BÀI 1: Tập đọc

Thư gửi các học sinh

và

quang cảnh làng mạc ngày mùa


gv: ĐINH THỊ HƯƠNG
CẤU TRÚC BÀI HỌC

1. Tập đọc và giải thích từ khó

2. Tìm hiểu bài
- Tác giả
- Tác phẩm
Các em học sinh,
Ngày hôm nay là ngày khai trường đầu tiên ở nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Tôi đã tưởng tượng thấy trước mắt cái cảnh nhộn nhịp tưng bừng của ngày tựu trường ở khắp các nơi. Các em hết thảy đều vui vẻ vì sau mấy tháng giời nghỉ học, sau bao nhiêu cuộc chuyển biến khác thường, các em lại được gặp thầy gặp bạn. Nhưng sung sướng hơn nữa, từ giờ phút này giở đi các em bắt đầu được nhận một nền giáo dục hoàn toàn Việt Nam.
Thư gửi các em học sinh
1.Tập đọc và giải thích từ khó
Trước đây cha anh các em, và mới năm ngoái cả các em nữa, đã phải chịu nhận một nền học vấn nô lệ, nghĩa là nó chỉ đào tạo nên những kẻ làm tay sai, làm tôi tớ cho một bọn thực dân người Pháp. Ngày nay các em được cái may mắn hơn cha anh là được hấp thụ một nền giáo dục của một nước độc lập, một nền giáo dục nó sẽ đào tạo các em nên những người công dân hữu ích cho nước Việt Nam, một nền giáo dục làm phát triển hoàn toàn những năng lực sẵn có của các em.
Các em được hưởng sự may mắn đó là nhờ sự hy sinh của biết bao nhiêu đồng bào các em. Vậy các em nghĩ sao?
* Giải thích từ khó
Ngày tựu trường: ngày học sinh trở lại trường để bắt đầu vào năm học

Đồng bào: nghĩa đen là sinh ra cùng trong một bọc, nghĩa thường dùng là cùng trong một nước.

Nô lệ: bị mất quyền tự do, quyền làm chủ, bị kẻ khác thống trị, áp bức,
2. Tìm hiểu bài
* Tác giả

Hồ Chí Minh (1890 – 1969)
Quê ở làng Sen, Xã Kim Liên, huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An.
Là vị lãnh tụ vĩ đại của dân tộc Việt Nam, là danh nhân văn hóa thế giới.
Trả lời:

Là ngày khai trường đầu tiên của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, ngày khai trường ở nước Việt Nam độc lập sau nhiều năm bị thực dân Pháp đô hộ.
Từ giờ phút này trở đi, các em bắt đầu được nhận một nền giáo dục hoàn toàn Việt Nam.
Những ngày khai trường tháng 9 năm 1945 có gì đặc biệt so với những ngày khai trường khác?
Sau Cách mạng tháng Tám, nhiệm vụ của toàn dân là gì?


Trả lời

Toàn dân xây dựng lại cơ đồ mà tổ tiên ta đã để lại,
làm cho nước ta theo kịp các nước khác trên toàn cầu.
Học sinh có trách nhiệm như thế nào trong cuộc kiến thiết đất nước?


Trả lời:
Học sinh phải cố gắng, siêng năng học tập, ngoan ngoãn, nghe thầy, yêu bạn để mai sau khôn lớn xây dựng đất nước, làm cho dân tộc Việt Nam bước tới đài vinh quang, sánh vai với các cường quốc năm châu.

Thư gửi các học sinh thể hiện tình cảm gì của Bác Hồ đối với học sinh nhân ngày khai trường?
Thương yêu và tin tưởng
Thương yêu và tự hào
Tin tưởng và gần gũi
Chính tả:
Phân biệt: “g”, “gh”, “ng”, “ngh”
Gió bấc thật đáng ghét
Cái thân ....ầy khô đét
Chân tay dài lêu ....êu
Chỉ ...ây toàn chuyện dữ
Vặt trụi xoan trước ...õ
Rồi lại ...é vào vườn
Xoay luống rau ....iêng ....ả
Gió bấc toàn ...ịch ác
Nên ai cũng ngại chơi.
(Đỗ Xuân Thanh)
Gió bấc thật đáng ghét
Cái thân gầy khô đét
Chân tay dài lêu nghêu
Chỉ gây toàn chuyện dữ
Vặt trụi xoan trước ngõ
Rồi lại ghé vào vườn
Xoay luống rau nghiêng ngả
Gió bấc toàn nghịch ác
Nên ai cũng ngại chơi.
Quang cảnh làng mạc ngày mùa
1. Tập đọc và giải thích từ khó
Mùa đồng, giữa ngày mùa, làng quê toàn màu vàng, những màu vàng rất khác nhau.

