`

LTVC: Lớp 5

T52: Luyện tập thay thế từ ngữ để liên kết câu

Luyện từ và câu:

Các câu trong đoạn văn dưới đây được liên kết với
nhau bằng cách nào?
Dân ta có một lòng nồng nàn yêu nước. Đó là một truyền
thống quý báu của ta.
Các câu trong đoạn văn được liên kết với nhau bằng
cách thay thế từ ngữ.
Từ đó ở câu 2 được dùng để thay thế cho từ ngữ nào?

Luyện từ và câu:

Khithế
cáccho
câu
trongtừđoạn
vănvậy
cùng
nói dụng
về một
Việc thay
những
ngữ như
có tác
gì?
người, một vật, một việc, ta có thể dùng những từ ngữ
nào để thay thế?
- Tác
Có thể
dùng
hoặc
ngữcâu
đồng
nghĩa lặp
để
dụng:
Đểđại
tạotừ
mối
liênnhững
hệ giữatừcác
và tránh
thay
thế. lần.
từ nhiều

Luyện từ và câu:

Luyện tập thay thế từ ngữ để liên kết câu

Bài 1: Trong đoạn văn sau, người viết đã dùng những từ ngữ nào
để chỉ nhânCả
vậtba
Phù
Đổng
Thiên
Vương
câu
trong
đoạn
văn(Thánh
đều nóiGióng)?
về ai?Việc dùng
Đoạn
nhiều từ ngữ thay thế
cho văn
nhaugồm
như mấy
vậy cócâu?
tác dụng gì?
1 Nghe chuyện Phù Đổng Thiên Vương, tôi thường tưởng tượng
đến một trang nam nhi, sức vóc khác người, nhưng tâm hồn còn
thô sơ và giản dị như tâm hồn tất cả mọi người thời xưa. 2Tráng sĩ
ấy gặp lúc quốc gia lâm nguy đã xông pha ra trận, đem sức khỏe
mà đánh tan giặc, nhưng bị thương nặng. 3 Tuy thế người trai làng
Phù Đổng vẫn còn ăn một bữa cơm (chỗ ấy nay lập đền thờ ở làng
Xuân Tảo) rồi nhảy xuống Hồ Tây tắm, xong mới ôm vết thương
lên ngựa đi tìm một rừng cây âm u nào, giấu kín nỗi đau đớn của
mình mà chết.
Nguyễn Đình Thi

Thánh Gióng bên ngựa sắt

Trong đoạn văn, người viết đã dùng những từ ngữ nào
để chỉ nhân vật Phù Đổng Thiên Vương(Thánh Gióng)?
Nghe chuyện Phù Đổng Thiên Vương
Vương, tôi thường tưởng
nhi sức vóc khác người, nhưng tâm
tượng đến một trang nam nhi,
hồn còn thô sơ và giản dị như tâm hồn tất cả mọi người thời
xưa . Tráng sĩ ấy gặp lúc quốc gia lâm nguy đã xông pha ra
trận, đem sức khỏe mà đánh tan giặc, nhưng bị thương nặng.
Tuy thế người trai làng Phù Đổng vẫn còn ăn một bữa cơm
(chỗ ấy nay lập đền thờ ở làng Xuân Tảo) rồi nhảy xuống Hồ
Tây tắm, xong mới ôm vết thương lên ngựa đi tìm một rừng
cây âm u nào, giấu kín nỗi đau đớn của mình mà chết.
Nguyễn Đình Thi

Liên kết câu bằng
cách dùng đại từ
thay thế có tác
dụng:
Liên kết câu bằng cách
dùng từ đồng nghĩa hoặc
dùng từ chỉ cùng một đối
tượng để liên kết có tác
dụng:

Rút gọn văn bản

Tránh lặp
Cung cấp thêm
thông tin phụ (làm rõ
hơn về đối tượng).

