CHÀO MỪNG QUÍ THẦY CÔ GIÁO VỀ DỰ GIỜ THĂM LỚP
GV: TRẦN THỊ VIỆT HÀ
KIỂM TRA 15 PHÚT MÔN VĂN 
Câu 1. Nêu tình huống truyện ngắn Làng? Tình huống truyện ấy có tác dụng gì
Câu 2. Viết đoạn ngắn nêu suy nghĩ của em về nhân vật ông Hai?
Đối với những hs số lẻ.
Đối với những hs số chẵn
Câu 1. Nêu tình huống truyện ngắn Chiếc lược ngà? Tình huống nào quan trọng? Vì sao?
Câu 2. Viết đoạn ngắn nêu suy nghĩ của em về nhân vật bé Thu?
NỘI DUNG:
LẶNG LẼ SA PA
CHỦ ĐỀ 19:
HÌNH ẢNH CON NGƯỜI LAO ĐỘNG MỚI
TRONG TRUYỆN
Nguyễn Thành Long
- Tình huống truyện: cuộc gặp gỡ tình cờ của mấy người khách trên chuyến xe với người thanh niên đang công tác trên đỉnh Yên Sơn ở Sa Pa  bất ngờ, thú vị.
Tìm hiểu chung:
1. Tác giả: Nguyễn Thành Long (1925 – 1991).
- Quê huyện Duy Xuyên, tỉnh Quảng Nam.
- Viết văn từ thời kháng chiến chống Pháp, chuyên về truyện ngắn và kí.
- Tác phẩm của ông thường nhẹ nhàng, tình cảm và giàu chất thơ.
2. Tác phẩm:
- Hoàn cảnh sáng tác: là kết quả chuyến đi Lào Cai (1970),
- Xuất xứ: trích từ tập truyện ngắn “Giữa trong xanh” in năm 1972.
- PTBĐ: tự sự kết hợp với miêu tả, biểu cảm và nghị luận.
- Ngôi kể: ngôi thứ ba (qua điểm nhìn của người họa sĩ)
- Tóm tắt truyện
- Thể loại: truyện ngắn
NỘI DUNG: LẶNG LẼ SA PA (Trích) Nguyễn Thành Long
I. Tìm hiểu chung:
II. Tìm hiểu văn bản:
1. Nhân vật anh thanh niên:
a. Hoàn cảnh sống, làm việc:
- một mình ở trạm khí tượng trên đỉnh Yên Sơn cao hai nghìn sáu trăm mét, quanh năm chỉ có mây mù, lạnh lẽo  cô đơn, vắng vẻ.
- Công việc: làm công tác khí tượng kiêm vật lí địa cầu "đo gió, đo mưa, … chiến đấu"  tỉ mỉ, chính xác và có tinh thần trách nhiệm cao.
- Làm việc trong mọi điều kiện thời tiết đặc biệt là lúc một giờ sáng  laøm vieäc gian khoå.
 Mạnh mẽ, nghị lực, kinh nghiệm; vượt qua mọi gian khổ để hoàn thành công việc được giao.
b. Những vẻ đẹp của nhân vật anh thanh niên:
Em có nhận xét gì về cuộc sống, công việc của anh thanh niên?
Qua đó, em cảm nhận anh thanh niên là người như thế nào?
Hồi chưa vào nghề, những đêm bầu trời đen kịt, nhìn kĩ mới thấy một ngôi sao xa, cháu cũng nghĩ ngôi sao kia lẻ loi một mình. Bây giờ làm nghề này cháu không nghĩ như vậy nữa. Vả, khi ta làm việc, ta với công việc là đôi, sao gọi là một mình được? Huống chi việc của cháu gắn liền với việc của bao anh em đồng chí dưới kia. Công việc của cháu gian khổ thế đấy, chứ cất nó đi, cháu buồn đến chết mất. Còn người thì ai mà chả “thèm” hở bác? Mình sinh ra là gì, mình đẻ ở đâu, mình vì ai mà làm việc? Đấy, cháu tự nói với cháu thế đấy. Bác lái xe đi, về Lai Châu cứ đên đây dừng lại một lát. Không vào giờ “ốp” là cháu chạy xuống chơi, lâu thành tệ. Cháu bỗng dưng tự hỏi: Cái nhớ xe, nhớ người ấy thật ra là cái gì vậy? Nếu là nỗi nhớ phồn hoa đô thị thì xoàng. Cháu ở liền trong trạm hàng tháng. Bác lái xe bao lần dừng, bóp còi toe toe, mặc, cháu gan lì nhất định không xuống. Ấy thế là một hôm, bác lái xe phải thân hành lên trạm cháu. Cháu nói: Đấy, bác cũng chẳng “thèm “người là gì?”
