Chương IV:
QUAN HỆ QUỐC TẾ TỪ NĂM 1945 ĐẾN NAY.
TIẾT 13: BÀI 11: TRẬT TỰ THẾ GIỚI MỚI
SAU CHIẾN TRANH THẾ GIỚI THỨ HAI.
- Thế giới được phân chia thành những khu vực ảnh hưởng khác nhau là do chi phối bởi sự kiện lịch sử nào?
QUAN HỆ QUỐC TẾ TỪ NĂM 1945 ĐẾN NAY
Chương IV
Tiết 13 - Bài 11
TRẬT TỰ THẾ GIỚI MỚI
SAU CHIẾN TRANH THẾ GIỚI THỨ HAI
SƠC -SIN (ANH )
RU-DƠ-VEN (MỸ)
XTA-LIN( LXÔ)
I - AN -TA
Chiến tranh thế giới thứ hai bước vào giai đoạn cuối , nguyên thủ của Liên xô, Mỹ, Anh đã họp tại I-an-ta (Liên xô) từ 411-2-1945.
I. Sự hình thành trật tự thế giới mới
SƠC -SIN (Anh)
RU-DƠ-VEN (Mĩ)
XTA-LIN( L Xô)
Cuối chiến tranh thế giới thứ hai, nguyên thủ của ba cường quốc lớn: Liên Xô, Anh, Mĩ đã họp Hội nghị tại I - an - ta từ ngày 4 - 11/2/1945.
Cuối CTTG II
4->11/2/1945
* Nội dung
- Hội nghị thông qua các quyết định quan trọng về phân chia khu vực ảnh hưởng ở châu Âu và châu Á giữa Liên Xô và Mĩ.
Tây Âu: Vùng ảnh hưởng của Mĩ - Anh
Đông Âu: vùng ảnh hưởng của Liên Xô
Liên Xô
- Mĩ -Anh kiểm soát Tây Âu, Tây Đức, Tây Béc- lin.
- Liên Xô kiểm soát Đông Âu, Đông Đức, Đông Béc lin.
LƯỢC ĐỒ CHÂU ÂU - 1945
* Tại châu Âu:
Đông Đức
Đông Âu
Tây Béc lin
Tây Âu
Tây Đức
Đông Béc lin
TẠI CHÂU Á :
* Trả lại cho Trung Quốc Đài Loan và Mãn Châu , công nhận độc lập của Mông – cổ
* Liên Xô nhận lại nam đảo Xa- kha- lin và kiểm soát Bắc Triều Tiên.
* Phương Tây kiểm soát Đông Nam Á và Nam Á .
Màu đỏ: các nước XHCN, màu xanh: các nước Tư bản,
Màu xám : vùng kiểm soát của Phương Tây.
MÔNG CỔ
MÃN CHÂU
Đài Loan
XAKHALIN
ĐÔNG NAM Á
NAM Á
LIÊN XÔ
TRIỀU TIÊN
TRUNG QUỐC
LƯỢC ĐỒ PHÂN CHIA KHU VỰC HƯỞNG TRÊN THẾ GiỚI THEO TRẬT TỰ HAI CỰC I-AN-TA
Trật tự thế giới
- Là sự sắp xếp, phân bổ và cân bằng quyền lực giữa các cường quốc nhằm duy trì sự ổn định của hệ thống quan hệ quốc tế.
- Trật tự thế giới có thể gắn với chiến tranh thế giới hoặc không.
- Có thể có trật tự thế giới về chính trị, kinh tế hoặc quân sự.
- Trật tự thế giới chỉ có tính tương đối, không phải là vĩnh viễn do sự thay đổi lực lượng so sánh giữa các cường quốc. Chiến tranh là lúc thế giới “mất trật tư”̣
I. Sự hình thành trật tự thế giới mới
Cuối chiến tranh thế giới thứ hai, nguyên thủ của ba cường quốc lớn: Liên Xô, Anh, Mĩ đã họp Hội nghị tại I - an - ta từ ngày 4 - 11/2/1945.
