Giới thiệu, đánh giá về nội dung và nghệ thuật của một truyện kể
BÀI 1. TẠO LẬP THẾ GIỚI
CHÂN TRỜI SÁNG TẠO
Học sinh giới thiệu, đánh giá về nội dung và nghệ thuật của một truyện kể.

01

Học sinh nghe và nắm bắt được ý kiến quan điểm của người nói.

02

Học sinh nhận xét và đánh giá về ý kiến quan điểm đó.

03

MỤC TIÊU BÀI HỌC

CHÂN TRỜI SÁNG TẠO
CHÂN TRỜI SÁNG TẠO

0I

THỰC HÀNH NÓI
CHÂN TRỜI SÁNG TẠO

01

CHUẨN BỊ NÓI

02

TRÌNH BÀY BÀI NÓI

03

TRAO ĐỔI, ĐÁNH GIÁ
CHÂN TRỜI SÁNG TẠO

*Xác định tác phẩm truyện *Xác định mục đích nói: Ngoài mục đích nói để thể hiện nhận thức của bạn và chia sẻ với người nghe về chủ đề, những nét đặc sắc về hình thức nghệ thuật của tác phẩm truyện kể mà mình đã chọn,…bài nói của bạn còn có mục đích nào khác nữa không? *Xác định không gian và thời gian nói: Xác định xem về không gian nói, bạn có thể trình bày bài nói ở lớp học hay ở đâu; về thời gian, bạn được trình bày trong khoảng thời gian quy định cụ thể bao lâu?
I. THỰC HÀNH NÓI

1. Chuẩn bị nói
*Trong trường hợp đề tài nói cũng là đề tài của bài viết, bạn có thể sử dụng lại các ý tưởng, thông tin, tư liệu đã có trong phần viết. Dựa vào bài viết, lựa chọn những ý cần nhấn mạnh khi nói, những ý có thể lược bỏ *Nếu đề tài bài nói khác với đề tài bài viết, chọn một tác phẩm khác, bạn cần đọc kĩ tác phẩm và ghi lại một số nội dung: tên truyện kể, thể loại, nội dung, chủ đề, thông điệp, một số biện pháp nghệ thuật đặc sắc và tác dụng của chúng, đánh giá của bạn về nội dung và nghệ thuật
CHÂN TRỜI SÁNG TẠO

I. THỰC HÀNH NÓI

1. Chuẩn bị nói

a. Tìm ý
CHÂN TRỜI SÁNG TẠO

I. THỰC HÀNH NÓI

1. Chuẩn bị nói

b. Lập dàn ý

PHIẾU GIỚI THIỆU, ĐÁNH GIÁ VỀ NỘI DUNG VÀ NGHỆ THUẬT CỦA MỘT TRUYỆN KỂ

Tên truyện kể:……………………………………………Thể loại:…………………..

Tên tác giả (nếu có):…………………………………………………………………….

1. Giới thiệu về chủ đề của truyện kể

Tóm tắt nội dung, khái quát chủ đề:

…………………………………………………………………………………………………….

Ý nghĩa/ giá trị của chủ đề:

…………………………………………………………………………………………………….

2. Giới thiệu hình thức của truyện kể

Dựng bối cảnh/tình huống/cốt truyện:

………………………………………………………………………………………………..

Xây dựng nhân vật:

…………………………………………………………………………………………………….

Sự kết hợp lời của người kể chuyện và lời của nhân vật:

…………………………………………………………………………………………………….

3. Ý kiến đánh giá

……………………………………………………………………………………………………..
Bạn nên đối chiếu dàn ý bài nói với bảng kiểm để tập cách trình bày cho khoa học. Lưu ý

*Tìm những câu mở đầu, kết thúc bài nói phù hợp, hấp dẫn, tạo ấn tượng với người nghe *Sử dụng kết hợp các phương tiện phi ngôn ngữ như: hình ảnh, video, sơ đồ, bảng biểu,…. để tăng tính trực quan và hấp dẫn cho bài nói *Luyện tập một mình bằng cách đứng trước gương hoặc luyện tập với bạn *Tập thói quen điều chỉnh giọng điệu (Cao độ, âm lượng, tốc độ), kết hợp giọng điệu với ánh mắt, cử chỉ, điệu bộ, nét mặt,… sao cho phù hợp *Dự kiến một số vấn đề mà người nghe có thể thắc mắc và luyện tập trả lơi sao cho thuyết phục
CHÂN TRỜI SÁNG TẠO

I. THỰC HÀNH NÓI

1. Chuẩn bị nói

c. Luyện tập
CHÂN TRỜI SÁNG TẠO

I. THỰC HÀNH NÓI

2. Trình bày bài nói

*Tạo không khí và quan hệ giao tiếp như: tự giới thiệu họ tên, sử dụng ngôi phù hợp trong giao tiếp *Sử dụng cách diễn đạt phù hợp, linh hoạt. Cần dùng một số mẫu câu phù hợp để gới thiệu, đánh giá tác phẩm truyện kể *Đáp được các yêu cầu về tính mạch lạc, thuyết phục, truyền cảm; tạo được tương tác với người nghe
CHÂN TRỜI SÁNG TẠO