Hồi chưa vào nghề, những đêm bầu trời đen kịt, nhìn kĩ mới thấy một ngôi sao xa, cháu cũng nghĩ ngôi sao kia lẻ loi một mình. Bây giờ làm nghề này cháu không nghĩ như vậy nữa. Vả, khi ta làm việc, ta với công việc là đôi, sao gọi là một mình được? Huống chi việc của cháu gắn liền với việc của bao anh em đồng chí dưới kia. Công việc của cháu gian khổ thế đấy, chứ cất nó đi, cháu buồn đến chết mất. Còn người thì ai mà chả “thèm” hở bác? Mình sinh ra là gì, mình đẻ ở đâu, mình vì ai mà làm việc? Đấy, cháu tự nói với cháu thế đấy. Bác lái xe đi, về Lai Châu cứ đên đây dừng lại một lát. Không vào giờ “ốp” là cháu chạy xuống chơi, lâu thành tệ. Cháu bỗng dưng tự hỏi: Cái nhớ xe, nhớ người ấy thật ra là cái gì vậy? Nếu là nỗi nhớ phồn hoa đô thị thì xoàng. Cháu ở liền trong trạm hàng tháng. Bác lái xe bao lần dừng, bóp còi toe toe, mặc, cháu gan lì nhất định không xuống. Ấy thế là một hôm, bác lái xe phải thân hành lên trạm cháu. Cháu nói: Đấy, bác cũng chẳng “thèm “người là gì?”
b. Những vẻ đẹp của nhân vật anh thanh niên:
- Có lòng yêu nghề, có suy nghĩ thật đúng đắn và sâu sắc về công việc của mình.
- Anh trồng hoa, nuôi gà, tự học và đọc sách.
- Anh tổ chức, sắp xếp cuộc sống của mình thật ngăn nắp, chủ động.
 Sống chủ động, ngăn nắp, khoa học
- Sống chủ động, ngăn nắp, khoa học.
NỘI DUNG: LẶNG LẼ SA PA (Trích) Nguyễn Thành Long
I. Tìm hiểu chung:
II. Tìm hiểu văn bản:
1. Tình huống truyện:
2. Nhân vật anh thanh niên:
a. Hoàn cảnh sống, làm việc:
- Có lòng yêu nghề có suy nghĩ thật đúng đắn và sâu sắc về công việc của mình.
- Sống chủ động, ngăn nắp, khoa học.
- “Ơ, bác vẽ cháu đấy ư? Không, không, đừng vẽ cháu! Để cháu giới thiệu với bác những người khác đáng cho bác vẽ hơn.”
 Khiêm tốn, thành thực.
- Khiêm tốn, thành thực
NỘI DUNG: LẶNG LẼ SA PA (Trích) Nguyễn Thành Long
b. Những vẻ đẹp của nhân vật anh thanh niên:
I. Tìm hiểu chung:
II. Tìm hiểu văn bản:
1. Tình huống truyện:
2. Nhân vật anh thanh niên:
a. Hoàn cảnh sống, làm việc:
I. Tìm hiểu chung:
II. Tìm hiểu văn bản:
1. Tình huống truyện:
2. Nhân vật anh thanh niên:
a. Hoàn cảnh sống, làm việc:
b. Những vẻ đẹp của nhân vật anh thanh niên:
- thèm được nói chuyện với mọi người .
- Nét mặt rạng rỡ từ trên sườn dốc chạy xuống khi có khách đến chơi
- pha trà ngon mời khách.
- tặng hoa cho người con gái.
- biếu mọi người làn trứng để ăn trưa.