* Nội dung
- Hội nghị thông qua các quyết định quan trọng về phân chia khu vực ảnh hưởng ở châu Âu và châu Á giữa Liên Xô và Mĩ.
- Những thỏa thuận trên đã trở thành khuôn khổ của trật tự thế giới mới,
gọi là Trật tự thế giới hai cực I-an-ta.
Tổng thư kí Liên hợp quốc Ban Ki-Moon
* Nhiệm vụ:
- Duy trì hoà bình, an ninh thế giới.
- Phát triển mối quan hệ hữu nghị giữa các quốc gia dân tộc, thực hiện sự hợp tác quốc tế về kinh tế, văn hoá, xã hội và nhân đạo.
Từ ngày 25- 4 đến 26-6-1945 đại biểu 50 nước họp ở San Fransisco (Mĩ) để thông qua hiến chương và tuyên bố thành lập tổ chức Liên hợp quốc.
- 24/10/1945 Liên hợp quốc được thành lập.
Trụ sở: Thành phố New York (Mĩ)
Trụ sở của Liên hợp quốc
( NeW YorK – Mĩ)
* Vai trò:
- Duy trì hoà bình , an ninh thế giới
- Đấu tranh chống chủ nghĩa thực dân và chủ nghĩa phân biệt chủng tộc. Giúp các nước phát triển kinh tế, xã hội…
CÁC CƠ QUAN CHÍNH CỦA LIÊN HỢP QUỐC
- Đại hội đồng Liên hợp quốc
- Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc
- Ban thư kí Liên hợp quốc
- Hội đồng kinh tế và xã hội
- Tòa án quốc tế
- Hội đồng quản thác
Tổng thư kí LHQ
SƠ ĐỒ BỘ MÁY LIÊN HỢP QUỐC
HỘI ĐỒNG
BẢO AN
BAN THƯ KÍ
CÁC CƠ
QUAN KHÁC
Hội đồng kinh tế và xã hội, tòa án quốc tế, quỹ nhi đồng…
Đứng đầu là
Tổng thư kí
(nhiệm kì 5 năm)
Gồm 5 thành viên: Anh, Mĩ, Liên Xô, Trung Quốc, Pháp. Chịu trách nhiệm duy
trì hòa bình, an
ninh quốc tế…
Gồm: tất cả các thành viên, mỗi
năm họp 1 lần
ĐẠI HỘI ĐỒNG
Một cuộc họp của Đại hội đồng Liên hợp quốc
Liên hợp quốc chống đói nghèo
Liên hợp quốc chống dịch bệnh
Liên hợp quốc giữ gìn hòa bình
LHQ gìn giữ hòa bình ở Campuchia.
Xóa nạn mù chữ cho trẻ em..
Cứu chữa bệnh Ê-bô-la ở Tây Phi..
Cứu trợ lương thực ở Xô-ma-li..
Tổng thống N. Mandela của Nam Phi cầm cuốn sách nói về những nỗ lực chống chủ nghĩa A-pác-thai của Liên Hiệp Quốc (năm1993).
Chống chủ nghĩa thực dân và chủ nghĩa phân biệt chủng tộc
CÁC TỔ CHỨC LIÊN HỢP QUỐC HOẠT ĐỘNG Ở VIỆT NAM
UNICEF: Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc
UNESSCO: Tổ chức văn hóa - khoa học - giáo dục Liên hợp quốc
WHO: Tổ chức Y tế thế giới
WTO: Tổ chức thương mại thế giới
IMF: Quỹ tiền tệ quốc tế
FAO: Tổ chức lương thực và nông nghiệp thế giới
IPU: Tổ chức bưu chính thế giới.
UNFPA: Quỹ dân số thế giới
UNDP: Chương trình phát triển LHQ
II. Sự thành lập Liên hợp quốc
Tháng 10/1945, Liên hợp quốc chính thức được thành lập.
* Nhiệm vụ:
- Duy trì hòa bình và an ninh thế giới, giải quyết tranh chấp xung đột khu vực
- Phát triển hữu nghị hợp tác quốc tế về kinh tế , văn hóa , xã hội và nhân đạo trên cơ sở tôn trọng độc lập , chủ quyền của các dân tộc .
