Hôm nay là ngày

Chủ Nhật 16 Tháng 10 2022;
giờ chính xác là 11:39 sáng

KỸ NĂNG ÁP DỤNG
PHÁP LUẬT
TS. BÙI QUANG XUÂN

KHÁI QUÁT VỀ ÁP DỤNG PHÁP LUẬT
1)Khái niệm, đặc điểm áp dụng pháp luật
2)Các trường hợp áp dụng pháp luật
3)Chủ thể áp dụng pháp luật
4)Yêu cầu áp dụng pháp luật

2

KHÁI QUÁT VỀ ÁP DỤNG PHÁP LUẬT




Sử dụng pháp luật để điều chỉnh các quan hệ xã hội, phục vụ lợi ích
chung của nhân dân và cộng đồng xã hội. Mục đích đó chỉ đạt được
khi các chủ thể thực hiện nghiêm chỉnh pháp luật
Các hình thức thực hiện pháp luật sau:
 Tuân thủ pháp luật,
 Chấp hành pháp luật,
 Sử dụng pháp luật,
 Áp dụng pháp luật.

ÁP DỤNG PHÁP LUẬT




Áp dụng pháp luật là loạt động thực
hiện pháp luật mang tính tổ chức quyền
lực nhà nước,
Được thực hiện bởi cơ quan nhà nước có
thẩm quyền, nhà chức trách hoặc tổ
chức xã hội được nhà nước trao quyền,
 Nhằm cá biệt hoá quy phạm pháp
luật vào các trường hợp cụ thể, đối
với cá nhân, tổ chức cụ thể 

LÃNH ĐẠO CẤP PHÒNG CÓ VỊ TRÍ, VAI TRÒ QUAN TRỌNG,

 Cấp trực tiếp tham mưu xử lý các công việc
cụ thể của cơ quan, đơn vị.
 Việc tham mưu áp dụng pháp luật chính
xác có ý nghĩa quan trọng.
 Cần có kiến thức phù hợp về pháp luật, nhất
là pháp luật thực định và phương pháp áp
dụng pháp luật gắn với chức năng, nhiệm
vụ của cấp phòng và lãnh đạo cấp phòng.

ĐẶC ĐIỂM CỦA ÁP
DỤNG PHÁP LUẬT

ĐẶC
ĐIỂM CỦA
ÁP DỤNG
PHÁP
LUẬT

 Hoạt động mang tính quyền lực nhà
nước
 Hoạt động phải tuân theo trình tự, thủ
tục chặt chẽ do pháp luật quy định.
 Hoạt động điều chỉnh mang tính cá biệt,
cụ thể đối với quan hệ xã hội nhất định

SLIDESMANIA

 Hoạt động đòi hỏi tính sáng tạo

CÁC TRƯỜNG HỢP ÁP DỤNG PHÁP LUẬT

1. Truy cứu trách nhiệm pháp lý đối
với các chủ thể vi phạm pháp luật.
2. Cần áp dụng các biện pháp tác động
của cơ quan nhà nước nhưng
không liên quan đến trách nhiệm
pháp lý.
3. Khi cần làm phát sinh, thay đổi,
chấm dứt quyền, nghĩa vụ của chủ
thể.

CÁC TRƯỜNG HỢP ÁP DỤNG PHÁP LUẬT

4. Khi xảy ra tranh chấp về quyền,
nghĩa vụ giữa các chủ thể.
5. Khi Nhà nước cần kiểm tra,
giám sát hoạt động của các chủ
thể nhằm thực hiện đúng các
quy định của pháp luật.
6. Các trường hợp cần thiết khác.

CHỦ THỂ ÁP DỤNG PHÁP LUẬT




Những tổ chức, cá nhân thực
hiện hoạt động áp dụng pháp
luật, tức là hoạt động mang tính
tổ chức quyền lực nhà nước
Nhằm cá biệt hoá các quy phạm
pháp luật vào các trường hợp cụ
thể, đối với các cá nhân, tổ chức
cụ thể.