I. THỰC HÀNH NÓI

3. Trao đổi, đánh giá

Trao đổi

*Lắng nghe với thái độ cầu thị và ghi chép tóm lược câu hỏi hoặc ý kiến của nguồi nghe *Trả lời và giải thích ngắn gọn, rõ ràng các câu hỏi, ý kiến của người nghe
Đánh giá

*Trong vai trò người nói, bạn hãy tự đánh giá phần trình bày của mình *Trong vai trò người nghe, bạn hãy đánh giá phần trình bày của người nói
CHÂN TRỜI SÁNG TẠO

I. THỰC HÀNH NÓI

3. Trao đổi, đánh giá
Nội dung kiểm tra
Đạt

Chưa đạt
Mở đầu

Lơi chào ban đầu và tự giới thiệu
Giới thiệu truyện kể: tên tác phẩm, thể loại, tác giả (nếu có)
Nêu khái quát nội dung bài nói (có thể điểm qua các phần/ý chính)
Nội dung chính

Trình bày ý kiến đánh giá về nội dung của truyện kể
Trình bày ý kiến đánh giá về nghệ thuật của truyện kể
Phân tích tác dụng của một số yếu tố hình thức nghệ thuật trong việc thể hiện chủ đề, cảm hứng chủ đạo của truyện kể
Thể hiện những suy nghĩ, cảm nhận của ngườ nói về truyện kể
Có lĩ lẽ xác đáng, bằng chứng tin cậy lấy từ truyện kể
Kết thúc

Tóm tắt được nội dung trình bày về truyện kể
Nêu vấn đề thảo luận hoặc mời gọi sự phản hồi từ phía người nghe
Cảm ơn và chào kết thúc
Kĩ năng, trình bày, tương tác với người nghe

Bố cục bài nói rõ ràng, các ý kiến được sắp xếp hợp lí
Tương tác tích cực với người nghe trong suốt quá trình nói
Diễn đạt rõ ràng, gãy gọn, đáp ứng yêu cầu của bài nói
Kết hợp sử dụng các phương tiện phi ngôn ngữ để làm rõ nội dung trình bày
Phản hồi thỏa đáng những câu hỏi, ý kiến của người nghe
02

BÀI NÓI THAM KHẢO
CHÂN TRỜI SÁNG TẠO

II. BÀI NÓI THAM KHẢO

“Thần Trụ Trời” là một tác phẩm dân gian truyền miệng của người Việt cổ được sản sinh từ thời tối cổ và còn tồn tại đến ngày nay, được nhà khảo cứu văn hóa dân gian Nguyễn Đổng Chi sưu tầm, kể lại bằng bản văn trong “Lược khảo về thần thoại Việt Nam”. Qua truyện thần thoại này, người Việt cổ muốn giải thích nguồn gốc các hiện tượng thiên nhiên như vì sao có trời, có đất và vì sao trời với đất lại được phân đôi, vì sao mặt đất lại không bằng phẳng có chỗ lõm có chỗ lồi, vì sao có sông, núi, biển, đảo. Người Việt cổ cũng như nhiều dân tộc khác trên thế giới này đã cố gắng tìm để hiểu rõ những gì có xung quanh họ. Vì cũng chưa tìm hiểu được nhưng họ lại không chịu bó tay, họ bèn sáng tạo ra một vị thần khổng lồ để giải thích tự nhiên vũ trụ một cách hết sức ngây thơ và đáng yêu. Độc giả ngày nay cảm nhận được trong đó cái hồn nhiên và ước mơ của những người Việt cổ muốn vươn lên để giải thích thế giới tự nhiên quanh mình.
CHÂN TRỜI SÁNG TẠO

II. BÀI NÓI THAM KHẢO

Mọi chi tiết kể và tả Thần Trụ Trời đều gợi những vòng hào quang, điểm tô tính chất kỳ lạ, phi thường của nhân vật, thần thoại. Truyện đã nhân cách hóa vũ trụ thành một vị thần. Hành động đầu tiên khi Thần Trụ Trời xuất hiện là “vươn vai đứng dậy, ngẩng cao đầu đội trời lên, giang chân đạp đất xuống,…” cũng là hành động và việc làm có tính phổ biến của nhiều vị thần tạo thiên lập địa khác trên thế giới. như ông Bàn Cổ trong thần thoại Trung Quốc cũng đã làm giống hệt như vậy. Tuy nhiên vẫn có điểm khác biệt chính là sau khi đã xuất hiện trong cõi hỗn độn giống như quả trứng của vũ trụ, ông đạp cho quả trứng tách đôi, nửa trên là trời, nửa dưới là đất và ông tiếp tục đẩy trời lên cao, đạp đất xuống thấp bằng sự biến hóa, lớn lên không ngừng của bản thân ông chứ không phải như Thần Trụ Trời đã xây cột chống trời. Như vậy cho thấy việc khai thiên lập địa của ông Thần Trụ Trời ở Việt Nam và ông Bàn Cổ ở Trung Quốc vừa có điểm giống nhau vừa có điểm khác nhau.
CHÂN TRỜI SÁNG TẠO

