TRƯỜNG TIỂU HỌC VẠN ĐIỂM
LUYỆN TỪ VÀ CÂU.
LUYỆN TẬP VỀ TỪ NHIỀU NGHĨA
Trang 82
L?p 5
Đúng ghi Đ, sai ghi S thích hợp vào ô trống :
Câu 1 : Từ “mắt” nào sau đây được dùng theo nghĩa gốc :
Đôi mắt của em bé đen láy.
Quả na mở mắt .
Câu 2 :
a) Từ đồng âm là những từ giống nhau về nghĩa nhưng khác hẳn nhau về âm.
b) Từ đồng âm là những từ giống nhau về âm nhưng khác hẳn nhau về nghĩa.
Đ
S
S
Đ
KHỞI ĐỘNG:
Thứ năm ngày 28 tháng 10 năm 2021
Luyện từ và câu :

LUYỆN TẬP VỀ TỪ NHIỀU NGHĨA

a/ Chín
- Lúa ngoài đồng đã chín vàng.
- Tổ em có chín học sinh .
- Nghĩ cho chín rồi hãy nói.
Bài tập 1/ Trong các từ in đậm sau đây,những từ nào
là từ đồng âm , những từ nào là từ nhiều nghĩa ?
b/Đường
- Bát chè này nhiều đường nên rất ngọt.
- Các chú công nhân đang chữa đường dây điên thoại.
- Ngoài đường, mọi người đã đi lại nhộn nhịp.
c/ Vạt
- Những vạt nương màu mật.
Lúa chín ngập lòng thung.
Nguyễn Đình Ảnh
- Chú Tư lấy dao vạt nhọn đầu chiếc gậy tre.

- Những người Giáy, người Dao
Đi tìm măng, hái nấm
Vạt áo chàm thấp thoáng
Nhuộm xanh cả nắng chiều
Nguyễn Đình Ảnh.
Từ đồng âm: - Viết và đọc giống nhau.
- Nghĩa hoàn toàn khác nhau.
Từ nhiều nghĩa: - Viết và đọc giống nhau.
- Nghĩa khác nhau nhưng có mối liên hệ
với nhau.
Nêu sự giống và khác nhau giữa từ đông âm và từ nhiều nghĩa?

Luyện từ và câu :
Luyện tập về từ nhiều nghĩa
a/ Chín
- Lúa ngoài đồng đã chín vàng.
- Tổ em có chín học sinh.
- Nghĩ cho chín rồi hãy nói.
Bài tập 1/ Trong các từ in đậm sau đây,những từ nào là từ đồng âm , những từ nào là từ nhiều nghĩa ?
Lúa chín
(9) Chín học sinh
Suy nghĩ cho chín
( suy nghĩ kĩ)
a) Chín
- Lúa ngoài đồng đã chín vàng.
- Tổ em có chín học sinh.
- Nghĩ cho chín rồi hãy nói.
Từ đồng âm
Từ nhiều nghĩa
Luyện từ và câu :
Luyện tập về từ nhiều nghĩa
Nét nghĩa chung: Ở mức hoàn thiện, đầy đủ
Hoa quả phát triển đến mức thu hoạch được.
Suy nghĩ đến mức kĩ càng
Số 9 , số đứng sau số 8
Bài tập 1/ Trong các từ in đậm sau đây, những
từ nào là từ đồng âm, những từ nào là từ nhiều nghĩa ?
b/Đường
Bát chè này nhiều đường nên rất ngọt.
Các chú công nhân đang chữa đường dây điện thoại.
Ngoài đường, mọi người đã đi lại nhộn nhịp.

