SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐỒNG THÁP
TRƯỜNG THCS-THPT PHÚ THÀNH A

CHÀO MỪNG
QUÝ THẦY CÔ ĐẾN DỰ GIỜ,
THĂM LỚP!

Đặc điểm thơ của Huy Cận: 2 giai đoạn
- Trước Cách mạng tháng 8:
+ Cảm hứng vũ trụ;
+ Nỗi sầu nhân thế.
- Sau Cách mạng tháng 8:
+ Giàu cảm hứng vũ trụ;
+ Tràn đầy niềm vui.

ĐOÀN THUYỀN ĐÁNH CÁ
- Huy Cận Mặt trời xuống biển như hòn lửa.
Sóng đã cài then, đêm sập cửa.
Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi,
Câu hát căng buồm cùng gió khơi.
 
Hát rằng: cá bạc biển Đông lặng,
Cá thu biển Đông như đoàn thoi
Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng.
Đến dệt lưới ta, đoàn cá ơi!
 
Thuyền ta lái gió với buồm trăng
Lướt giữa mây cao với biển bằng,
Ra đậu dặm xa dò bụng biển,
Dàn đan thế trận lưới vây giăng.

Cá nhụ cá chim cùng cá đé,
Cá song lấp lánh đuốc đen hồng,
Cái đuôi em quẫy trăng vàng chóe,
Đêm thở: sao lùa nước Hạ Long.
Ta hát bài ca gọi cá vào,
Gõ thuyền đã có nhịp trăng cao.
Biển cho ta cá như lòng mẹ
Nuôi lớn đời ta tự buổi nào.
 
Sao mờ kéo lưới kịp trời sáng,
Ta kéo xoăn tay chùm cá nặng.
Vẩy bạc đuôi vàng lóe rạng đông,
Lưới xếp buồm lên đón nắng hồng.
 
Câu hát căng buồm với gió khơi,
Đoàn thuyền chạy đua cùng mặt trời.
Mặt trời đội biển nhô màu mới,
Mắt cá huy hoàng muôn dặm phơi./.

Ý nghĩa của nhan đề “ Đoàn thuyền đánh cá”:

- Hình ảnh biểu tượng xuyên suốt bài thơ;
- Giàu sức gợi:
+ Hình ảnh người lao động ;
+ Không khí lao động hăng say;
+ Thành quả lao động;
+ Nhịp sống mới sau chiến tranh.

- Phần 1: Hai khổ thơ đầu
Cảnh đoàn thuyền ra khơi
và tâm trạng con người.
- Phần 2: Bốn khổ thơ tiếp
Cảnh đoàn thuyền đánh cá
trên biển.
- Phần 3: Khổ thơ cuối
Cảnh đoàn thuyền đánh cá trở
về.
Bài thơ được bố cục theo hành trình của một chuyến
ra khơi của đoàn thuyền đánh cá , hành trình của
một buổi lao động với nhịp tuần hoàn của vũ trụ từ
lúc hoàng hôn đến lúc bình minh.

Hai khổ thơ đầu: (Cảnh đoàn thuyền ra khơi và tâm trạng con người )
Khổ 1:
Mặt trời xuống biển như hòn lửa.
Sóng đã cài then, đêm sập cửa.
Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi,
Câu hát căng buồm cùng gió khơi.
 
Khổ 2:
Hát rằng: cá bạc biển Đông lặng,
Cá thu biển Đông như đoàn thoi
Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng.
Đến dệt lưới ta, đoàn cá ơi!

* Thảo luận nhóm: 4 nhóm

* Câu hỏi: Chỉ ra những biện pháp
nghệ thuật và hình ảnh nổi bật
qua những dòng thơ.
* Nhiệm vụ cụ thể :

+ Nhóm 1: Hai dòng thơ đầu của khổ 1.
+ Nhóm 2: Hai dòng thơ cuối của khổ 1.
+ Nhóm 3: Hai dòng thơ đầu của khổ 2.
+ Nhóm 2: Hai dòng thơ cuối của khổ 2.

* Thời gian thảo luận: 02 phút

Hai khổ thơ đầu: (Cảnh đoàn thuyền ra khơi và tâm trạng con người )

Khổ 1:
Mặt trời xuống biển như hòn lửa.
Sóng đã cài then, đêm sập cửa.
Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi,
Câu hát căng buồm cùng gió khơi.
 

