Thứ ba, ngày 14 tháng 1 năm 2021
LUYỆN TỪ VÀ CÂU
ÔN TẬP

A. Mục tiêu:
1. Phẩm chất:
Chăm chỉ: Ham tìm hiểu để mở rộng kiến thức Cẩn thẩn,tỉ mỉ.
2 Năng lực chung:
Năng lực tự chủ và tự học; giao tiếp và hợp tác: hoạt động nhóm có hiệu quả
Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo: Biết vận dụng viết đoạn văn hay hơn
3Năng lực đặc thù:
- Hiểu thế nào là từ trái nghĩa từ đồng nghĩa, từ trái nghĩa,từ đồng âm, từ đồng nghĩa tác dụng của những chúng(ND Ghi nhớ).
- Nhận biết được cặp từ trái nghĩa trong các thành ngữ, tục ngữ và các bài tập
B. Đồ dùng dạy - học:
1. Giáo viên:- Bài giảng Powerpoint
2. Học sinh:- Sách, vở bút và đồ dùng học tập.- Laptop,ti vi, điện thoại
C. Các hoạt động dạy - học:
Ai nhanh, ai đúng !
TRÒ CHƠI
0
1
2
3
4
5
Câu hỏi 1: Chọn đáp án đúng cho câu sau:
Trong Tiếng Việt có các kiểu cấu tạo từ như thế nào?
A. Từ đơn, từ ghép.
B. Từ đơn, từ láy.
C. Từ đơn, từ phức.
Thứ ba ngày 14 tháng 12 năm 2021
Luyện từ và câu
KHỞI ĐỘNG.
2Từ đồng âm là:
Những từ giống nhau về âm, nhưng có nghĩa khác nhau.
Những từ giống nhau về âm nhưng diễn đạt nội dung khác nhau

Những từ giống nhau về âm và giống nhau về mặt nghĩa.
3 Từ nhiều nghĩa là:
là từ mang nghĩa gốc và một hay một số nghĩa chuyển, các nghĩa của từ nhiều nghĩa luôn có mối liên hệ với nhau.
Những từ giống nhau về âm, nhưng có nghĩa khác nhau.
Những từ giống nhau về âm và giống nhau về mặt nghĩa.
4 Từ đồng nghĩa là:
là từ mang nghĩa gốc và một hay một số nghĩa chuyển, các nghĩa của từ nhiều nghĩa luôn có mối liên hệ với nhau.
Những từ có nghĩa giống nhau hoặc gần giống nhau
Những từ giống nhau về âm và giống nhau về mặt nghĩa.
!
TRÒ CHƠI
0
1
2
3
4
5
5: Câu sau đúng hay sai?
Từ phức là từ gồm hai hay nhiều tiếng ghép lại.
Đáp án: Đúng
KHỞI ĐỘNG.
6. Các từ: ca nước, làm ca ba, ca mổ, ca vọng cổ là những từ đồng âm?
ĐÚNG
SAI
Đúng
7. Các từ: cái cuốc; cuốc đất là :
Những từ đồng âm
Những từ nhiều nghĩa
8. Các từ chín trong:
Lúa ngoài đồng đã chín vàng.
Mẹ đã luộc chín thịt lợn.
Bạn ấy luôn suy nghĩ rất chín chắn.
Những từ đồng âm
Những từ nhiều nghĩa
Bài tập 1: Các từ trong mỗi nhóm dưới đây có quan hệ với nhau như thế nào?
- Đó là những từ đồng nghĩa.
- Đó là những từ đồng âm.
Đó là một từ nhiều nghĩa.
a) đánh cờ, đánh giặc, đánh trống
b) trong veo, trong vắt, trong xanh
c) thi đậu, xôi đậu, chim đậu trên cành
Thứ ba ngày 29 tháng 12 năm 2020
Luyện từ và câu
Ôn tập về từ và cấu tạo từ
Bài tập 1:Các từ trong mỗi nhóm dưới đây có quan hệ với nhau như thế nào?
- Đó là những từ đồng nghĩa.
- Đó là những từ đồng âm.
Đó là một từ nhiều nghĩa.
a) đánh cờ, đánh giặc, đánh trống

