Tiết 103, 104: Văn bản
Bàn về đọc sách
- Chu Quang Tiềm -
“Mỗi cuốn sách là những bậc thang nhỏ mà khi bước lên... tôi tới gần quan niệm về cuộc sống tốt đẹp nhất...Hãy yêu sách ! Nó là nguồn kiến thức”
(M. Gor-ki)
1. Đọc văn bản: SGK/3
I. Đọc – chú thích văn bản:
2. Chú thích:
a. Tác giả - tác phẩm:
- Chu Quang Tiềm (1897 – 1986), là nhà mĩ học và lí luận nổi tiếng của Trung Quốc.
- Trích trong cuốn “Danh nhân Trung Quốc bàn về niềm vui, nỗi buồn của việc đọc sách”.
b. Từ khó: SGK/6
c. Kiểu văn bản:
Nghị luận
c. Bố cục:
? Hãy xác định những luận điểm chính được trình bày trong văn bản?
Tầm quan trọng và ý nghĩa của việc đọc sách
Những khó khăn, thiên hướng sai lệch dễ mắc khi đọc sách
Phương pháp chọn và đọc sách
Bàn về đọc sách
1. Đọc văn bản: SGK/3
I. Đọc – chú thích văn bản:
2. Chú thích:
a. Tác giả - tác phẩm:
- Chu Quang Tiềm (1897 – 1986), là nhà mĩ học và lí luận nổi tiếng của Trung Quốc.
- Trích trong cuốn “Danh nhân Trung Quốc bàn về niềm vui, nỗi buồn của việc đọc sách”.
b. Từ khó: SGK/6
c. Kiểu văn bản:
Nghị luận
c. Bố cục:
3 phần
1. Tầm quan trọng và ý nghĩa của việc đọc sách
II. Đọc – hiểu văn bản:
Sự cần thiết của việc đọc sách
Tầm quan trọng của sách
Ý nghĩa của việc đọc sách
Ghi chép , lưu truyền tri thức, thành tựu
Cột mốc trên con đường tiến hoá học thuật
Con đường quan trọng của học thụât
Chuẩn bị làm cuộc trường chinh phát hiện thế giới mới
Sách: kho tàng di sản tinh thần nhân loại
Đọc sách: thừa hưởng giá trị tinh hoa nhân loại
1. Tầm quan trọng và ý nghĩa của việc đọc sách
II. Đọc – hiểu văn bản:
- Sách lưu giữ tri thức,văn hóa, văn minh nhân loại.
- Đọc sách mở rộng hiểu biết, tích lũy kiến thức.
2. Những khó khăn và thiên hướng sai lệch dễ mắc khi đọc sách
a. Những khó khăn:
- Lịch sử phát triển, sinh sản tinh thần nhân loại càng nhiều <-> sách nhiều.
Trở ngại: thời gian, lựa chọn, nghiên cứu học vấn
b. Thiên huướng sai lệch:
- Đọc không chuyên sâu:
Liếc qua nhiều mà đọng lại ít <-> "ăn tuơi nuốt sống"
- Đọc lạc hướng:
Tham nhiều mà không vụ thực chất <-> trận đánh nhiều mục tiêu
Lãng phí thời gian và sức lực. Sa vào thói hư danh nông cạn.
- Cách phân tích, so sánh đối chiếu và dẫn chứng cụ thể, thực tế -> Lí lẽ thuyết phục = > Báo động về cách đọc thiếu mục đích
1. Tầm quan trọng và ý nghĩa của việc đọc sách
II. Đọc – hiểu văn bản:
- Sách lưu giữ tri thức,văn hóa, văn minh nhân loại.
- Đọc sách mở rộng hiểu biết, tích lũy kiến thức.
2. Những khó khăn và thiên hướng sai lệch dễ mắc khi đọc sách
- Chọn lầm sách, dễ lạc hướng, tốn thời gian, công sức, tiền bạc.
- Sách nhiều: không chuyên sâu, đọc nhiều mà không kỹ, kiến thức hời hợt.
3. Tầm quan trọng và ý nghĩa của việc đọc sách
a. Chọn sách:
Chọn tinh
Đọc không cốt lấy nhiều
Chọn 1 quyển giá trị = 10 quyển không quan trọng
b. Đọc sách:
Đọc kĩ
Đọc nhiều lần một cuốn
Đọc tập thành nếp nghĩ sâu xa...-> thay đổi khí chất.
Đọc để có kiến thức phổ thông -> đọc chuyên sâu
Đọc sách chỉ để trang trí bộ mặt - kẻ trọc phú khoe của => Phẩm chất tầm thuường thấp kém
Đọc nhiều mà không nghĩ - cưỡi ngựa qua chợ nhiều châu báu -> về tay không
Kết hợp phân tích lí lẽ với liên hệ so sánh, trình bày toàn diện tỉ mỉ
=> đưa ra lời khuyên bổ ích về phuơng pháp đọc sách
"Sách cũ trăm lần xem chẳng chán
Thuộc lòng ngẫm nghĩ một mình hay".
3. Tầm quan trọng và ý nghĩa của việc đọc sách
- Chọn đúng sách: sách giáo khoa, sách chuyên môn.
- Cách đọc sách:
+ Miệng đọc, tâm ghi, suy nghĩ…
+ Đọc rộng để có kiến thức đầy đủ các môn, sau đó đọc sách chuyên sâu.
III. Tổng kết
Ghi nhớ SGK/7
LUYệN TậP
Nếu chọn một lời bàn về đọc sách hay nhất để ghi lên giá sách của mình, em sẽ chọn câu nào của tác giả Chu Quang Tiềm ? Vì sao em chọn câu đó?
Hướng dẫn ở nhà
- Đọc lại văn bản, học bài.
- Làm bài tập luyện tập SGK/7
- Chuẩn bị bài: (Xem trước các bài)
+ Khởi ngữ
+ Tiếng nói của văn nghệ.
? Liên hệ đến việc đọc sách hiện nay của em?
Sách làm cho tôi gắn bó với thế giới, cuộc đời càng trở nên rực rỡ có ý nghĩa hơn ... Sách làm cho khắp trái đất tràn ngập nỗi buồn nhớ cái tốt đẹp hơn. Mỗi cuốn sách đều là tâm hồn được ghi lại..”
(M. Gor-ki)
"Sắm đèn để soi sáng. Sắm sách để hiểu đạo lí. Sáng để soi nhà tối, đạo lí để soi lòng người..."
(Ngạn ngữ Trung Hoa)