CUỘC KHÁNG CHIẾN CHỐNG THỰC DÂN PHÁP
TỪ NĂM 1858 ĐẾN NĂM 1884
Bài 16:
GIÁO VIÊN: NGUYỄN THÀNH Ý
TRƯỜNG TH-THCS HÀM NINH – PHÚ QUỐC
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TP PHÚ QUỐC
TRƯỜNG TH-THCS HÀM NINH
Khoa học xã hội 8
1
2
3
4
- Về phía Pháp:
+ CNTB phát triển, xuất hiện nhu cầu về thị trường
+ Pháp lấy cớ bảo vệ đạo Gia – tô đã đem quân xâm lược Việt Nam
- Về phía ta:
+ Nước ta có vị trí chiến lược quan trọng
+ Triều đình Nguyễn bạc nhược yếu hèn, với chính sách thủ cựu (triều đình suy yếu, thực hiện chính sách “Bế quan tỏa cảng” – không giao lưu với bên ngoài)
1. Thực dân Pháp xâm lược Việt Nam
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Theo em tại sao Pháp xâm lược Việt Nam?
* Nguyên nhân:
- Từ giữa thế kỉ XIX, các nước tư bản phương Tây đẩy mạnh xâm lược các nước Phương Đông, trong đó có Việt Nam.
- Việt Nam có vị trí địa lí thuận lợi, giàu tài nguyên thiên nhiên.
- Chế độ phong kiến Việt Nam khủng hoảng, suy yếu.
1. Thực dân Pháp xâm lược Việt Nam
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
* Diễn biến:
31/8/1858, Pháp – Tây Ban Nha dàn trận trước cửa biển Đà Nẵng
Vì sao Pháp chọn Đà Nẵng làm điểm tấn công nước ta?
1. Thực dân Pháp xâm lược Việt Nam
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
* Diễn biến:
- Sáng 1/9/1858, TDP bắt đầu nổ súng xâm lược nước ta ở Đà Nẵng.
Triều đình đã làm gì để kháng Pháp?
- Nhà Nguyễn cử Nguyễn Tri Phương làm tổng chỉ huy
- Xây thành đắp luỹ
- Thực hiện “vườn không nhà trống”
- Dưới sự lãnh đạo của Nguyễn Tri Phương chúng ta đã thu được thắng lợi bước đầu => Sau 5 tháng, Pháp chỉ chiếm được bán đảo Sơn Trà
1. Thực dân Pháp xâm lược Việt Nam
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
* Diễn biến:
- Sáng 1/9/1858, TDP bắt đầu nổ súng xâm lược nước ta ở Đà Nẵng.
Lí do tại sao Pháp lại chuyển mục tiêu tấn công vào mặt trận Gia Định?
- Dưới sự lãnh đạo của Nguyễn Tri Phương chúng ta đã thu được thắng lợi bước đầu => Sau 5 tháng, Pháp chỉ chiếm được bán đảo Sơn Trà
- Gia Định và Nam Kì là vựa lúa lớn.
- Đây là khu vực có hệ thống giao thông thủy.
- 2/1859, Pháp kéo quân từ Đà Nẵng vào Gia Định
1. Thực dân Pháp xâm lược Việt Nam
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
* Diễn biến:
- Sáng 1/9/1858, TDP bắt đầu nổ súng xâm lược nước ta ở Đà Nẵng.
- Dưới sự lãnh đạo của Nguyễn Tri Phương chúng ta đã thu được thắng lợi bước đầu => Sau 5 tháng, Pháp chỉ chiếm được bán đảo Sơn Trà
- 2/1859, Pháp kéo quân từ Đà Nẵng vào Gia Định
Nhân dân đã chống Pháp như thế nào?
Về phía nhân dân đã chống Pháp một cách quyết liệt và tạo cho pháp nhiều khó khăn
17/02/1859
1. Thực dân Pháp xâm lược Việt Nam
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
* Diễn biến:
- Sáng 1/9/1858, TDP bắt đầu nổ súng xâm lược nước ta ở Đà Nẵng.