* Vai trò:
- Giữ gìn hoà bình , an ninh thế giới
- Đấu tranh chống chủ nghĩa thực dân và chủ nghĩa phân biệt chủng tộc. Giúp các nước phát triển kinh tế, xã hội…
* Ngày 20/9/1977 Việt Nam gia nhập Liên hợp quốc và là thành viên thứ 149.
Ngày 16-10-2007 Việt Nam chính thức trở thành thành viên không thường trực của Hội đồng bảo an Liên hợp quốc
Các tổ chức Liên hợp quốc giúp đỡ Việt Nam
- Dự án phòng chống chăm sóc, điều trị HIV và các hoạt động liên quan tại các trại giam ở Việt Nam, tổng vốn 700.000 USD do cơ quan phòng chống ma túy và tội phạm Liên hợp quốc (UNODC).
- Việt Nam là một trong số năm nước thuộc khu vực châu Á được nhận khoản tài trợ 18 triệu USD từ chương trình Giảm khí thải do phá rừng và suy thoái rừng của Liên hợp quốc (UN-REDD).
- Chương trình phát triển LHQ viện trợ 270 triệu USD,
- Quỹ nhi đồng LHQ (UNICEF) giúp 300 triệu USD,
- Quỹ dân số thế giới (UNFPA) giúp 86 triệu USD,
- Tổ chức nông lương thế giới (FAO ) giúp 76.7 triệu USD......
CHẠY ĐUA
VŨ TRANG
Mỹ rồi Liên Xô lần lượt chế tạo bom H - bom nhiệt hạch (với sức công phá gấp 1000 lần bom nguyên tử)
Chiến tranh lạnh: là chính sách thù địch của Mĩ và các nước đế quốc trong quan hệ với Liên Xô và các nước XHCN.
Chi phí đầu tư cho các
lĩnh vực đời sống xã hội
Đủ để giải quyết những vấn đề cấp bách, cứu trợ y tế, giáo dục cho 500 triệu trẻ em nghèo trên thế giới (Chương trình UNICEF, Năm 1982)
Đủ tiền phòng bệnh 14 năm, phòng bệnh sốt rét cho 1 tỉ người và cứu 14 triệu trẻ em châu Phi
Trích “Đấu tranh cho một thế giới hoà bình” (Gacxia Macket)
Chi phí chạy đua vũ trang
Máy bay ném bom chiến lược tầm xa của Nga thuộc loại Tupolev Tu-95 Bear.
Pháo đài bay B-52 của Không lực Hoa Kỳ.
Khẩu đội Crotale của Không lực Pháp
Tên lửa liên lục địa Mỹ Atlas-A
Những quả bom hạt nhân đầu tiên, lớn hơn và phức tạp hơn sức hủy diệt gấp nhiều lần.
CHẠY ĐUA VŨ TRANG
Quả bom được cho là mạnh nhất thế giới nổ tạo ra một quầng lửa lớn. Ảnh chụp qua truyền hình Nga: AP.
Khối phòng thủ̀ chung Tây Bán cầu
NATO
VACXAVA
CENTO
SEATO
ANZUS
CÁC KHỐI LIÊN MINH QUÂN SỰ SAU CHIẾN TRANH THẾ GIỚI II

Không quân
Hải quân
Lục quân
Sau chiến tranh thế giới thứ hai Mỹ có 300 căn cứ quân sự khắp thế giới với lực lượng quân đội hùng hậu trong việc triển khai chiến lược toàn cầu
Một khu căn cứ của Mặt trận Dân tộc Giải phóng Miền Nam Việt Nam sau một đợt tập kích của Quân Hoa Kỳ .
Chiến tranh Việt Nam , một phần của Chiến tranh lạnh
Chiến tranh Triều Tiên vào thập niên 1950.
Tàu chiến Mỹ đổ bộ vào Vùng Vịnh.
