Bài dạy
Chào mừng các các em học sinh!
Ngữ văn 8
D?N
Tiếng Việt
Tuần 7
Tiết 25+26
TRỢ TỪ, THÁN TỪ
MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
1 Kiến thức:
- Đặc điểm thể loại truyện với nhân vật, sự kiện, diễn biến truyện qua một đoạn trích.
- Ý nghĩa của cặp nhân vật bất hủ mà Xéc-van-tét đã góp phần vào văn học nhân loại: ĐKHT-XCPX.
2 Kỹ năng:
- Biết được diễn biến của các sự kiện trong đoạn trích.
- Chỉ ra được nét tiêu biểu cho tính cách mỗi nhân vật được miêu tả trong đoạn trích
3 Thái độ: Cảm nhận đúng về các hình tượng và cách xây dựng nhân vật trong đoạn trích.
(Trích Đôn Ki-hô-tê – Xéc-van-tét)
ĐÁNH NHAU VỚI CỐI XAY GIÓ
1. Tác giả.
Xec-van-tet (1547-1616) nhà văn nổi tiếng của Tây Ban Nha.
I. TÌM HIỂU CHUNG
2. Tác phẩm.
-Tác phẩm 126 chương.
- Văn bản: là chương VIII của Tiểu thuyết “Đôn Ki-hô-tê”
- Văn bản: là chương VIII của Tiểu thuyết “Đôn Ki-hô-tê”
Tòa nhà Metropolis là địa điểm nổi tiếng và được nhiều du khách chụp ảnh nhất ở thành phố Madrid.
Nhà thờ Sagrada Familia ở Bacelona là một trong những địa danh được coi là biểu tượng của đất nước Tây Ban Nha.
Thành phố Benalmadena với những ngôi nhà sát bờ biển.
Bãi biển Nikki trong ánh bình minh.
Chợt hai thầy trò phát hiện có ba bốn chục chiếc cối xay gió giữa đồng, và Đôn Ki-hô-tê vừa nhìn thấy liền nói với giám mã: “Vận may run rủi khiến cho sự nghiệp của chúng ta tốt đẹp quá sự mong muốn, vì kia kìa, anh bạn Xan-chô Pan-xa ơi, có đến ba bốn chục tên khổng lồ ghê gớm, ta quyết giao chiến giết hết bọn chúng; và với những chiến lợi phẩm thu được, chúng ta sẽ bắt đầu giàu có: bởi đây là một cuộc chiến đấu chính đáng, và quét sạch cái giống xấu xa này khỏi mặt đất là phụng sự Chúa đấy”. “Những tên khổng lồ nào cơ?” Xan-chô Pan-xa hỏi.
ĐÁNH NHAU VỚI CỐI XAY GIÓ
“Những đứa mà anh nhìn thấy kia kìa”, Đôn Ki-hô-tê đáp, “cánh tay chúng dài ngoẵng, có đứa, cánh tay dài tới hai dặm”. “Thưa ngài”, Xan-chô nói, “xuất hiện ở kia chẳng phải là các tên khổng lồ đâu mà chỉ là những cối xay gió, và cái vật trông giống cánh tay là những cánh quạt, khi có gió thổi, chúng sẽ quay tròn làm chuyển động cối đá bên trong”. “Xem ra anh chẳng thành thạo gì về những chuyện phiêu lưu”, Đôn Ki-hô-tê đáp, “đấy chính là những tên khổng lồ, và nếu anh sợ thì hãy lánh ra xa mà cầu kinh trong lúc ta sẽ đương đầu với chúng trong một cuộc giao tranh điên cuồng và không cân sức”. Nói rồi, Đôn Ki-hô-tê thúc con ngựa Rô-xi-nan-tê xông lên, chẳng thèm để ý đến giám mã Xan-chô đang hét bảo là rõ ràng lão đang xông vào đánh những cối xay gió chứ không phải là bọn khổng lồ.
Nhưng trong bụng vốn đinh ninh phía trước là những tên khổng lồ nên Đôn Ki-hô-tê chẳng những không nghe lời can của giám mã Xan-chô, mà khi đã tới gần cũng không nhận ra đấy là những chiếc cối xay; đã thế, lão còn thét lớn: “Chớ có chạy trốn, lũ hèn mạt nhát gan kia, bởi duy nhất chỉ có một hiệp sĩ tấn công bọn mi đây”. Vừa lúc đó nổi lên một làn gió nhẹ và các cánh quạt lớn của những chiếc cối xay gió bắt đầu chuyển động; thấy thế; Đôn Ki-hô-tê liền nói: “Dù cho bọn ngươi có vung nhiều cánh tay hơn cả gã khổng lồ Bri-a-rê-ô, các ngươi cũng sắp phải đền tội”. Nói xong, lão nhiệt thành tâm niệm cầu mong nàng Đuyn-xi-nê-a của mình cứu giúp cho trong lúc nguy nan này; rồi lấy khiên che kín thân, tay lăm lăm ngọn giáo, lão thúc con Rô-xi-nan-tê phi thẳng tới chiếc cối xay gió gần nhất ở trước mặt, và đâm mũi giáo vào cánh quạt: gió làm cánh quạt quay tít khiến ngọn giáo gãy tan tành, kéo theo cả ngựa và người ngã văng ra xa.
