NGÔ TẤT TỐ
Tiết 11+12
Tiết 11+12
Tức nước vỡ bờ
(Trích “Tắt đèn”- Ngô Tất Tố)
I. Tìm hiểu chung :
1/ Tác giả :
- Quê: Đông Anh, Hà Nội.
( 1893 -1954 )
- Xuất thân là một nhà nho gốc nông dân.
Ông là một nhà văn hiện thực xuất sắc
chuyên viết về nông thôn trước Cách mạng
Sau Cách mạng 1945 ông tận tụy trong
công tác tuyên truyền văn nghệ
Ông được Nhà nước tặng Giải thưởng
Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật năm 1996.
2. Tác phẩm
Xuất xứ: Trích chương XVIII tác phẩm
“Tắt đèn” (1939)
b. Thể loại : Tiểu thuyết
c. Phương thức biểu đạt : Tự sự - miêu tả - biểu cảm
d. Bố cục: 2 phần.
TÁC PHẨM TIÊU BIỂU
Do còn thiếu suất sưu của chú Hợi – người em trai, nên anh Dậu bị bắt đánh, trói đến ngất đi, rũ như xác chết, được khiêng trả về nhà. Chị Dậu đành dứt ruột bán con mà chưa đủ tiền nộp sưu. Sáng sớm hôm sau, khi anh Dậu còn đang cố gượng dậy húp bát cháo từ tay vợ, thì Cai Lệ và người nhà lí trưởng sấn sổ tiến vào tay roi, tay thước. Chúng quát tháo, dọa nạt đòi tiền sưu và định bắt trói anh Dậu. Mặc chị Dậu hết lời van xin, cai lệ vẫn nhất định bắt anh Dậu, còn chửi mắng, bịch vào ngực chị. Không nhịn được nữa, chị Dậu uất ức, vùng lên phản kháng.
Video Chị Dậu bán con, bán chó
II. Đọc hiểu văn bản
1. Đọc
a. Tình cảnh gia đình chị Dậu:
2. Phân tích:
- Nghèo nhất nhì trong hạng cùng đinh.
- Phải bán con, bán chó, bán khoai nhưng vẫn không đủ tiền nộp thuế.
- Anh Dậu bị đánh gần chết và bị trả về.
- Nhà không có gì để ăn bà hàng xóm thương tình cho bát cháo.
 Tình thế rất thê thảm, gia cảnh đáng thương, nguy cấp.
Âm thanh: Tiếng trống, tiếng tù và, tiếng chó sủa. Tiếng thét lác, đánh đập, tiếng kêu khóc...
Rùng rợn, dồn dập
b. Hình ảnh tên Cai Lệ:
+ Hành động :
- Sầm sập tiến vào, gõ đầu roi xuống đất
- Trợn ngược 2 mắt
- Đùng đùng giật phắt cái thừng
- Bịch luôn vào ngực chị Dậu
- Sấn đến trói anh Dậu.
- Tát vào mặt chị Dậu.
+ Ngôn ngữ: Thét, quát, gầm gừ.
=> Là tên tay sai chuyên nghiệp, hung bạo, dã thú sẵn sàng gây tội ác, là hiện thân của bộ mặt tàn ác, bất nhân của xã hội thực dân phong kiến.
c. Nhân vật chị Dậu
* Lúc chăm sóc chồng
- Nhẹ nhàng, an ủi, vỗ về: “Thầy em hãy cố ngồi dậy húp ít cháo cho đỡ xót ruột”.
- Quạt cháo cho chóng nguội
- Rón rén bưng…đến chỗ chồng nằm
- Ngồi..chờ xem chồng ăn có ngon miệng không.
=> Người phụ nữ hiền dịu, đảm đang, thương chồng con hết mực.
*. Chị Dậu đối đầu với bọn tay sai
Người phụ nữ có sức sống mạnh mẽ, tinh thần phản kháng tiềm tàng.
III. Tổng kết: sgk/33