CHÀO MỪNG CÁC EM ĐẾN VỚI TIẾT HỌC DỰ GIỜ
Sinh học 8 – Bài 17
Tim và mạch máu
Hệ tuần hoàn máu bao gồm những thành phần cấu tạo nào?
Hệ tuần hoàn máu bao gồm tim và hệ mạch.
Hệ bạch tuyết gồm những thành phần cấu tạo nào?
- Nó bao gồm bạch huyết, mạch bạch huyết, mô bạch huyết, hạt/mấu bạch huyết, hạch bạch huyết, hạch họng, lá lách, và tuyến ức.
Kiểm tra bài cũ :
Bài 17: Tim và mạch máu
Quan sát và cho biết, tim
người được đặt ở đâu?
- Tim được đặt tại khoang giữa của trung thất. Tim nghiêng sang trái, ra ngoài, phía trước
Tim người
Hình 17-1. Hình dạng mặt ngoài, phía trước của tim
I – Cấu tạo tim (hình 17-1)
Bảng 17-1. Nơi máu được bơm tới từ các ngăn tim
Các ngăn tim co
Nơi máu được bơm tới
Tâm nhĩ trái co
Tâm nhĩ phải co
Tâm thất phải
Tâm thất trái co
Động mạch chủ
Tâm thất phải co
Động mạch phổi
- Các em hoàn thành bảng sau :
Tim đang đập
Bài 17: Tim và mạch máu
Các em có biết van tim là gì ?
Van tim là những lá mỏng, mềm dẻo, được cấu tạo bởi tổ chức liên kết được bao quanh bởi nội tâm mạch. 
Van tim trong chuyển động, bức tường phía trước của tim được lấy ra trong hình ảnh này.
Cấu trúc của các van tim
Hình siêu âm hoạt động của van tim, với phần đỉnh của các tâm thất bị loại bỏ và van hai lá có thể nhìn thấy rõ ràng.
Máu chảy qua các van
II – Cấu tạo mạch máu (hình 17-2)
Hình 17-2. Sơ đồ cấu tạo các mạch máu
Quan sát hình 17-2, cho biết có những loại mạch máu nào ?
Trả lời : Có 3 loại mạch máu, bao gồm động mạch, tĩnh mạch và mao mạch.
So sánh và chỉ ra sự khác biệt giữa các loại mạch máu. Giải thích sự khác nhau đó
Thành có 3 lớp với mô liên kết và lớp cơ trơn dày hơn của tĩnh mạch.
- Thích hợp với chức năng dẫn máu từ tim tới các bộ phận của cơ thể với vận tốc cao, áp lực lớn
Lòng hẹp hơn tĩnh mạch
Có van 1 chiều ở những nơi máu chảy ngược chiều trọng lực.
- Thích hợp với chức năng dẫn máu từ các bộ phận cơ thể về tim với vận tốc và áp lực nhỏ.
Thành có 3 lớp nhưng lớp mô liên kết và lớp cơ trơn mỏng hơn của động mạch.
Lòng rộng hơn của động mạch.
Thành mỏng, chỉ gồm một lớp biểu bì.
- Thích hợp với chức năng tỏa rộng tới từng tế bào của các mô, tạo điều kiện cho sự trao đổi chất với các tế bào.
Nhỏ và phân nhánh nhiều.
Lòng hẹp.
Động mạch trong cơ thể người
Tĩnh mạch trong cơ thể người
Hình ảnh minh họa đơn giản của một lưới mao mạch (thiếu cơ vòng tiền mao mạch, không có mặt trong tất cả các mao mạch).
III – Chu kì co dãn của tim (hình 17-3)
Hình 17-3. Sơ đồ chu kì co dãn của tim
- Quan sát hình 17-3, cho biết mỗi chu kì co dãn của tim kéo dài bao nhiêu giây ?
- Chu kì co dãn của tim gồm 3 pha, kéo dài 0,8 giây.
+ Thời gian làm việc là bao nhiêu giây? Nghỉ bao nhiêu giây ?
+ Pha co tâm nhĩ : 0,1 giây.
+ Pha co tâm thất : 0,3 giây
+ Pha dãn chung : 0,4 giây
+ Tim nghỉ ngơi hoàn toàn bao nhiêu giây? Thử tính xem trung bình mỗi phút diễn ra bao nhiêu chu kì co dãn tim ?
1 phút diễn ra 75 chu kì co dãn tim (nhịp tim).
Ghi nhớ : Tim được cấu tạo bởi các cơ tim và mô liên kết, tạo thành các ngăn tim (tâm nhĩ phải, tâm nhĩ trái, tâm thất phải và tâm thất trái) và các van tim ( van nhĩ – thất, van động mạch).
Mạch máu trong mỗi vòng tuần hoàn đều gồm : động mạch, tĩnh mạch và mao mạch.
Tim co dãn theo chu kì. Mỗi chu kì gồm 3 pha : pha nhĩ co, pha thất co, pha dãn chung. Sự phối hợp hoạt động của các thành phần cấu tạo của tim qua 3 pha làm cho máu được bơm theo một chiều từ tâm nhĩ vào tâm thất và từ tâm thất về động mạch.
Trò chơi ô cửa bí mật
Bộ phận nào dùng để bơm máu đi khắp cơ thể ?
Phổi
Tim
Gan
1
B
Mạch máu chảy từ tim đến các bộ phận cơ thể là :
Động mạch
Mao mạch
Tĩnh mạch
2
A
Mạch máu chảy chậm nhất là ?
Động mạch
Mao mạch
Tĩnh mạch
3
B
Mạch máu chảy từ các bộ phận cơ thể về tim là ?
Động mạch
Mao mạch
Tĩnh mạch
4
C
Dặn dò
- Về nhà Làm bài tập trong SGK
- Chuẩn bị bài tiếp theo.
TIẾT HỌC ĐẾN ĐÂY LÀ HẾT
Hẹn gặp lại các em và các thầy cô dự giờ