Xan-chô Pan-xa vội thúc lừa chạy đến cứu, và khi tới nơi thì thấy chủ nằm không cựa quậy: đó là kết quả cái ngã như trời giáng của lão và con Rô-xi-nan-tê. “Giúp tôi với, lạy Chúa!”, Xan-chô nói, “Tôi đã chẳng bảo ngài rằng phải coi chừng cẩn thận đấy ư, rằng đó chỉ là những chiếc cối xay gió, ai mà chẳng biết thế, trừ kẻ nào đầu óc cũng quay cuồng như cối xay!”
“Thôi im đi, anh bạn Xan-chô”, Đôn Ki-hô-tê đáp, “chuyện chinh chiến thường biến hóa khôn lường chứ không như các chuyện khác; bởi lẽ, ta cho rằng và đúng là như thế, chính lão pháp sư Phơ-re-xtôn trước đây đã đánh cắp thư phòng và sách vở của ta, bây giờ lại biến những tên khổng lồ kia thành cối xay gió để tước đi của ta niềm vinh quang đánh bại chúng, vì lão thâm thù ta lắm cơ; nhưng rồi các pháp thuật xấu xa của lão cũng sẽ không thể nào đối chọi được với thanh kiếm lợi hại của ta”. “Cầu Chúa hết sức phù hộ cho!” Xan-chô Pan-xa đáp và nâng Đôn Ki-hô-tê dậy, đỡ lão ngồi lại trên lưng con Rô-xi-nan-tê cũng bị toạc nửa vai.
Vừa bàn tán về cuộc phiêu lưu mới xảy ra, hai thầy trò vừa đi về phía cảng La-pi-xê, vì theo Đôn Ki-hô-tê, con đường này có lắm người qua lại chẳng thể nào không gặp nhiều chuyện phiêu lưu khác nhau[...]. “Nhưng kìa”, Xan-chô nói, “ngày ngồi thẳng lại một chút chứ, vì tôi thấy hình như ngài hơi vẹo sang một bên, chắc là do bị ngã lúc nãy”. “Đúng thế”, Đôn Ki-hô-tê đáp, “và ta không kêu đau là vì các hiệp sĩ giang hồ có bị thương thế nào cũng không được rên rỉ, dù xổ cả gan ruột ra ngoài”. “Nếu vậy, tôi chẳng biết trả lời ra sao”, Xan-chô đáp, “nhưng Chúa thấu hiểu cho ta là tôi có yên lòng không nếu thấy ngài rên la khi bị cái gì làm cho đau đớn. Còn tôi, có thể xin thưa với ngài rằng chỉ cần hơi đau một chút là tôi rên rỉ ngay, trừ phi cả đến giám mã của hiệp sĩ giang hồ cũng bị cấm không được rên rỉ”.
Tính chất phác của giám mã làm Đôn Ki-hô-tê không nhịn được cười và lão bảo Xan-chô cứ việc rên la lúc nào và thế nào cũng được, dù muốn hay không, vì cho tới nay lão chưa đọc thấy có chuyện cấm đoán như thế bao giờ. Xan-chô nhắc chủ đã đến giờ ăn. Đôn Ki-hô-tê đáp là lúc này chưa cần ăn, còn nếu Xan-chô đói thì cứ tự nhiên. Được phép, Xan-chô ngồi lại cho thật thoải mái trên lưng lừa, lôi các thứ ở trong cái túi hai ngăn ra, vừa đi theo chủ vừa ung dung đánh chén, thỉnh thoảng lại tu bầu rượu một cách ngon lành khiến tay chủ quán rượu dễ thương nhất ở Ma-la-ga cũng phải phát ghen. Vừa đi vừa chè chén như thế, Xan-chô chẳng còn nhớ gì đến những lời hứa hẹn của chủ và cảm thấy cái nghề đi tìm kiếm chuyện phiêu lưu này dù có nguy hiểm đến đâu cũng chẳng vất vả gì mà lại thoải mái nữa là khác.