- gửi vợ bác lái xe gói tam thất để chữa bệnh
cởi mở, chân thành, hiếu khách, biết quan tâm đến mọi người và rất quí trọng tình cảm của mọi người .
- Cởi mở, chân thành, hiếu khách, biết quan tâm đến người khác.
NỘI DUNG: LẶNG LẼ SA PA (Trích) Nguyễn Thành Long
- Có lòng yêu nghề có suy nghĩ thật đúng đắn và sâu sắc về công việc của mình.
- Sống chủ động, ngăn nắp, khoa học.
- Khiêm tốn, thành thực
b. Những vẻ đẹp của nhân vật anh thanh niên:
Đó là bức chân dung của một người lao động bình thường nhưng có phẩm chất rất cao đẹp  gợi lòng yêu mến, cảm phục với những người đang cống hiến quên mình cho nhân dân, Tổ quốc
I. Tìm hiểu chung:
II. Tìm hiểu văn bản:
1. Tình huống truyện:
2. Nhân vật anh thanh niên:
a. Hoàn cảnh sống, làm việc
 ( khắc họa qua suy nghĩ, nhận xét, điểm nhìn của các nhân vật phụ ) bức chân dung của một người lao động bình thường nhưng phẩm chất rất cao đẹp
NỘI DUNG: LẶNG LẼ SA PA (Trích) Nguyễn Thành Long
- Cởi mở, chân thành, hiếu khách
- Có lòng yêu nghề có suy nghĩ thật đúng đắn và sâu sắc về công việc của mình.
- Sống chủ động, ngăn nắp, khoa học.
- Khiêm tốn, thành thực
b. Những vẻ đẹp của nhân vật anh thanh niên:
I. Tìm hiểu chung:
II. Tìm hiểu văn bản:
1. Tình huống truyện:
2. Nhân vật anh thanh niên:
a. Hoàn cảnh sống, làm việc
NỘI DUNG: LẶNG LẼ SA PA (Trích) Nguyễn Thành Long
- Bác lái xe:
Các nhân vật xuất hiện trực tiếp:
- Ông họa sĩ:
là người từng trải và am hiểu nghệ thuật  trăn trở, khao khát được cống hiến.
- Cô kĩ sư:
đang có những băn khoăn về công việc của mình  cô hiểu thêm về cuộc sống và có hướng đi cho mình.
vui tính, cởi mở, sôi nổi
 Nhiệt tình lao động, khát khaođược cống hiến.
Nhân vật xuất hiện trực tiếp:
+ Ông họa sĩ
+ Cô kĩ sư
+ Bác lái xe
3. Các nhân vật khác:
Nhiệt tình lao động,
khát khao được
cống hiến
b. Những vẻ đẹp của nhân vật anh thanh niên:
I. Tìm hiểu chung:
II. Tìm hiểu văn bản:
1. Tình huống truyện:
2. Nhân vật anh thanh niên:
a. Hoàn cảnh sống, làm việc
NỘI DUNG: LẶNG LẼ SA PA (Trích) Nguyễn Thành Long
3. Các nhân vật khác:
Các nhân vật xuất hiện trực tiếp:
Các nhân vật xuất hiện gián tiếp:
Nhân vật xuất hiện trực tiếp:
+ Ông họa sĩ
+ Cô kĩ sư
+ Bác lái xe
Nhiệt tình lao động khát khao được cống hiến
+ ông kĩ sư vườn rau
+ anh cán bộ nghiên cứu sét
+ anh cán bộ làm trên đỉnh núi Phan-xi-păng
Là những người yêu nghề, say mê lao động, quên mình vì công việc.
Nhiệt tình lao động khát khao được
cống hiến
b. Những vẻ đẹp của nhân vật anh thanh niên:
I. Tìm hiểu chung:
II. Tìm hiểu văn bản:
1. Tình huống truyện:
2. Nhân vật anh thanh niên:
a. Hoàn cảnh sống, làm việc:
NỘI DUNG: LẶNG LẼ SA PA (TT) ( Trích) Nguyễn Thành Long
c. Các nhân vật khác:
Các nhân vật xuất hiện trực tiếp:
Các nhân vật xuất hiện gián tiếp:
Nhân vật xuất hiện trực tiếp:
Nhiệt tình lao động khát khao được cống hiến
+ Ông họa sĩ
+ Cô kĩ sư
+ Bác lái xe
Nhiệt tình lao động khát khao được cống hiến
+ ông kĩ sư vườn rau
+ anh cán bộ nghiên cứu sét
+ anh cán bộ làm trên đỉnh núi Phan-xi-păng
Là những người yêu nghề, say mê lao động, quên mình vì công việc, vì đất nước.
