Chuyên đề:

CUỘC ĐẤU TRANH BẢO VỆ VÀ XÂY DỰNG
CHÍNH QUYỀN DÂN CHỦ NHÂN DÂN
(1945 -1946)

Trung Quốc

Quân Tưởng: 20 vạn

HUẾ

Ó

n

§

Vĩ tuyến 16
ĐÀ NẴNG

SÀI GÒN

B i

Quân Nhật:
hơn 6 vạn

« n

g

HÀ NỘI

Quân Anh: 1 vạn

Quân Tưởng vào miền Bắc Việt Nam

Quân Anh đến Sài Gòn tháng 9/1945

Quân Pháp đến Sài Gòn năm 1945

Khu tưởng niệm nạn nhân chết vì đói
(đường Kim Ngưu, quận Hai Bà Trưng, HN)

Khó khăn về tài chính

Ngân khố: 1.230.000 đồng (tiền rách)

Đồng Quan kim của Tưởng mất giá

Chuyên đề: CUỘC ĐẤU TRANH BẢO VỆ VÀ XÂY DỰNG
CHÍNH QUYỀN DÂN CHỦ NHÂN DÂN (1945-1946)

I. Tình hình nước ta sau Cách mạng tháng Tám:
1. Ngoại xâm, nội phản
2. Kinh tế, tài chính:
3. Văn hóa, xã hội:

Quan sát hình ảnh, rút ra nhận xét về xã hội nước ta lúc này?

Chuyên đề: CUỘC ĐẤU TRANH BẢO VỆ VÀ XÂY DỰNG
CHÍNH QUYỀN DÂN CHỦ NHÂN DÂN (1945-1946)

I. Tình hình nước ta sau Cách mạng tháng Tám:
1. Chính trị
2. Kinh tế, tài chính:
3. Văn hóa, xã hội:

- Hơn 90% dân số mù chữ, các tệ nạn xã hội tràn lan.

Độc lập dân tộc bị đe dọa

Đói, dốt, nghèo, nhiều tệ
nạn….
1000Kg

Nước Việt Nam đang đứng trước tình thế “ngàn cân treo sợi tóc”

Đảng cộng sản ngày càng
trưởng thành và phát triển

Bác đọc tuyên ngôn độc lập

Phong trào giải phóng dân tộc trên thế giới
bùng phát mạnh

Chuyên đề: CUỘC ĐẤU TRANH BẢO VỆ VÀ XÂY DỰNG
CHÍNH QUYỀN DÂN CHỦ NHÂN DÂN (1945-1946)

I. Tình hình nước ta sau Cách mạng tháng Tám:
II. Bước đầu xây dựng chế độ mới:
- Ngày 6- 1-1946, nhân dân đi
bầu cử Quốc hội khoá I, với hơn
90% cử tri tham gia.

Cử tri Sài Gòn bỏ phiếu bầu Quốc hội
Khoá I

Chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng hoà của Quốc hội Khoá I

Chuyên đề: CUỘC ĐẤU TRANH BẢO VỆ VÀ XÂY DỰNG
CHÍNH QUYỀN DÂN CHỦ NHÂN DÂN (1945-1946)

I. Tình hình nước ta sau Cách mạng tháng Tám:
II. Bước đầu xây dựng chế độ mới:
III. Diệt giặc đói, giặc dốt và giải quyết khó khăn về tài chính:

Thảo luận nhóm ( 2 phút)

Nhóm 1: Những biện pháp để giải quyết nạn
đói? Kết quả?
Nhóm 2: Những biện pháp để giải quyết giặc
dốt? Kết quả?
Nhóm 3: Những biện pháp để giải quyết
những khó khăn về tài chính? Kết quả?

