TIẾT 25, 26
I/ Giới thiệu :
1/ Tác giả :
- Nguyễn Đình Chiểu (1822 - 1888) tục gọi là Đồ Chiểu.
-Quê mẹ:làng Tân Thới, tỉnh Gia Định( nay thuộc TPHCM)
-Quê cha: huyện Phong Điền-Thừa Thiên Huế

-Năm 1843 ông đỗ tú tài, năm 1849 ông bị mù. Ông về Gia Định dạy học và bốc thuốc cho dân.
-Ông tham gia phong trào kháng chiến và nêu cao tinh thần bất khuất trước kẻ thù cho đến lúc mất.
-Sự nghiệp văn chương: để lại cho đời nhiều tác phẩm có giá trị lớn nhằm truyền bá đạo lí làm người
* Là nhà thơ lớn của dân tộc, lá cờ đầu trong nền văn học yêu nước chống Pháp. Là tấm gương sáng cho bao thế hệ noi theo.
CỤ SÁNG TÁC THƠ
1971 TẠI SÀI GÒN
ĐỀN THỜ CỤ ĐỒ CHIỂU Ở BẾN TRE
2/ Tác phẩm :
- HCST: Khoảng đầu những năm 50 của TKXIX
-Hình thức sáng tác :sinh hoạt văn hóa dân gian như kể thơ, hát thơ, nói thơ Vân Tiên
Thể loại: truyện thơ lục bát bằng chữ Nôm viết theo lối chương hồi gồm 2082 câu lục bát
- Mục đích sáng tác: truyền bá đạo lí làm người
Tóm tắt tác phẩm gồm 4 phần :
- Lục Vân Tiên trên đường đi thi gặp và đánh cướp cứu Kiều Nguyệt Nga.
- Lục Vân Tiên nhiều lần gặp nạn và được cứu giúp.
- Kiều Nguyệt Nga giữ lòng chung thủy nhiều lần gặp nạn và được cứu giúp.
- Lục Vân Tiên gặp lại Kiều Nguyệt Nga, kẻ ác bị trừng trị.
*Gía trị :
+Nội dung:ca ngợi đạo lí ở đời trung hiếu, tiết nghĩa
: phê phán những kẻ bất nhân bất nghĩa
: đề cao ước mơ, khát vọng của người dân: hành đạo giúp đời, chống giặc cứu nước
+ Nghệ thuật:ngôn ngữ nôm na bình dị
: xây dựng thành công hai tuyến nhân vật đối lập nhau
: phảng phất cốt truyện dân gian, kết thúc có hậu
II. Tìm hiểu đoạn trích
1/ Vị trí: phần đầu của truyện
2/ Đại ý: ca ngợi vẻ đẹp và phẩm chất của hai nhân vật: LVT tài ba dũng cảm, trọng nghĩa khinh tài; KNN hiền hậu, nết na, ân tình.
3/ Bố cục :
- 14 câu đầu : Lục Vân Tiên đánh cướp cứu Kiều Nguyệt Nga.
- Phần còn lại : Cuộc đối thoại giữa Lục Vân Tiên và Kiều Nguyệt Nga.

Ki?u k?t c?u truy?n th?ng n�o du?c s? d?ng trong truy?n?
III/ Đọc – hiểu văn bản :
1/ Kiểu kết cấu truyền thống :

* Đối với người gặp nạn:
-Quan tâm, hỏi thăm một cách chân tình, chu đáo.
-Phong thái chính trực của chàng thư sinh lễ giáo.
-Trọng nghĩa khinh tài, khước từ mọi đền đáp:
“ Làm ơn...trả ơn”
-Quan niệm anh hùng của LVT: thấy việc nghĩa mà không làm thì không phải là anh hùng.
“ Nhớ câu...anh hùng”
->Nghệ thuật miêu tả nhân vật qua hành động, cử chỉ lời nói nôm na bình dị đã khắc họa thành công phẩm chất đẹp đẽ của LVT tài ba dũng cảm, trọng nghĩa khinh tài: mẫu người anh hùng lí tưởng mà tác giả muốn gửi gắm nguyện vọng hành đạo , giúp đời.
3/ Nét đẹp tâm hồn Kiều Nguyệt Nga :
- Tiểu thư khuê các, thùy mị, nết na, có học thức : xưng hô “tiện thiếp – quân tử”, lời nói khiêm nhường, mực thước; thái độ kính trọng.
- Trọng tình nghĩa : mở lời đền ơn đáp nghĩa với ân nhân.
- Người con hiếu thảo : vâng lời cha mẹ làm lễ nghi gia dù lòng không muốn “ Làm con...
-> Là người con gái xinh đẹp, nết na , thùy mị, ân tình
->Nét đẹp tiêu biểu của người phụ nữ VN
4/ Các nhân vật trong đoạn trích :
Các nhân vật trong đoạn trích được miêu tả chủ yếu qua hành động, ngôn ngữ, cử chỉ. ( Vì tác giả là nhà thơ mù, cảm nhận mọi việc xung quanh chủ yếu là hành động lời nói )
Truyện này gần với truyện dân gian
( truyền thuyết, cổ tích, truyện thơ Nôm bình dân…), kể theo trình tự thời gian, có nhân vật tốt và xấu.

III. TỔNG KẾT
- Truyện LVT là một trong những tác phẩm xuất sắc của Nguyễn Đình Chiểu được lưu truyền rộng rãi trong nhân dân.
- Đoạn trích: LVT cứu KNN thể hiện khát vọng hành đạo giúp đời của tác giả và khắc họa những phẩm chất đẹp đẽ của hai nhân vật: LVT tài ba, dũng cảm, trọng nghĩa khinh tài; KNN hiền hậu, nết na, ân tình.
III/ Luyện tập :
Sắc thái riêng từng lời thoại của mỗi nhân vật trong đoạn trích :
- Vân Tiên : mạnh mẽ, dứt khoát, hùng hồn với Phong Lai; nhẹ nhàng với Nguyệt Nga.
- Phong Lai : hung dữ, ngạo mạn, gian ác và vô học.
- Nguyệt Nga : dịu dàng khuê các, đoan trang.
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
Học bài: học thuộc đoạn trích
Chuẩn bị: tổng kết từ vựng
XIN CHÀO TẠM BIỆT