3/20/2012
Trường sĩ quan lục quân 1
Khoa lý luận mác-lênin
Bộ môn
Tư tưởng hồ chí minh
Bài 12
Tư tưởng hồ chí minh
về văn hóa
3/20/2012
Tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
1
Mục đích
2
Yêu cầu
3
Nội dung
4
Thời gian
5
Tổ chức, PP
3/20/2012
6
Tài liệu
- Tài liệu chính: Tư tưởng Hồ Chí Minh, Nxb QĐND, H.2008, Tr.158-184
Tài liệu tham khảo:
1. Giáo trình tư tưởng Hồ Chí Minh, Nxb CTQG, H.2008, Tr.409-460
2. Tư tưởng Hồ Chí Minh, Nxb CTQG, H.2006, Tr.157-.204
3/20/2012
Mở đầu
i. Những nội dung cơ bản trong tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
3/20/2012
Tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
1. Khái niệm văn hoá
3/20/2012
Vì lẽ sinh tồn cũng như mục đích của cuộc sống, loài người mới sáng tạo và phát minh ra ngôn ngữ, chữ viết, đạo đức, pháp luật, khoa học, tôn giáo, văn học, nghệ thuật, những công cụ cho sinh hoạt hàng ngày về mặc, ăn, ở và các phương thức sử dụng. Toàn bộ những sáng tạo và phát minh đó tức là văn hoá. Văn hoá là sự tổng hợp của mọi phương thức sinh hoạt cùng với biểu hiện của nó mà loài người đã sản sinh ra nhằm thích ứng những nhu cầu đời sống và đòi hỏi của sự sinh tồn.
Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, H, 2000, t.3, tr.431.
i. Những nội dung cơ bản trong tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
Tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
1. Khái niệm văn hoá
3/20/2012
- Theo Hồ Chí Minh, văn hoá được hiểu theo nghĩa rộng nhất đó là toàn bộ những giá trị vật chất, tinh thần mà loài người sáng tạo ra.
i. Những nội dung cơ bản trong tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
Tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
Tình huống: Đồng chí hiểu như thế nào về văn hóa vật chất và văn hóa tinh thần, văn hóa có nguồn gốc từ đâu?
Kết luận:
+ Văn hóa vật chất là ngôn ngữ, chữ viết, công cụ lao động và công cụ sinh hoạt của con người (nhà ở, phương tiện sản xuất, đi lại)
+ Văn hóa tinh thần: triết học, tôn giáo, đạo đức, pháp luật, VHNT, nếp sống, phong tục tập quán...
+ Nguồn gốc của văn hóa: Do con người sáng tạo ra.
1. Khái niệm văn hoá
3/20/2012
- Theo Hồ Chí Minh, văn hoá được hiểu theo nghĩa rộng nhất đó là toàn bộ những giá trị vật chất, tinh thần mà loài người sáng tạo ra.
Mục tiêu của văn hoá nhằm đáp ứng lẽ sinh tồn và cũng là mục đích của cuộc sống.
Đại hội XI khẳng định: "phát triển kinh tế là nhiện vụ trọng tâm, xây dựng và chỉnh đốn Đảng là nhiệm vụ then chốt, xây dựng văn hoá là nền tảng tinh thần của xã hội."
i. Những nội dung cơ bản trong tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
Tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
2. Tính chất của nền văn hoá mới
3/20/2012
- Trong cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân, nền văn hoá có tính chất dân tộc, khoa học, đại chúng.
i. Những nội dung cơ bản trong tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
Tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
Dân tộc, khoa học, đại chúng
Tình huống:
Đồng chí hiểu như thế nào về tính dân tộc, khoa học và tính đại chúng của nền văn hóa?
2. Tính chất của nền văn hoá mới
3/20/2012
- Trong cách mạng XHCN, nền văn hoá có nội dung XHCN và tính dân tộc.
i. Những nội dung cơ bản trong tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
Tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
- Trong cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân, nền văn hoá có tính chất dân tộc, khoa học, đại chúng.
3. Chức năng của văn hoá
3/20/2012
i. Những nội dung cơ bản trong tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
Tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
- Bồi dưỡng tư tưởng đúng đắn và tình cảm cao đẹp.
3. Chức năng của văn hoá
3/20/2012
- Nâng cao dân trí.
i. Những nội dung cơ bản trong tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
Tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
- Bồi dưỡng tư tưởng đúng đắn và tình cảm cao đẹp.
3. Chức năng của văn hoá
3/20/2012
- Nâng cao dân trí.
i. Những nội dung cơ bản trong tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
Tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
- Bồi dưỡng tư tưởng đúng đắn và tình cảm cao đẹp cho Nhân dân.
- Bồi dưỡng những phẩm chất, nhân cách lành mạnh tốt đẹp, không ngừng hoàn thiện bản thân con người.
4. Các lĩnh vực chính của văn hoá
3/20/2012
i. Những nội dung cơ bản trong tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
Tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
a) Văn hoá giáo dục
- Hồ Chí Minh phê phán nền giáo dục phong kiến và nền giáo dục thực dân
+ Nền giáo dục phong kiến là nền giáo dục kinh viện, xa thực tế, coi kinh sách thánh hiền là đỉnh cao của tri thức; hướng tới kẻ sĩ, người quân tử, bậc trượng phu, coi thường kẻ bình dân, phụ nữ.