Hết giờ
00:01
02:00
01:59
01:58
01:57
01:56
01:55
01:54
01:53
01:52
01:51
01:50
01:49
01:48
01:47
01:46
01:45
01:44
01:43
01:42
01:41
01:40
01:39
01:38
01:37
01:36
01:35
01:34
01:33
01:32
01:31
01:30
01:29
01:28
01:27
01:26
01:25
01:24
01:23
01:22
01:21
01:20
01:19
01:18
01:17
01:16
01:15
01:14
01:13
01:12
01:11
01:10
01:09
01:08
01:07
01:06
01:05
01:04
01:03
01:02
01:01
01:00
00:59
00:58
00:57
00:56
00:55
00:54
00:53
00:52
00:51
00:50
00:49
00:48
00:47
00:46
00:45
00:44
00:43
00:42
00:41
00:40
00:39
00:38
00:37
00:36
00:35
00:34
00:33
00:32
00:31
00:30
00:29
00:28
00:27
00:26
00:25
00:24
00:23
00:22
00:21
00:20
00:19
00:18
00:17
00:16
00:15
00:14
00:13
00:12
00:11
00:10
00:09
00:08
00:07
00:06
00:05
00:04
00:03
00:02

Chuyên đề: CUỘC ĐẤU TRANH BẢO VỆ VÀ XÂY DỰNG
CHÍNH QUYỀN DÂN CHỦ NHÂN DÂN (1945-1946)

I.Tình hình nước ta sau Cách mạng tháng Tám:
II. Bước đầu xây dựng chế độ mới:
III. Diệt giặc đói, giặc dốt và giải quyết khó khăn về
tài chính:
1. Diệt giặc đói
- Biện pháp:
+ Trước mắt: tổ chức quyên góp, lập hũ gạo cứu đói, tổ chức
“ngày đồng tâm”, kêu gọi đồng bào nhường cơm, xẻ áo.
+ Lâu dài: Đẩy mạnh tăng gia sản xuất,khai hoang phục hóa,
chia lại ruộng đất công, giảm tô thuế, bãi bỏ thuế vô lý.
- Kết quả: Nạn đói được đẩy lùi.

Nhân dân Nam Bộ quyên góp gạo cứu giúp đồng bào bị
đói ởcứu
Bắcđói
Bộtại(tháng
10/1945)
Lễ phát động Ngày
Nhà hát
lớn Hà Nội

Cụ Ngô Tử Hạ- Đại biểu cao tuổi nhất của Quốc Hội khóa I- cầm xe càng
đi quyên góp gạo cứu đói năm 1946

Mít tinh cứu đói tháng 11/ 1945 ở Hà Nội

“Tăng gia sản xuất!
Tăng gia sản xuất ngay!
Tăng gia sản xuất nữa”.

Nhân dân Hà Nội mít tinh hưởng ứng phong trào tăng gia sản xuất của Đảng và
Chính phủ, ngày 9 -12-1945

Chuyên đề: CUỘC ĐẤU TRANH BẢO VỆ VÀ XÂY DỰNG
CHÍNH QUYỀN DÂN CHỦ NHÂN DÂN (1945-1946)

I. Tình hình nước ta sau Cách mạng tháng Tám:
II. Bước đầu xây dựng chế độ mới:
III. Diệt giặc đói, giặc dốt và giải quyết khó khăn về
tài chính:
1. Diệt giặc đói
2. Diệt giặc dốt
-

-

Ngày 8-9-1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh kí sắc lệnh thành lập cơ quan
Bình dân học vụ, kêu gọi mọi người tham gia phong trào xóa nạn mù
chữ.
Các trường học được khai giảng, nội dung và phương pháp dạy học
bước đầu được đổi mới.

Thư gửi các cháu học sinh
nhân ngày khai trường 9-1945:
“ Non sông Việt Nam có trở nên tươi đẹp
hay không, dân tộc Việt Nam có bước tới
đài vinh quang để sánh vai các cường
quốc năm châu được hay không, chính là
nhờ một phần lớn ở công học tập của các
em” .
(Hồ Chí Minh)

BÌNH DÂN HỌC VỤ
Cái cò các vạc cái nông
Mày không biết chữ, mày trông thấy gì
Suốt đời mày chịu ngu si
Chữ tờ cũng tịt, chữ i cũng mờ
Hỏi mày, mày chỉ ngu ngơ
Trông dòng chữ đẹp mày ngờ vạch
đen
Suốt đời chịu tội ngu si
Sách xem không được, thư xem
không tường
Đời mày thấy cũng đáng
thương
Có mắt như mù, miệng
nhường câm thôi

Lớp bình dân học vụ

Quan sát hình ảnh và rút ra nhận xét về lớp học?

