Luyện từ và câu
Tổng kết vốn từ ( Trang 159)

 Bài 1: Tự kiểm tra vốn từ của mình:
a. Xếp các tiếng sau đây thành những
nhóm từ đồng nghĩa: đỏ, trắng, xanh,
hồng, điều, bạch, biếc, đào, lục, son.
đỏ, điều, son

trắng, bạch

xanh, biếc, lục

hồng, đào

Bài 1: Tự kiểm tra vốn từ của mình:
b. Tìm các tiếng cho trong ngoặc đơn thích hợp với mỗi
chỗ trống:
- Bảng màu đen gọi là bảng ……..
- Mắt màu đen gọi là mắt……
- Ngựa màu đen gọi là ngựa …..
- Mèo màu đen gọi là mèo ……….
- Chó màu đen gọi là chó……..
- Quần màu đen gọi là quần …….
(đen, thâm, mun, huyền, ô, mực)

Bảng màu đen gọi
là bảng gì?

- Bảng màu đen gọi là bảng ……
đen

- Mắt màu đen gọi
là mắt gì?

- Mắt màu đen gọi là mắt……
huyền

- Ngựa
màu
đen gọi
là ngựa
gì?

Ô
- Ngựa màu đen gọi là ngựa …..

- Mèo màu đen
gọi là mèo gì?

mun
- Mèo màu đen gọi là mèo ……

Chó
màu
đen
gọi là
chó
gì?

mực
- Chó màu đen gọi là chó…….

- Quần màu
đen gọi là
quần gì?

thâm
- Quần màu đen gọi là quần …….

Luyện từ và câu

Tổng kết vốn từ
Bài 2: Em hãy đọc bài văn sau:
Chữ nghĩa trong văn miêu tả
Theo Phạm Hổ

Nhà văn Phạm Hổ bàn với chúng ta về vấn đề gì?
Nhà văn Phạm Hổ bàn với chúng ta về chữ nghĩa trong
văn miêu tả

Hãy nêu những nội dung mà nhà văn Phạm Hổ
bàn với chúng ta?
* Trong miêu tả người ta thường hay so sánh
* So sánh thường đi kèm nhân hóa. Người ta có thể
so sánh, nhân hóa để tả bên ngoài, để tả tâm trạng
*Trong quan sát để miêu tả, người ta phải tìm ra cái
mới, cái riêng. Không có cái mới, cái riêng thì không
có văn học. Phải có cái mới, cái riêng bắt đầu từ sự
quan sát. Rồi đến cái riêng trong tình cảm, trong tư
tưởng.

* Trong miêu tả người ta thường hay so sánh. Em hãy
nêu ví dụ về nhận định này trong đoạn văn.
- Trông anh ta như một con gấu
- Trái đất đi như một giọt nước mắt giữa không trung
- Con lợn béo như một quả sim chín
- Cô gái có vẻ mảnh mai, yểu điệu như một cây liễu…

* So sánh thường đi kèm nhân hóa. Người ta có thể so
sánh, nhân hóa để tả bên ngoài, để tả tâm trạng. Em hãy
nêu ví dụ về nhận định này trong đoạn văn.
- Con gà trống bước đi như một ông tướng
- Nắm lá đầu cành xòe ra như một bàn tay
- Dòng sông chảy lặng lờ như đang mải nhớ về một con đò
năm xưa.

* Trong quan sát để miêu tả, người ta phải tìm ra
cái mới, cái riêng. Không có cái mới, cái riêng thì
không có văn học. Phải có cái mới, cái riêng bắt
đầu từ sự quan sát. Rồi đến cái riêng trong tình
cảm, trong tư tưởng. Em hãy nêu ví dụ về nhận
định này trong đoạn văn

Ví dụ về câu văn có cái mới, cái riêng là:

Nhìn một bầu trời đầy sao
+ Huy-gô thấy nó giống như một cánh đồng
lúa chín.
+ Mai-a-cốp-xki thì lại thấy những ngôi sao kia
như những giọt nước mắt của người da đen.
+ Ga-ga-rin thì những vì sao là những hạt giống
mới mà loài người vừa gieo vào vũ trụ.

Ví dụ về câu văn có cái mới, cái riêng là:

Miêu tả cây cối
+ Cây cối như những con người đang đứng tư
lự (vì trời lặng gió).
+ Cây cối tựa những con ngựa đang phi
nhanh, bờm tung ngược (vì đang có gió thổi rất
mạnh).
+ Cây cối là những cái lồng chim của thiên
nhiên, trong mỗi cái lồng có những con chim
đang nhảy, đang chuyền…

 Bài 3: Từ gợi ý của bài văn trên, em hãy đặt
câu theo một trong những yêu cầu dưới đây:
Dòng sông quê em như
một dải lụa đào duyên
dáng.
Đôi mắt của bé sáng
+ Miêu tả đôi mắt em bé. long lanh như những
vì sao đêm.
+ Miêu tả dáng đi của
Chú bé vừa đi vừa nhảy
người.
như một con chim sáo.
+ Miêu tả một dòng
sông, dòng suối hoặc
dòng kênh đang chảy.