II. Tìm hiểu văn bản
1. Hoàn cảnh xảy ra câu chuyện
2. Nhân vật Thánh Gióng
a. Sự ra đời của Gióng:
b. Thánh Gióng lớn lên và đi đánh giặc.
 

- Theo dõi đoạn văn từ “Bấy giờ … bay lên trời, biến mất” sgk/6,7,8 – HĐ nhóm 4 (7'): Chỉ ra ý
nghĩa của các chi tiết bên dưới? Nghệ thuật mà tác giả sử dụng là gì? Em cảm nhận thế nào về
quá trình lớn lên và đánh giặc của Gióng?
1. Câu nói của chú 2. Bà con hàng 3. Chú bé 4. Ngựa sắt phun ra 5. Tráng sỹ đánh
bé: “Ông về tâu với xóm vui lòng góp vươn vai trở lửa, roi sắt quật giặc giặc xong, cởi giáp
vua, đúc cho ta gạo thóc để nuôi thành
một chế như ngả rạ và sắt bỏ lại và bay
một con ngựa sắt, chú bé.
tráng sỹ oai những cụm tre cạnh thẳng lên trời.
làm cho ta một bộ
phong
lẫm đường quật giặc tan
áo giáp sắt….phá
liệt.
vỡ.
tan lũ giặc này

Nghệ thuật:

1.

Tiếng nói đầu tiên

Gióng: “Mẹ ra

mời sứ giả
vào đây”

Tiếng nói đầu
tiên: đòi đi
đánh giặc

Gióng nhờ mẹ ra gọi sứ giả vào để nói chuyện.
- Câu nói đầu tiên là lời yêu cầu cứu nước, là niềm tin chiến thắng
giặc ngoại xâm.
=> Ý thức đánh giặc cứu nước được đặt lên hàng đầu.
-

1.

Đòi vũ khí đánh giặc

Gióng: “Mẹ ra

mời sứ giả
vào đây”

Tiếng nói đầu
tiên: đòi đi
đánh giặc
Gióng: “…sắm

cho ta con ngựa
sắt; áo giáp sắt
và roi sắt…..

Đòi vũ khí để
đi đánh giặc

2.

Sự đoàn kết, đùm bọc

Gióng lớn nhanh
như thổi

- Cơm ăn mấy cũng không no
- Áo căng đứt chỉ

Bà con làng xóm vui lòng
góp gạo nuôi cậu bé.

3.

Sự thần kỳ của người anh hùng

Gióng vươn vai đứng dậy, biến thành
tráng sĩ, mình cao hơn trượng, oai phong,
lẫm liệt

4.

Sức mạnh phi thường cây tre cũng là vũ khí

Xông thẳng vào
quân giặc

Gậy sắt gãy, Gióng nhổ
tre bên đường đánh giặc

Gióng đánh tan tác bọn giặc xâm lược

5.
Gióng bay
về trời

e. Gióng hoàn thành nhiệm vụ cao cả không
đòi hỏi công danh.
- Đánh giặc vì trách nhiệm và tự nguyện nên
không màng danh lợi

Câu nói của
chú
bé:
“Ông về... lũ
giặc này

Bà con hàng Chú bé vươn vai trở
xóm vui lòng thành một tráng sỹ
góp gạo thóc oai phong lẫm liệt
để nuôi chú bé

- Thể hiện ý
thức
đánh
giặc
cứu
nước,
cứu
dân
của
Thánh Gióng
- Sức mạnh
tự cường và
niềm
tin
chiến thắng.

- Gióng được
nuôi dưỡng từ
trong nhân dân.
Sức mạnh của
Gióng là sức
mạnh của toàn
dân
- Nhân dân ta
rất yêu nước
một lòng đoàn
kết để tạo sức
mạnh
đánh
giắc cứu nước.

- Ước mơ của nhân
dân về người anh hùng
cứu nước
+ Người anh hùng là
người khổng lồ trong
mọi việc kể cả trong
ăn uống và lớn lên….
+ Ước mong Gióng
lớn nhanh để đánh
giặc cứu nước.
+ Ước mong về sức
mạnh của người khổng
lồ đánh giặc

Ngựa sắt phun ra lửa,
roi sắt quật giặc chế như
ngả rạ và những cụm tre
cạnh đường quật giặc
tan vỡ.
- Việc thần kì hóa vũ khí
đánh giặc của Gióng là chi
tiết có ý nghĩa biểu tượng
ca ngợi thành tựu văn
minh kim loại của người
Việt cổ thời đại Hùng
Vương.
- Gióng không chỉ đánh
giặc bằng vũ khí hiện đại
(sắt) mà bằng cả vũ khí
thô sơ, bằng cỏ cây, hoa lá
của đất nước.

Nghệ thuật: Tưởng tưởng, kì ảo đan xen chi tiết đời thường.

Tráng sỹ đánh giặc
xong, cởi giáp sắt bỏ lại
và bay thẳng lên trời.

- Đây là sự ra đi thật kỳ
lạ nhưng cũng thật cao
quý
+ Gióng không màng đến
danh lợi, vinh hoa phú
quý
+ Nhân dân ta muốn giữ
mãi hình ảnh cao đẹp về
người anh hùng cứu
nước nên đã để Gióng về
cõi vô biên, bất tử. Gióng
bay lên trời là biểu tượng
của người dân Văn Lang

- Bằng những chi tiết tưởng tưởng, kì ảo
đan xen đời thường làm toát lên chiến công
phi thường của người anh hùng đánh giặc
cứu nước. Gióng mang sức mạnh của cả
cộng đồng ở buổi đầu dựng nước.

Thánh Gióng

Cổng tam quan đền Thánh Gióng ở làng Phù Đổng.

