CHIẾC THUYỀN NGOÀI XA
NGUYỄN MINH CHÂU
Tìm hiểu chung.
1. Tác giả.
Nguyễn Minh Châu ( 1930 – 1989 ), quê ở Quỳnh Lưu, Nghệ An.
Là nhà văn quân đội, từng công tác ở nhiều nơi.
Trước 1975 chủ yếu viết về đề tài chiến tranh cách mạng với khuynh hướng sử thi và cảm hứng lãng mạn .
Sau 1975 là cây bút tiên phong của Văn học VN thời kỳ đổi mới
Luôn tâm niệm “VH là hành trình đi tìm hạt ngọc ẩn giấu trong bề sâu tâm hồn con người”

1967
1987
1985
1970
1972
1983
Chiếc
thuyền
ngoài
xa
Nguyễn Minh Châu
Nguyễn Minh Châu là cây bút tiên phong của VHVN thời kỳ đổi mới. Ông “thuộc trong số những nhà văn mở đường tinh anh và tài năng nhất của VH ta hiện nay”. (Nguyên Ngọc).
Năm 2000 : ông được Nhà nước tặng giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật.
*.Tóm tắt tác phẩm :
Phát hiện 1
Phát hiện 2
Người đàn bà nên ly hôn
Đẩu
Người đàn bà
Không đồng ý.
Trình bày lý do
Phùng
Màu hồng hồng của
Ánh sương mai
Người đàn bà nghèo khổ
lam lũ bước ra

II.Đọc –hiểu văn bản

Bố cục : 3 đoạn
+ “từ đầu cho đến… chiếc thuyền lướt vó đã biến mất” : 2 phát hiện của người nghệ sĩ nhiếp ảnh.
+ “tiếp theo cho đến… chiếc thuyền đang chống chọi với sóng gió giữa phá” : câu chuyện của người đàn bà làng chài ở tòa án huyện.
+ “ còn lại” : tấm ảnh được chọn cho bộ lịch “Thuyền và biển”.
a. Tìm hiểu hai phát hiện của người nghệ sĩ nhiếp ảnh :
⃰ Phát hiện 1 :Chiếc thuyền ngoài xa
Bức tranh ấy là : “một cảnh đắt trời cho”
=>Một cảnh tượng tuyệt đẹp, một bức họa diệu kỳ của thiên nhiên và cuộc sống, là “quà tặng quý hiếm của hóa công”
Người nghệ sĩ cảm thấy :
Trong trái tim như có cái gì bóp thắt lại.






Bản thân cái đẹp chính là đạo đức.
-Hạnh phúc khi bắt gặp cái đẹp
- Hạnh phúc của sự khám phá và sáng tạo
- Bắt gặp cái đẹp người nghệ sĩ như gặp cái tận Thiện, tận Mỹ; như thấy tâm hồn mình được thanh lọc
Bản thân cái đẹp chính là đạo đức.
Bóp thắt vào
Bối rối
Đơn giản nhưng toàn bích
⃰ Phát hiện 2:Chiếc thuyền vào bờ
- Cảnh tượng người đàn ông đánh đập vợ mình dã man
+ “dùng chiếc thắt lưng quật tới tấp vào lưng người đàn bà.”
+ vừa đánh vừa nguyền rủa bằng cái giọng rên rỉ đau đớn:
- Người đàn bà cam chịu nhẫn nhục, không kêu, không chống trả, cũng không chạy trốn.

Mày chết đi cho ông nhờ

Chúng mày chết đi cho ông nhờ
* Thái độ của người nghệ sĩ:
Kinh ngạc đến hụt hẫng“kinh ngạc đến mức, trong mấy phút đầu, tôi cứ đứng há mồm ra mà nhìn” → “ vứt máy ảnh” chạy nhào tới”.


Vậy:Cần có khoảng cách để chiêm ngưỡng vẻ đẹp của nghệ thuật nhưng nếu muốn khám phá bí ẩn bên trong cuộc đời thì phải tiếp cận với đời và sống cùng cuộc đời
=>Không ngờ đằng sau cái đẹp lại có cái xấu.
Đừng nhầm lẫn hiện tượng với bản chất, giữa hình thức bên ngoài với nội dung bên trong không phải bao giờ cũng thống nhất. Đừng đánh giá con người, sự vật ở dáng vẻ bên ngoài, phải phát hiện ra bản chất thực sau vẻ ngoài đẹp đẽ của hiện tượng.
Nếu đảo 2 phát hiện này lại có được không ?
cái vỏ bọc bên ngoài
Bản chất thực của đời sống
b. Câu chuyện của người đàn bà hàng chài ở tòa án huyện :
- Người đàn bà kiên quyết không bỏ chồng : “con lạy quý tòa… quý tòa bắt tội con cũng được, phạt tù con cũng được, đừng bắt con bỏ nó”
Người chồng
là chỗ dựa
quan trọng
trong
cuộc đời
nhất là
khi
biển động
Chị không thể
một mình nuôi
những đứa con
Cũng có lúc
vợ chồng
con cái
hòa thuận,
vui vẻ
⃰ Thái độ người đàn bà khi Đẩu đề nghị chị nên ly hôn
Người đàn ông ấy vốn là “một anh con trai cục tính nhưng hiền lành lắm”, “không bao giờ đánh đập vợ”
⃰ Thái độ người đàn bà khi kể về chồng
Ngu?i d�n b�
h�ng ch�i
Ngu?i
ch?ng

