CAÙC PHÖÔNG CHAÂM

HOÄI THOAÏI (tt)
I. Phương châm quan hệ:

Thành ngữ:

“_ông nói gà, bà nói vịt”_

- Mỗi người nói một đề tài khác nhau.
- Người nói, người nghe không hiểu nhau.

→ Sẽ không giao tiếp được với nhau.
Khi giao tiếp, cần nói đúng vào đề tài giao tiếp, tránh nói lạc đề (phương châm quan hệ).

* Ghi nhớ:
Truyện cười Mất rồi! Cháy!

Một người sắp đi chơi xa, dặn con:

– Ở nhà, có ai hỏi, thì bảo bố đi chơi vắng nhé!

Sợ con mải chơi quên mất, ông ta lại cẩn thận lấy bút viết vào giấy, rồi bảo:

– Có ai hỏi, thì con cứ đưa cái giấy này.

Con cầm giấy bỏ vào túi áo. Cả ngày, chẳng thấy ai hỏi. Tối đến, sẵn có ngọn đèn, nó lấy giấy ra xem, rồi chẳng may vô ý để giấy cháy mất.

Hôm sau, có người đến chơi, hỏi:

– Thầy cháu có nhà không?

Nó ngẩn ra, rồi sực nhớ, sờ vào túi. Không thấy giấy, liền nói:

– Mất rồi!

Khách giật mình, hỏi:

– Mất bao giờ?

– Tối hôm qua!

– Sao mà mất?

– Cháy!
II. Phương châm cách thức:

- Thành ngữ:

“_dây cà ra dây muống”_

→nói dài dòng, rườm rà
- Thành ngữ:

“_lúng búng như ngậm hột thị”_

→ nói ấp úng, không thành lời, không rành mạch
→ Khi giao tiếp phải nói ngắn gọn, rành mạch
Tôi đồng ý với những nhận định về truyện ngắn của ông ấy.

_của ông ấy_

nhận định

_Tôi đồng ý với những nhận định của ông ấy về truyện ngắn. _

→

_của ông ấy_

→

truyện ngắn

_Tôi đồng ý với những nhận định của một người nào đó về truyện ngắn của ông ấy._

_ (ông ấy là nhà phê bình)_

của ông ấy

_ (ông ấy là tác giả)_
→ Khi giao tiếp phải nói rõ ràng, không mơ hồ

* Ghi nhớ:

Khi giao tiếp, cần chú ý nói ngắn gọn, rành mạch; tránh cách nói mơ hồ (phương châm cách thức).
II. Phương châm lịch sự:

Văn bản: Người ăn xin

Cả hai đều cảm nhận được tình cảm mà người kia đã dành cho mình, đặc biệt là tình cảm của cậu bé đối với ông lão ăn xin.

* Ghi nhớ:

Khi giao tiếp, cần tế nhị và tôn trọng người khác (phương châm lịch sự).
Bài tập nhanh:

Tình huống giao tiếp trên liên quan đến phương châm hội thoại nào?
Tình huống giao tiếp trên liên quan đến phương châm hội thoại nào?
Khoảng 10 giờ tối, bác sĩ nhận được điện thoại của một khách quen ở vùng quê.

Ông khách nói, giọng hốt hoảng:

- Thưa bác sĩ, thằng bé nhà tôi nuốt cây bút bi của tôi rồi. Bây giờ biết làm thế nào ? Xin bác sĩ đến ngay cho.

-Tôi lên đường ngay. Nhưng trời đang mưa to, đường vào làng ông lại lầy lội, phải một tiếng rưỡi nữa tôi mới đến nơi được.

- Thế trong khi chờ bác sĩ, tôi biết làm thế nào?

- Ông chịu khó dùng tạm bút chì vậy.
Phương châm hội thoại nào bị vi phạm trong mẩu chuyện sau:
IV. Luyện tập:
_ Vàng thì thử lửa, thử than_

_Chuông kêu thử tiếng, người ngoan thử lời_
_ Kim vàng ai nỡ uốn câu_

_Người khôn ai nỡ nói nhau nặng lời._
CAÙC PHÖÔNG CHAÂM

HOÄI THOAÏI (tt)