Khoa học tự nhiên – Lớp 6
Bài 12: nhiên liệu và
an ninh năng lượng
3
TRÒ CHƠI:
ĐOÁN Ý ĐỒNG ĐỘI
Mỗi đội chọn 2 thành viên, thành viên thứ nhất nhận từ khóa diễn giải cho thành viên còn lại đưa ra đáp án.
Thời gian: 10s. Mỗi câu trả lời đúng được 50 điểm; sai: 0 điểm.
4
CỦI
CỒN
DẦU
XĂNG
THAN
GAS
TRÒ CHƠI: ĐOÁN Ý ĐỒNG ĐỘI
1/ Một số nhiên liệu thông dụng:


Bài 12: nhiên liệu và an ninh năng lượng
6
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1
1/ Hãy đánh dấu X tương ứng tên nhiên liệu sử dụng trong cuộc sống.
2. Ở một số hộ gia đình chăn nuôi gia súc (lợn, trâu, bò) thường làm một hầm kín để chứa toàn bộ phân chuồng. Ở đó, phân chuồng bị phân huỷ và sinh ra biogas (khí sinh học). Biogas được sử dụng để phục vụ quá trình đun nấu. Vậy biogas có phải là nhiên liệu không? Tại sao?
Dựa vào trạng thái
Nhiên liệu
Nhiên liệu khí
Nhiên liệu lỏng
Nhiên liệu rắn
Gas, bioga, khí than…
Xăng, dầu, cồn…
Củi, than, nến,…
Dựa vào
nguồn gốc và mục đích
Nhiên liệu tái tạo
Nhiên liệu hóa thạch
Nhiên liệu hạt nhân
Nhiên liệu không
tái tạo
Nhiên liệu sinh học
Nhiên liệu sinh học/ biofuels
Nhiên liệu xanh/ green fuels,...
Kết luận:
*Nhiên liệu (chất đốt) khi cháy đều tỏa nhiệt và ánh sáng.
Dựa vào trạng thái người ta phân loại nhiên liệu thành nhiên liệu khí đốt (gas, khí than,…), nhiên liệu lỏng (xăng, dầu…), nhiên liệu rắn (củi, sáp).
Dựa vào nguồn gốc và mục đích sử dụng, phân loại NL thành: NL hạt nhân, NL hóa thạch, NL tái tạo, NL không tái tạo, NL sinh học
2/ Tính chất và ứng dụng của một số nhiên liệu thông dụng:
Tìm hiểu một số nhiên liệu sử dụng trong đời sống hằng ngày, em hãy hoàn thành thông tin theo mẫu bảng 12.1
13
Bảng 12.1 Một số tính chất và ứng dụng của nhiên liệu thông dụng
14
Bảng 12.1 Một số tính chất và ứng dụng của nhiên liệu thông dụng

- Tính chất đặc trưng của nhiên liệu là khả năng cháy và tỏa nhiệt.
- Dựa vào tính chất của nhiên liệu mà người ta sử dụng chúng vào những mục đích khác nhau như: đun nấu, hàn cắt kim loại, chạy động cơ,…
2/ Tính chất và ứng dụng của một số nhiên liệu thông dụng:
3/ Cách sử dụng một số nhiên liệu an toàn, hiệu quả và bảo đảm sự phát triển bền vững
Các em hãy đọc thông tin trong SGK nêu:
Lợi ích của việc sử dụng nhiên liệu an toàn hiệu quả?
Một số biện pháp sử dụng nhiên liệu an toàn, hiệu quả?
- Tìm hiểu một số biện pháp sử dụng nhiên liệu an toàn, hiệu quả.
+ Cung cấp đủ oxygen cho quá trình cháy.
+ Tăng diện tích tiếp xúc giữa không khí và nhiên liệu.
+ Điều chỉnh nhiên liệu để duy trì sự cháy ở mức cần thiết nhằm cung cấp lương nhiệt vừa đủ với nhu cầu sử dụng, tránh lãng phí nhiên liệu
3/ Cách sử dụng một số nhiên liệu an toàn, hiệu quả và bảo đảm sự phát triển bền vững
Liên hệ kiến thức trả lời:
- Tại sao phải sử dụng nhiên liệu an toàn, hiệu quả?
- Tại sao phải cung cấp đủ oxygen cho quá trình cháy?
- Tăng diện tích tiếp xúc của nhiên liệu với oxygen bằng cách nào?
4. Tại sao phải sử dụng nhiên liệu an toàn, hiệu quả?
-> Tránh cháy nổ gây nguy hiểm đến con người và tài sản;
Tránh lãng phí, không gây ô nhiễm môi trường;
Làm cho nhiên liệu cháy hoàn toàn và tận dụng lượng nhiệt do quá trình cháy tạo ra
5. Tại sao phải cung cấp đủ oxygen cho quá trình cháy?
6. Tăng diện tích tiếp xúc của nhiên liệu với oxygen bằng cách nào?
-> Nếu thiếu oxygen, nhiên liệu cháy không hoàn toàn, tạo ra các sản phẩm phụ không mong muốn;
Nếu dư oxygen, nhiên liệu cháy nhanh hết gây tốn nhiên liệu và lãng phí oxygen.
-Với nhiên liệu khí, lỏng:trộn đều nhiên liệu với không khí;
-Với nhiên liệu rắn: chẻ nhỏ củi, đập nhỏ than khi đốt cháy