Thánh Gióng

Tượng Thánh Gióng trên đỉnh núi Sóc, Sóc Sơn, Hà Nội

3. Những dấu tích còn lại

- Theo dõi đoạn cuối (sgk/8) - HĐCN: Lời kể nào trong
truyện Thánh Gióng hàm ý rằng câu chuyện đã thực sự
xảy ra trong quá khứ? Nhận xét về ý nghĩa của lời kể đó?
- Đền thờ Phù Đổng Thiên Vương
- Bụi tre đằng ngà
- Ao hồ liên tiếp
- Làng Cháy
Những dấu tích còn lại của người anh hùng làng Gióng
đánh giặc cứu nước cho thấy nhân dân ta luôn tin rằng
Thánh Gióng là người anh hùng có thật và tự hào về sức
mạnh thần kỳ của dân tộc trong đấu tranh chống giặc ngoại
xâm

- Lời kể cho thấy nhân dân ta luôn tin
rằng Thánh Gióng là người anh hùng có
thật và tự hào về sức mạnh thần kỳ của
dân tộc trong đấu tranh chống giặc ngoại
xâm.

III. Tổng kết
1. Nghệ thuật
- Chi tiết tưởng tượng kì ảo, khéo kết hợp huyền thoại và thực
tế (cốt lõi sự thực lịch sử với những yếu tố hoang đường)
2. Nội dung – Ý nghĩa
- Nội dung: Truyện kể về công lao đánh đuổi giặc ngoại xâm
của người anh hùng Thánh Gióng, qua đó thể hiện ý thức tự
cường của dân tộc ta.
- Ý nghĩa: Truyện ca ngợi người anh hùng đánh giặc tiêu biểu
cho sự trỗi dậy của truyền thống yêu nước, tinh thần đoàn kết,
anh dũng kiên cường của dân tộc ta.

Thánh Gióng

Lễ hội Gióng vào mồng 9 tháng 4 Âm lịch

VĂN BẢN THÁNH GIÓNG
3. Viết đoạn văn:

VẬN DỤNG

Viết đoạn văn (từ 5 - 7 câu) về một
hình ảnh hay hành động của Thánh
Gióng đã để lại ấn tượng sâu sắc nhất
trong em?

VĂN BẢN THÁNH GIÓNG
3. Viết đoạn văn:

VẬN DỤNG

* Nội dung đoạn văn
- Xác định một hình ảnh hay hành động của Thánh Gióng đã để
lại ấn tượng sâu sắc nhất.
- Bày tỏ cảm xúc chân thực của mình trước hành động, hay hình
ảnh đó (VD: Xúc động về tiếng nói đầu tiên của Gióng, hoặc
hình ảnh Gióng nhổ tre quật vào lũ giặc...). lí giải vì sao xúc
động (nêu đặc sắc về nghệ thuật, ý nghĩa của chi tiết, liên hệ thực
tế HS trải nghiệm...)

VĂN BẢN THÁNH GIÓNG
3. Viết đoạn văn:
* Hình thức đoạn văn
 
Tiêu chí

Mức độ  

Viết đoạn văn (từ 5 7 câu) về một hình
ảnh hay hành động
của Thánh Gióng đã
để lại ấn tượng sâu
sắc nhất trong em

VẬN DỤNG
Đánh giá bằng rubric

Mức 1

Chưa đúng hình thức đoạn
văn, nội dung chưa thể
hiện rõ một hình ảnh/ hành
động của Gióng gây ấn
tượng sâu sắc ; chưa biết lí
giải giá trị của hình ảnh
đó; còn sai 3-5 lỗi chính tả
trở lên, lỗi diễn đạt
(5 điểm trở xuống)

 

Mức 2

Đúng hình thức đoạn
văn, nhưng số câu chưa
đúng quy định; nội dung
thể hiện rõ một hình ảnh/
hành động của Gióng gây
ấn tượng sâu sắc ; biết lí
giải giá trị của hình ảnh
đó nhưng chưa sâu sắc( 67 điểm)

 

Mức 3

Đúng hình thức đoạn văn, số
câu đúng quy định; nội dung
thể hiện rõ một hình ảnh/ hành
động của Gióng gây ấn tượng
sâu sắc; biết lí giải giá trị của
hình ảnh đó sâu sắc, có cảm
xúc; diễn đạt sáng tạo, hấp
dẫn
(8-10 điểm)

Truyền thuyết Thánh Gióng không nhằm
giải thích hiện tượng nào sau đây?
A. Tre đàng ngà có màu vàng óng
B. Có nhiều hồ ao để lại
C. Thánh Gióng bay về trời
D. Có một làng được gọi là làng Cháy
Đáp án: C

2 Truyện phản ánh rõ nhất quan niệm và ước
mơ gì của nhân dân ta?
A. Vũ khí hiện đại để giết giặc
B. Người anh hùng đánh giặc cứu nước
C. Tinh thần đoàn kết chống ngoại xâm
D. Tình lgàn nghĩa xómlàng nghĩa xóm

Đáp án: B

(1) Tại sao hội thi thể thao trong nhà trường mang
tên “Hội khỏe Phù Đổng”?
(2) Nếu đóng vai sứ giả kể ngắn gọn truyện Thánh
Gióng thì em sẽ kể như thế nào?
- Thi những hoạt động thể thao nhằm nâng cao thể lực
để học tập và lao động tốt.
+ Hoạt động thể thao dành cho tuổi học trò để khích
lệ tinh thần rèn luyện, tác phong thi đấu, ươm những
hạt giống tài năng thể chất cho đất nước.
- Kể theo ngôi thứ nhất. Đảm bảo những sự việc
chính.
+ Giọng kể truyền cảm, thay đổi phù hợp.