Phát động phong trào chống nạn thất học ở Hà Nội 1945

Bác Hồ thăm lớp bình dân học vụ

KẾT QUẢ
Nhân dân
ủng hộ
được 370
kg vàng và
20 triệu
đồng trong
“Quỹ độc
lập”, 40
triệu đồng
trong “Quỹ
đảm phụ
quốc
phòng”
Khai mạc “Tuần lễ vàng” tại Hà Nội (1945)

Đồng tiền Việt
Nam

Những đồng tiền đầu tiên của nước Việt Nam Dân Chủ Cộng Hòa

NHỮNG KHÓ KHĂN CỦA NƯỚC VIỆT NAM DÂN CHỦ CỘNG HÒA
SAU CÁCH MẠNG THÁNG TÁM 1945

CHÍNH
QUYỀN

GIẶC
ĐÓI

GIẶC
DỐT

TÀI
TÀI
CHÍNH
CHÍNH

GIẶC
NGOẠI
XÂM

- Nhờ sự lãnh đạo tài tình, sáng suốt của
Đảng, của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
- Tinh thần yêu nước, đoàn kết của nhân
dân ta.

Chuyên đề: CUỘC ĐẤU TRANH BẢO VỆ VÀ XÂY DỰNG
CHÍNH QUYỀN DÂN CHỦ NHÂN DÂN (1945-1946)

IV-Nhân dân Nam Bộ kháng chiến chống thực dân Pháp
trở lại xâm lược
- Đêm 22 rạng 23-9-1945, Pháp đánh
úp trụ sở Uỷ ban nhân dân Nam Bộ, mở
đầu cuộc chiến tranh xâm lược nước ta lần
thứ hai.
- Nhân dân ta anh dũng đánh trả quân
xâm lược ở Sài Gòn - Chợ Lớn, sau đó là
Nam Bộ và Nam Trung Bộ.
- Nhân dân miền Bắc tích cực chi viện
cho nhân dân miền Nam chiến đấu: những
đoàn quân “Nam tiến” nô nức lên đường.

ĐOÀN QUÂN “NAM TIẾN”

Tất cả cho tuyền tuyến Miền Nam

Nón và chông - những vũ khí đánh giặc của nhân dân miền Nam trong
những ngày đầu kháng chiến vào tháng 9 năm 1945.

Chuyên đề: CUỘC ĐẤU TRANH BẢO VỆ VÀ XÂY DỰNG
CHÍNH QUYỀN DÂN CHỦ NHÂN DÂN (1945-1946)

V- Đấu tranh chống quân Tưởng và bọn phản cách
mạng
- Nhằm hạn chế sự phá hoại của bọn tay sai của Tưởng, ta đồng ý chia
cho cho chúng 70 ghế trong Quốc hội không qua bầu cử và một số ghế
bộ trưởng trong Chính phủ Liên hiệp.
- Ta còn nhân nhượng cho chúng một số quyền lợi về kinh tế như
cung cấp lượng thực, nhận tiêu tiền “quan kim”,…
- Mặt

khác, Chính phủ ban hành một số sắc lệnh nhằm trấn áp bọn
phản cách mạng; giam giữ, lập tòa án quân sự để trừng trị bọn phản
cách mạng.

