TẬP THỂ LỚP 10C3 KÍNH CHÀO QUÍ THẦY CÔ
TRƯỜNG THPT TIỂU CẦN
NGUYỄN TRÃI (1380 - 1442)
CẢNH NGÀY HÈ
(Bảo kính cảnh giới - bài 43)
Nguyễn Trãi
Rồi hóng mát thuở ngày trường,
Hòe lục đùn đùn tán rợp giương .
Thạch lựu hiên còn phun thức đỏ ,
Hồng liên trì đã tiễn mùi hương .
Lao xao chợ cá làng ngư phủ ,
Dắng dỏi cầm ve lầu tịch dương .
Dẽ có Ngưu cầm đàn một tiếng ,
Dân giàu đủ khắp đòi phương .
I. GIỚI THIỆU.
1. Xuaát xöù.
2. Chủ đề.
II. ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN.
1.Bức tranh mùa hè.
2.Veû ñeïp taâm hoàn cuûa Nguyeãn Traõi.
3. Nghệ thuật .
III. TỔNG KẾT.
a. Tâm hồn yêu thiên nhiên, yêu đời, yêu cuộc sống.
b. Tấm lòng ưu ái với dân với nuớc.
I. GIỚI THIỆU
1.Xuất xứ
Bài thơ được trích trong chùm thơ "Bảo kính cảnh giới" bài số 43, trong tập thơ "Quốc âm thi tập" của Nguyễn Trãi.
2. Chuû ñeà
Taâm hoàn yeâu thieân nhieân, yeâu cuoäc soáng vaø khaùt voïng hoøa bình haïnh phuùc cho nhaân daân cuûa ngöôøi anh huøng Nguyeãn Traõi.
II. ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN
1. Bức tranh mùa hè.
Cảnh ngày hè (chiều hè) được miêu tả với những hình ảnh, chi tiết:
- Màu xanh của tán lá hòe lan rộng thành bóng mát che rợp cả một khoảng đất rộng.
- Caây Thaïch löïu beân hieân nhaø ñang nôû hoa ñoû thaém.
- Hoa sen hoàng ngoaøi ao ñaõ ngaùt muøi höông.
- Tieáng ngöôøi noùi lao xao ngoaøi chôï caù.
- Tieáng ve keâu nhòp nhaøng luùc khoan luùc nhaët nhö tieáng ñaøn.

Bức tranh chiều hè ở một vùng làng chài hiện lên chân thật, sinh động, tràn đầy sức sống.
Sự đồng cảm giữa con người và cảnh vật.
Rồi hóng mát thuở ngày trường,
Hòe lục đùn đùn tán rợp giương
Thạch lựu hiên còn phun thức đỏ ,
Hồng liên trì đã tiễn mùi hương .
Lao xao chợ cá làng ngư phủ ,
Dắng dỏi cầm ve lầu tịch dương .
Dẽ có Ngưu cầm đàn một tiếng ,
Dân giàu đủ khắp đòi phương
- Các động từ:
đùn đùn,
Phun,
giương
Có một cái gì thôi thúc bên trong, đang ứa căng, đang tràn đầy, không kìm lại được, phải giương lên, phải phun ra, hết lớp này đến lớp khác.
Thiên nhiên đầy sức sống.
- Các tính từ:
lục, đỏ, hương
Cảnh ngày hè
có đủ hương sắc
- Các từ láy:
lao xao, dắng dỏi
Âm thanh đặc trưng của cảnh ngày hè
Cảnh ngày hè rất xao động, nhộn nhịp, rộn rã.
II. ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN
1. Bức tranh mùa hè
2. Vẻ đẹp tâm hồn Nguyễn Trãi.
- Câu 1:
Rồi
hóng mát
thuở ngày trường
Nhịp thơ 1/ 2/ 3
Tâm trạng thanh thản, nhàn nhã, thư thái,rảnh rỗi của nhà thơ, không có việc gì làm chỉ hóng mát và ngắm cảnh.
- Câu 2, 3, 4:
Cây ở ngoài hiên, ngoài ao đều ở trạng thái tràn đầy sức sống , đua nhau trổ hoa, tỏa hương
Tâm trạng phấn chấn của nhà thơ trước cảnh thiên nhiên.















- Câu 5,6 :
Âm thanh ngày hè: lao xao của làng ngư phủ,dắng dỏi của tiếng ve ? âm thanh cuộc sống nhộn nhịp.
Lòng thiết tha yêu đời, yêu cuộc sống của tác gi?.
- Câu 7,8 :
Niềm tha thiết lớn với đời, ước mong về một xã hội thanh bình, nhân dân sống trong ấm no hạnh phúc, dân giàu, nước mạnh.
Vẻ đẹp tâm hồn của người anh hùng Nguyễn Trãi.















II. ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN
1. Bức tranh mùa hè.
2. Tâm trạng nhà thơ.
3. Nghệ thuật.
- Sử dụng hình ảnh gần gũi, giản dị.
- Câu thơ thất ngôn xen lục ngôn.
- Dùng từ mới lạ:Đùn đùn, phun, . . .
III. TỔNG KẾT
(Phần ghi nhớ)















CỦNG CỐ
CẢNH NGÀY HÈ
Bức tranh mùa hè
Tâm trạng của nhà thơ
Chân thật, sinh động,
tràn đầy sức sống.
Yêu thiên nhiên, yêu cuộc sống,
yêu nhân dân của tác giả.















DẶN DÒ
- Học bài và làm bài luyện tập.
- Soạn bài "Nhàn" của Nguyễn Bỉnh Khiêm.
BÀI HỌC KẾT THÚC, KÍNH CHÀO QUÍ THẦY, CÔ.