- Dưới sự lãnh đạo của Nguyễn Tri Phương chúng ta đã thu được thắng lợi bước đầu => Sau 5 tháng, Pháp chỉ chiếm được bán đảo Sơn Trà
- 2/1859, Pháp kéo quân từ Đà Nẵng vào Gia Định
- Quân triều đình chống trả yếu ớt rồi tan rã. Nhưng nhân dân đã tự động đứng lên kháng Pháp làm cho chúng rất khó khăn
24/12/1861
1. Thực dân Pháp xâm lược Việt Nam
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
* Diễn biến:
- Quân triều đình chống trả yếu ớt rồi tan rã. Nhưng nhân dân đã tự động đứng lên kháng Pháp làm cho chúng rất khó khăn
- 24/12/1861, Pháp tấn công Đại đồn Chí Hoà. Sau đó, Pháp đánh chiếm các tỉnh Nam kỳ: Định Tường, Biên Hoà và Vĩnh Long
Trước sức mạnh của Pháp, triều đình đã có những động thái gì?
- Ngày 5/6/1862, Triều đình Huế ký với Pháp hiệp ước Nhâm Tuất
1. Thực dân Pháp xâm lược Việt Nam
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
* Nội dung của Hiệp ước Nhâm Tuất (1862):
Triều đình thừa nhận quyền cai quản của nước Pháp ở 3 tỉnh miền Đông Nam Kì (Gia Định, Định Tường, Biên Hoà và đảo Côn Lôn).
Mở ba cửa biển (Đà Nẵng, Ba Lạt, Quảng Yên) cho Pháp vào buôn bán
Cho phép người Pháp và Tây Ban Nha tự do truyền đạo Gia Tô, bãi bỏ lệnh cấm đạo trước đây.
Bồi thường cho Pháp một khoản chiến phí tương đương 288 vạn lạng bạc.
Pháp sẽ “trả lại” thành Vĩnh Long cho triều đình khi nào triều đình buộc được dân chúng ngừng kháng chiến.
1. Thực dân Pháp xâm lược Việt Nam
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
* Nội dung của Hiệp ước Nhâm Tuất (1862):
Em có nhận xét gì về Hiệp ước Nhâm Tuất?
Hiệp ước này rõ ràng triều đình nhà Nguyễn đã bước đầu đầu hàng thực dân Pháp. Đây là văn kiện bán nước, đem lại quyền lợi cho Pháp và triều đình nhà Nguyễn
1. Thực dân Pháp xâm lược Việt Nam
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
* Nguyên nhân:
- Từ giữa thế kỉ XIX, các nước tư bản phương Tây đẩy mạnh xâm lược các nước Phương Đông, trong đó có Việt Nam.
- Việt Nam có vị trí địa lí thuận lợi, giàu tài nguyên thiên nhiên.
- Chế độ phong kiến Việt Nam khủng hoảng, suy yếu.
* Diễn biến:
- Sáng 1/9/1858, TDP bắt đầu nổ súng xâm lược nước ta ở Đà Nẵng.
- Dưới sự lãnh đạo của Nguyễn Tri Phương chúng ta đã thu được thắng lợi bước đầu => Sau 5 tháng, Pháp chỉ chiếm được bán đảo Sơn Trà.
- 2/1859, Pháp kéo quân từ Đà Nẵng vào Gia Định.
- Quân triều đình chống trả yếu ớt rồi tan rã. Nhưng nhân dân đã tự động đứng lên kháng Pháp làm cho chúng rất khó khăn
- 24/12/1861, Pháp tấn công Đại đồn Chí Hoà. Sau đó, Pháp đánh chiếm các tỉnh Nam kỳ: Định Tường, Biên Hoà và Vĩnh Long.
- Ngày 5/6/1862, Triều đình Huế ký với Pháp hiệp ước Nhâm Tuất.
* Nội dung của Hiệp ước Nhâm Tuất: (SHD/5)
2. Cuộc kháng chiến chống Pháp của nhân dân ta từ 1858 - 1873
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
- Tại Đà Nẵng:
Phản ứng của nhân dân ta khi Pháp tấn công Đà Nẵng?
nhiều toán nghĩa binh đã nổi dậy và phối hợp với triều đình đánh Pháp
2. Cuộc kháng chiến chống Pháp của nhân dân ta từ 1858 - 1873
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
- Tại Đà Nẵng:
Ở Gia Định phong trào kháng chiến của nhân dân diễn ra như thế nào?
nhiều toán nghĩa binh đã nổi dậy và phối hợp với triều đình đánh Pháp
- Tại Gia Định và các tỉnh miền ĐN Kì:
+ Khởi nghĩa của Nguyễn Trung Trực đốt cháy tàu Ét pê Răng (Hi vọng) 10/12/1861
* Nguyễn Trung Trực (Sinh 1837 – mất 1868) là liệt sĩ cận đại, nhà lãnh đạo cuộc khởi nghĩa chống Pháp ở Tân An (nay thuộc tỉnh Long An) và Rạch Giá (nay thuộc tỉnh Kiên Giang), tục gọi là Quản Chơn hay Quản Lịch. Quê ở phủ Tân An, tỉnh Gia Định (nay thuộc ngoại ô thị xã Tân An, Long An).
