_1. Hình ảnh trên giúp em liên tưởng tới bài thơ nào đã học? Đọc lại những câu thơ trong bài thơ đó?_

_2. Bài thơ ấy gợi cho em những tình cảm gì?_
_Bếp lửa_

_- Bằng Việt-_
_I. Tìm hiểu chung_
_1. Tác giả_

Hồ sơ người nổi tiếng

Dựa vào phần tìm hiểu và chuẩn bị ở nhà, em hãy trình bày hiểu biết về tác giả Bằng Việt
_1. Tác giả_

- Bằng Việt, tên khai sinh là Nguyễn Việt Bằng, sinh năm 1941 ở Hà Tây ( nay là HN)

- Nhà thơ trưởng thành trong kháng chiến chống Mỹ

- Thơ Bằng Việt trong trẻo, mượt mà, khai thác những kỉ niệm và ước mơ của tuổi trẻ.
Tác phẩm chính

1968

1973

1983

1986
_2. Tác phẩm_

Hồ sơ tác phẩm

Dựa vào phần tìm hiểu và chuẩn bị ở nhà, em hãy trình bày về tác phẩm “Bếp lửa”
_2. Tác phẩm_

- Hoàn cảnh ra đời: Viết năm 1963, khi tác giả đang là sinh viên ngành luật ở Liên Xô.
_“Tôi viết bài thơ “Bếp lửa” năm 1963, lúc đang học năm thứ 2 đại học Tổng hợp Quốc Gia Kiew (Ukraina). Mùa đông nước Nga rất lạnh, phải đốt lò để sưởi. Ngồi sưởi lửa, tôi bỗng nhớ đến “bếp lửa” quê nhà, nhớ bà tôi, nhớ người nhóm bếp. Xa bà, xa gia đình khi đã trưởng thành tức là có độ lùi xa để nhớ và suy ngẫm những giá trị tinh thần nên bài thơ viết rất nhanh. Viết “Bếp lửa” tôi chỉ muốn giãi bày tâm trạng thật của lòng mình.”_
_2. Tác phẩm_

- Hoàn cảnh ra đời: Viết năm 1963, khi tác giả đang là sinh viên ngành luật ở Liên Xô.

- Xuất xứ: In trong tập “Hương cây – Bếp lửa” – tập thơ đầu tay in chung với Lưu Quang Vũ.
_II. Đọc hiểu văn bản_
- Thể thơ: Tám chữ

Khổ 2,3,4,5: Hồi tưởng kỉ niệm tuổi thơ bên bà

- PTBĐ: Tự sự + Miêu tả + Biểu cảm + Bình luận.

- Mạch cảm xúc: Đi từ hồi tưởng đến hiện tại, từ kỉ niệm đến suy ngẫm, bộc lộ tình yêu thương

- Bố cục:

Khổ đầu: Hình ảnh bếp lửa khơi nguồn cảm xúc

Khổ 6,7: Suy ngẫm về bà và cuộc đời bà;

nỗi nhớ của chấu khi ở phương xa
_a. Hình ảnh bếp lửa khơi gợi dòng hồi tưởng_

_Một bếp lửa chờn vờn sương sớm_

_Một bếp lửa ấp iu nồng đượm_

_Cháu thương bà biết mấy nắng mưa.”_

Tìm biện pháp tu từ và cách sử dụng hình ảnh trong ba câu thơ đầu.

Hình ảnh bếp lửa đánh thức trong lòng người cháu những hồi ức, tình cảm gì?
_a. Hình ảnh bếp lửa khơi gợi dòng hồi tưởng_

_Một bếp lửa chờn vờn sương sớm_

_Một bếp lửa ấp iu nồng đượm_

_Cháu thương bà biết mấy nắng mưa.”_

- Điệp ngữ “Một bếp lửa”

- Ẩn dụ “nắng mưa”

- Từ láy tượng hình “chờn vờn”; “ấp iu”

_ Hình ảnh bếp lửa (gần gũi, quen thuộc) đã khơi nguồn nhớ thương của cháu đối với bà_
_b. Những kỉ niệm tuổi thơ bên bà_

Trong hồi tưởng của người cháu , những kỉ niệm nào về bà và tình bà cháu đã được gợi nhớ lại

Năm lên bốn tuổi

Kỉ niệm tám năm sống bên bà

Năm giặc đến đốt làng
Những sự vật, sự việc, chi tiết, hình ảnh

Tác dụng và ý nghĩa của những hình ảnh, sự việc
Nhóm 1 + 2:

Năm lên 4 tuổi
Nhóm 3 + 4:

8 năm sống bên bà
LÀM VIỆC NHÓM
“Lên bốn tuổi cháu đã quen mùi khói

*/ Lúc lên bốn tuổi
Năm ấy là năm đói mòn đói mỏi
Bố đi đánh xe, khô rạc ngựa gầy
Chỉ nhớ khói hun nhèm mắt cháu

Nghĩ lại bây giờ sống mũi vẫn còn cay.”
_Phim tư liệu về nạn đói năm 1945_
_Đói mòn đói mỏi, khô rạc ngựa gầy (thành ngữ, từ ngữ gợi hình gợi cảm)_

_Gian khó, thiếu thốn, nhọc nhằn_

_Khói hun nhèm mắt cháu_

_Gợi kỉ niệm ngậm ngùi, khó quên_

_Giọng thơ trĩu nặng, gợi kỉ niệm khó quên_

*/ Lúc lên bốn tuổi
“Tám năm ròng cháu cùng bà nhóm lửa

Tu hú kêu trên những cánh đồng xa

Khi tu hú kêu bà còn nhớ không bà

Bà thường hay kể chuyện những ngày ở Huế

Tiếng tu hú sao mà tha thiết thế!