Bài tập 2: Hãy thay thế những từ ngữ lặp lại trong hai đoạn văn sau
bằng đại từ hoặc từ ngữ đồng nghĩa?
Triệu Thị Trinh quê ở vùng núi Quan Yên (Thanh Hoá). Triệu
Thị Trinh xinh xắn, tính cách mạnh mẽ, thích võ nghệ. Triệu Thị Trinh
bắn cung rất giỏi, thường theo các phường săn đi săn thú. Có lần, Triệu
Thị Trinh đã bắn hạ một con báo gấm hung dữ trước sự thán phục của
trai tráng trong vùng.
Hằng ngày, chứng kiến cảnh nhân dân bị giặc Ngô đánh đập, cướp
bóc, Triệu Thị Trinh vô cùng uất hận, nung nấu ý chí trả thù nhà, đền
nợ nước, quét sạch chúng ra khỏi bờ cõi. Năm 248, Triệu Thị Trinh
cùng anh là Triệu Quốc Đạt lãnh đạo cuộc khởi nghĩa chống quân xâm
lược. Cuộc khởi nghĩa tuy không thành công nhưng tấm gương anh
dũng của Triệu Thị Trinh sáng mãi với non sông, đất nước.

BÀ TRIỆU CƯỠI VOI RA TRẬN NĂM 248

Triệu Thị Trinh quê ở vùng núi Quan Yên (Thanh Hoá).
(2) Triệu Thị Trinh xinh xắn, tính cách mạnh mẽ, thích võ nghệ.
(3) Triệu Thị Trinh bắn cung rất giỏi, thường theo các phường săn đi săn
thú. Có lần, (4) Triệu Thị Trinh đã bắn hạ một con báo gấm hung dữ
trước sự thán phục của trai tráng trong vùng.
Hằng ngày,chứng kiến cảnh nhân dân bị giặc Ngô đánh đập,
(5) bóc, Triệu Thị Trinh vô cùng uất hận, nung nấu ý chí trả thù
cướp
(6)
nhà, đền nợ nước,quét sạch chúng ra khỏi bờ cõi. Năm
248, Triệu
Thị Trinh cùng anh là Triệu Quốc Đạt lãnh đạo cuộc khởi nghĩa
chống quân xâm lược. Cuộc khởi nghĩa tuy không thành công nhưng
tấm gương anh dũng của Triệu Thị Trinh sáng mãi với non sông, đất
(7)
nước.
Theo từ điển nhân vật lịch sử Việt Nam
(1)

Triệu Thị Trinh quê ở vùng núi Quan Yên (Thanh Hoá). ………
.
xinh xắn, tính cách mạnh mẽ, thích võ nghệ.
Người
thiếu nữ họ
….. bắn cung rất giỏi, thường theo các phường săn đi săn thú. Có lần,
Triệu
Nàng
nàng
……..
đã bắn hạ một con báo gấm hung dữ trước sự thán phục của trai
tráng trong vùng.
Hằng ngày, chứng kiến cảnh nhân dân bị giặc Ngô đánh đập, cướp
người con gái vùng núi Quan Yên
bóc, ……………………………………...vô
cùng uất hận, nung nấu ý
chí trả thù nhà, đền nợ nước, quét sạch chúng ra khỏi bờ cõi. Năm 248,
Triệu Thị Trinh cùng anh là Triệu Quốc Đạt lãnh đạo cuộc khởi nghĩa
chống quân xâm lược. Cuộc khởi nghĩa tuy không thành công nhưng
tấm gương anh dũng của ……….sáng
mãi với non sông, đất nước.
Bà
Theo từ điển nhân vật lịch sử Việt Nam

Luyện từ và câu
Luyện tập thay thế từ ngữ để liên kết câu
Bài tập 3 : Viết một đoạn văn ngắn kể về một tấm gương
hiếu học, trong đó có sử dụng phép thay thế từ ngữ để liên
kết câu.
Hãy kể tên những tấm gương hiếu học mà em biết:

Luyện từ và câu
Luyện tập thay thế từ ngữ để liên kết câu
Bài tập 3 : Viết một đoạn văn ngắn kể về một tấm gương
hiếu học, trong đó có sử dụng phép thay thế từ ngữ để liên
kết câu.
Gợi ý1:
(1).Mạc Đĩnh Chi nhà nghèo nhưng rất hiếu học.(2) Ngày
ngày, mỗi lần gánh củi đi qua ngôi trường gần nhà, cậu bé lại
ghé vào học lỏm.(3) Thấy cậu bé nhà nghèo mà hiếu học, thầy
đồ cho phép cậu được vào học cùng chúng bạn.(4) Nhờ thông
minh, chăm chỉ, cậu học trò họ Mạc nhanh chóng trở thành trò
ngoan giỏi nhất trường.