b) trong veo, trong vắt, trong xanh

c) thi đậu, xôi đậu, chim đậu trên cành
Luyện từ và câu
Ôn tập
Từ nhiều nghĩa
Từ đồng nghĩa
Từ đồng âm
Bài tập 2: Tìm các từ đồng nghĩa với các từ in đậm trong bài văn dưới đây. Theo em, vì sao nhà văn chọn từ in đậm mà không chọn những từ đồng nghĩa với nó?
Cây rơm đã cao và tròn nóc. Trên cọc trụ, người ta úp một chiếc nồi đất hoặc ống bơ để nước không theo cọc làm ướt từ ruột cây ướt ra.
Cây rơm giống như một túp lều không cửa, nhưng với tuổi thơ có thể mở cửa ở bất cứ nơi nào. Lúc chơi trò chạy đuổi, những chú bé tinh ranh có thể chui vào đống rơm, lấy rơm che cho mình như đóng cánh cửa lại.
Cây rơm như một cây nấm khổng lồ không chân. Cây rơm đứng từ mùa gặt này đến mùa gặt tiếp sau. Cây rơm dâng dần thịt mình cho lửa đỏ hồng căn bếp, cho bữa ăn rét mướt của trâu bò.
Vậy mà nó vẫn nồng nàn hương vị và đầy đủ sự ấm áp của quê nhà.
Mệt mỏi trong công việc ngày mùa, hay vì đùa chơi, bạn sẽ sung sướng biết bao khi tựa mình vào cây rơm. Và chắc chắn bạn sẽ ngủ thiếp ngay, vì sự êm đềm của rơm, vì hương đồng cỏ nội sẵn đợi vỗ về giấc ngủ của bạn.
Cây rơm
Bài tập 2:
Cây rơm
Cây rơm đã cao và tròn nóc. Trên cọc trụ, người ta úp một chiếc nồi đất hoặc ống bơ để nước không theo cọc làm ướt từ ruột cây ướt ra.
Cây rơm giống như một túp lều không cửa, nhưng với tuổi thơ có thể mở cửa ở bất cứ nơi nào. Lúc chơi trò chạy đuổi, những chú bé tinh ranh
có thể chui vào đống rơm, lấy rơm che cho mình như đóng cánh cửa lại.
Cây rơm như một cây nấm khổng lồ không chân. Cây rơm đứng từ mùa gặt này đến mùa gặt tiếp sau. Cây rơm dâng dần thịt mình cho lửa đỏ hồng căn bếp, cho bữa ăn rét mướt của trâu bò.
Vậy mà nó vẫn nồng nàn hương vị và đầy đủ sự ấm áp của quê nhà.
Mệt mỏi trong công việc ngày mùa, hay vì đùa chơi, bạn sẽ sung sướng biết bao khi tựa mình vào cây rơm. Và chắc chắn bạn sẽ ngủ thiếp ngay, vì sự êm đềm của rơm, vì hương đồng cỏ nội sẵn đợi vỗ về giấc ngủ của bạn.
tinh nghịch
biếu
êm dịu
Thảo luận nhóm 4.
Theo em, vì sao nhà văn chọn từ in đậm mà không chọn những từ đồng nghĩa với nó?
Không thể thay thế từ tinh ranh bằng tinh nghịch vì tinh nghịch nghiêng về nghĩa nghịch nhiều hơn, không thể hiện rõ sự khôn ranh. Ngược lại, cũng không thể thay tinh ranh bằng tinh khôn hoặc khôn ngoan vì tinh khôn và khôn ngoan nghiêng về nghĩa khôn nhiều hơn không thể hiện rõ sự nghịch ngợm. Các từ đồng nghĩa còn lại cung không dùng được vì chúng thể hiện ý chê (khôn mà không ngoan).
Dùng từ dâng là đúng nhất vì nó thể hiện cách cho rất trân trọng, thanh nhã. Không thể thay dâng bằng tặng, biếu: các từ này tuy cũng thể hiện sự trân trọng nhưng không phù hợp vì không ai dùng chính bản thân mình để tặng, biếu. Các từ nộp, cho thiếu sự trân trọng. Từ hiến không thanh nhã như dâng.
Dùng từ êm đềm là đúng nhất vì vừa diễn tả được cảm giác dễ chịu của cơ thể, vừa diễn tả cảm giác dễ chịu về tinh thần của con người. Trong khi đó, từ êm ái, êm dịu chỉ nói về cảm giác dễ chịu của cơ thể, từ êm ả chỉ nói về sự yên tĩnh của cảnh vật, còn êm ấm (vừa êm vừa ấm) nghiêng về diễn tả sự yên ổn trong cuộc sống gia đình hay tập thể nhiều hơn.
Bài tập 2:
Khi sử dụng từ chúng ta cần lưu ý
có sự chọn lọc sao cho phù hợp
với văn cảnh làm cho câu văn đúng,
hay và đẹp.
Thứ ba ngày 14 tháng 12 năm 2021

Luyện từ và câu
Ôn tập
Bài tập 3: Trong các từ in đậm sau đây, những từ nào là từ đồng âm, những từ nào là từ nhiều nghĩa ?
a) Chín
- Lúa ngoài đồng đã chín vàng.
- Tổ em có chín học sinh.
- Nghĩ cho chín rồi hãy nói.
Luyện từ và câu
b) Vàng:
- Giá vàng trong nước tăng đột biến
- Tấm lòng vàng
- Chiếc lá vàng rơi xuống sân trường
c) Bay:
- Bác thợ nề đang cầm bay trát tường.
- Đàn cò đang bay trên trời
- Đạn bay vèo vèo
- Chiếc áo đã bay màu
Thứ ba, ngày 14 tháng 12 năm 2021
Ôn tập
Bài tập 3: Trong các từ in đậm sau đây, những từ nào là từ đồng âm, những từ nào là từ nhiều nghĩa ?
a) Chín
- Lúa ngoài đồng đã chín vàng.
- Tổ em có chín học sinh.
- Nghĩ cho chín rồi hãy nói.
Luyện từ và câu
Ôn tập
Trả lời: Chín ( 1 ) đồng âm với chín ( 2) và ( 3)
Chín ( 1) và chín ( 3) là từ nhiều nghĩa.
Thứ ba, ngày 14 tháng 12 năm 2021
a) Có mới nới
Vận dụng: Tìm từ trái nghĩa thích hợp với mỗi chỗ trống trong các thành ngữ, tục ngữ sau:
cũ
.….
b) Xấu gỗ, nước sơn.
…..
tốt
c) Mạnh dùng sức, dùng mưu.
…....
yếu
Luyện từ và câu
Ôn tập
Từ
(chia theo cấu tạo)
Từ
(chia theo nghĩa của từ)
Luyện từ và câu
Ôn tập
Chúc các em nhiều sức khỏe.
Chào tạm biệt !