TIẾN HÀNH CHIẾN TRANH XÂM LƯỢC
III. Chiến tranh lạnh
Sau chiến tranh thế giới thứ hai, Chiến tranh lạnh diễn ra giữa hai siêu cường quốc Mĩ và Liên Xô, đứng đầu hai phe:TBCN và XHCN.
+ Biểu hiện:
+ Hậu quả:
Thế giới luôn trong tình trạng căng thẳng.
Chi phí tốn kém cho chạy đua vũ trang và chiến tranh xâm lược.
Nhiều nơi trên thế giới vẫn còn đói nghèo
+ Các cường quốc ra sức chạy đua vũ trang
+ Thành lập các khối quân sự, các căn cứ quân sự
+ Tiến hành các cuộc chiến tranh xâm lược
+ Bao vây, cấm vận về kinh tế, cô lập về chính trị đối với Liên Xô vv....
Tổng bí thư ĐCS Liên Xô: Gooc-ba-chốp
Tổng thống Mĩ: Bu-sơ (cha)
Sự kiện: hai nhà lãnh đạo của Mĩ và Liên Xô tuyên bố chấm dứt Chiến tranh lạnh (12-1989)
Tổng thống Liên Xô Gooc-ba-chốp và Tổng thống Mĩ Bush (cha) trong cuộc gặp ngày 3 tháng 12 năm 1989




=> Xu th? chung: Hũa bỡnh, ?n d?nh v� h?p tỏc phỏt tri?n.
Thế giới
sau Chiến tranh
lạnh
Nhiều khu vực (châu Phi, Trung Á…) lại xảy ra các cuộc xung đột nội chiến đẫm máu với những hậu
quả nghiêm trọng..
Một trật tự thế giới mới đang hình thành và ngày càng theo chiều hướng đa cực, đa trung tâm.
Xu hướng hoà hoãn và hoà dịu trong quan hệ quốc tế.
Dưới tác động khoa học công nghệ hầu hết các
nước đều điều chỉnh chiến lược phát triển lấy
kinh tế làm trọng điểm.
Hoà hoãn, hoà dịu trong quan hệ quốc tế
Xác lập một trật tự thế giới đa cực, nhiều trung tâm
EU
NHẬT BẢN
ASEAN
Điều chỉnh chiến luợc phát triển, lấy kinh tế làm trọng điểm
Ở nhiều nơi còn xảy ra xung đột
Khủng bố
11/9/2001
ở Mĩ
Ở nhiều nơi còn xảy ra xung đột
Tranh chấp lãnh thổ và xung đột vũ trang ở Trung Cận Đông
Các tay súng Hồi giáo IS ở Syria
Xu thế chung: Hòa bình, ổn định,
hợp tác phát triển kinh tế
IV.THẾ GIỚI SAU “CHIẾN TRANH LẠNH”
Xu thế của thế
giới sau chiến
trạnh lạnh
Hai là: Hình
thành trật tự
thế giới mới đa
cực nhiều trung
tâm
Một là: Xu thế
hòa hoãn và hòa
dịu trong quan hệ
giữa các nước
Ba là: Các nước
điều chỉnh chiến
lược lấy phát triển
kinh tế làm
trọng điểm
Bốn là: Nhiều
nơi trên thế
giới vẫn còn xảy
ra xung đột, nội
chiến vv.. đe dọa
hòa bình
→Xu thế chung
là:hòa bình, ổn
định,hợp tác
và phát triển
1. Tại sao nói: “Xu thế hòa bình, ổn định và hợp tác” vừa là thời cơ vừa là thách thức đối với các dân tộc khi bước vào thế kỉ XXI ?
*Thời cơ:
+ Có điều kiện hội nhập vào nền kinh tế thế giới và khu vực.
+ Có điều kiện rút ngắn khoảng cách với thế giới và khu vực .
+ Áp dụng thành tựu khoa học – kĩ thuật vào sản xuất.
*Thách thức:
+ Mức độ cạnh tranh ngày càng gay gắt, trên nhiều cấp độ.
+ Nếu không chớp thời cơ để phát triển sẽ bị tụt hậu.
