PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO BA VÌ
TRƯỜNG THCS SƠN ĐÀ

Kiểm tra bài cũ
? 1. Phát biểu quy tắc hóa trị và nêu biểu thức

Trong công thức hoá học, tích chỉ số và hoá trị
của nguyên tố này bằng tích chỉ số và hoá trị của
nguyên tố kia.
- Biểu thức:

a

b

Ax By 

x . a  y .b

Kiểm tra bài cũ
?2. Tính hóa trị của Fe có trong Fe2O3?
Giải
- Gọi a là hóa trị của Fe.
- Ta có biểu thức: 2.a = 3.II
 a

3 II
III
2

- Vậy Fe trong công thức Fe2O3 có hóa trị III

?3: Lập công thức hóa học của hợp chất tạo bởi Sắt hóa trị
III và nhóm SO4 hóa tri II
GIẢI
III II
- Công thức chung: Fex(SO4)y.
- Theo qui tắc hóa trị ta có:
x . III = y . II
- Chuyển thành tỉ lệ:

2
x II
=
=
3
y III

 x = 2 và y = 3
Vậy CTHH: Fe2(SO4)3

Chương II:
1.
2.
3.
4.

NỘI DUNG CỦA CHƯƠNG
Sự biến đổi của chất như thế nào thì được gọi
là hiện tượng vật lí, là hiện tượng hóa học?
Phản ứng hóa học là gì, khi nào xảy ra, dựa
vào đâu để nhận biết?
Trong một phản ứng hóa học tổng khối lượng
các chất có được bảo toàn không?
Phương trình hóa học dùng biểu diễn phản
ứng hóa học, cho biết những gì về phản ứng?
Để lập phương trình hóa học cần cân bằng số
nguyên tử như thế nào?

Đặt Vấn Đề?
1. Chaát coù bieán ñoåi khoâng?
2. Chất bieán ñoåi nhö theá naøo thì tạo thaønh
chaát môùi hoaëc khoâng taïo thaønh chaát môùi).
3. Baèng thí nghieäm naøo ñeå chöùng minh
chaát coù söï bieán ñoåi?

I. HIỆN TƯỢNG VẬT LÍ:
1. Quan sát:

I. HIỆN TƯỢNG VẬT LÍ:
1. Quan sát:

Quan sát và cho biết hình vẽ sau nói lên điều gì?

Nöôùc ñaù
Raén

Chaûy loûng

Bay hôi

Ñoâng ñaëc

Ngöng tuï
Nöôùc

Nöôùc soâi

Loûng

Hôi

Emccoù
n ixeù
bieá
ñoåti vaã
cuûna giöõ
nöôùnguyeâ
c trong
Nöôù
bieánhaä
n ñoå
veàt gì
traïveà
ngsöï
thaù
i, n
chaá
n.
caùc quaù trình treân?

I. HIỆN TƯỢNG VẬT LÍ:
1. Quan sát:

Hòa tan muối ăn vào nước, đun nóng dung dịch muối.

Muoái aên(raén)

Hoøa tan vaøo nöôùc

dd muoái

Coâ caïn

Muoái aên(raén)

Emchỉ
cóbiến
nhận
gì vềdạng,
sự biến
muối
Muối
đổixét
về hình
chấtđổi
vẫncủa
giữ nguyên.
trong các quá trình trên?

BÀI 12: SỰ BIẾN ĐỔI CHẤT
I. HIỆN TƯỢNG VẬT LÍ:
1. Quan sát:
2. Kết luận:
Chảy lỏng

Đun sôi

Nước
Nước Đông đặc
Nước
Ngưng tụ
(lỏng)
(hơi)
(rắn)
Hiện tượng vật lí là hiện tượng chất biến đổi mà vẫn giữ
nguyên là chất ban đầu.

BÀI 12: SỰ BIẾN ĐỔI CHẤT
I. HIỆN TƯỢNG VẬT LÍ:
Hiện tượng vật lí là hiện tượng chất biến đổi mà vẫn giữ nguyên
là chất ban đầu.

II. HIỆN TƯỢNG HÓA HỌC:
1. Thí nghiệm:

BÀI 12: SỰ BIẾN ĐỔI CHẤT
Cách tiến hành

TN1:
Đun
nóng
hỗn
hợp
bột sắt
và lưu
huỳnh

Trộn đều hỗn hợp bột lưu huỳnh và
bột sắt theo đúng tỉ lệ, cho hỗn hợp
vào ống nghiệm.
P1. Đưa ống nghiệm chứa hỗn hợp
lại gần nam châm, quan sát và nhận
xét hiện tượng?
P2. Đun nóng hỗn hợp trên ngọn
lửa đèn cồn một thời gian, quan sát
và nhận xét hiện tượng? Đưa sản
phẩm của phản ứng trên lại gần
nam châm, nhận xét hiện tượng?