Vào buổi sáng ngày 27 tháng 10 năm 1868 Pháp đem Nguyễn Trung Trực ra hành quyết. Ông Trực yêu cầu Pháp mở trói, không bịt mắt để ông nhìn đồng bào và quê hương trước phút "ra đi". Bô lão làng Tà Niên đến vĩnh biệt ông, đã trải xuống đất một chiếc chiếu hoa có chữ "thọ"(chữ Hán) màu đỏ tươi thật đẹp cho ông bước đứng giữa. Ông hiên ngang, dõng dạc trước pháp trường, nhìn bầu trời, nhìn đất nước và từ giã đồng bào…Tương truyền, trước khi bị hành quyết Nguyễn Trung Trực đã ngâm một bài thơ:
“Theo việc binh nhưng thuở trẻ trai,
Phong trần hăng hái tuốt gươm mài.
Anh hùng gặp phải hồi không đất,
Thù hận chang chang chẳng đội trời.”
Câu nói nổi tiếng: “Bao giờ Tây nhổ hết cỏ nước Nam mới hết người Nam đánh Tây”
2. Cuộc kháng chiến chống Pháp của nhân dân ta từ 1858 - 1873
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
- Tại Đà Nẵng:
nhiều toán nghĩa binh đã nổi dậy và phối hợp với triều đình đánh Pháp
- Tại Gia Định và các tỉnh miền ĐN Kì:
+ Khởi nghĩa của Nguyễn Trung Trực đốt cháy tàu Ét pê Răng (Hi vọng) 10/12/1861
Trình bày diễn biến cuộc khởi nghĩa Trương Định?
Trương Định (1820-1864), hay Trương Công Định, là võ quan nhà Nguyễn.
Năm 1859, Pháp chiếm thành Gia Định. Trương Định đem quân đồn điền của mình lên đóng ở Thuận Kiều (Gia Định), đánh thắng đối phương ở Cây Mai, Thị Nghè...
Đầu 1861, Trương Định phối hợp với binh của Nguyễn Tri Phương phòng giữ chiến tuyến Chí Hòa. Khi Đại đồn Chí Hòa thất thủ, ông lui về Gò Công, chiêu binh ứng nghĩa, trấn giữ vùng Gia Định-Định Tường.
2. Cuộc kháng chiến chống Pháp của nhân dân ta từ 1858 - 1873
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
- Tại Đà Nẵng:
nhiều toán nghĩa binh đã nổi dậy và phối hợp với triều đình đánh Pháp
- Tại Gia Định và các tỉnh miền ĐN Kì:
+ Khởi nghĩa của Nguyễn Trung Trực đốt cháy tàu Ét pê Răng (Hi vọng) 10/12/1861
Trình bày diễn biến cuộc khởi nghĩa Trương Định?
+ Khởi nghĩa Trương Định (2/1859  20/8/1864: làm cho quân Pháp khốn đốn và gây cho chúng nhiều thiệt bại => 1864, Pháp tấn công bất ngờ, Trương Định tự sát nhưng cuộc kháng chiến vẫn tiếp tục.
2. Cuộc kháng chiến chống Pháp của nhân dân ta từ 1858 - 1873
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Sau Hiệp ước Nhâm Tuất (1862) thái độ của triều đình Nguyễn như thế nào?
- Sau Hiệp ước 1862, triều Huế muốn hòa:
+ Bãi binh, cản trở miền Nam chống Pháp
+ Đàm phán để lấy lại các tỉnh đã mất
=> Thể hiện sự bạc nhược của triều đình nhà Nguyễn
Trước tình hình đó, Pháp đã có hành động gì?