II. BÀI NÓI THAM KHẢO

Và đó cũng chính là nét chung và nét riêng có ở trong thần thoại của các dân tộc. Từ cái ban đầu vốn ít ỏi, người Việt cổ cũng như các dân tộc khác trên thế giới không ngừng bổ sung, sáng tạo làm cho nền văn học, nghệ thuật ngày một đa dạng hơn. Chúng ta cũng có thể đánh giá về kho tàng thần thoại Việt Nam đối với nền nghệ thuật Việt Nam như thế nào. Cũng nhờ nghệ thuật phóng đại mà các nhân vật thần thoại có được sức sống lâu bền, vượt qua mọi thời gian để còn lại với chúng ta ngày nay. Thần thoại đã tạo nên cho con người Việt Nam nếp cảm, nếp nghĩ, nếp tư duy đầy hình tượng phóng đại và khoáng đạt. Truyện thần thoại “Thần Trụ Trời” vừa cho các bạn đọc biết được sự hình thành của trời đất, sông, núi, đá,…vừa cho thấy sự sáng tạo của người Việt cổ. Tuy truyện có nhiều yếu tố hoang đường, phóng đại nhưng cũng có cái lõi của sự thật là con người thời cổ đã khai khẩn, xây dựng, tạo lập đất nước.
CHÂN TRỜI SÁNG TẠO

II. BÀI NÓI THAM KHẢO

Trên đây là bài phát biểu của mình về nghệ thuật và cảm nhận với Thần Trụ trời, cảm ơn cô và cả lớp đã lắng nghe. Mình rất vui và hạnh phúc khi được nhận những nhận xét và góp ý từ mọi người.
03

THỰC HÀNH NGHE
CHÂN TRỜI SÁNG TẠO

III. THỰC HÀNH NGHE

01

CHUẨN BỊ NGHE

02

LẮNG NGHE VÀ GHI CHÉP

03

TRAO ĐỔI, ĐÁNH GIÁ
CHÂN TRỜI SÁNG TẠO

III. THỰC HÀNH NGHE

1. Chuẩn bị nghe

*Tìm đọc truyện kể mà người nói sẽ giới thiệu, đánh giá *Tìm hiểu nội dung và nghệ thuật của truyện kể, dự kiến những điều cần trao đổi với người trình bày * Chuẩn bị giấy bút để ghi chép
CHÂN TRỜI SÁNG TẠO

III. THỰC HÀNH NGHE

2. Lắng nghe, ghi chép

*Lắng nghe để nắm bắt ý kiến đánh giá của người nói về nội dung và nghệ thuật của một truyện kể (bối cảnh, nhân vật, cốt truyện,…) *Sắp xếp các thông tin thu nhận được trong khi nghe và ghi chép những đánh giá của người nói về nội dung và nghệ thuật của truyện kể *Ghi những câu hỏi, ý kiến muốn trao đổi với người nói về nội dung và nghệ thuật của truyện kể
CHÂN TRỜI SÁNG TẠO

III. THỰC HÀNH NGHE

3. Trao đổi, đánh giá

*Khẳng định sự đồng tình với những ý kiến trong bài nói *Trao đổi những điều bạn chưa rõ hoặc chưa thống nhất với ý kiến, quan điểm của người nói *Dùng giọng điệu nhẹ nhàng để nhận xét bài nói của bạn và đưa ra những góp ý cụ thể để bài nói tốt hơn
CHÂN TRỜI SÁNG TẠO

III. THỰC HÀNH NGHE

3. Trao đổi, đánh giá
Nội dung kiểm tra
Đạt

Chưa đạt
Chuẩn bị nghe

Tìm đọc truyện kể mà người nói sẽ giới thiệu đánh giá
Tìm hiểu nội dung và nghệ thuật của truyện kể
Chuẩn bị giấy bút để ghi chép
Lắng ngeh và ghi chép

Ghi chép tóm tắt nội dung bài nói dưới dạng từ khóa, sơ đồ
Ghi chép tóm tắt đánh giá của nguồi nói về nội dung và nghệ thuật truyện kể
Ghi lại câu hỏi liên quan đến nội dung và nghệ thuật của truyện kể nảy sinh trong quá trình nghe
Dự kiến những điều cần trao đổi về nội dung và nghệ thuật của truyện kể
Trao đổi, nhận xét, đánh giá

Xác nhận lại quan điểm, ý kiến của người nói trước khi bày tỏ ý kiến cá nhân
Khẳng định sự đồng tình với những ý kiến, quan điểm của người nói
Nêu những điều chưa rõ hoặc chưa thống nhất ý kiến với người nói
Nhận xét về cách trình bày bài nói
Thái độ và ngôn ngữ

Thể hiện thái độ hợp tác, tôn trọng ý kiến của người nói trong quá trình nghe và trao đổi, nhận xét, đánh giá
Sử dụng ngôn ngữ, giọng điệu phù hợp khi trao đổi với người nói
Bảng kiểm kĩ năng nghe