N?n nhõn
c?a
ho�n c?nh
Đáng cảm
thông,
chia sẻ
Đẩu
Phựng
Th?ng Phỏc
Ngu?i d�n ụng
vu phu

Th? ph?m
gõy ra
dau kh?
Ph?i lờn ỏn,
d?u tranh
Chị sinh con
nhiều quá
Nghèo khổ
Người đàn ông
không biết uống rượu
ĐÁNH
VỢ
Hạt ngọc ẩn
?
Tại sao người đàn bà lại đề nghị chồng lên bờ hãy đánh?
Tại sao người đàn bà vái con rồi khóc?
Tại sao người đàn bà lại thay đổi cách xưng hô với Đẩu và Phùng?
Vì sợ tổn thương đến tâm hồn con trẻ.
Đau đớn, lo sợ khi thường xuyên chứng kiến cảnh cha con coi nhau như kẻ thù. Xấu hổ, nhục nhã vì thấy người khác thương hại mình.
Cảm nhận tấm lòng tốt của họ
-> Chị tâm sự về cuộc đời mình.
Người đàn bà
Đối với chồng
Đối với con
Đối với Phùng
Vị tha
Giàu đức
hy sinh
Sâu sắc,
trải đời
Người đàn bà hàng chài
Tâm hồn bên trong
Lam lũ, rách rưới
Cam chịu
Vị tha, giàu đức hy sinh
Chắt chiu
Sâu sắc, trải đời
Xấu, thô kệch
Vẻ bề ngoài
-Trong đầu vị Bao Công có “một cái gì vừa mới vỡ ra” khi nghe người đàn bà tâm sự về gia cảnh => cả luật pháp và lòng tốt đều phải được đặt vào hoàn cảnh cụ thể, không thể áp dụng với mọi đối tượng.
=> Phải có cái nhìn đa diện, đa chiều về cuộc sống, không thể nhìn người, nhìn đời một phía, không thể nhìn vào hiện tượng để đánh giá bản chất.
c.Thái độ của chánh án Đẩu :
-Thái độ giận dữ khi nói về người đàn ông vũ phu.
-Rất ngạc nhiên khi nghe người đàn bà nhất quyết không chịu bỏ chồng.

Ngu?i d�n ụng
vu phu
Ngu?i d�n b�
h�ng ch�i
Đẩu
Phựng
Th?ng
Phỏc
Phải có cái nhìn đa diện, nhiều chiều
d. Tấm ảnh được chọn :
“cái màu hồng hồng của ánh sương mai…”
Người đàn bà nghèo khổ bước ra khỏi bức tranh…”
Tấm ảnh được treo ở nhiều nơi, nhất là trong
các gia đình sành nghệ thuật -> đó là một tấm
ảnh đẹp, có giá trị nghệ thuật cao.
Biểu tượng của nghệ thuật.
Hiện thân của đời thực.
=> Nghệ thuật chân chính không thể tách rời cuộc sống
III.TỔNG KẾT
1. Nghệ thuật.
Tình huống truyện độc đáo
Nghệ thuật trần thuật đặc sắc
Xây dựng hình ảnh mang ý nghĩa biểu tượng
- Ngôn ngữ gợi hình, gợi cảm

2. Nội dung: Bức thông điệp sâu sắc về nghệ thuật và cuộc sống: phải có cái nhìn đa diện và nhiều chiều;nghệ thuật phỉ bắt nguồn từ đời sống, phải vì con người

IV.LUYỆN TẬP
PHÙNG
VỢ CHỒNG HÀNG CHÀI
ĐẨU
THẰNG PHÁC
NHÂN VẬT NÀO ANH/ CHỊ ẤN TƯỢNG NHẤT ?
IV. B�I T?P
1. Phõn tớch chi ti?t v? h�nh d?ng vỏi l?y quý tũa c?a ngu?i d�n b� h�ng ch�i khi ? tũa ỏn huy?n?
2. Phõn tớch chi ti?t xuong r?ng lu?c ch?m mu?i trong l?i k? c?a nhõn v?t ngu?i d�n b� h�ng ch�i khi ? tũa ỏn huy?n?



.
C
Chiếc thuyền ngoài xa