+ Khởi nghĩa Trương Định (2/1859  20/8/1864: làm cho quân Pháp khốn đốn và gây cho chúng nhiều thiệt bại => 1864, Pháp tấn công bất ngờ, Trương Định tự sát nhưng cuộc kháng chiến vẫn tiếp tục.
+ Từ ngày 20  24/6/1867, thực dân Pháp chiếm nốt 3 tỉnh miền Tây Nam kì: Vĩnh Long, An Giang, Hà Tiên không tốn một viên đạn
2. Cuộc kháng chiến chống Pháp của nhân dân ta từ 1858 - 1873
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Nhân dân 6 tỉnh Nam kì chống Pháp như thế nào?
+ Khởi nghĩa Trương Định (2/1859  20/8/1864: làm cho quân Pháp khốn đốn và gây cho chúng nhiều thiệt bại => 1864, Pháp tấn công bất ngờ, Trương Định tự sát nhưng cuộc kháng chiến vẫn tiếp tục.
+ Từ ngày 20  24/6/1867, thực dân Pháp chiếm nốt 3 tỉnh miền Tây Nam kì: Vĩnh Long, An Giang, Hà Tiên không tốn một viên đạn
Dựa vào lược đồ, cho biết những nét chính về cuộc kháng chiến chống Pháp của nhân dân Nam Kì?
2. Cuộc kháng chiến chống Pháp của nhân dân ta từ 1858 - 1873
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
+ Từ ngày 20  24/6/1867, thực dân Pháp chiếm nốt 3 tỉnh miền Tây Nam kì: Vĩnh Long, An Giang, Hà Tiên không tốn một viên đạn
- Nhân dân Nam kì nổi lên chống Pháp với nhiều hình thức: Bất hợp pháp với giặc, đấu tranh vũ trang, thành lập nhiều trung tâm kháng chiến, dùng văn thơ...
Tan chợ vừa nghe tiếng súng Tây, 
Một bàn cờ thế phút sa tay. 
Bỏ nhà lũ trẻ lơ xơ chạy, 
Mất ổ bầy chim dáo dác bay. 
Bến Nghé của tiền tan bọt nước, 
Đồng Nai tranh ngói nhuốm màu mây. 
Hỏi trang dẹp loạn rày đâu vắng, 
Nỡ để dân đeAn mắc nạn này?
CHẠY GIẶC
PHAN VĂN TRỊ
1830-1910
“ Tò te kèn thổi tiếng năm ba,
Nghe lọt vào tai, dạ xót xa.
Uốn khúc sông rồng mù mịt khói,
Vắng hoe thành phụng ủ sầu hoa
Tan nhà cám nỗi câu ly hận,
Cắt đất thương thay cuộc giảng hòa
Gió bụi đòi cơn xiêu ngã cỏ,
Ngậm cười hết nói nỗi quan ta.”
THẤT TỈNH VĨNH LONG
2. Cuộc kháng chiến chống Pháp của nhân dân ta từ 1858 - 1873
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
- Tại Đà Nẵng: nhiều toán nghĩa binh đã kết hợp với binh lính triều đình đánh Pháp.
- Tại Gia Định và 3 tỉnh miền ĐN kì: Phong trào kháng chiến diễn ra sôi nổi.
+ Khởi nghĩa của Nguyễn Trung Trực đốt cháy tàu Ét pê Răng (Hi vọng) 10-12-1861
+ Khởi nghĩa Trương Định (2-1859  20-8-1864: làm cho quân Pháp khốn đốn và gây cho chúng nhiều thiệt bại => 1864 Pháp tấn công bất ngờ, Trương Định tự sát nhưng cuộc kháng chiến vẫn tiếp tục.
- Từ ngày 20-6  24-6-1867, thực dân Pháp chiếm nốt 3 tỉnh miền Tây Nam kì: Vĩnh Long, An Giang, Hà Tiên không tốn một viên đạn
- Nhân dân Nam kì nổi lên chống Pháp với nhiều hình thức: Bất hợp pháp với giặc, đấu tranh vũ trang, thành lập nhiều trung tâm kháng chiến, dùng văn thơ.......
- Phong trào tiếp tục phát triển đến 1875.
3. Kháng chiến lan rộng ra toàn quốc (1873-1884)
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Tại sao đến năm 1973 quân Pháp ở Nam Kì lại triển khai mở rộng đánh chiếm Bắc Kỳ?
