1
BÀI 16:
PHƯƠNG TRÌNH HÓA HỌC
GV: LÊ THỊ QUỲNH ANH
2
KI?M TRA B�I CU

1) Phỏt bi?u n?i dung d?nh lu?t b?o to�n kh?i lu?ng v� vi?t
cụng th?c c?a d?nh lu?t.


2) Chộp b�i t?p 3 ( SGK/54)
D?t chỏy h?t 9g kim lo?i Magie trong khụng khớ thu du?c 15g
h?p ch?t Magie oxit ( MgO). Bi?t r?ng Mg chỏy l� x?y ra ph?n
?ng v?i khớ oxi ( O2) trong khụng khớ.
a) Vi?t cụng th?c v? kh?i lu?ng c?a ph?n ?ng x?y ra.
b) Tớnh kh?i lu?ng c?a khớ oxi dó ph?n ?ng
3
GI?I
1) * N?I DUNG C?A D?NH LU?T: Trong 1 ph?n ?ng hoỏ h?c, t?ng kh?i lu?ng c?a cỏc s?n ph?m b?ng t?ng kh?i ?ng c?a cỏc ch?t tham gia ph?n ?ng.
* CễNG TH?C C?A D?NH LU?T:
PH?N ?NG: A + B C + D
=> mA + mB = mC + mD
( Trong dú : mA , mB , mC , mD l� kh?i lu?ng c?a m?i ch?t)


b) Kh?i lu?ng c?a khớ oxi ph?n ?ng:

2)
a)Cụng th?c v? kh?i lu?ng c?a ph?n ?ng:
4
*Sơ đồ phản ứng:








I. Lập phương trình hoá học
Biết khi hidro cộng với khí oxi tạo thành nước. Hãy cho biết phương trình chữ của phản ứng trên.
Em hãy thay tên các chất trên thành công thức hoá học.
1. Phương trình hoá học
- Phuong trỡnh ch?:
Khí hidro + Khí oxi  Nước







H2
+
O2 
H2O
BÀI 16: PHƯƠNG TRÌNH HOÁ HỌC
5
H2 + O2
H2O
Dựa vào số nguyên tử có ở 2 đĩa cân, em hãy cho biết cân sẽ lệch về bên nào?
I- LẬP PHƯƠNG TRÌNH HÓA HỌC
1- Phương trình hóa học
H2
+
O2
H2O
6
H2 + O2
H2O
I- LẬP PHƯƠNG TRÌNH HÓA HỌC
1- Phương trình hóa học
? Vì sao bên trái nặng hơn bên phải?
Do số nguyên tử O bên trái nhiều hơn bên phải.
7
H2 + O2
H2O
2
? Phải làm thế nào để số nguyên tử 0 ở hai vế bằng nhau.
Thêm bên phải một phân tử nước H2O
H2 + O2
H2O
2
I- LẬP PHƯƠNG TRÌNH HÓA HỌC
1- Phương trình hóa học
? Dựa vào số nguyên tử ở 2 đĩa cân, cân sẽ lệch về phía nào?
8
2 H2O
H2 + O2
Cân lệch về phía phải. Vì sao?
H2 + O2
H2O
2
I- LẬP PHƯƠNG TRÌNH HÓA HỌC
1- Phương trình hóa học
Bên phải nặng hơn bên trái do số nguyên tử H nhiều hơn.
9
2 H2O
H2 + O2
2
Làm thế nào để cân bằng 2 vế ?
Bên trái cần có 4 nguyên tử H. Thêm 2 nguyên tử H tức 1 phân tử H2
I- LẬP PHƯƠNG TRÌNH HÓA HỌC
1- Phương trình hóa học
H2 + O2
H2O
2
2
?Em có nhận xét gì về số nguyên tử của mỗi nguyên tố ở 2 đĩa cân.
10
2 H2 + O2
2 H2O
2H2
O2
2H2O
+
I- LẬP PHƯƠNG TRÌNH HÓA HỌC
1- Phương trình hóa học
* CÂN BẰNG SỐ NGUYÊN TỬ CỦA MỖI NGUYÊN TỐ





11








Em hãy lập phương trình hoá học của phản ứng hidro tác dụng với nước?
Sơ đồ phản ứng:
Cân bằng số nguyên tử của mỗi nguyên tố:







Viết phương trình hóa học:







BÀI 16: PHƯƠNG TRÌNH HOÁ HỌC
I. Lập phương trình hoá học
1. Phương trình hoá học
- Phuong trỡnh ch?:
Khí hidro + Khí oxi  Nước
12
3S + 2H2O 2H2S + SO2
Ví dụ: Phương trình sau:
Thụng tin cho em
Núi phuong trỡnh hoỏ h?c bi?u di?n ph?n ?ng hoỏ h?c, c?n th?y dú l� m?t ph?n ?ng cú th?c, cú x?y ra
Khụng ph?i c? vi?t du?c th�nh phuong trỡnh vỡ s? nguyờn t? c?a m?i nguyờn t? ? bờn d?u b?ng nhau, thỡ bi?u di?n du?c 1 ph?n ?ng hoỏ h?c.

