghĩa?
Hành động của mẹ con Cám:
- Lừa Tấm cướp lấy giỏ tép để giành chiếc yếm đỏ.
- Lừa Tấm, lén lút bắt bống giết thịt.
- Trộn thóc vào gạo, bắt Tấm nhặt, không cho đi xem hội.
- Coi thường, khinh miệt khi Tấm thử giầy, hằn học khi Tấm được vào cung.
=> Mẹ con Cám là hiện thân của cái ác: dì ghẻ độc ác, cay nghiệt; Cám lười nhác, dối trá. Chúng đã tước đoạt cả đời sống vật chất lẫn tinh thần của Tấm
Hành động của Tấm
Chăm chỉ-> bị lấy hết tép
San sẻ cơm cho bống ăn.
ở nhà nhặt thóc: khi Vua mở hội
Thử giầy-> Được vào cung
Tấm khóc 4 lần. Mỗi lần không giống nhau. Tấm khóc vì ý thức rõ được nỗi khổ của mình.
=>Tấm đại diện cho những người thấp cổ bé họng bị hắt hủi đầy đoạ, phải chịu nhiều bất công trong xã hội.
Bản chất của mâu thuẫn giữa Tấm và mẹ con Cám. Cách giải quyết mâu thuẫn của tác giả dân gian? ý nghĩa?
Mâu thuẫn xoay quanh quyền lợi vật chất và tinh thần trong gia đình hàng ngày. Đây là xung đột giữa dì ghẻ và con chồng - Loại xung đột phổ biến trong gia đình phụ quyền thời cổ. Hơn nữa, đó là mâu thuẫn giữa Thiện - ác.
Cách giải quyết mâu thuẫn: sử dụng yếu tố kì ảo: nhân vật kì ảo "Bụt"; Vật thần kì: gà biết nói, chim sẻ nghe được tiếng người, xương cá bống.
=> Vai trò, ý nghĩa: trợ giúp cho số phận bất hạnh, thể hiện triết lý "ở hiền gặp lành", giúp trí tưởng tượng bay xa.
Nghệ thuật: Lối kể truyện hấp dẫn, xây dựng nhân vật với những nét nhân cách tương phản, kết hợp tự sự và trữ tình dân gian, sử dụng yếu tố thần kì.
Nội dung: Mâu thuẫn xoay quanh quyền lợi vật chất và tinh thần trong gia đình phụ quyền thời cổ.
Giúp người đọc có t/y đối với người lao động, củng cố niềm tim vào sự chiến tháng của cái thiện trong cuộc sống.