Nam Kỳ đã được củng cố, biết rõ triều đình Huế suy yếu không có phản ứng gì đáng kể.
Thực dân Pháp lấy cớ gì đem quân ra Bắc Kì?
? Thực dân Pháp lấy cớ gì đem quân ra Bắc Kì
ĐẠI ÚY GÁC – NI - Ê
HÀ TIÊN
BIÊN HÒA
PHỦ THỪA THIÊN
HÀ NỘI
ĐỊNH TƯỜNG
GIA ĐỊNH
3. Kháng chiến lan rộng ra toàn quốc (1873-1884)
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
- Sáng ngày 20/11/1873, Pháp nổ súng đánh thành Hà Nội. Đến trưa thành Hà Nội thất thủ.
LƯỢC ĐỒ PHÁP ĐÁNH BẮC KỲ 1873
23/11
3/12
12/12
5/12
Tổng đốc Nguyễn Tri Phương
3. Kháng chiến lan rộng ra toàn quốc (1873-1884)
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
- Sáng ngày 20/11/1873, Pháp nổ súng đánh thành Hà Nội. Đến trưa thành Hà Nội thất thủ.
- Thực dân Pháp mở rộng xâm lược Bắc Kỳ: chưa đầy một tháng đã chiếm được vùng Hải Dương, Hưng Yên, Phủ Lí, Ninh Bình, Nam Định…
Thành Hà Nội
3. Kháng chiến lan rộng ra toàn quốc (1873-1884)
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Thái độ của triều đình Nguyễn và nhân dân ta khi Pháp đánh Hà Nội?
Triều đình Nguyễn:
Thái độ cầm chừng- chủ yếu thiên về thương thuyết
Nhân dân:
Cương quyết đánh giặc dưới sự lãnh đạo của các quan lại chủ chiến
- Nhân dân Bắc Kì đấu tranh mạnh mẽ:
+ Tại các tỉnh đồng bằng: Quân Pháp đi đến đâu cũng bị nhân dân đột kích, tập kích. Điển hình là phong trào cha con ông Nguyễn Mậu Kiến (Thái Bình) và Phạm Văn Nghị (Nam Định)
3. Kháng chiến lan rộng ra toàn quốc (1873-1884)
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
- Nhân dân Bắc Kì đấu tranh mạnh mẽ:
+ Tại các tỉnh đồng bằng: Quân Pháp đi đến đâu cũng bị nhân dân đột kích, tập kích. Điển hình là phong trào cha con ông Nguyễn Mậu Kiến (Thái Bình) và Phạm Văn Nghị (Nam Định)
+ Tại Hà Nội: nhân dân chặn đánh địch ở cửa ô Thanh Hà (Ô Quang Chưởng). 21/12/1873, quân Pháp thất bại ở Cầu Giấy, Gác-ni-ê bị giết.
Sau thất thủ ở Thành Hà Nội và sự hi sinh của Nguyễn Tri Phương có dật tắt đươc phong trào của nhân dân ta không?
Nhân dân bỏ thuốc độc vào giếng nước, thức ăn, kho thuốc súng của Pháp.
Khi thành Hà Nội bị chiếm, nhân dân ta vẫn duy trì kháng chiến dưới sự chỉ huy của văn thân, sĩ phu yêu nước đã lập nghĩa hội, bí mật tổ chức chống Pháp.
Thừa lúc Gác-ni-e đánh xuống Nam Định, quân do Hoàng Tá Viêm (phò mã của triều Nguyền) đóng ở Sơn Tây kéo về phối hợp cánh quân triều đình Trương Quang Đàn đóng ở Bắc Ninh để tấn công Hà Nội.
Năm 1865, xây dựng căn cứ ở Sơn Tây, nghe tin Gác-ni-ê kéo quân từ Nam Định về
21/12/1873, Lưu Vĩnh Phúc kéo quân sát vào thành khiêu chiến rồi rút chạy, Gác-ni-ê cho quân đuổi theo rơi vào ổ phục kích của quân ta tại Cầu Giấy. Toán quân Pháp bị tiêu diệt hoàn toàn trong đó có Gác-ni-ê.
Gacnie bị giết tại trận Cầu Giấy 1873
? Em có nhận xét gì về chiến thắng trận Cầu Giấy ?
