Tuyến nước bọt
Nơi tiết nước bọt
Răng cửa
Răng hàm
Răng nanh
Lưỡi
1
2
3
4
5
6
BÀI 25 : TIÊU HÓA Ở KHOANG MIỆNG
Hình 25-1. Cấu tạo khoang miệng
I/ Tiêu hóa ở khoang miệng:
Răng có vai trò
gì trong tiêu
hóa?
Răng: cắn, xé,
nghiền (nhai)
thức ăn
Nước bọt có vai trò
gì trong tiêu
hóa?
Nước bọt: làm mềm
thức ăn, tiết enzim
amilaza
Vai trò
của lưỡi là gì?
Lưỡi: đảo
trộn thức ăn
Trong khoang miệng gồm các cơ quan nào?
Gồm: răng, lưỡi và tuyến nước bọt.
TUYẾN NƯỚC BỌT
CẤU TẠO CỦA LƯỠI


Khi thức ăn vào miệng sẽ có những hoạt động nào xảy ra?
Khi thức ăn được đưa vào trong miệng sẽ diễn ra 5 hoạt động sau:
- Tiết nước bọt
- Nhai
- Đảo trộn thức ăn
- Hoạt động của enzim (men) amilaza trong nước bọt
- Tạo viên thức ăn
Đường mantôzơ
pH=7,2
t0 = 370C
Amilaza
Tinh bột
Enzim amilaza trong nước bọt có vai trò gì?
Enzim amilaza trong nước bọt biến đổi một phần tinh bột (chín) trong thức ăn thành đường Mantôzơ


Enzim là gì?
Enzim là chất xúc tác sinh học, chỉ với một lượng rất nhỏ có thể thúc đẩy tốc độ phản ứng tăng lên nhiều lần.

Mỗi loại enzim chỉ xúc tác cho một phản ứng nhất định, trong điều kiện pH và nhiệt độ nhất định.
Khi ta nhai cơm lâu trong miệng thấy có cảm giác ngọt là vì sao?
Vì tinh bột trong cơm đã chịu tác dụng của enzim amilaza trong nước bọt biến đổi một phần thành đường Mantôzơ , đường này tác dụng vào gai vị giác trên lưỡi làm cho ta có cảm giác ngọt.
Trong các hoạt động biến đổi ở khoang miệng
Hoạt động nào là biến đổi vật lí?
Hoạt động nào là biến đổi hóa học?

Hoạt động biến đổi vật lí:
+ Tiết nước bọt
+ Nhai
+ Đảo trộn thức ăn
+ Tạo viên thức ăn

Hoạt động biến đổi hóa học: hoạt động của enzim amilaza trong nước bọt






Điền thông tin thích hợp để hoàn thành bảng sau:
Bảng 25 : Hoạt động biến đổi thức ăn ở khoang miệng
- Tiết nước bọt
-Tuyến nước bọt
Nhai
- Làm ướt và mềm thức ăn.
- Răng
- Làm mềm và nhuyễn thức ăn
- Đảo trộn thức ăn
- Răng, lưỡi,
các cơ môi, má
- Làm thức ăn
thấm đẫm nước bọt.
- Tạo viên thức ăn
- Răng, lưỡi,
các cơ môi, má
Tạo viên thức ăn
vừa nuốt.
Hoạt động của enzim Amilaza trong nước bọt
Enzim Amilaza
Biến đổi một phần
tinh bột (chín)trong thức
ăn thành đường mantôzơ.
II/ Nuốt và đẩy thức ăn qua thực quản
Hình 25-3. Nuốt và đẩy thức ăn qua thực quản
Nuốt và đẩy thức ăn qua thực quản
Thảo luận nhóm ( 5 phút)
Nuốt diễn ra nhờ hoạt động của cơ quan nào là chủ yếu và có tác dụng gì ?
Nhờ hoạt động chủ yếu của lưỡi -> đẩy thức ăn xuống thực quản
2. Lực đẩy viên thức ăn qua thực quản xuống dạ dày đã tạo ra như thế nào ?
Nhờ sự phối hợp co dãn của các cơ thực quản.
3. Thức ăn qua thực quản có được biến đổi gì về mặt lí học và hóa học không ?
Không (vì thời gian thức ăn qua thực quản rất nhanh (2 – 4 giây))
?Vì sao người lớn thường khuyên các em trong khi ăn không nên cười đùa?
Nếu vừa ăn vừa cười đùa thì nắp thanh quản đang đậy khí quản để nuốt thức ăn sẽ mở ra để không khí đi ra, lúc này thức ăn dễ rơi vào khí quản, khiến chúng ta phải ho sặc sụa, nếu ho mà thức ăn không ra sẽ nguy hiểm đến tính mạng.
?Vì sao nói “ nhai kĩ no lâu” ?
Vì khi ta nhai kĩ thì hiệu suất tiêu hóa càng cao, cơ thể hấp thụ được nhiều chất dinh dưỡng hơn nên no lâu hơn
Vì sao ta không nên ăn kẹo, chất đường vào ban đêm?
Vì khi đó ta tiết nước bọt ít sẽ là điều kiện cho vi khuẩn phát triển nơi thức ăn còn dính lại, tạo môi trường axit phá hủy lớp men răng, ngà răng, gây viêm lợi, miệng có mùi hôi. Do đó ta cần phải vệ sinh răng miệng đúng cách sau khi ăn, đánh răng ít nhất 2 lần/ngày, đặc biệt là sau bữa tối.
Vết thức ăn còn dính
ở nơi khó làm sạch
Vi khuẩn sinh sôi nơi vết thức ăn
Vi khuẩn phá hủy
lớp men răng,ngà răng,gây viêm tủy răng
Răng bình thường
Răng bị sâu
Lớp men răng
Lớp ngà răng
Tủy răng
Xương hàm
Các mạch máu
Răng
Lưỡi
Tuyến nước bọt
Biến đổi lí học
Biến đổi hoá học
Lưỡi
Cơ thực quản
Bản đồ tư duy