Kiểm tra kiến thức cũ
Bài thơ Khi con tu hú của ai? Bài thơ được viết trong hoàn cảnh như thế nào? (năm sáng tác, khi tác giả đang ở đâu?)

QUAN SÁT HÌNH ẢNH
A, Giọng dõng dạc, hào hùng

B, Giọng thoải mái,vui đùa, sảng khoái.

C, Giọng tha thiết, mềm mại

D, Giọng buồn thương, phiền muộn.
Giọng điệu chung của bài thơ?
B
TỨC CẢNH PÁC BÓ
Sáng ra bờ suối, tối vào hang,
Cháo bẹ rau măng vẫn sẵn sàng.
Bàn đá chông chênh dịch sử Đảng,
Cuộc đời cách mạng thật là sang.
1. Tác giả: Hồ Chí Minh

- Vị lãnh tụ thiên tài của dân tộc, nhà Cách mạng lỗi lạc, danh nhân văn hóa thế giới.
- Người còn là nhà văn, nhà thơ lớn của dân tộc.
2. Tác phẩm:
* Hoàn cảnh sáng tác: Năm 1941 khi Bác về nước hoạt động và làm việc tại hang Pác Bó (Cao Bằng)
* Phương thức biểu đạt chính:
biểu cảm.
* Thể thơ:
Thất ngôn tứ tuyệt
1, Câu khai: Mở ra đề tài
2, Câu thừa: Nâng cao, triển khai ý câu khai
3, Câu chuyển: Chuyển ý
4,Câu hợp: Tổng hợp toàn bộ ý thơ
Sáng ra bờ suối, tối vào hang
Cháo bẹ rau măng vẫn sẵn sàng
Bàn đá chông chênh dịch sử Đảng
Cuộc đời cách mạng thật là sang
Sáng ra bờ suối, tối vào hang

Cháo bẹ rau măng vẫn sẵn sàng

Bàn đá chông chênh dịch sử Đảng

Cuộc đời cách mạng thật là sang
* Bố cục:
2 phần
+P1: Ba câu thơ đầu : Cuộc sống của Bác nơi núi rừng Pác Bó.
+P2: Câu thơ cuối : Suy nghĩ của Bác về cuộc đời cách mạng.
1, Cuộc sống của Bác nơi núi rừng Pác Bó.
* Nơi ở
+ Thời gian: sáng >< tối
+ Hoạt động: ra >< vào
+ Nơi chốn: bờ suối >< hang
- Giọng điệu tự nhiên, tiểu đối, ngắt nhịp 4/3: Làm nổi bật nếp sống của Bác nhịp nhàng, hòa hợp với thiên nhiên
Sáng ra bờ suối, tối vào hang.
-> Điều kiện chỗ ở rất khó khăn
=> Bác sống ung dung tự tại, vượt lên hoàn cảnh khó khăn.
* Cảnh sinh hoạt
Cháo bẹ rau măng vẫn sẵn sàng.
- Bữa ăn đạm bạc, thiếu thốn với ngô, măng.
vẫn
* Cảnh sinh hoạt
Cháo bẹ rau măng vẫn sẵn sàng.
- Bữa ăn đạm bạc, thiếu thốn với ngô, măng.
Thảo luận (1 phút) ? Câu thơ này có thể hiểu theo hai cách:
+ Cách hiểu  thứ nhất: Lương thực, thực phẩm ở đây là “ cháo bẹ, rau măng” luôn sẵn có, thật đầy đủ tới mức dư thừa,.
+ Cách hiểu thứ hai: Dù phải ăn “cháo bẹ, rau măng” rất cực khổ nhưng tinh thần vẫn “sẵn sàng”
Theo em cách hiểu nào sẽ phù hợp hơn với tính cách của Bác và tinh thần của bài thơ?
- “sẵn sàng ”-> thể hiện tinh thần lạc quan, vui đùa dí dỏm của Bác.
=> Bác là người lạc quan, làm chủ cuộc sống
vẫn
Bàn đá chông chênh dịch sử Đảng,
* Điều kiện làm việc
- Khó khăn, thiếu thốn: bàn đá
- Công việc lớn lao, thiêng
liêng: dịch sử Đảng
=> Từ láy, đối thể hiện tinh thần lạc quan, tầm vóc vĩ đại của Bác
Tinh thần lạc quan, tầm vóc vĩ đại, sự hi sinh lớn lao của Bác dành cho dân tộc