4. Các lĩnh vực chính của văn hoá
3/20/2012
i. Những nội dung cơ bản trong tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
Tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
a) Văn hoá giáo dục
- Hồ Chí Minh phê phán nền giáo dục phong kiến và nền giáo dục thực dân
+ Nền giáo dục thực dân là nền giáo dục ngu dân, đồi bại, xảo trá.
4. Các lĩnh vực chính của văn hoá
3/20/2012
i. Những nội dung cơ bản trong tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
Tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
a) Văn hoá giáo dục
- Hồ Chí Minh coi việc xây dựng nền giáo dục mới là nhiệm vụ cơ bản, lâu dài, đồng thời là nhiệm vụ cấp bách.
4. Các lĩnh vực chính của văn hoá
3/20/2012
i. Những nội dung cơ bản trong tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
Tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
a) Văn hoá giáo dục
- Hồ Chí Minh đưa ra nhiều quan điểm quan trọng để xây dựng nền văn hóa giáo dục ở nước ta.
+ Mục tiêu giáo dục: Thực hiện cả 3 chức năng của văn hóa bằng giáo dục
Non sông Việt Nam có trở nên vẻ vang hay không, dân tộc Việt Nam có bước tới đài vinh quang để sánh vai với cường quốc năm châu được hay không chính là nhờ một phần lớn ở công học tập của cá em.
Thư gửi học sinh, sinh viên 9.1945
4. Các lĩnh vực chính của văn hoá
3/20/2012
i. Những nội dung cơ bản trong tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
Tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
a) Văn hoá giáo dục
- Hồ Chí Minh đưa ra nhiều quan điểm quan trọng để xây dựng nền văn hóa giáo dục ở nước ta.
+ Mục tiêu giáo dục: Thực hiện cả 3 chức năng của văn hóa bằng giáo dục
+ Nội dung giáo dục: Giáo dục phải toàn diện cả văn hóa, chính trị, KHKT, CMNV, LĐSX, sức khỏe và vệ sinh...
+ Phương châm, phương pháp giáo dục.
+ Phải không ngừng nâng cao đảng trí
4. Các lĩnh vực chính của văn hoá
3/20/2012
i. Những nội dung cơ bản trong tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
Tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
b) Văn hoá văn nghệ
- Văn nghệ là một mặt trận, nghệ sĩ là chiến sĩ, tác phẩm văn nghệ là vũ khí sắc bén trong đấu tranh cách mạng, trong xây dựng xã hội mới, con người mới.
- Văn nghệ phải gắn với thực tiễn của đời sống nhân dân.
- Phải có những tác phẩm văn nghệ xứng đáng với thời đại mới của đất nước và dân tộc, phải phản ánh cho hay, cho chân thật sự nghiệp cách mạng của nhân dân.
4. Các lĩnh vực chính của văn hoá
3/20/2012
i. Những nội dung cơ bản trong tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
Tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
c) Văn hoá đời sống
- Quan điểm xây dựng đời sống mới là quan điểm rất độc đáo của Hồ Chí Minh về văn hoá.
- Nội dung của đời sống mới bao gồm đạo đức mới, lối sống mới và nếp sống mới.
3/20/2012
i. Những nội dung cơ bản trong tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
Tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
Nội dung cơ bản trong tư tưởng Hồ Chí Minh về van hóa
Khái niệm văn hóa
Tính chất của nền văn hóa mới
Chức năng của nền văn hóa mới
Các lĩnh vực chính của van hóa
1
2
3
4
1. Tiếp tục xây dựng văn hoá thực sự trở thành nền tảng tinh thần của xã hội
3/20/2012
II. Tư tưởng văn hoá Hồ Chí Minh với việc xây dựng nền văn hoá tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc hiện nay
Tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
- Vị trí, vai trò của văn hoá trong đời sống xã hội.
- Những thành tựu trên lĩnh vực văn hoá.
- Những hạn chế trên lĩnh vực văn hoá.
2. Một số yêu cầu xây dựng nền văn hoá Việt Nam hiện nay
3/20/2012
II. Tư tưởng văn hoá Hồ Chí Minh với việc xây dựng nền văn hoá tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc hiện nay
Tư tưởng hồ chí minh về văn hóa
- Xây dựng văn hoá phải bắt đầu từ con người.
- Xây dựng nếp sống văn minh.
- Giữ vững và phát huy bản sắc văn hoá dân tộc trong quá trình giao lưưu, hội nhập quốc tế.
- Cảnh giác ngăn chặn âm mưưu lợi dụng giao lưưu văn hoá để thực hiện "diễn biến hoà bình" của các thế lực thù địch.
- Phải bồi dưỡng và xây dựng những điển hình tích cực về văn hoá.
3/20/2012
Kết luận
3/20/2012
Câu hỏi ôn tập
1. Trình bày quan niệm của Hồ Chí Minh về văn hoá?
2. Phân tích tư tưởng Hồ Chí Minh về các lĩnh vực chính của văn hoá?
3. ý nghĩa tư tưởng văn hoá Hồ Chí Minh đối với việc xây dựng nền văn hoá Việt Nam hiện nay?