HÌNH HỌC 7 7 7 7
Tiết 38
LUYỆN TẬP
Giáo viên : ĐẶNG VĂN HUY
Trường THCS Ninh Xá - Thành Phố Bắc Ninh
Dạng 1 : Tính độ dài một cạnh của tam giác vuông
Dạng 2 : Nhận biết tam giác vuông khi biết độ dài ba cạnh
Dạng 3 : Dạng toán tổng hợp
TIẾT 38-LUYỆN TẬP ĐỊNH LÝ PY-TA-GO
A
B
C
Cạnh góc vuông
Cạnh huyền
ABC vuông tại A.
BC2 = AB2 + AC2
GT
KL
Trong một tam giác vuông, bình phuơng của cạnh huyền bằng tổng các bình phuơng của 2 cạnh góc vuông.
- Phát biểu định lý Pytago?
Ứng dụng: Tính độ dài một cạnh của tam giác vuông khi biết độ dài 2 cạnh còn lại
Định lý Py-ta-go:
1 m
4m
?
TIẾT 38: LUYỆN TẬP ĐỊNH LÝ PY-TA-GO
D?ng 1 : Tớnh d? d�i m?t c?nh c?a tam giỏc vuụng
B�i 1:B�i 53(SGK) Tính độ dài x trên hình vẽ:
C
Hình 61
x = 13
ABC vuông tại B ta có:
a) 
AC2 = AB2 + BC2 (ĐL Pytago)
x2 = 122 + 52
x2 = 144 + 25
x2 = 169
B1: Ch? ra tam giỏc vuụng
B2: Vi?t h? th?c d?nh lý Pytago
B3: Thay s? v� tớnh toỏn
Các bước tính cạnh của tam giác vuông
V?y x = 13
B4: K?t lu?n
b)
a)
x = 20
EDF vuông tại E ta có:
b) 
DF2 = DE2 + EF2 (ĐL Pytago)
292 = 212 + x2
841 = 441 + x2
x2 = 841 - 441 = 400
V?y x = 20
b)
d) Hỡnh 4
HS về nhà tự trình bày
Nhưu vậy trong một tam giác vuông khi biết độ dài 2 cạnh ta tính đuược độ dài cạnh còn lại.
H
I
K
1
2
x
c) Hỡnh 3
1 m
4m
?
Tính chiều cao của bức tường, biết rằng chiều dài của thang là 4m và chân thang cách tường là 1m?
Bài 2: Bài 55-SGK/131
ABC vuông tại A ta có:

BC2 = AC2 + AB2 (ĐL Pytago)
42 = AC2 + 12
16 = AC2 + 1
AC2 = 16 - 1 = 15
Chiều cao bức tường chính là độ dài cạnh (AC) của tam giác vuông.
Hình 129
4
1
A
B
C
Chiều cao bức tường chính có độ dài là
 3,9 (m)
AC
 3,9 (m)
Định lý Py-ta-go đảo:
KL
GT
ABC
BC2 = AB2 + AC2
ABC vuông tại A
* Ứng dụng: Nhận biết tam giác vuông
Nếu một tam giác có bình phương 1 cạnh bằng tổng bình phương 2 cạnh còn lại thì tam giác đó là tam giác vuông.
D?ng 2 : Nh?n bi?t tam giỏc vuụng khi bi?t d? d�i ba c?nh
TIẾT 38: LUYỆN TẬP ĐỊNH LÝ PY-TA-GO
D?ng 1 : Tớnh s? do m?t c?nh c?a tam giỏc vuụng
Bài 3: Bài 57(SGK/131) Tam giác ABC có là tam giác vuông hay không nếu có AB = 8, AC =17, BC = 15.
Chú ý: So sánh bình phương độ dài cạnh lớn nhất với tổng bình phương hai cạnh còn lại
Bạn Tâm đã giải bài toán đó như sau:
AB 2 + AC2 = 82 + 172 = 64 + 289 = 353
BC2 = 152 = 225
Do 353  225 nên AB2 + AC2  BC2
Vậy tam giác ABC không phải là tam giác vuông.?
Lời giải trên đúng hay sai ? Nếu sai, hãy sửa lại cho đúng.
D?ng 2 : Nh?n bi?t tam giỏc vuụng khi bi?t d? d�i ba c?nh
TIẾT 38: LUYỆN TẬP ĐỊNH LÝ PY-TA-GO
Dạng 1 : Tính số đo một cạnh của tam giác vuông
Tam giác ABC là tam giác vuông (ĐL Pytago đảo)
AB2 + BC2 = 82 + 152 = 64 + 225 = 289
AC2 = 172 = 289
AC2 = AB2 + BC
Giải:
Ta có:
Bài 3: Bài 57(SGK/131) Tam giác ABC có là tam giác vuông hay không nếu có AB = 8, AC =17, BC = 15.
Làm cách nào để nhận biết tam giác vuông khi biết độ dài ba cạnh
12
16
13
A
B
C
H
Bài 4: Bài tËp 60 (SGK/133)
Cho tam giác ABC. Kẻ AH vuông góc với BC ( H  BC).
Cho biết AB = 13 cm; AH = 12 cm; HC = 16 cm.
Tính độ dài các cạnh AC và BC .
KL
GT
ABC: AH  BC ( H  BC )
AB = 13 cm; AH = 12 cm; HC = 16 cm.
AC=? BC= ?
Dạng 2 : Nhận biết tam giác vuông khi biết độ dài ba cạnh
TIẾT 38: LUYỆN TẬP ĐỊNH LÝ PY-TA-GO
Dạng 1 : Tính số đo một cạnh của tam giác vuông
Dạng 3 : Dạng toán tổng hợp
?
?
Bài 4: Bài 60(SGK)
1) AC = ?