Khiến cho nhân dân ta phấn khởi, làm cho thực dân Pháp hoang man lo sợ và tìm cách thương lượng, Pháp gặp khó khăn nội bộ, Lo ngại Trung Quốc và Anh sẽ can thiệp vào Bắc Kỳ, lại vấp phải sự kháng cự của nhân dân.
Mở ra cơ hội để nhân dân ta tấn công tiêu diệt buộc chúng phải rút khỏi Bắc Kỳ.
3. Kháng chiến lan rộng ra toàn quốc (1873-1884)
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
- Nhân dân Bắc Kì đấu tranh mạnh mẽ:
+ Tại các tỉnh đồng bằng: Quân Pháp đi đến đâu cũng bị nhân dân đột kích, tập kích. Điển hình là phong trào cha con ông Nguyễn Mậu Kiến (Thái Bình) và Phạm Văn Nghị (Nam Định)
+ Tại Hà Nội: nhân dân chặn đánh địch ở cửa ô Thanh Hà (Ô Quang Chưởng). 21/12/1873, quân Pháp thất bại ở Cầu Giấy, Gác-ni-ê bị giết.
=> Quân Pháp hoang mang, quân ta càng phấn khởi, hăng hái đánh Pháp
?Triều đình Huế có động thái gì?
- Triều đình Huế ký Hiệp ước Giáp Tuất (15/3/1874).
HIỆP ƯỚC GIÁP TUẤT (15-3-1874)
Triều đình nhà Nguyễn chính thức thừa nhận 6 tỉnh Nam Kì là đất thuộc Pháp.
Pháp rút quân khỏi Hà Nội và các tỉnh đồng bằng Bắc Kì. Tuy nhiên vẫn có quyền đi lại, buôn bán, kiểm soát và điều tra tình hình ở Việt Nam.
3. Kháng chiến lan rộng ra toàn quốc (1873-1884)
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
- Nhân dân Bắc Kì đấu tranh mạnh mẽ:
+ Tại các tỉnh đồng bằng: Quân Pháp đi đến đâu cũng bị nhân dân đột kích, tập kích. Điển hình là phong trào cha con ông Nguyễn Mậu Kiến (Thái Bình) và Phạm Văn Nghị (Nam Định)
+ Tại Hà Nội: nhân dân chặn đánh địch ở cửa ô Thanh Hà (Ô Quang Chưởng). 21/12/1873, quân Pháp thất bại ở Cầu Giấy, Gác-ni-ê bị giết.
=> Quân Pháp hoang mang, quân ta càng phấn khởi, hăng hái đánh Pháp
- Triều đình Huế ký Hiệp ước Giáp Tuất (15/3/1874).
- Nội dung Hiệp ước: Pháp rút khỏi Bắc Kỳ, triều đình thừa nhận 6 tỉnh Nam Kì hoàn toàn thuộc Pháp.
 Với bản Hiệp ước Giáp Tuất (15/3/1874) đánh dấu quá trình đi từ thế “thủ để hòa” sang thế “chủ hòa” vô điều kiện của triều Nguyễn.
Hiệp ước Nhâm Tuất (5/6/1862): cắt cho Pháp 3 tỉnh Đông Nam Kỳ (Biên Hòa, Định Tường, Gia Định) và đảo Côn Lôn.
6/1867: cắt cho Pháp 3 tỉnh miền Tây Nam Kỳ (An Giang, Vĩnh Long, Hà Tiên).
Hiệp ước Giáp Tuất (15/3/1874): thừa nhận 6 tỉnh Nam Kỳ là đất thuộc Pháp.
Em có nhận xét, đánh giá gì về việc triều đình nhà Nguyễn kí Hiệp ước 1874 với Pháp?
3. Kháng chiến lan rộng ra toàn quốc (1873-1884)
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
- Nhân dân Bắc Kì đấu tranh mạnh mẽ:
+ Tại các tỉnh đồng bằng: Quân Pháp đi đến đâu cũng bị nhân dân đột kích, tập kích. Điển hình là phong trào cha con ông Nguyễn Mậu Kiến (Thái Bình) và Phạm Văn Nghị (Nam Định)
+ Tại Hà Nội: nhân dân chặn đánh địch ở cửa ô Thanh Hà (Ô Quang Chưởng). 21/12/1873, quân Pháp thất bại ở Cầu Giấy, Gác-ni-ê bị giết.