Hai khổ thơ đầu: (Cảnh đoàn thuyền ra khơi và tâm trạng con người )

Khổ 1:
Mặt trời xuống biển như hòn lửa.
Sóng đã cài then, đêm sập cửa.
Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi,
Câu hát căng buồm cùng gió khơi.
 

Hai khổ thơ đầu: (Cảnh đoàn thuyền ra khơi và tâm trạng con người )

Khổ 1:
Mặt trời xuống biển như hòn lửa.
Sóng đã cài then, đêm sập cửa.
Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi,
Câu hát căng buồm cùng gió khơi.
 

Khổ 1:
Mặt trời xuống biển như hòn lửa.
Sóng đã cài then, đêm sập cửa.
Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi,
Câu hát căng buồm cùng gió khơi.
 

Khổ 1:
Mặt trời xuống biển như hòn lửa.
Sóng đã cài then, đêm sập cửa.
Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi,
Câu hát căng buồm cùng gió khơi.
 

Hai khổ thơ đầu: (Cảnh đoàn thuyền ra khơi và tâm trạng con người )
Khổ 2:
Hát rằng: cá bạc biển Đông lặng,
Cá thu biển Đông như đoàn thoi
Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng.
Đến dệt lưới ta, đoàn cá ơi!

Hai khổ thơ đầu: (Cảnh đoàn thuyền ra khơi và tâm trạng con người )
Khổ 2:
Hát rằng: cá bạc biển Đông lặng,
Cá thu biển Đông như đoàn thoi
Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng.
Đến dệt lưới ta, đoàn cá ơi!

Từ ngữ

Hình ảnh

Đặc điểm

Cá bạc

Loài cá cùng họ với cá thu,
thân và má có vẩy nhỏ, màu
trắng nhạt.

Cá thu

Loài cá biển sống ở tầng mặt
nước, thân dẹt hình thoi.

Hai khổ thơ đầu: (Cảnh đoàn thuyền ra khơi và tâm trạng con người )

Khổ 2:
Hát rằng: cá bạc biển Đông lặng,
Cá thu biển Đông như đoàn thoi
Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng.
Đến
Đến dệt
dệt lưới
lưới ta,
ta, đoàn
đoàn cá
cá ơi!
ơi!

Chọn đáp án đúng nhất để trả lới cho câu hỏi sau:
Cảnh đoàn thuyền ra khơi và tâm trạng con người lao động được
thể hiện như thế nào qua hai khổ thơ đầu của bài “ Đoàn thuyền
đánh cá” của Huy Cận?

A

Cảnh đoàn thuyền ra khơi đánh cá trong buổi hoàng hôn tuyệt đẹp, hùng vĩ.

B
B

Cảnh đoàn thuyền ra khơi đánh cá trong buổi hoàng hôn tuyệt đẹp, hùng vĩ
cùng với tâm trạng hăng say, phấn khởi của con người lao động trong xã hội
mới.

C

Cảnh đoàn thuyền ra khơi đánh cá tuyệt đẹp, hùng vĩ cùng với tâm trạng hăng
say, phấn khởi của con người .

D

Cảnh đoàn thuyền ra khơi đánh cá thể hiện tâm trạng hăng say, phấn khởi
của con người lao động trong xã hội mới.

Câu hỏi vận dụng:
Môi trường biển ở nước ta hiện nay như thế nào? Theo em, ta
phải làm gì để bảo vệ môi trường biển cũng như nguồn lợi thủy
hải sản từ biển?
Hình thức thực hiện:
Lớp chúng ta sẽ được chia thành 4 nhóm, làm việc ở nhà với
hình thức là cùng trao đổi, thảo luận với nhau và cử ra một bạn
để viết bài thuyết trình với nội dung là trả lời câu hỏi vận dụng ở
trên.
Thời gian trình bày bài thuyết trình:
Thứ 4 tuần sau ( Tuần 12, ngày 13 tháng 11 năm 2019)

HƯỚNG DẪN TỰ HỌC:

- Học thuộc lòng bài thơ “ Đoàn
thuyền đánh cá”;
- Nắm được những điểm trọng tâm về
tác giả Huy Cận, về văn bản “ Đoàn
thuyền đánh cá”;
- Nắm được nội dung chính của hai
khổ thơ đầu;
- Tìm hiểu trước nội dung còn lại của
bài thơ.