Mẹ cùng cha công tác bận không về

Cháu ở cùng bà, bà bảo cháu nghe

Bà dạy cháu làm, bà chăm cháu học.

Nhóm bếp lửa nghĩ thương bà khó nhọc,

Tu hú ơi! Chẳng đến ở cùng bà

Kêu chi hoài trên những cánh đồng xa.

*/ Kỉ niệm tám năm

sống bên bà:
_- Tiếng chim tu hú_

_Hình ảnh sáng tạo làm cho nỗi nhớ trở nên da diết_

*_ Bà_
_Tình bà cháu quấn quýt, tấm lòng đôn hậu, tình thương bao la của bà_

_Nỗi nhớ nhà, nhớ quê hương, thương bà một mình lận đận_

_hay kể chuyên_

_bảo cháu nghe_

_dạy cháu làm_

_chăm cháu học_
=>Trong kí ức của cháu luôn có hình ảnh bà và bếp lửa, đó là những kỉ niệm của một thời gian khổ, thiếu thốn, nhọc nhằn được sưởi ấm và lớn lên từ bàn tay yêu thương của bà .
Bếp lửa được gợi nhớ bằng những giác quan nào? Ý nghĩa?
Tiếng tu hú được gợi nhớ bằng những âm thanh và cảm xúc nào? Điều đó thể hiện tâm trạng thế nào của người cháu?
LÀM VIỆC NHÓM

Kĩ thuật khăn trải bàn

START TIMER

TIME'S UP!

5

1

2

4

3
Bếp lửa

Thị giác

Cảm giác

Xúc giác

Khứu giác

Hình ảnh bếp lửa và bà đã hằn sâu trong tâm trí của người cháu
Tiếng tu hú

Văng vẳng

Khắc khoải

Gần gũi

Dồn dập

Tiếng tu hú thể hiện tâm trạng của cháu mỗi lúc một mạnh mẽ, tha thiết
Rồi sớm rồi chiều, lại bếp lửa bà nhen, Một ngọn lửa, lòng bà luôn ủ sẵn, Một ngọn lửa chứa niềm tin dai dẳng...

Mấy chục năm rồi đến tận bây giờ

Bà vẫn giữ thói quen dậy sớm

_Nhóm_ bếp lửa ấp iu nồng đượm

_Nhóm _niềm yêu thương khoai sắn ngọt bùi

_Nhóm_ nồi xôi gạo mới sẻ chung vui

_Nhóm_ dậy cả những tâm tình tuổi nhỏ

Ôi kì lạ và thiêng liêng- bếp lửa!
c. Suy ngẫm về bà, cuộc đời bà và tấm lòng của người cháu phương xa:
Hình ảnh người bà

Là người cha, người mẹ, người bạn

Lam lũ, tần tảo

Thương yêu, chăm sóc, nâng niu cả về vật chất tinh thần

Giàu đức hi sinh, nghị lực
Điệp ngữ, ẩn dụ, láy lại

Ngọn lửa luôn hiện diện, bất diệt

Nhóm bếp lửa để duy trì cuộc sống, nấu khoai sắn, xôi gạo mới

Nhóm dậy những yêu thương, chia sẻ, tâm tình
“Bãi cỏ lau già. Bà đứng dáng liêu xiêu

Cành xoan mảnh trên tay làm gậy chống

Gió xa tắp, đồng tháng Năm lồng lộng

Tóc phơ phơ, hắt đỏ ráng chiều.

Giờ bà đã nằm trên đất đồng làng

Con đường cũ cháu về, gắt gao màu nắng đỏ

Cuộc đời bà đã qua tất cả

Lẳng lặng, khiêm nhường, không dấu tích gì!...

(Đôi dòng tiễn đưa bà nội)
NỖI NHỚ VỀ BÀ

Giờ cháu đã đi xa. Có ngọn khói trăm tàu,

Có lửa trăm nhà, niềm vui trăm ngả,

Nhưng vẫn chẳng lúc nào quên nhắc nhở:

- Sớm mai này, bà nhóm bếp lên chưa?...
Quan hệ từ, câu tách đôi, liệt kê, câu hỏi tu từ

Nỗi nhớ da diết, ám ảnh

Tình yêu bà, yêu quê hương, đất nước
? Qua phân tích em hiểu gì về tình cảm và tấm lòng của người cháu dành cho bà, cho quê hương?
=>Vượt qua khoảng cách không gian, thời gian, người cháu vẫn luôn hướng về bà với lòng kính yêu, trân trọng, biết ơn, đó là biểu hiện cụ thể của tình yêu gia đình, tình yêu quê hương đất nước.
Hình ảnh bếp lửa

Khơi nguồn cảm hứng

Hồi tưởng kỉ niệm tuổi thơ sống bên bà

Suy ngẫm về bà và cuộc đời bà

Cháu ở xa khôn nguôi nhớ bà

Hình ảnh quen thuộc

Nhớ về tình cảm của hai bà cháu

Những 5 tháng đói khổ nhưng bà cháu luôn bên nhau

Bà là người nhóm lửa, giữ lửa và truyền lửa

Hình ảnh bà gắn với bếp lửa
Cùng chia sẻ

Trong cuộc sống hiện đại ngày nay, hình ảnh người bà có những gì thay đổi trong cách cư xử hay không?
Hướng dẫn tự học

Sưu tầm những đoạn thơ, bài thơ viết về tình bà cháu

Xây dựng đoạn kịch về tình cảm bà cháu, đoạn thơ diễn tả hình ảnh 2 bà cháu bên bếp lửa

Chuẩn bị bài “Tổng kết về từ vựng” (Tiếp)

_Cảm ơn các em! _

_Chúc các em luôn học giỏi_