TẬP ĐỌC
HẠT GẠO LÀNG TA
Trần Đăng Khoa
Khởi động
TẬP ĐỌC
HẠT GẠO LÀNG TA
Trần Đăng Khoa
MỤC TIÊU
Học sinh đọc trôi chảy, ngắt nghỉ hơi đúng giữa các dòng thơ, biết đọc diễn cảm bài thơ.
Nắm được nội dung bài từ đó thêm yêu quê hương, đất nước.
Sinh năm 1958, Quê ở Hải Dương
Trần Đăng Khoa
Chia đoạn: 5 đoạn
Đoạn 1: Khổ 1
Đoạn 2: Khổ 2
Đoạn 3: Khổ 3
Đoạn 4: Khổ 4
Đoạn 5: Khổ 5

Từ khó đọc:
tháng sáu
trút lên
khẩu súng
quang trành
tiền tuyến
Ngắt nghỉ câu
Hạt gạo làng ta
Có vị phù sa
Của sông Kinh Thầy
Có hương sen thơm
Trong hồ nước đầy
Có lời mẹ hát
Ngọt bùi đắng cay
//
//
//
//
Kinh Thầy
Chú giải
Sông Kinh Thầy: Sông chia nước của sông Thái Bình, chảy qua tỉnh Hải Dương.
Hào giao thông
* Hào giao thông: đường đào sâu dưới đất để đi lại an toàn trong chiến đấu.
trành
Quang trành
* Trành (còn gọi là giành,..): dụng cụ đan bằng tre, nứa, đáy phẳng, có thành, dùng để vận chuyển đất, đá, phân trâu bò,….
Gầu sòng
Gầu dây
Hoạt động 2: Tìm hiểu bài
Câu hỏi 1: Đọc khổ thơ 1, em hiểu hạt gạo được làm nên từ những gì?
Hạt gạo được làm ra từ phù sa của đất, hương thơm của nước và công lao động cha mẹ.
Hạt gạo làng ta
Có vị phù sa
Của sông Kinh Thầy
Có hương sen thơm
Trong hồ nước đầy
Có lời mẹ hát
Ngọt bùi đắng cay
Ý chính khổ thơ 1:
Hạt gạo quê hương là tinh túy của trời đất, sông nước và sức lao động của con người.
Câu hỏi 2: Những hình ảnh nào nói lên nỗi vất vả của người nông dân khi làm ra hạt gạo?
Những hình ảnh nói lên nỗi vất vả của người nông dân
“Giọt mồ hôi sa
Những trưa tháng sáu
Nước như ai nấu
Chết cả cá cờ
Cua ngoi lên bờ
Mẹ em xuống cấy.”
=> Ý chính khổ thơ 2: Con người phải trải qua những khó khăn khắc nghiệt của thiên nhiên để làm ra hạt gạo.
Ngoài khó khăn của thiên nhiên để làm ra hạt gạo, người nông dân phải trải qua những khó khăn gì nữa?
Người nông dân vừa lao động sản xuất, vừa chiến đấu chống giặc ngoại xâm trong bom đạn.
=> Ý chính khổ thơ 3: Những khó khăn khi làm ra hạt gạo trong chiến tranh chống Mỹ
Câu hỏi 4: Tuổi nhỏ đã góp công sức như thế nào để làm ra hạt gạo?
Các bạn tát nước chống hạn, bắt sâu cho lúa, gánh phân bón ruộng.
Hạt gạo làng ta
Có công các bạn
Sớm nào chống hạn
Vục mẻ miệng gàu
Trưa nào bắt sâu
Lúa cao rát mặt
Chiều nào gánh phân
Quang trành quết đất.
=> Ý chính khổ thơ 4: Các bạn thiếu nhi đóng góp công sức làm ra hạt gạo.
Vì sao tác giả gọi hạt gạo là “hạt vàng”?
Hạt gạo rất quý, được làm nên từ tinh túy đất trời và công sức của người lao động, gửi ra tiền tuyến góp sức vào cuộc chiến đấu chống Mỹ cứu nước
Hạt gạo làng ta
Gửi ra tiền tuyến
Gửi về phương xa
Em vui em hát
Hạt vàng làng ta…
=> Ý chính khổ thơ 5: Lời ca ngợi và tình cảm của tác giả đối với hạt gạo quê hương
Câu thơ nào được lặp lại nhiều nhất trong bài?
Hạt gạo làng ta
Đây là biện pháp điệp từ điệp ngữ, nhằm nhấn mạnh ý nào đó. Trong bài ý nhấn mạnh niềm tự hào về hạt gạo làng ta, qua đó nói lên tình yêu quê hương của bạn nhỏ.
Nội dung: Hạt gạo được làm nên từ mồ hôi, công sức của người lao động, là tấm lòng của hậu phương với tiền tuyến, góp sức vào trong cuộc kháng chiến chống Mĩ.
Thực hành
Luyện tập
Hoạt động 3: Luyện đọc hay
Giọng đọc:
+ Toàn bài đọc với giọng tình cảm, nhẹ nhàng, tha thiết
+ Ngắt rõ ở 2 câu thơ:
Cua ngoi lên bờ
Mẹ em xuống cấy
+ Nhấn giọng ở những từ ngữ biểu cảm

Hạt gạo làng ta //
Có công các bạn /
Sớm nào chống hạn
Vục mẻ miệng gàu //
Trưa nào bắt sâu
Lúa cao rát mặt //
Chiều nào gánh phân
Quang trành quết đất.