+ Hội nhập không giữ bản sắc văn hóa dân tộc sẽ bị hoà tan.
2. Theo em, nhiệm vụ to lớn nhất của nhân dân ta hiện nay là gì?
- Phải dốc sức vào việc triển khai lực lượng sản xuất, làm ra nhiều của cải để chiến thắng nghèo nàn và lạc hậu, đem lại ấm no hạnh phúc cho nhân dân.
- Tiếp tục sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.
Tại sao nói : “Hòa bình, ổn định và hợp tác phát triển kinh tế” vừa là thời cơ vừa là thách thức của Việt Nam khi bước vào thế kỉ XXI?
- Thời cơ:
+ Việt Nam có cơ hội thuận lợi trong việc xây dựng, bảo vệ và phát triển đất nước, tăng cường hợp tác và tham gia các liên minh khu vực…
+ Việt Nam có thể tiếp thu các thành tựu khoa học - công nghệ tiên tiến của thế giới, khai thác kinh nghiệm và nguồn vốn đầu tư nước ngoài để rút ngắn thời gian xây dựng và phát triển đất nước.
- Thách thức:
+ Việt Nam có xuất phát điểm thấp về kinh tế, trình độ dân trí và chất lượng nguồn nhân lực hạn chế…
+ Sự cạnh tranh quyết liệt của thị trường thế giới; việc sử dụng có hiệu quả các nguồn vốn bên ngoài; việc giữ gìn, bảo vệ bản sắc dân tộc và sự kết hợp giữa các yếu tố truyền thống và hiện đại…
- Nếu nắm bắt được thời cơ thì đất nước phát triển, nếu không sẽ tụt hậu, đánh mất bản sắc văn hóa dân tộc… Đảng và Nhà nước đã có những chính sách phù hợp nhờ đó đất nước đạt nhiều thành tựu to lớn…
Vụ khủng bố ở nước Mĩ ngày 11-9-2001
Trật tự TG mới sau CTTG II
Sự hình thành trật tự TG mới
Sự thành Liên hợp quốc
“Chiến tranh lạnh”
Thế giới sau “Chiến tranh lạnh”
Hội nghị I-an-ta
Vai trò
Nhiệm vụ
Khái niệm
Biểu hiện
Hậu quả
Xu thế chung
Xu thế phát triển
Chọn ý trả lời đúng trong các câu sau:
Câu 1: Tháng 2-1945, ba cường quốc Liên Xô, Mĩ, Anh tổ chức hội nghị cấp cao tại
A. Liên Xô. B. Pháp. C. Mĩ. D. Anh.
Câu 2: Việt Nam gia nhập tổ chức Liên hợp quốc vào thời gian nào?
A. Tháng 8 -1977. B. Tháng 9 – 1977.
C. Tháng 10 – 1977. D. Tháng 11 – 1977.
Câu 3: Điền vào chỗ trống(….) cụm từ thích hợp
……… là chính sách thù địch về mọi mặt của Mĩ và các nước đế quốc trong quan hệ với Liên Xô và các nước XHCN.
A. Chủ nghĩa Tơ-ru-man. B. Chiến tranh lạnh.
C. Chiến lược toàn cầu. D. Chiến tranh thế giới.
Câu 4: Chủ trương của Mĩ sau khi trật tự hai cực I-an-ta bị phá vỡ là
A. thiết lập trật tự thế giới mới đa cực.
B. biến Liên Xô thành đồng minh của mình.
C. liên kết với các nước phương Tây, Nhật Bản.
D. thiết lập trật tự “thế giới đơn cực” để dễ thống trị thế giới.
LUYỆN TẬP
Hướng dẫn về nhà
- Học và nắm chắc nội dung bài học.
- Tìm hiểu bài 12 “Cuộc cách mạng khoa học – kĩ thuật từ năm 1945 đến nay
+ Nắm được những thành tựu chủ yếu của cách mạng khoa học kĩ thuật
+ Đánh giá được ý nghĩa, những tác động tích cực và hậu quả tiêu cực của cách mạng khoa học - kĩ thuật lần hai.