Luyện từ và câu
Luyện tập thay thế từ ngữ để liên kết câu
Bài tập 3 : Viết một đoạn văn ngắn kể về một tấm gương hiếu học,
trong đó có sử dụng phép thay thế từ ngữ để liên kết câu.
Gợi ý 2: (1)Thuở nhỏ, Trần Quốc Khái rất ham học .

(2)Cậu học ngay cả khi đốn củi, kéo vó tôm.(3)Vì nhà
nghèo nên buổi tối không có đèn, cậu bé bắt đom đóm bỏ
vào vỏ trứng lấy ánh sang mà đọc sách.(4) Nhờ học say mê
và chăm chỉ như vậy nên chẳng bao lâu Khái đỗ tiến sĩ rồi
làm quan to cho nhà Lê.(5) Ông còn có công truyền dạy
cho dân nghề thêu và nghề làm lọng. (6)Nhân dân biết ơn
ông nên tôn ông là “ Ông tổ nghề thêu”.

Bài tập 3 : Viết một đoạn văn ngắn kể về một tấm gương
hiếu học, trong đó có sử dụng phép thay thế từ ngữ để liên
kết câu.
Gợi ý 3:
(1)Lên sáu tuổi, Nguyễn Hiền theo học ông thầy trong
làng .(2) Thầy đồ luôn phải kinh ngạc vì Hiền học đến đâu
hiểu ngay đến đó và có trí nhớ lạ thường.(3) Có hôm, chú
thuộc đến hai mươi trang sách mà vẫn có thì giờ chơi thả
diều. (4)Sau vì nhà nghèo ,chú phải bỏ học.(5) Ban ngày đi
chăn trâu, dù mưa gió thế nào, chú cũng đứng ngoài lớp
nghe giảng nhờ.(6) Tối đến chú đợi bạn học thuộc bài mới
mượn vở về học.

Luyện từ và câu:
Luyện tập thay thế từ ngữ để liên kết câu

Dùng từ ngữ thay thế có tác dụng gì?

Tác dụng của việc dùng từ ngữ thay thế :
Tránh việc lặp từ , giúp cho việc diễn đạt sinh
động hơn , rõ ý hơn mà vẫn đảm bảo sự liên kết .
Khi các câu trong đoạn văn cùng nói về
một người, một vật, một việc, thì ta có
thể thay thế từ ngữ để liên kết câu.

Ai nhanh, ai đúng ?

Câu 1
Đã mấy năm vào Vương phủ Vạn Kiếp, sống
gần Hưng Đạo Vương, chàng thư sinh họ
Trương thấy Ông luôn điềm tĩnh . Từ in
đậm ở trên thay thế cho từ nào?
A. Hưng Đạo Vương
B. Chàng thư sinh họ Trương
C. VươngĐáp
phủán:
Vạn Kiếp
A
10
15
14
13
12
11
8967541
30
2

Đáp án

Câu 2
Hai câu sau liên kết với nhau bằng cách
nào?
Lũ trẻ ngồi im nghe các cụ già kể chuyện.
Hôm sau, chúng rủ ra cồn cát cao tìm
những bông hoa tím.
A. Lặp các từ ngữ .
B
Đáp thế
án:từ ngữ
B. Thay
15
14
13
12
11
10
8967541
30
2
Đáp án

Câu 3
Trong câu “ Hoa là người bạn tốt. Cô ấy luôn
sát cánh cùng tôi.” Từ dùng để thay thế cho
từ “Hoa” là:
A. tôi
B. Cô ấy
B
C. bạnĐáp
tốt án:
10
15
14
13
12
11
8967541
30
2

Đáp án

Thứ năm ngày 14 tháng 3 năm
2019 Luyện từ và câu:
Luyện tập thay thế từ ngữ để liên
kết câu

Khi các câu trong đoạn văn cùng nói về
một người, một vật, một việc, thì ta có
thể thay thế từ ngữ để liên kết câu.

Chúc các em học sinh chăm
ngoan, học giỏi.