2, Suy nghĩ của Bác về cuộc đời Cách mạng.
Cuộc đời cách mạng thật là sang.
Theo em vì sao Bác thấy cuộc đời cách mạng của mình “thật là sang”?
A. Sang vì Bác được làm cách mạng, tin tưởng vào tương lai tươi sáng của đất nước
B. Sang vì được sống chan hòa với thiên nhiên núi rừng
C. Sang vì Bác luôn có tinh thần lạc quan trong cuộc sống cách mạng đầy gian khổ
D. Cả 3 ý trên
- Cuộc đời cách mạng “sang”, tuy gian khổ nhưng thật đẹp
1. Nghệ thuật:
Những ý nào là đúng với nghệ thuật độc đáo của bài thơ?
A, Thể thơ Thất ngôn tứ tuyệt đường luật, ngắn gọn, hàm xúc.
B, Lời thơ bình dị pha giọng vui đùa hóm hỉnh
C, Nghệ thuật đối, tứ thơ độc đáo, bất ngờ và sâu sắc
D, Phong thái ung dung, niềm tin vững chắc về sự thắng lợi của cách mạng
E, Ý A,B,C
- Thể thơ thất ngôn tứ tuyệt Đường luật, ngắn gọn, hàm súc.
- Lời thơ bình dị pha giọng vui đùa hóm hỉnh. - Nghệ thuật đối, tứ thơ độc đáo, bất ngờ và sâu sắc.
2. Nội dung:
Phong thái ung dung, niềm vui, lạc quan cách mạng của Bác trong cuộc sống gian khổ ở Pác Bó.
Bài tập 1: Sưu tầm những câu thơ, bài thơ của Bác mà em thích?
Bài tập 2: Tính chất cổ điển và hiện đại trong bài thơ được thể hiện như thế nào?
Một số vần thơ của Bác:
Bài thơ: Cảnh khuya
Bài thơ: Rằm tháng giêng
Bài thơ: Pác Bó hùng vĩ
Bài thơ: Cảnh rừng Việt Bắc
Tập thơ : Nhật kí trong tù
Thơ chúc tết của Bác
....
TỨC CẢNH PÁC BÓ
PHONG CÁCH HỒ CHÍ MINH

HƯỚNG DẪN HỌC TẬP Ở NHÀ
* Bài cũ: - Học thuộc lòng bài thơ.
- Phân tích bài thơ.
* Bài mới
Chuẩn bị: Câu cầu khiến
+ Đặc điểm hình thức của câu cầu khiến? Lấy ví dụ phân tích cụ thể.
+ Chức năng của câu cầu khiến?
Thuyết minh về một danh lam thắng cảnh:
+ Muốn viết được bài giới thiệu về danh lam thắng cảnh, em cần phải làm gì?
+ Bố cục bài văn thuyết minh về DLTC.
Bài tập 3: Vẽ lược đồ tư duy khái quát những nét đặc sắc về nghệ thuật và nội dung của bài thơ
*Giống nhau: Có cùng chung một tình cảm gắn bó chan hòa với tạo vật: rất yêu thích thiên nhiên và đặc biệt thích thú khi được sống giữa thiên nhiên, hòa mình với suối rừng, gió trăng, non xanh nước biếc.
Câu hỏi thảo luận: (2 phút)
Hãy so sánh “thú lâm tuyền” của Bác và Nguyễn Trãi có gì giống và khác nhau?
Nguyễn Trãi tìm đến thú lâm tuyền vì cảm thấy bất lực trước thực tế, xã hội, muốn “lánh đục về trong”, tự an ủi bằng lối sống “an bần lạc đạo”.
Hồ Chí Minh, sống hòa nhịp với cuộc sống lâm tuyền nhưng vẫn nguyên vẹn cốt cách chiến sĩ; và chính cuộc sống lâm tuyền đó là một biểu hiện của cuộc đời cách mạng của Người.
* Khác nhau
Kiểm tra kiến thức cũ
Cho đoạn thơ:
Khi con tu hú gọi bầy
Lúa chiêm đang chín trái cây ngọt dần
Vườn râm dậy tiếng ve ngân
Bắp rây vàng hạt đầy sân nắng đào
` Trời xanh càng rộng càng cao
Đôi con diều sáo lộn nhào từng không…
(Ngữ văn 8, T2, NXB Giáo dục Việt Nam, 2011, tr.19)
Câu 1: Đoạn thơ trên trích trong bài thơ nào? Tác giả?
Câu 2: Cho biết thể thơ và phương thức biểu đạt chính của đoạn trích?
Câu 3: Nêu vị trí đoạn trích và hoàn cảnh ra đời của bài thơ?

* Gợi ý:
Câu 1: Đoạn thơ trên trích trong bài thơ “ Khi con tu hú”- Tố Hữu.
Câu 2: Thể thơ lục bát, phương thức biểu đạt chính của đoạn trích: miêu tả
Câu 3: Đoạn trích nằm ở phần đầu bài thơ. Bài thơ ra đời năm 1939- khi tác giả mới tham gia hoạt động cách mạng và bị bắt giam ở nhà lao Thừa Phủ- Thừa Thiên –Huế.