=> Quân Pháp hoang mang, quân ta càng phấn khởi, hăng hái đánh Pháp
- Triều đình Huế ký Hiệp ước Giáp Tuất (15/3/1874).
- Nội dung Hiệp ước: Pháp rút khỏi Bắc Kỳ, triều đình thừa nhận 6 tỉnh Nam Kì hoàn toàn thuộc Pháp.
Sau Hiệp ước Giáp Tuất, tình hình nước ta như thế nào?
- 25/4/1882 Ri-vi-e gởi tối hậu thư đòi quyền kiểm soát Hà Nội, nhân dân ta chiến đấu quyết liệt. 19/5/1883 ta giành thắng lợi trận Cầu Giấy lần 2, Ri-vi-e bị giết.
4. Hiệp ước Hắc-măng (1883), Pa-tơ-nốt (1884) và sự sụp đổ của nhà nước phong kiến Việt Nam
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
?Tại sao Pháp không chịu nhượng bộ triều đình Huế sau khi thất bại trận Cầu Giấy lần 2 ?
- Pháp có thêm viện binh.
- Triều đình không cương quyết chống lại.
- Vua Tự Đức mấtnội bộ triều đình lục đục.
- CNTB Pháp muốn kết thúc cuộc xâm lược VN
Pháp tấn công cửa biển Thuận An 18/8/1883
Pháp tấn công Thuận An - cửa ngõ Kinh thành Huế
CHIẾN TRƯỜNG HUẾ 1883,1885
Triều Nguyễn kí hiệp ước Hac-Măng
4. Hiệp ước Hắc-măng (1883), Pa-tơ-nốt (1884) và sự sụp đổ của nhà nước phong kiến Việt Nam
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
- 18/8/1883, Pháp tấn công Thuận An, đến 20/8/1883, Pháp đổ bộ lên khu vực này.
- 25/8/1883, triều đình Huế kí với Pháp hiệp ước Hắc-măng.
Triều đình cai quản vùng đất Trung Kì, nhưng mọi việc đều phải thông qua viên Khâm sứ Pháp ở Huế.
Công sứ Pháp ở các tỉnh Bắc Kì thường xuyên kiểm soát những công việc của quan lại triều đình, nắm các quyền trị an và nội vụ.
Mọi việc giao thiệp với nước ngoài (kể cả với Trung quốc) đều do người Pháp nắm. Triều đình Huế phải rút quân đội ở Bắc Kì về Trung Kì.
Trìều đình Huế chính thức thừa nhận nền bảo hộ của Pháp ở Bắc Kì và Trung Kì, cắt tỉnh Bình Thuận ra khỏi Trung Kì nhập vào đất Nam Kì thuộc Pháp. Ba tỉnh Thanh - Nghệ -Tĩnh được sát nhập vào Bắc Kì.
Đát bảo hộ
Đất
nửa
bảo
hộ
Đất thuộc Pháp
Vùng đất
cai quản của triều đình Huế
Nội dung hiệp ước Hắc-măng?
4. Hiệp ước Hắc-măng (1883), Pa-tơ-nốt (1884) và sự sụp đổ của nhà nước phong kiến Việt Nam
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
- 18/8/1883, Pháp tấn công Thuận An, đến 20/8/1883, Pháp đổ bộ lên khu vực này.
- 25/8/1883, triều đình Huế kí với Pháp hiệp ước Hac-măng.
+ Nội dung Hiệp ước Hắc-măng:
> Triều đình chính thức thừa nhận quyền bảo hộ của Pháp.
> Thu hẹp địa giới quản lí của triều đình (chỉ còn Trung kì)
> Quyền ngoại giao của Đại Nam do Pháp nắm. Triều đình phải rút quân từ Bắc kì về Trung kì
? Thái độ của nhân dân ta sau khi triều đình Huế kí hiệp ước Hắc-măng?
- Nhân dân đẩy mạnh phong trào kháng chiến chống Pháp.
- Văn thân sĩ phu phản đối lệnh bãi binh  đây là cơ sở của phong trào Cần Vương.
+ Phong trào kháng chiến của nhân dân lên mạnh. Phe chủ chiến trong triều đình hình thành và hành động.
4. Hiệp ước Hắc-măng (1883), Pa-tơ-nốt (1884) và sự sụp đổ của nhà nước phong kiến Việt Nam
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
?TDP làm gì trước hành động của nhân dân?
