KIỂM TRA BÀI CŨ
Câu 1: Nhà Trần củng cố chế độ phong kiến tập quyền như thế nào?
Tiết: 21: CHỦ ĐỀ NƯỚC ĐẠI VIỆT
I. Sự thành lập nhà Trần và sự củng cố chế độ phong kiến tập quyền.
4. Nhà Trần xây dựng quân đội và củng cố quốc phòng
Hỏi: Sau khi được thành lập nhà Trần đã làm gì để cai quản đất nước?
Ổn định tình hình chính trị, xã hội.
Xây dựng chính quyền mới.
Tổ chức lại quân đội, củng cố quốc phòng
Hỏi: Vì sao mới thành lập nhà Trần lại rất quan tâm đến việc xây dựng quân đội và củng cố quốc phòng?
Nước ta luôn đứng trước nguy cơ ngoại xâm (nhất là thời kì đế quốc Mông - Nguyên đang mở rộng xâm lược) chính vì thế khi mới thành lập, nhà Trần lo ngay việc xây dựng quân đội và củng cố quốc phòng để bảo vệ chính quyền mới và an ninh đất nước.
Hỏi: Quân đội nhà Trần được tổ chức như thế nào?
- Quân đội gồm: Cấm quân và quân ở các lộ.
. Vì sao nhà Trần chỉ kén chọn những thanh niên khoẻ mạnh ở quê họ Trần để vào cấm quân ?

 Vì để tăng độ tin cậy trong việc bảo vệ triều chính, cấm quân có nhiệm vụ bảo vệ vua, hoàng thành, triều đình.
Hỏi: Ngoài cấm quân và quân ở các lộ, quân đội nhà Trần còn những bộ phận nào?

- Ở làng xã có hương binh, quân của các vương hầu.
Quân ở các lộ
Cấm quân
Hương binh
Hỏi: Quân đội nhà Trần được tuyển chọn theo chính sách và chủ trương nào?

 - Chính sách: “ Ngụ binh ư nông”.
 - Chủ trương: “Quân lính cốt tinh nhụê không cốt đông”, xây dựng tinh thần đoàn kết trong quân đội.
Hỏi: Để củng cố quốc phòng nhà Trần đã làm gì?
 - Bố trí tướng giỏi, quân đông ở những nơi hiểm yếu.


Thảo luận nhóm: (3 phút)
Câu hỏi: Tổ chức quân đội thời Trần có điểm gì giống và khác với thời Lý?
- Điểm giống:
+ Gồm hai bộ phận chính: Cấm quân và quân ở các lộ.
+ Xây dựng quân đội theo chính sách “ ngụ binh ư nông”.
Điểm khác:
+ Quân đội được tuyển dụng ở quê hương họ Trần.
+ Chủ trương “ Quân lính cốt tinh nhuệ, không cốt đông”.
Hình 27: Những chiến binh thời Trần
Hỏi: Em có nhận xét gì về quân đội thời Trần?
Mạnh, tuyển chọn và tổ chức chu đáo, nhiều loại quân, huấn luyện thường xuyên và được học tập võ nghệ, binh pháp, biết đoàn kết và có nhiều tướng giỏi....
5. Phục hồi và phát triển kinh tế
Nhà Trần đã làm gì để củng cố và phục hồi nông nghiệp?
a. Nông nghiệp:
 Đẩy mạnh việc khai hoang để mở rộng diện tích sản xuất . Đắp đê từ đầu nguồn đến cửa biển, xây dựng hệ thống đê Đĩnh Nhĩ với quy mô lớn để phòng lụt. Đặt chức Hà đê sứ luôn phải đốc thúc việc đắp đê. Bên cạnh đó, việc phòng lụt, nạo vét kênh mương được chú trọng để đảm bảo giao thông tưới tiêu cho đồng ruộng . Cho phép công chúa hoàng tử... chiêu mộ dân nghèo khai khẩn ruộng hoang lập điền trang  đất tư.
Cảnh đắp đê dưới thời Trần
Hỏi: Em có nhận xét gì về chủ trương phát triển nông nghiệp của nhà Trần gì?
Hỏi: Với chủ trương đó, kết quả nông nghiệp như thế nào?
 - Nông nghiệp nhanh chóng phục hồi và phát triển.
b. Thủ công nghiệp:
DỆT LỤA
ĐÚC ĐỒNG
b. Thủ công nghiệp:
 Các xưởng thủ công của nhà nước và nhân dân được phục hồi và phát triển như gốm, chế tạo vũ khí, đúc đồng…..
Hỏi: Nêu các loại hình thủ công nghiệp ở thời kì này?
c. Thương nghiệp:

Hỏi: Nêu vài nét về tình hình thương nghiệp dưới thời nhà Trần?

VÂN ĐỒN
Lược đồ: Hành chính thời Trần
Vân Đồn ngày xưa
Vân Đồn ngày nay
Thông tin:
- Vân đồn nằm ở phía Đông Nam vịnh Hạ Long (thuộc tỉnh Quảng Ninh). Đây là cảng ngoại thương đầu tiên của nước ta
- Là nơi có vị trí tự nhiên thuận lợi để thuyền bè qua lại, trú đỗ nằm trên trục hàng hải từ trung quốc xuống các nước vùng Đông Nam Á.
 - Chợ mọc lên ngày càng nhiều ở các làng, xã.
 - Buôn bán với nước ngoài cũng phát triển nhất là ở Vân Đồn.


c. Thương nghiệp:
BÀI TẬP CỦNG CỐ:
Bài 1: Điền từ thích hợp vào chổ trống:
Quân đội nhà Trần được tuyển dụng theo chính sách “……………………….” và chủ trương “ Quân lính cốt tinh nhuệ, không…………….”, xây dựng tinh thần đoàn kết trong quân đội.
Quân đội nhà Trần được học tập……………và luyện tập…………thường xuyên.
Ngụ binh ư nông
cốt đông
binh pháp
võ nghệ
Khoanh tròn chỉ một chữ cái đầu câu với ý trả lời đúng.
Bài 2: Nhà Trần đã đặt thêm chức quan gì để trông coi, đốc thúc việc sửa và đắp đê?
A. Đồn điền sứ.
B. Khuyến nông sứ.

C. Hà đê sứ.
D. Tất cả ý trên.
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
Học bài 13 tiết 2.
Trả lời các câu hỏi trong SGK trang 54.
Soạn bài 14: Ba lần kháng chiến chống quân xâm lược Mông- Nguyên (thế kỉ XIII)
Phần I: Cuộc kháng chiến lần thứ I chống quân xâm lược Mông Cổ (1258)



CHÚC QUÝ THẦY CÔ SỨC KHỎE
CHÚC CÁC EM HỌC SINH HỌC GIỎI