Tiết 116


Viếng lăng bác


Viễn Phương
Vi?ng LAng B�c
Vi?n Phuong
I. Tìm hiểu chú thích
Tác giả
- Phan Thanh Viễn
- Sinh năm 1928 tại An Giang
- Là một trong những cây bút có mặt sớm nhất của lực lượng văn nghệ giải phóng miền Nam thời kì chống Mĩ cưú nước.
- Là nhà thơ gắn bó với cuộc sống chiến đấu của quê hương trong suốt hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mĩ.
- Thơ dung dị, cảm xúc sâu lắng thiết tha, ngôn ngữ đậm đà màu sắc Nam Bộ.
Vi?ng LAng B�c
Vi?n Phuong
I. Tìm hiểu chú thích
1. Tác giả
+ Mắt sáng học trò
+ Nhớ lời Di chúc
+ Như mây mùa xuân
+ Quê hương địa đạo
+ Đám cưới giữa mùa xuân
- Tác phẩm chính
Vi?ng LAng B�c
Viễn Phương
I. Tìm hiểu chú thích
1. Tác giả
2. Hoàn cảnh sáng tác
- Năm 1976 cuộc kháng chiến chống Mĩ thắng lợi, lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh đã được khánh thành. Bấy giờ nhà thơ mới có dịp ra thăm Bác. Xúc động nghẹn ngào Viễn Phương đã viết bài thơ “Viếng lăng Bác”.
- In trong tập Như mây mùa xuân.
Vi?ng LAng B�c
Viễn Phương
I. Tìm hiểu chú thích
II. Đọc - hiểu văn bản
1. Đọc
Con ở miền Nam ra thăm lăng Bác
Đã thấy trong sương hàng tre bát ngát
Ôi! Hàng tre xanh xanh Việt Nam
Bão táp mưa sa đứng thẳng hàng.


Mai về miền Nam thương trào nước mắt
Muốn làm con chim hót quanh lăng Bác
Muốn làm đoá hoa toả hương đâu đây
Muốn làm cây tre trung hiếu chốn này.

Ngày ngày mặt trời đi qua trên lăng
Thấy một mặt trời trong lăng rất đỏ.
Ngày ngày dòng người đi trong thương nhớ
Kết tràng hoa dâng bảy mươi chín mùa xuân

Bác nằm trong giấc ngủ bình yên
Giữa một vầng trăng sáng dịu hiền
Vẫn biết trời xanh là mãi mãi
Mà sao nghe nhói ở trong tim!
1976
Vi?ng LAng B�c
Viễn Phương
I. Tìm hiểu chú thích
II. Đọc - hiểu văn bản
2. Mạch cảm xúc
- Cảm xúc khi đứng trước lăng Bác (khổ 1 + 2)
Con ở miền Nam ra thăm lăng Bác
Đã thấy trong sương hàng tre bát ngát
Ôi! Hàng tre xanh xanh Việt Nam
Bão táp mưa sa đứng thẳng hàng.
Ngày ngày mặt trời đi qua trên lăng
Thấy một mặt trời trong lăng rất đỏ.
Ngày ngày dòng người đi trong thương nhớ
Kết tràng hoa dâng bảy mươi chín mùa xuân

Vi?ng LAng B�c
Viễn Phương
I. Tìm hiểu chú thích
II. Đọc - hiểu văn bản
2. Mạch cảm xúc
- Cảm xúc khi vào trong lăng Bác (khổ 3)
Bác nằm trong giấc ngủ bình yên
Giữa một vầng trăng sáng dịu hiền
Vẫn biết trời xanh là mãi mãi
Mà sao nghe nhói ở trong tim!
Vi?ng LAng B�c
Viễn Phương
I. Tìm hiểu chú thích

II. Đọc - hiểu văn bản
2. Mạch cảm xúc
- Giây phút chia xa (khổ 4)
Mai về miền Nam thương trào nước mắt
Muốn làm con chim hót quanh lăng Bác
Muốn làm đoá hoa toả hương đâu đây
Muốn làm cây tre trung hiếu chốn này.

Vi?ng LAng B�c
Viễn Phương
3. Phân tích
a) Cảm xúc khi đứng trước lăng Bác
- Xưng: con -> gần gũi
- Hình ảnh hàng tre:
+ Bát ngát, thẳng hàng (tả thực)
+ Xanh xanh Việt Nam (tượng trưng)
- Thành ngữ: Bão táp mưa sa
Hình ảnh mặt trời: nhân hóa, ẩn dụ -> lòng tôn kính, biết ơn, sự cao cả vĩ đại và trường tồn của Bác
- Hình ảnh dòng người -> tình cảm sâu nặng của nhân dân
=> sự xúc động, lòng thành kính của tác giả
Con ở miền Nam ra thăm lăng Bác
Đã thấy trong sương hàng tre bát ngát
Ôi! Hàng tre xanh xanh Việt Nam
Bão táp mưa sa đứng thẳng hàng.

Ngày ngày mặt trời đi qua trên lăng
Thấy một mặt trời trong lăng rất đỏ.
Ngày ngày dòng người đi trong thương nhớ
Kết tràng hoa dâng bảy mươi chín mùa xuân

CỦNG CỐ
Câu 1. Lựa chọn các từ: thành kính, đau xót, tự hào, trầm lắng để điền vào chỗ trống trong câu văn sau sao cho phù hợp:
“Cảm hứng bao trùm bài thơ Viếng lăng Bác là niềm xúc động thiêng liêng………………., lòng biết ơn và ………….…. pha lẫn …………….… khi tác giả tự miền Nam ra viếng Bác, cảm hứng đó đã tạo nên giọng thơ………………, trang nghiêm”.
thành kính
tự hào
đau xót
trầm lắng
Câu 2. Nối hình ảnh thơ ở cột A với nhận xét ở cột B cho đúng.
CỦNG CỐ
- Học thuộc lòng bài thơ
Tiếp tục phân tích khổ 3 + 4
Đọc thêm văn bản Con cò

HƯỚNG DẪN HỌC BÀI Ở NHÀ
Kính chúc các thầy cô giáo
mạnh khoẻ, hạnh phúc và thành đạt
CH�C C�C EM H?C SINH CHAM NGOAN, H?C GI?I!
Xin chân thành cảm ơn!