Luyện từ và câu :
Luyện tập về từ nhiều nghĩa
Đường phố
Đường dây điện
Bát chè nhiều đường

Luyện từ và câu :
Luyện tập về từ nhiều nghĩa
b) Đường
- Bát chè này nhiều đường nên rất ngọt.
- Các chú công nhân đang chữa đường dây điện thoại
- Ngoài đường, mọi người đã đi lại nhộn nhịp.
Là chất mang vị ngọt .
Vật nối hai đầu để tín hiệu âm thanh đi qua đi lại
Chỉ lối đi lại
Nét nghĩa chung: Cái tạo ra để nối liền hai điểm, hai nơi.
Từ nhiều nghĩa
Từ đồng âm


c/ Vạt
- Những vạt nương màu mật.
Lúa chín ngập lòng thung.
Nguyễn Đình Ảnh
- Chú Tư lấy dao vạt nhọn đầu chiếc gậy tre

- Những người Giáy, người Dao
Đi tìm măng, hái nấm
Vạt áo chàm thấp thoáng
Nhuộm xanh cả nắng chiều.
Nguyễn Đình Ảnh
Luyện từ và câu :
Luyện tập về từ nhiều nghĩa
Vạt nương
Vạt áo
Vạt tre
vạt
c) Vạt
- Những vạt nương màu mật
Lúa chín ngập lòng thung.
- Những người Giáy, người Dao
Đi tìm măng, hái nấm
Vạt áo chàm thấp thoáng
Nhuộm xanh cả nắng chiều.
Từ nhiều nghĩa
- Chú tư lấy dao vạt nhọn đầu chiếc gậy tre.
Đồng âm
Luyện từ và câu : Luyện tập về từ nhiều nghĩa
Nét nghĩa chung: Vạt có hình trải dài
Là mảnh đất trồng trọt trải dài trên đồi, núi
Vạt của thân áo
Dùng dao để đẽo, chặt
Bài 2: Trong mỗi câu thơ, câu văn sau của Bác Hồ, từ xuân được dùng với nghĩa như thế nào?
Mùa xuân là Tết trồng cây

Làm cho đất nước càng ngày càng xuân
.... Khi người ta đã ngoài 70 xuân, thì tuổi các càng cao sức khỏe càng yếu.
1
3
2
Xuân1:( Nghĩa gốc) chỉ mùa đầu tiên trong năm, cây cối đâm chồi nảy lộc
Xuân 2: (Nghĩa chuyển) chỉ tươi đẹp, phát triển
Xuân 3 : Chỉ số tự nhiên (tuổi tác )
Em hãy đặt câu để phân biệt các nghĩa của một
trong những từ nói trên.
Bài tập 3: Dưới đây là một số tính từ và những nghĩa
phổ biến của chúng:
a. Cao
- Có chiều cao lớn hơn mức bình thường.
- Có số lượng hoặc chất lượng hơn hẳn mức bình thường.
b. Nặng
- Có trọng lượng lớn hơn mức bình thường.
- Ở mức độ cao hơn, trầm trọng hơn mức bình thường.
c. Ngọt
- Có vị như vị của đường ,mật.
- (Lời nói) nhẹ nhàng dễ nghe.
- (Âm thanh)nghe êm tai.
Luyện từ và câu :
Luyện tập về từ nhiều nghĩa
- Có số lượng hoặc chất lượng hơn hẳn bình thường.
* Ông ấy cao hơn những người cùng trang lứa.
* Việt Nam giờ đã có nhiều mặt hàng chất lượng rất cao.
a. Cao:
- Có chiều cao lớn hơn mức bình thường.
- Có mức độ cao hơn, trầm trọng hơn mức bình thường.
- Có trọng lượng lớn hơn mức bình thường.
* Bạn này cân nặng hơn lứa tuổi.
* Ca bệnh này nặng không biết có thành công được không?
c. Ngọt
- (Âm thanh) nghe êm tai.
- (Lời nói) nhẹ nhàng, dễ nghe.
- Có vị như vị của đường, mật.
* Quả khế này chín ăn rất ngọt.
* Giọng hát của chú ấy ngọt ngào quá.
* Tiếng đàn nghe rất ngọt.
Củng cố - Dặn dò
Luyện từ và câu : Luyện tập về từ nhiều nghĩa
Để phân biệt từ đồng âm và từ nhiều nghĩa ta phải dựa vào đâu?

- Hãy nêu sự giống nhau và khác nhau giữa từ đồng âm và từ nhiều nghĩa ?

Chuẩn bị bài sau: Mở rộng vốn từ Thiên nhiên