AHC vu«ng tại H :

AC2 = AH2 + HC2
KL
GT
AB = 13 cm; AH = 12 cm; HC = 16 cm.
AC = ? BC = ?
AHC vu«ng tại H :
AC2 = AH2 + HC2
(ĐL Pytago)
AC2 = 122 + 162
AC2 = 144 + 256
AC2 = 400
AC = 20(cm)
ABC : AH  BC ( H  BC)
a)
Giải:
12
16
13
A
B
C
H
?
?
12
16
13
A
B
C
H
20
5

2) BC= ?
AHB vu«ng tại H :

BH= ?
AB2 = AH2 + BH2
KL
GT
AB = 13 cm; AH = 12 cm; HC = 16 cm.
AC = ? BC = ?
AHC vu«ng tại H :
AC2 = AH2 + HC2
(ĐL Pytago)
AC2 = 122 + 162
AC2 = 144 + 256
AC2 = 400
AC = 20(cm)
ABC : AH  BC ( H  BC)
b)Tam giác ABC có là Tam giác
vuông không? Vì sao?

a)
Giải:
Bài 4: Bài 60(SGK)
Ôn lại định lý Pytago và định lý Pytago đảo.
Làm bài tập: 56,58,59/SGK
Đọc phần “Có thể em chưa biết” (SGK/134).
Hướng dẫn bài 58 (SGK/132):
A
B
C
D
4dm
20dm
21dm
A
C
D
B
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
4dm
20dm
H
16cm
12cm
13cm
AHB vu«ng tại H:
AB2 = AH2 + BH2
(ĐL Pytago)
132 = 122 + BH2
169 = 144 + BH2
BH2 = 169-144 = 25
BH = 5(cm)
V?y BC = BH + HC= 5+16 =21(cm)
Trong 1 tam giác, nếu biết bình phương độ dài một cạnh bằng tổng các bình phương độ dài hai cạnh kia thì tam giác đó có vuông không?
BC2 = AB2 + AC2
=>
Tam giác ABC vuông
?
TIẾT 37: ĐỊNH LÝ PY-TA-GO
1. Định lý Py-ta-go:
Định lý: (SGK/130)
?3. Tính độ dài x trên hình vẽ:
?4/sgk: Vẽ ABC: AB = 3cm, AC = 4cm, BC = 5cm.
- Tính và so sánh BC2 và AB2 + AC2 ?
2. Định lý Py-ta-go đảo:
Định lý: (SGK/130)
TIẾT 37: ĐỊNH LÝ PY-TA-GO
1. Định lý Py-ta-go:
Định lý: (SGK/130)
?3. Tính độ dài x trên hình vẽ:
2. Định lý Py-ta-go đảo:
Bài tập 3: Tam giác MNP có là tam giác vuông hay không nếu có MN = 8cm, MP =17 cm, NP = 15cm
Bạn Nam đã giải bài toán đó như sau:
MN 2 + MP2 = 82 + 172
= 64 + 289 = 353
NP2 = 152 = 225
Do 353  225 nên MN2 + MP2  NP2
Vậy tam giác MNP không phải là tam giác vuông.
? Lời giải trên đúng hay sai ? Nếu sai, hãy sửa lại cho đúng.
MN2 + NP2 = 82 + 152
= 64 + 225 = 289
MP2 = 172 = 289
MN2 + NP2 = MP2
Tam gi�c MNP l� tam gi�c vuơng (DL Pytago d?o)
Giải:
Định lý: (SGK/130)
Hướng dẫn bài 55: (Tr 131/SGK) Tính chiều cao của bức tường, biết chiều dài của thang là 4m và chân thang cách tường 1m
Hình 129
4
1
A
B
Chiều cao bức tường chính là độ dài cạnh (AC) của tam giác vuông.
C
Áp dụng định lý pytago
Tính AC
Nhà toán học Hi Lạp Pytago ( Pythagoras) sinh trưởng trong một gia đình quý tộc ở Xa-môt, một đảo giàu có ở ven biển Ê-giê thuộc Địa Trung Hải. Mới 16 tuổi cậu bé Py ta go đã nổi tiếng với trí thông minh khác thường. Cậu theo học nhà toán học nổi tiếng Ta-let , chính Ta-lét cũng phải kinh ngạc về tài năng của cậu. Py ta go đã để lại nhiều công trình toán học như định lí tổng ba góc trong một tam giác, định lí Pytago….
Nhà toán học Hi Lạp
Pytago ( Pythagoras)