- Pháp mở các cuộc tấn công tiêu diệt các trung tâm đề kháng còn sót lại như Bắc Ninh, Tuyên Quang, Thái Nguyên...
- Quy ước Thiên Tân 11/5/1884 Pháp – Thanh được kí kết
- 6/6/1884 Pháp buộc triều đình Huế kí hiệp ước Pa-tơ-nốt
- 6/6/1884, triều đình Huế kí với Pháp hiệp ước Pa-tơ-nốt
+ Nội dung của hiệp ước Pa-tơ-nốt:
Hiệp ước Pa-tơ-nốt.
Đất bảo hộ
Đất thuộc Pháp
Hiệp ước Hắc-măng
Vùng
đất
cai
quản
của
triều
đình
Huế
Đất bảo hộ
Đất thuộc Pháp
4. Hiệp ước Hắc-măng (1883), Pa-tơ-nốt (1884) và sự sụp đổ của nhà nước phong kiến Việt Nam
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
- 6/6/1884, triều đình Huế kí với Pháp hiệp ước Pa-tơ-nốt
+ Nội dung của hiệp ước Pa-tơ-nốt:
> Căn bản giống điều ước Hắc-Măng
> Sửa đổi địa giới Trung kì, nhà Nguyễn chính thức đầu hàng TDP.
? Em có nhận xét gì về việc triều đình Huế kí hiệp ước Pa-tơ-nốt ?
Với hiệp ước này, nhà nước phong kiến triều Nguyễn với tư cách là một quốc gia độc lập hoàn toàn sụp đổ.
Từ đó trở đi, nước ta là nước thuộc địa nửa phong kiến
Việt Nam trở thành thuộc địa của Pháp!
4. Hiệp ước Hắc-măng (1883), Pa-tơ-nốt (1884) và sự sụp đổ của nhà nước phong kiến Việt Nam
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
1/ Âm mưu xảo nguyệt của TDP:
- Quyết tâm xâm chiếm Việt Nam làm thuộc địa
- Thẳng tay đàn áp nhân dân và những người chống đối lại Pháp
1/ Âm mưu xảo nguyệt của TDP thể hiện trong suốt quá trình chiếm và xâm lược Việt Nam ?
2/ Em có đánh giá như thế nào về trách nhiệm của nhà Nguyễn trong việc để mất nước ?
2/ Nhà Nguyễn vô trách nhiệm, bạc nhược, chỉ lo bảo vệ quyền lợi giai cấp dòng họ, liên tục kí các hiệp ước bán nước, cắt đất cho giặc lần lược để mất nước hoàn toàn.
4. Hiệp ước Hắc-măng (1883), Pa-tơ-nốt (1884) và sự sụp đổ của nhà nước phong kiến Việt Nam
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
- 18/8/1883, Pháp tấn công Thuận An, đến 20/8/1883, Pháp đổ bộ lên khu vực này.
- 25/8/1883, triều đình Huế kí với Pháp hiệp ước Hắc-măng.
+ Nội dung Hiệp ước Hắc-măng:
> Triều đình chính thức thừa nhận quyền bảo hộ của Pháp.
> Thu hẹp địa giới quản lí của triều đình (chỉ còn Trung kì)
> Quyền ngoại giao của Đại Nam do Pháp nắm. Triều đình phải rút quân từ Bắc kì về Trung kì.
+ Phong trào kháng chiến của nhân dân lên mạnh. Phe chủ chiến trong triều đình hình thành và hành động.
- 6/6/1884, triều đình Huế kí với Pháp hiệp ước Pa-tơ-nốt
+ Nội dung của hiệp ước Pa-tơ-nốt:
> Căn bản giống điều ước Hắc-Măng
> Sửa đổi địa giới Trung kì, nhà Nguyễn chính thức đầu hàng TDP.
Từ đó trở đi, nước ta là nước thuộc địa nửa phong kiến.
DẶN DÒ
- Xem lại kiến thức bài cũ.
- Chuẩn bị bài 17: “PHONG TRÀO YÊU NƯỚC CHỐNG PHÁP TỪ NĂM 1884 ĐẾN 1896”
- Nguyên nhân, diễn biến cuộc phản công của phái chủ chiến tại kinh thành Huế?
- Phong trào Cần vương bùng nổ và phát triển như thế nào?
Tiết học kết thúc!
Chúc các em vui và học tốt!