Hóa chất

Bột sắt Bột lưu huỳnh

Hỗn hợp bột sắt và lưu huỳnh

Thảo luận nhóm để hoàn thành nội dung phiếu học tập sau:
Tên
Cách tiến hành
Nhận xét hiện tượng
TN
Trộn hỗn hợp bột sắt và lưu
Đun huỳnh, chia làm 2 phần và
nóng cho vào 2 ống nghiệm.
hỗn P1. Đưa nam châm lại gần
hợp
ống nghiệm (1).
bột
sắt và P2. Đun nóng hỗn hợp
lưu trong ống nghiệm (2) một
huỳnh lúc rồi ngừng đun.
- Đưa nam châm lại gần ống
nghiệm (2).

- Nam châm bị hút vào đáy
ống nghiệm.
- Hỗn hợp nóng sáng lên, ta
thu được chất rắn màu xám
sắt (II) sunfua.
- Nam châm không bị hút
vào đáy ống nghiệm.

Em có
nhận
gì về
sựhợp
biếnsắt
đổivàcủa
khi có
ta tạo
đunra
nóng
hợp
Khi
đunxét
nóng
hỗn
lưuchất
huỳnh
chấthỗn
mới.
bột sắt và lưu huỳnh?

BÀI 12: SỰ BIẾN ĐỔI CHẤT
Tên TN

Cách tiến hành

TN2:
Đốt
cháy
đường

- Lấy đường vào 2 ống
nghiệm (1) và (2).
- Ống nghiệm (1) dùng
để đối chiếu.
- Đun nóng đáy ống
nghiệm (2). Quan sát và
nhận xét hiện tượng?

Nhận xét hiện tượng

Đường từ màu trắng chuyển dần
thành màu đen (than), đồng thời
có những giọt nước ngưng tụ trên
thành ống nghiệm.

Em có nhận
xétđun
gì vềnóng
sự biến
đổi củacó
chất
đunmới.
nóng đường?
Khi
đường,
tạokhi
ratachất

BÀI 12: SỰ BIẾN ĐỔI CHẤT
I. HIỆN TƯỢNG VẬT LÍ:
Hiện tượng vật lí là hiện tượng chất biến đổi mà vẫn giữ
nguyên là chất ban đầu.
II. HIỆN TƯỢNG HÓA HỌC:
1. Thí nghiệm:
2. Kết luận:
Đường ăn

Đun nóng

Cac bon (Than)
Nước

Hiện tượng hóa học là hiện tượng chất biến đổi có tạo
ra chất mới.

Hãy xác định đâu là hiện tượng vật lí trong các hiện tượng
sau:

a. Cồn để trong lọ không kín bị bay hơi.
b. Sắt để lâu trong không khí bị gỉ tạo thành chất mới
màu nâu đỏ.
c. Hòa tan axit axetic vào nước được dung dịch axit axetic
loãng dùng làm giấm ăn.
d. Dây sắt bị cắt nhỏ thành từng đoạn và tán thành đinh.

=> Đáp án: hiện tượng vật lí là a; c; d

Tiến hành thí nghiệm như hình vẽ sau:
Xé tờ giấy thành nhiều mảnh

 Hiện tượng vật lý

Đốt tờ giấy trong chậu thủy tinh

 Hiện tượng hóa học

Hãy nêu dấu hiệu để
nhận biết hiện tượng vật
lí và hiện tượng hóa học?

Hãy cho biết các hiện tượng dưới đây đâu là hiện tượng
vật lí, đâu là hiện tượng hóa học? Giải thích?

Băng tan

Hiện tượng vật lý
Cầu sắt bị gỉ sét

Hiện tượng hóa học

Sương mù

Hiện tượng vật lý
Thức ăn bị ôi, thiu

Hiện tượng hóa học

Hiện tượng băng tan.
Dưới tác dụng của nhiệt độ do Trái đất nóng lên khiến cho các
dòng sông băng tan chảy không ngừng.

Hiện tượng vật lí
(vì chỉ có sự thay đổi về trạng thái của chất)

Hiện tượng sương mù
Sương mù là hiện tượng hơi nước ngưng tụ thành các hạt nhỏ
li ti giống như mây nhưng hiện ra áp mặt đất thay vì trên trời
cao. Sương mù tạo nên từ hơi ẩm trên Trái Đất bốc hơi; khi bốc
hơi, hơi ẩm chuyển động lên cao, lạnh dần và ngưng tụ tạo thành
sương mù.
Hiện tượng vật lý

Hiện tượng cầu sắt bị gỉ sét.

Do sắt thép không được sơn phủ kỹ, tiếp xúc với
không khí, nước (đặc biệt là nước mưa) nên bị ôxi hoá
mạnh, gây ra hiện tượng gỉ, ăn mòn.
Hiện tượng hóa học

Hiện tượng thức ăn để lâu ngày bị ôi thiu (phân hủy).

Dưới tác động của vi khuẩn gây hại có trong không khí
thức ăn để lâu ngày sẽ bị phân hủy tạo thành chất mới.
Hiện tượng hóa học

Hướng dẫn về nhà
- Học bài "Sự biến đổi chất".
- Làm bài tập 2,3/47 sách giáo khoa.
- Phân biệt một số hiện tượng vật lí, hiện tượng
hóa học trong tự nhiên.
- Xem bài mới " phản ứng hóa học " theo sách
giáo khoa.