Có lẽ bắt đầu từ những đêm sương sa thì bóng tối đã hơi cứng và sáng ngày ra thì trông thấy màu trời có vàng hơn thường khi màu lúc chín dưới đồng vàng. Nắng nhạt ngả màu vàng hoe. Trong vườn lắc lư những chùm quả xoan vàng lịm không trông thấy cuống, như những chuỗi tràng hạt treo lơ lửng. Từng chiếc lá mít vàng ối. Tàu đu đủ, chiếc lá sắn héo lại mở ra cánh vàng tươi.
Buồng chuối đốm quả chín vàng. Những tàu lá chuối vàng ối xoã xuống như những đuôi áo, vạt áo. Nắng vườn chuối đang có gió lần với lá vàng như những vạt áo nắng. Dưới sán, rơm và thóc vàng giòn.
Quanh đó, con gà, con chó cũng vàng mượt. Mái nhà phủ một màu rơm vảng mới. Lát đây cây lại có mấy chiếc lá đỏ. Qua khe giậu, ló ra mấy quả ớt đỏ chói.
Tất cả đượm một màu vàng trù phủ, đầm ấm lạ lùng. Không còn có cảm giác héo tàn, hanh hao lúc sắp bước vào mùa đông. Hơi thở của đất trời, mặt nước thơm thơm, nhè nhẹ.

Ngày không nắng, không mưa, hễ như ai tưởng đến ngày hay đêm, mà người ta chỉ mải miết gặt, kéo đá, cắt ra, chia thóc hợp tác xã. Ai cũng vậy, cứ buông bát đũa lại đi ngay, cứ trở dậy là ra đồng ngay.
* Từ khó




Lụi: cây cùng loại với cây cau, cao từ một đến hai mét, lá xẻ hình quạt, thân nhỏ,thường dùng làm gậy.

- Kéo đá: dùng sức người hoặc trâu bò kéo con lăn bằng đá để xiết cho thóc rụng ra khỏi thân lúa.
2. TÌM HIỂU BÀI:
* Tác giả
Tô Hoài (1920 – 2014)
Quê ông ở Phủ Hoài Đức- Hà Đông
Là nhà văn lớn của Văn học Việt Nam hiện đại.
Kể tên những sự vật trong bài có màu vàng và từ chỉ màu vàng đó?
Hãy chọn một từ chỉ màu vàng trong bài và cho biết từ đó gợi cho em cảm giác gì?
- Bụi mía: vàng xọng => màu vàng gợi cảm giác mọng nước.
- Lúa: vàng xuộm => màu vàng đậm, lúa vàng xuộm là lúa đã chín.
- Xoan: vàng lịm => màu vàng của quả chín, gợi cảm giác rất ngọt.
- Nắng: vàng hoe => màu vàng nhạt, tươi ánh lên; nắng vàng hoe giữa màu đông là nắng đẹp, không gay gắt, nóng bức.
Những chi tiết nào về thời tiết và con người đã làm cho bức tranh làng quê thêm đẹp và sinh động?
- Không ai tưởng đến ngày hay đêm mà chỉ mải miết đi gặt, kéo đá, cắt rạ, chia thóc hợp tác xã. Ai cũng vậy, cứ buông bát đũa là đi ngay, cứ trở dậy là ra đồng ngay.

- Con người chăm chỉ, mải miết, say mê với công việc. Hoạt động của con người làm cho bức tanh quê rất sinh động.
Thể hiện tình yêu tha thiết của tác giả đối với quê hương, đất nước.
Đề bài: Em hãy viết một đoạn văn từ 7-10 câu miêu tả cảnh cánh đồng lúa chín.
- Nêu hoàn cảnh chiêm ngưỡng cánh đồng lúa chín: thời gian, địa điểm.
Tả khái quát:
+ Cánh đồng lúa chín trông như thế nào?
+ Màu sắc, mùi vị chung ra sao?
Tả chi tiết:
+ Cánh đồng lúa chín qua không gian, màu sắc, hương vị, màu sắc cụ thể ntn?
+ Sinh hoạt của con người
- Cảm nghĩ của em đối với cảnh vật