Đêm hôm ấy, hai người ở dưới các vòm cây, và Đôn Ki-hô-tê bẻ một cành khô, rút cái mũi sắt ở chiếc cán gãy lắp vào làm thành ngọn giáo. Đôn Ki-hô-tê suốt đêm không ngủ để nghĩ tới nàng Đuyn-xi-nê-a của lão, bắt chước những hiệp sĩ lão từng đọc trong sách thức trắng nhiều đêm ròng ở trong rừng hoặc nơi hoang mạc liên tưởng nhớ tới tình nương.
Xan-chô Pan-xa thì không thế, bởi vì dạ dày no căng toàn là rượu thịt, bác ngủ một mạch, và nếu như chủ không gọi, thì dù ánh nắng chiếu thẳng vào mặt, và vô số tiếng chim hót líu lo đón mừng một ngày mới có lẽ cũng không đủ để đánh thức bác. Vừa ngủ dậy, bác vớ ngay lấy bầu rượu, thấy nó nhẹ hơn tối hôm trước, nên buồn rầu vì xem chừng trên quãng đường này khó đào đâu ra ngay rượu để đổ vào cho đầy. Đôn Ki-hô-tê không muốn ăn sáng vì, như ta thường nói, chàng nghĩ đến người yêu cũng đủ no rồi.
2. Tác phẩm.
* B? c?c: 3 ph?n
- Từ đầu d?n không cân sức => thầy trò Đôn Ki - hô - tê trước khi giao chi?n v?i c?i xay giú
- Tiếp theo d?n ngã văng ra xa => Đôn Ki - hô - tê liều mình tấn công c?i xay giú
- Ph?n còn lại => thầy trò Đôn Ki - hụ-tờ sau khi giao chi?n v?i c?i xay giú.
1 Nhân vật Đôn Ki-hô-tê.
I. TÌM HIỂU VĂN BẢN
- Dáng vẻ: gầy gò, cao lênh khênh, cưỡi trên một con ngựa còm.
Là nhân vật vừa đáng chê trách vừa đáng khâm phục, đáng trân trọng. có mơ ước khát vọng cao đẹp, mong giúp ích cho đời.
1. Nhân vật Đôn Ki-hô-tê.
- Không bình thường, điên rồ, hoang tưởng.
- Tính cách: dũng cảm, cao thượng (muốn trừ gian diệt ác, cứu người lương thiện)
2. Nhân vật Giám mã Xan- trô- pan- xa
- Ngoại hình: béo, lùn, cưỡi lừa luôn mang theo bầu rượu và túi thức ăn…
Tính cách:

+ Đầu óc tỉnh táo: can ngăn chủ tấn công cối xay gió.
+ Ích kỉ, hèn nhát
Thực dụng, tầm thường: quá quan tâm đến nhu cầu vật chất.
=> Là nhân vật tương phản với Đôn Ki Hô Tê luôn tỉnh táo thực tế nhưng quá thực dụng, tầm thường
* Cặp nhân vật tương phản
Đôn-ki-hô-tê
Xuất thân: Qúy tộc nghèo
Bề ngoài: Cao lênh khênh ngồi trên lưng ngựa.
Mục đích: Có khát vọng cao cả làm hiệp sĩ giúp người lương thiện
Tính cách: cao thượng, dũng cảm.
Suy nghĩ: Aỏ tưởng, hão huyền thiếu thực tế, điên rồ.
Xan-trô-pan-xa
Xuất thân: Nông dân
Bề ngoài: béo lun, thấp, cưỡi trên lưng con lừa đeo túi thức ăn
Mục đích: Có ước muốn tầm thường chỉ nghĩ lợi cá nhân
Tính cách: Hèn nhát, ích kỉ
Suy nghĩ: Tỉnh táo, rất thực tế.
III. TỔNG KẾT
Nghệ thuật
Nghệ thuật kể chuyện tương phản làm nổi bật tính cách trái ngược nhưng bổ sung cho nhau của hai nhân vật
Có giọng điệu phê phán, hài hước.
2) Nội dung: SGK/T80
3) Ý nghĩa văn bản:
Kể câu chuyện về sự thất bại của Đôn- ki –hô-tê đánh nhau với cối xay gió, nhà văn chế giễu lí tưởng hiệp sĩ phiêu lưu hão huyền, phê phán thói thực dụng của con người trong đời sống xã hội
IV. LUYỆN TẬP
(?) Trong hai nhân vật Đôn- ki- hô- tê và Xan- trô- pan- xa em thích nhân vật nào? Vì sao?
DẶN DÒ:
- Đọc lại văn bản, đọc kĩ phần chú thích về tác giả và tác phẩm để có thể hiểu đúng đoạn trích.
- Nhớ được một số chi tiết nghệ thuật độc đáo trong văn bản.
Hướng dẫn HS chuẩn bị bài: “Tình thái từ”
Đọc SGK thực hiện theo câu hỏi SGK
HỌC BÀI
CHUẨN BỊ
BÀI MỚI
Chúc các em học tốt!