Chủ thể trong quan hệ pháp luật
dân sự

CÁC CHỦ THỂ CÓ THẨM QUYỀN ÁP DỤNG PHÁP LUẬT

Các chủ thể có thẩm quyền
áp dụng pháp luật
 Cá nhân có thẩm quyền trong
cơ quan nhà nước
 Các chủ thể được nhà nước
trao quyền thực hiện hoạt
động áp dụng pháp luật


YÊU CẦU ÁP DỤNG PHÁP LUẬT

 Việc áp dụng pháp luật một cách đúng đắn,
chính xác có ý nghĩa vô cùng quan trọng vì
kết quả của hoạt động áp dụng pháp luật là
các quyết định áp dụng pháp luật luôn có tác
động trực tiếp tới quyền và lợi ích hợp pháp
của các chủ thể có liên quan.

YÊU CẦU ÁP DỤNG PHÁP LUẬT
Thứ nhất, việc áp dụng pháp luật phải bảo đảm tính hợp
pháp. Tính hợp pháp của hoạt động áp dụng pháp luật
thể hiện ở 3 khía cạnh như sau:
 Áp dụng pháp luật phải đảm bảo có căn cứ pháp lý.
 Áp dụng pháp luật phải đảm bảo đúng thẩm quyền
 Áp dụng pháp luật cần đảm bảo tuân thủ đúng quy định
về trình tự, thủ tục theo quy định của pháp luật.

YÊU CẦU ÁP DỤNG PHÁP LUẬT
Thứ hai, việc áp dụng pháp luật phải bảo đảm phù hợp với mục đích của áp
dụng pháp luật.
 Truy cứu trách nhiệm pháp lý đối với các chủ thể vi phạm pháp luật;
 Cần áp dụng các biện pháp tác động nhà nước nhưng không liên quan
đến trách nhiệm pháp lý;
 Khi cần làm phát sinh, thay đổi, chấm dứt quyền, nghĩa vụ của chủ thể;
 Khi xảy ra tranh chấp về quyền, nghĩa vụ giữa các chủ thể;
 Khi Nhà nước cần phải kiểm tra, giám sát hoạt động của các chủ thể.

YÊU CẦU ÁP DỤNG PHÁP LUẬT
Thứ ba, việc áp dụng pháp luật phải bảo đảm tính hiệu quả.
 Trước tiên ở chính mục đích đạt được.
 Thể hiện ở hiệu quả điều chỉnh các quan hệ xã hội, quản lý
trật tự xã hội của pháp luật
 Có như vậy, Áp dụng pháp luật mới thực sự có tính hiệu
lực, hiệu quả đối với đời sống xã hội.
 Yêu cầu này đòi hỏi rất cao ở trình độ, năng lực, ý thức
pháp luật của chủ thể áp dụng pháp luật.

YÊU CẦU ÁP DỤNG PHÁP LUẬT
Thứ tư, việc áp dụng pháp luật phải bảo đảm tính
thống nhất, tính công bằng.
 Yêu cầu này đòi hỏi phải nâng cao trình độ lập
pháp, chú trọng hoạt động giải thích pháp luật, hoạt
động ban hành các văn bản hướng dẫn, ngoài ra
cũng đòi hỏi ở nhận thức, trình độ của chủ thể áp
dụng pháp luật.

YÊU CẦU ÁP DỤNG PHÁP LUẬT
Thứ năm, việc áp dụng pháp luật phải hướng tới bảo đảm
nghĩa vụ tôn trọng, bảo vệ quyền con người, quyền công dân
của Nhà nước.
 Thông qua hoạt động theo pháp luật của bộ máy hành
pháp, các quyền và lợi ích hợp pháp của công dân được
đảm bảo, các nhu cầu chính đáng của công dân được thoả
mãn vì trên thực tế, bộ máy hành pháp giải quyết đa số các
công việc của người dân và xã hội.

QUY TRÌNH ÁP DỤNG PHÁP LUẬT CỦA LÃNH ĐẠO CẤP PHÒNG

TÓM LƯỢC CUỐI BÀI
Trong bài học này, chúng ta đã cùng nhau tìm hiểu
các nội dung sau:
1. KHÁI QUÁT VỀ ÁP DỤNG PHÁP LUẬT
1) Khái niệm, đặc điểm áp dụng pháp luật
2) Các trường hợp áp dụng pháp luật
3) Chủ thể áp dụng pháp luật
4) Yêu cầu áp dụng pháp luật
2. QUY TRÌNH ÁP DỤNG PHÁP LUẬT CỦA LÃNH
ĐẠO CẤP PHÒNG

CHÚC THÀNH CÔNG
& HẠNH PHÚC
TS. BÙI QUANG XUÂN