CHÀO MỪNG QUÝ THẦY CÔ ĐẾN DỰ GIỜ, THĂM LỚP








GV: NGUYỄN THỊ HẠNH
TÌNH HÌNH XÃ HỘI Ở NỬA ĐẦU THẾ KỈ XIX VÀ PHONG TRÀO ĐẤU TRANH CỦA NHÂN DÂN
BÀI 26
Nội dung chính
1. Tình hình xã hội và đời sống nhân dân
2. Phong trào đấu tranh của nhân dân, binh lính và các dân tộc ít người
1 . Tình hình xã hội và đời sống nhân dân
a. Xã hội


Nêu những nét chính về tình hình xã hội dưới Triều Nguyễn?
1 : Tình hình xã hội và đời sống nhân dân
a. Xã hội
Xã hội chia thành 2 giai cấp :
+ Thống trị : Vua , quan , địa chủ , cường hào .
+ Bị trị : Các tầng lớp nhân dân , chủ yếu là nông dân .
Tệ tham quan ô lại thời Nguyễn rất phổ biến.

Giai cấp thống trị
Giai cấp bị trị
1 : Tình hình xã hội và đời sống nhân dân
a. Xã hội
Nhà nước quân chủ phong kiến thời Nguyễn tăng thêm tính chuyên chế , củng cố quan hệ sản xuất phong kiến .
Xã hội chia thành 2 giai cấp :
+ Thống trị : Vua , quan , địa chủ , cường hào .
+ Bị trị : Các tầng lớp nhân dân , chủ yếu là nông dân .
Tệ tham quan ô lại thời Nguyễn rất phổ biến.
Ở nông thôn địa chủ cường hào ức hiếp nhân dân.
“ Muốn nói gian làm quan mà nói”
“ Bộ binh, bộ hộ, bộ hình
Ba bộ đồng tình cướp gạo con tôi”
Phản ánh vấn nạn của đại bộ phận quan lại dưới triều Nguyễn : cướp bóc , hách dịch …
Con ơi mẹ bảo con này
Cướp đêm là giặc , cướp ngày là quan .
Doanh điền sứ Nguyễn Công Trứ đã tâu với Vua rằng:
“Cái hại quan lại là một, hai phần còn cái hại cường hào đến 8, 9 phần”
Triều Nguyễn cho xây dựng nhiều công trình kiến trúc.
1 .Tình hình xã hội và đời sống nhân dân
b. Đời sống nhân dân
Sưu cao, thuế nặng .
Chế độ lao dịch nặng nề.
Thiên tai, mất mùa đói kém thường xuyên.
1. Bắt dân đào kênh, đo đất đếm người
Một suất đinh hai thước …
2. Một năm ba bận công trình
Hỏi rằng mọt sắt dân tình biết bao…

Ngồi xó chợ lùm cây
Qua kêu vang bốn phía
Xác đầy nghĩa địa
Thây thối bên cầu
Trời ảm đàm u sầu
Cảnh hoang tàn đói rét
b. Đời sống nhân dân
Em có nhận xét gì về đời sống của nhân dân ta vào nửa đầu thế kỉ XIX?
1 : Tình hình xã hội và đời sống nhân dân
b. Đời sống nhân dân
Sưu cao, thuế nặng .
Chế độ lao dịch nặng nề.
Thiên tai, mất mùa đói kém thường xuyên.
Đời sống của nhân dân cực khổ hơn so với thời kì trước
Mâu thuẫn xã hội lên cao, làm bùng nổ thành các cuộc đấu tranh
2 . Phong trào đấu tranh của nhân dân, binh lính và các dân tộc ít người
Phan Bá Vành
Cao Bá Quát
Lê Văn Khôi
- Người Tày
- Người Mường
- Người Khơ me
1833-1835
1832-1838
1840-1848
Nông dân
- Cao Bằng
- Hòa Bình
- Tây Nam Kì.
Nông dân
Văn thân, sĩ phu, nông dân
Binh lính, nông dân
1833 - 1835
1821 - 1827
1854- 1855
Thất
bại
Phiên An (Gia Định)
Ứng Hòa (Hà Tây), Hà Nội, Hưng Yên.
Sơn Nam hạ, Hải Dương, An Quảng.
THẢO LUẬN NHÓM
- Đặc điểm
- Nguyên nhân thất bại
- Ý nghĩa của phong trào đấu tranh của các tầng lớp nhân dân
- Đặc điểm
+ Nổ ra ngay từ đầu triều đại khi nhà Nguyễn vừa cầm quyền..
+ Nổ ra liên tục với số lượng lớn,thời gian kéo dài
+ Thất bại
- Nguyên nhân thất bại.
+ Triều đình được trang bị vũ khí đầy đủ
+ Các cuộc khởi nghĩa mang tính riêng rẽ, chưa có sự liên kết.
+Trang bị vũ khí thô sơ,thiếu đường lối lãnh đạo đúng đắn

- Ý nghĩa
- Thể hiện tinh thần đấu tranh anh dũng của các tầng lớp nhân dân chống lại nhà Nguyễn.
- Báo trước sự sụp đổ của triều đình phong kiến nhà Nguyễn.

Câu hỏi luyện tập
Câu 1:  Ý nào sau đây không phản ánh đúng điểm khác biệt trong phát triển đấu tranh của nhân dân dưới thời Nguyễn so với những triều đại trước?

Số lượng các cuộc đấu tranh lớn hơn rất nhiều.

B. Diễn ra trên khắp cả nước, có cả các cuộc nổi dậy của binh lính, các dân tộc thiểu số,…

C. Diễn ra liên tục, phong trào này chưa chấm dứt thì phong trào khác lại nổi lên.

D. Các phong trào chỉ diễn ra liên tục vào cuối triều đại.
Câu 2. Hai Câu ca dao từ thời Nguyễn: “Con ơi mẹ bảo con này/ Cướp đêm là giặc, cướp ngày là quan” cho chúng ta biết điều gì?
A. Tình yêu thương con của bà mẹ
B. Ví quan lại như bọn giặc cướp
C. Tệ tham quan ô lại dưới triều nhà Nguyễn
D. Tình trạng nhân dân bị bóc lột tàn bạo
Câu 3. Kết nối nhân vật lịch sử ở cột bên phải với địa danh ở cột bên trái cho phù hợp về các cuộc khởi nghĩa chống triều Nguyễn
1 – b, 2 – c, 3 – a.
Câu 4: So với các triều đại trước các cuộc đấu tranh dưới thời Nguyễn có điểm gì khác
A. Thường diễn ra cuối mỗi triều đại
B. Nổ ra lẻ tẻ, chỉ ở một số tỉnh phía nam
C. Nổ ra ngay từ đầu, liên tục với số lượng lớn
D. Nổ ra chủ yếu ở các tỉnh phía bắc
C
Câu 5. Ở nửa đầu thế kỉ XIX nước ta có những giai cấp nào
Địa chủ phong kiến và nông dân
B. Giai cấp thống trị và bị trị
C. Vua, quan lại và nông dân
D. Quan lại, địa chủ và cường hào
B
Chân thành cảm ơn
Quý thầy, cô và các em học sinh!
Phan Bá Vành là một lãnh tụ cuộc khởi nghĩa nông dân ở Sơn Nam Hạ thời vua Minh Mạng, nhà Nguyễn.