* Sử dụng nhiên liệu an toàn hiệu quả sẽ giúp giảm thiểu các nguy cơ cháy nổ, tiết kiệm chi phí trong cuộc sống và sản xuất.
3/ Cách sử dụng một số nhiên liệu an toàn, hiệu quả và bảo đảm sự phát triển bền vững
- Biện pháp sử dụng nhiên liệu an toàn, hiệu quả.
+ Cung cấp đủ oxygen cho quá trình cháy.
+ Tăng diện tích tiếp xúc giữa không khí và nhiên liệu.
+ Điều chỉnh nhiên liệu phù hợp với nhu cầu sử dụng, tránh lãng phí
21
- Trong quá trình sử dụng bếp gas, để bếp có ngọn lửa đều và xanh thì chúng ta thường vệ sinh mâm chia lửa, kiềng bếp và mặt bếp. Em hãy giải thích cách làm đó?
- Làm vệ sinh để cho gas tiếp xúc với oxygen trong không khí được dễ dàng, làm tăng hiệu quả quá trình cháy.
Vận dụng
4/ Sử dụng một số nhiên liệu bảo đảm sự phát triển bền vững-an ninh năng lượng
Hình 12.5. Sản xuất biogas – nhiên liệu sinh học
24
Quan sát hình 12.4, 12.5 trong SGK trả lời:
7. Tại sao nói nhiên liệu hoá thạch thuộc loại nhiên liệu không tái tạo?
8. Nhiên liệu hoá thạch khi đốt cháy tạo ra sản phẩm gì? Tác hại với môi trường như thế nào?
9. Để nguồn tài nguyên nhiên liệu không bị cạn kiệt và bảo vệ môi trường, em đã quan tâm đến nguồn năng lượng thay thế nào? Nêu ưu điểm của các loại nhiên liệu này.
7. Tại sao nói nhiên liệu hoá thạch thuộc loại nhiên liệu không tái tạo?
-> Vì nó tạo ra trong thời gian vô cùng lâu, hàng trăm triệu năm, không bổ sung được.
8. Nhiên liệu hoá thạch khi đốt cháy tạo ra sản phẩm gì? Tác hại với môi trường như thế nào?
-> Tất cả những nhiên liệu hoá thạch đều chứa carbon như than đá, dầu và khí thiên nhiên. Khi được đốt cháy, các nguyên tử carbon kết hợp với oxygen để tạo ra carbon dioxide - khí gây hiệu ứng nhà kính, nguyên nhân làm cho nhiệt độ bầu khí quyển Trái Đất ngày càng tăng lên. Nếu nhiên liệu cháy không hết có thể tạo ra khí carbon monoxide làm ô nhiễm không khí.
9. Để nguồn tài nguyên nhiên liệu không bị cạn kiệt và bảo vệ môi trường, em đã quan tâm đến nguồn năng lượng thay thế nào? Nêu ưu điểm của các loại nhiên liệu này.
Kết luận:

- An ninh năng lượng là sự đảm bảo đầy đủ năng lượng dưới nhiều dạng khác nhau, ưu tiên các nguồn năng lượng sạch và giá thành rẻ.
- Sử dụng các nhiên liệu tái tạo như nhiên liệu sinh học, nhiên liệu xanh thay thế các nhiên liệu hóa thạch là giải pháp thân thiện với môi trường có tính bền vững và đảm bảo an ninh năng lượng
28
TRÒ CHƠI:
ĐOÁN NHANH
CỦNG CỐ
29
Câu 1. Thế nào là nhiên liệu?
A. Nhiên liệu là một số chất hoặc hỗn hợp chất được dùng làm nguyên liệu đầu vào cho các quá trình sản xuất hoặc chế tạo.
B. Nhiên liệu là những chất được oxi hoá để cung cấp năng lượng cho hoạt động của cơ thể sống.
C. Nhiên liệu là những vật liệu dùng trong quá trình xây dựng.
D. Nhiên liệu là những chất cháy được dùng để cung cấp năng lượng dạng nhiệt hoặc ánh sáng nhằm phục vụ mục đích sử dụng của con người.
30
Câu 2. Nhiên liệu nào sau đây không phải nhiên liệu hoá thạch?
A. Than đá.
B. Dầu mỏ.
C. Khí tự nhiên.
D. Ethanol.
Câu 3. Để củi dễ cháy khi đun nấu, người ta không dùng biện pháp nào sau đây?
A. Phơi củi cho thật khô.
B. Cung cấp đầy đủ oxygen cho quá trình cháy.
C. Xếp củi chồng lên nhau, càng khít nhau càng tốt.
D. Chẻ nhỏ củi.
Câu 4. Để sử dụng nhiên liệu tiết kiệm và hiệu quả cần phải cung cấp một lượng không khí hoặc oxygen
A. vừa đủ.
B. thiếu.
C. dư.
D. tuỳ ý.
33
Vận dụng: PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2
1/ Hãy nối tên nhiên liệu tương ứng với tên ứng dụng chính của nó sao cho phù hợp:
2. Trong gia đình em thường sử dụng nguồn nhiên liệu nào để đun nấu? Em hãy đề xuất biện pháp để sử dụng nhiên liệu đó một cách hiệu quả.
Thanks!
Good bye