Nhân vật xuất hiện gián tiếp:
Là những người yêu nghề, say mê lao động, quên mình vì công việc.
b. Những vẻ đẹp của nhân vật anh thanh niên:
I. Tìm hiểu chung:
II. Tìm hiểu văn bản:
1. Tình huống truyện:
2. Nhân vật anh thanh niên:
a. Hoàn cảnh sống, làm việc:
NỘI DUNG: LẶNG LẼ SA PA (TT) ( Trích) Nguyễn Thành Long
Các nhân vật xuất hiện trực tiếp:
Các nhân vật xuất hiện gián tiếp:
Nhân vật xuất hiện trực tiếp:
Nhiệt tình lao động khát khao được cống hiến
Nhiệt tình lao động khát khao được cống hiến
Là những người yêu nghề, say mê lao động, quên mình vì công việc, vì đất nước.
Nhân vật xuất hiện gián tiếp:
Là những người yêu nghề, say mê lao động, quên mình vì công việc.
? Em có nhận xét gì về vai trò của các nhân vật này trong tác phẩm?
 Góp phần làm nổi bật vẻ đẹp của nhân vật anh thanh niên và chủ đề của tác phẩm.
 qua cảm xúc, suy nghĩ của các nhân vật khác, hình ảnh anh thanh niên như được soi rọi dưới một ánh sáng trong trẻo và rực rỡ khiến anh như đẹp hơn, ánh lên nhiều ý nghĩa hơn; chủ đề tác phẩm trở nên sâu rộng hơn.
3. Các nhân vật khác:
b. Những vẻ đẹp của nhân vật anh thanh niên:
I. Tìm hiểu chung:
II.Tìm hiểu văn bản:
1. Tình huống truyện:
2. Nhân vật anh thanh niên:
a. Hoàn cảnh sống, làm việc:
NỘI DUNG: LẶNG LẼ SA PA (TT) ( Trích) Nguyễn Thành Long
3. Các nhân vật khác:
4. Chất trữ tình của truyện:
? Em có nhận xét gì về thái độ sống của một số thanh niên hiện nay?
? Từ đó bản thân em cần phải có thái độ sống như thế nào?
 Góp phần làm nổi bật vẻ đẹp của nhân vật anh thanh niên và chủ đề của tác phẩm.
Tiết 67: LẶNG LẼ SA PA (TT) ( Trích) Nguyễn Thành Long
THẢO LUẬN NHÓM
Phiếu 1: Truyện ngắn “Lặng lẽ Sa Pa” là một truyện ngắn giàu chất trữ tình. Vậy chất trữ tình ấy được thể hiện như thế nào trong truyện ngắn? Các yếu tố đó có tác dụng gì?
Phiếu 2: Vì sao tác giả không đặt tên riêng cho các nhân vật mà chỉ gọi họ theo giới tính, nghề nghiệp, tuổi tác?
NỘI DUNG: LẶNG LẼ SA PA (TT) ( Trích) Nguyễn Thành Long
THẢO LUẬN NHÓM
Phiếu 1:
“LẶNG LẼ SA PA”
Vẻ đẹp của thiên nhiên Sa Pa: thơ mộng trữ tình
Vẻ đẹp con người Sa Pa: giàu tình cảm, lặng lẽ cống hiến
Trữ tình và đầy chất thơ
b. Những vẻ đẹp của nhân vật anh thanh niên:
I. Tìm hiểu chung:
II. Tìm hiểu văn bản:
1. Tình huống truyện:
2. Nhân vật anh thanh niên:
a. Hoàn cảnh sống, làm việc:
NỘI DUNG: LẶNG LẼ SA PA (TT) ( Trích) Nguyễn Thành Long
3. Các nhân vật khác:
4. Chất trữ tình của truyện:
Toát lên từ:
+ Vẻ đẹp thiên nhiên Sa Pa: thơ mộng, trữ tình.