Khụng bi?u di?n 1 ph?n ?ng n�o c?. Hay núi cỏch khỏc khụng cú ph?n ?ng n�o x?y ra theo phuong trỡnh n�y.
-Phương trình hoá học cũng có tính chất quốc tế như kí hiệu hoá học. Nghĩa là mọi người dù ở đâu chỉ cần nhìn vào phương trình hoá học đều hiểu cùng một thông tin như nhau.
13
*Sơ đồ phản ứng:






I. Lập phương trình hoá học
1. Phương trình hoá học
H2
+
O2
H2O
*Cân bằng số nguyên tử của mỗi nguyên tố:





2H2
+
O2
2H2O
*Viết phuương trình hóa học:





2H2
+
O2
2H2O
Để lập phương trình hoá học cần mấy bước? Là những bước nào?
BÀI 16: PHƯƠNG TRÌNH HOÁ HỌC
14
2. Các bước lập phương trình hoá học
- Ví dụ:

Biết nhôm tác dụng với khí oxi tạo ra nhôm oxit
Hãy lập phương trình hoá học của phản ứng?
+
Al
O2 
Al2O3
*Bước 1: Viết sơ đồ của phản ứng:
2
4
3
+
Al
O2
Al2O3
*Bước 3: Viết phương trình hóa học:
*Bu?c 2: Cõn b?ng s? nguyờn t? c?a m?i nguyờn t?
Al
O2
Al2O3
2
3
4
+
I. Lập phương trình hoá học
1. Phương trình hoá học
BÀI 16: PHƯƠNG TRÌNH HOÁ HỌC
15
*Bước 1: Viết sơ đồ của phản ứng.
*Bước 3: Viết phương trình hóa học.
*Bu?c 2:: Cõn b?ng s? nguyờn t? c?a m?i nguyờn t?

BÀI 16: PHƯƠNG TRÌNH HOÁ HỌC
I. Lập phương trình hoá học
1. Phương trình hoá học
2. Các bước lập phương trình hoá học
16
Lưu ý:
+ Viết đúng công thức hoá học của các chất tham gia và chất tạo thành.
+ Không được thay đổi chỉ số trong những công thức hóa học đã viết đúng.
+ Viết hệ số cao bằng kí hiệu.
+ Đối với nhóm nguyên tử thì coi như
một đơn vị để cân bằng.
Ví dụ:
BÀI 16: PHƯƠNG TRÌNH HOÁ HỌC
I. Lập phương trình hoá học
1. Phương trình hoá học
2. Các bước lập phương trình hoá học
- Cõn b?ng s? nguyờn t? c?a m?i nguyờn t? v� vi?t PTHH:
17
Na2CO3
Ca(OH)2
CaCO3
+
- Sơ đồ phản ứng :
NaOH
+
?
2
Ví dụ:
L?p PTHH c?a ph?n ?ng cú phuong trỡnh ch? l�:
Natri cacbonat + Canxi hidroxit ?Canxi cacbonat + Natri hidroxi

Giải
Na2CO3
Ca(OH)2
CaCO3
+
NaOH
+
BÀI 16: PHƯƠNG TRÌNH HOÁ HỌC
18
EM C?N BI?T
Phương trình hoá học biểu thị sự biến đổi từ chất này thành chất khác, khác với phương trình toán học- biểu thị bằng nhau giữa 2 vế. Không được hoán vị chất phản ứng và sản phẩm của phương trình hoá học như hai vế phương trình toán học.
19
*GHI NH?:
1. Phuong trỡnh hoỏ h?c bi?u di?n ng?n g?n ph?n ?ng hoỏ h?c.
2. Ba bu?c l?p phuong trỡnh hoỏ h?c:
- Vi?t so d? c?a ph?n ?ng, g?m cụng th?c hoỏ h?c c?a cỏc ch?t ph?n ?ng v� s?n ph?m.
- Cõn b?ng s? nguyờn t? c?a m?i nguyờn t?: tỡm h? s? thớch h?p d?t tru?c cỏc cụng th?c.
- Vi?t phuong trỡnh hoỏ h?c
20
LUYỆN TẬP
So d? c?a ph?n ?ng khỏc v?i phuong trỡnh hoỏ h?c c?a ph?n ?ng ? di?m n�o?
D�P �N:
So d? c?a ph?n ?ng khỏc v?i phuong trỡnh hoỏ h?c l� chua cú h? s? thớch h?p, t?c l� chua can b?ng s? nguyờn t?.
21
Cho sơ đồ phản ứng
Hãy lập phương trình hóa học của phản ứng.
Na
O2
2 Na2O
+
4
Na
O2
Na2O
+
Đáp án
P2O5
+
H2O
H3PO4
CuSO4
NaOH
Cu(OH)2
+
+
Na2SO4
P2O5
+
H3PO4
3
2
H2O
CuSO4
NaOH
Cu(OH)2
+
+
2
Na2SO4
Thảo luận nhóm
a)
c)
b)
a)
b)
c)
22
Cho sơ đồ phản ứng sau:

Al(OH)y + H2SO4 ----> Alx(SO4)y + H2O
x = 1 ; y = 2
x = 2 ; y = 3
x = 3 ; y = 1
Tất cả đều sai
A
B
C
D
Hãy chọn x,y bằng các chỉ số thích hợp (biÕt x ≠ y).
23
Bạn sai rồi
3
Rất tiếc
24
Xin chúc mừng bạn
3
25
Hóy l?p PTHH c?a ph?n ?ng:

Al(OH)3 + H2SO4 ----> Al2(SO4)3 + H2O
ĐÁP ÁN
26
BÀI TẬP VỀ NHÀ
Làm bài tập 3, 4a( trang 58-SGK)
Bài 3a: Ta có sơ đồ phản ứng sau: HgO  Hg + O2
Ta cân bằng số nguyên tử O trước, sau đó mới cân bằng số nguyên tử Hg.
27
Chúc các thầy cô và các em mạnh khoẻ.