Chuyên đề: CUỘC ĐẤU TRANH BẢO VỆ VÀ XÂY DỰNG
CHÍNH QUYỀN DÂN CHỦ NHÂN DÂN (1945-1946)

VI- Hiệp định sơ bộ (6-3-1946) và tạm ước Việt-Pháp
(14-9-1946)

*Hoàn cảnh:
- Tưởng Giới Thạch và Pháp kí Hiệp ước Hoa - Pháp (28 - 2 - 1946),
bắt tay chống phá cách mạng nước ta.
- Ngày 6-3-1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh thay mặt Chính phủ ta kí
với Pháp bản Hiệp định Sơ bộ.
* Nội dung Hiệp định:
- Chính phủ Pháp công nhận nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà là một quốc gia độc lập.
- Chính phủ ta cho quân Pháp vào miền Bắc thay quân Tưởng giải giáp quân Nhật.
- Hai bên thực hiện ngừng bắn ngay ở Nam Bộ.
* Ý nghĩa thắng lợi của Hiệp định Sơ bộ:
- Loại trừ bớt kẻ thù, tập trung lực lượng vào kẻ thù chính là thực dân Pháp.
-Ta có thêm thời gian củng cố lực lượng.

Lễ ký Hiệp định sơ bộ 6-3-1946

Chuyên đề: CUỘC ĐẤU TRANH BẢO VỆ VÀ XÂY DỰNG
CHÍNH QUYỀN DÂN CHỦ NHÂN DÂN (1945-1946)

VI-Hiệp định sơ bộ (6-3-1946) và Tạm ước Việt-Pháp
(14-9-1946)
*Tình hình sau khi kí Hiệp định Sơ bộ:
- Ta: tranh thủ củng cố, xây dựng và phát triển lực
lượng về mọi mặt: thành lập Liên Việt, Tổng liên đoàn
lao động Việt Nam...xây dựng và củng cố các lực
lượng vũ trang.
- Pháp: vẫn gây xung đột ở Nam Bộ, lập Chính phủ
Nam Kì tự trị, tăng cường khiêu khích, làm thất bại
cuộc đàm phán ở Phông-ten-nơ-blô (Pháp).
- Ngày 14-9-1946: Hồ Chí Minh kí với Chính phủ
Pháp bản Tạm ước tiếp tục nhượng bộ cho Pháp một số
quyền lợi về kinh tế, văn hoá ở Việt Nam để có thời gian
xây dựng và củng cố lực lượng, chuẩn bị cuộc kháng
chiến chống thực dân Pháp mà ta biết chắc chắn nhất
LỄ KÝ BẢN TẠM ƯỚC 14-9-1946
định sẽ nổ ra.

BÀI TẬP CỦNG CỐ
Gạch nối cột A với cột B cho phù hợp: Những biện pháp xây
dưng chính quyền, giải quyết nạn đói, nạn dốt và tài chính ?
a. Học lớp xoá mù chữ.

1. Xây dựng chính quyền.
2. Giải quyết nạn đói.
3. Giải quyết nạn dốt.
4. Giải quyết tài chính

b. Thực hiện “Hũ gạo cứu đói”, “Ngày
đồng tâm”.
c. Xây dựng “Quỹ độc lập”.
d. Tiến hành Tổng tuyển cử bầu Quốc
hội.
e. Thực hiện “Tăng gia sản xuất”.
h. Thực hiện “Tuần lễ vàng”.

BÀI TẬP CỦNG CỐ
Cho biết ý nghĩa của việc ta ký kết Hiệp định
6 - 3 - 1946 và bản tạm ước 14 - 9 - 1946?
Loại được một kẻ thù, có thêm thời gian hòa
hoãn để chuẩn bị cho cuộc kháng chiến lâu dài!

VẬN DỤNG
? Em cã suy nghÜ g× vÒ vai trß vµ
nhiÖm vô cña m×nh trong c«ng cuéc
x©y dùng ®Êt n­íc hiÖn nay?



Hướng dẫn về nhà

Học bài cũ để:
- Nắm được chủ trương biện của Đảng, Chủ tịch Hồ Chí Minh
trong cuộc đấu tranh chống bọn phản động trong nước và giặc
ngoại xâm: Tưởng - Pháp.
- Nắm được ý nghĩa của những cuộc đấu tranh chống thù trong
giặc ngoài.
•

Đọc trước bài 25 để: Nắm được những năm đầu của cuộc kháng
chiến toàn quốc chống thực dân Pháp (1946-1950).
•

* Làm bài tập 1,2,3 (SGK trang 102)