+ Vẻ đẹp của con người Sa Pa: giàu tình cảm, lặng lẽ cống hiến, giàu tình cảm.
 truyện ngắn vừa có chất trữ tình vừa có ý nghĩa sâu sắc.
? Những thành công nào về nghệ thuật đã làm nên giá trị của truyện ngắn trên?
- Xây dựng tình huống truyện tự nhiên, tình cờ, hấp dẫn
- Kết hợp giữa tự sự, trữ tình và bình luận
- Tạo chất trữ tình trong tác phẩm.
- Nghệ thuật tả cảnh và miêu tả nhân vật với nhiều điểm nhìn.
III. Tổng kết:
1. Nghệ thuật:
2. Nội dung:
? Qua phân tích truyện ngắn, em hiểu như thế nào về nhan đề “ Lặng lẽ Sa Pa”?
“ Trong cái lặng im của Sa Pa, dưới những dinh thự cũ kĩ của Sa Pa mà chỉ nghe tên, người ta đã nghỉ đến chuyện nghỉ ngơi, có những con người làm việc và lo nghĩ cho đất nước”  “Sa Pa không chỉ là một sự yên tĩnh. Bên dưới sự yên tĩnh ấy, người ta làm việc.”  ca ngợi những con người đang ngày đêm âm thầm cống hiến cho Tổ quốc, …
NỘI DUNG: LẶNG LẼ SA PA (TT) ( Trích) Nguyễn Thành Long
THẢO LUẬN NHÓM
Phiếu 2: Tác giả không đặt tên riêng cho các nhân vật mà chỉ gọi họ theo giới tính, nghề nghiệp, tuổi tác, vì:
- Tác giả muốn người đọc liên tưởng đến những nhân vật tốt đẹp mà trong truyện không phải chỉ là những cá nhân riêng lẻ mà là số đông. Điều này tăng thêm sức khái quát đời sống của câu chuyện.
Muốn tôi và bạn, mỗi người khi đọc tác phẩm này sẽ thấy bóng dáng
của mình trong tác phẩm của ông, có khi mình là "anh thanh niên”, có khi mình là " ông họa sỹ" cũng có khi mình là "cô kỹ sư" hoặc " bác tài xế". 
b. Những vẻ đẹp của nhân vật anh thanh niên:
I. Tìm hiểu chung:
II. Tìm hiểu văn bản:
1. Tình huống truyện:
2. Nhân vật anh thanh niên:
a. Hoàn cảnh sống, làm việc:
Tiết 67: LẶNG LẼ SA PA (TT) ( Trích) Nguyễn Thành Long
3. Các nhân vật khác:
4. Chất trữ tình của truyện:
III. Tổng kết:
1. Nghệ thuật:
2. Nội dung:
? Qua đó, em hãy phát biểu chủ đề của truyện ngắn “ Lặng lẽ Sa Pa”?
Truyện ca ngợi những con người có lẽ sống cao đẹp đang lặng lẽ quên mình cống hiến cho Tổ quốc.
Ghi nhớ (sgk)
? Tác giả muốn nhắn gửi chúng ta điều gì qua truyện ngắn?
- Tình thần yêu lao động, ý thức phục vụ, cống hiến cho đất nước.
HƯỚNG DẪN HỌC Ở NHÀ:
Hướng dẫn tự học:
+ Đọc và tóm tắt được tác phẩm.
+ Những vẻ đẹp của các nhân vật
+ Nắm kĩ nội dung, ý nghĩa và nghệ thuật của truyện.
Bài tập về nhà:
+ Thực hiện nội dung phần bài tập trang 190 sgk.
+ Tìm hiểu tình cảm cha con trong chiến tranh.
Chuẩn bị bài mới: Chiếc lược ngà (Nguyễn Quang Sáng)
+ Tìm hiểu tác giả và hoàn cảnh ra đời của tác phẩm.
+ Đọc và tóm tắt được truyện.
+ Tình huống truyện và trả lời các câu hỏi trong sgk.
Kính chúc quý thầy cô
sức khỏe, hạnh phúc
Chúc các em học sinh chăm ngoan, học giỏi