Chúc các em học tốt!
BÀI GIẢNG VẬT LÝ 7
BÀI 39
BIẾN DẠNG LÒ XO
PHÉP ĐO LỰC
MỤC TIÊU
- Thực hiện thí nghiệm chứng minh được độ dãn của lò xo treo thẳng đứng tỉ lệ với khối lượng của vật treo
Title 4
- Đo được lực bằng lực kế lò xo
KHỞI ĐỘNG
Để thuận lợi cho việc xác định khối lượng của vật, các nhà sản xuất đã chế tạo ra những chiếc cân xách tay gọn nhẹ. Những chiếc cân này hoạt động dựa theo nguyên tắc nào? Bài học ngày hôm nay chúng ta sẽ đi tìm hiểu thí nghiệm về độ dãn của lò xo treo thẳng đứng và đo lực bằng lực kế của lò xo
1. BIẾN DẠNG CỦA LÒ XO
Thực nghiệm thí nghiệm
- Quan sát hình 39.1
Tiến hành thí nghiệm như mô tả bên và cho biết nhận xét về sự thay đổi chiều dài của lì xo trong quá trình làm thí nghiệm
1. BIẾN DẠNG CỦA LÒ XO
Thực nghiệm thí nghiệm
- Dụng cụ tiến hành thí nghiệm gồm:
Lò xo xoắn
Giá đỡ
Thước đo chiều dài
50g
Các quả nặng loại 50g
1. BIẾN DẠNG CỦA LÒ XO
Thực nghiệm thí nghiệm
- Tiến hành thí nghiệm:
- Bước 1:
+ Treo lò xo theo phương thẳng đứng vào giá thí nghiệm
+ Đo chiều dài tự nhiên của lò xo (l0)
lo = ?
4cm
1. BIẾN DẠNG CỦA LÒ XO
Thực nghiệm thí nghiệm
- Tiến hành thí nghiệm:
+ Treo lò xo theo phương thẳng đứng vào giá thí nghiệm
+ Đo chiều dài tự nhiên của lò xo (l0)
lo = ?
4cm
50g
ĐIỀN KẾT QUẢ ĐO ĐƯỢC GHI VÀO BẢNG 39.1
lo = ?
l1 = ?
l2 = ?
l3 = ?
l3 - lo = ?
l2 - lo = ?
l1 - lo = ?
4cm
50g
5cm
100g
6cm
150g
7cm
1cm
2cm
3cm
1. BIẾN DẠNG CỦA LÒ XO
Thực nghiệm thí nghiệm
- Tiến hành thí nghiệm:
Qua thí nghiệm trên em có nhận xét gì về độ dãn của lò xo lúc này?
Khi treo các quả nặng vào lò xo thì lò xo dãn ra, chiều dài lò xo tăng lên. Độ dãn của lò xo lúc này là hiệu giữa chiều dài khi biến dạng(l) và chiều dài tự nhiên của lò xo (lo): l - lo
1. BIẾN DẠNG CỦA LÒ XO
Thực nghiệm thí nghiệm
- Tiến hành thí nghiệm:
Từ Thí nghiệm trên em có nhận xét gì về mối quan hệ giữa độ dãn của lò xo và khối lượng vật treo?
Độ dãn của lò xo treo theo phương thẳng đứng tỉ lệ thuận với khối lượng vật treo.
LUYỆN TẬP
Một lò xo có chiếu dài tự nhiên 12 cm được treo thẳng đứng, đầu dưới của lò xo gắn một quả nặng có khối lượng 50 g. Khi quả nặng cân bằng thì lò xo có chiều dài 15 cm. Cho rằng độ dãn của lò xo tỉ lệ thuận với khối lượng vật treo. Khi treo quả nặng có khối lượng 100 g vào lò xo thì chiều dài của lò xo là bao nhiêu?
LUYỆN TẬP
- Do độ dãn của lò xo tỉ lệ thuận với khi treo quả nặng khối lượng 50 g là: 15 – 12 = 3 (cm)
- Do độ dãn của lò xo tỉ lệ thuận với khối lượng vật treo, mà khối lượng quả nặng sau nặng gấp đôi khối lượng quả nặng đầu nên độ dãn của lò xo lúc sau cũng gấp đôi độ dãn của lò xo lúc đầu.
- Vậy độ dãn của lò xo khi treo quả nặng có khối lượng 100 g là: 2.3 = 6 (cm)
- Suy ra chiều dài của lò xo khi treo quả nặng có khối lượng 100 g là: 12 + 6 = 18 (cm)
2. THỰC HÀNH ĐO LỰC BẰNG LỰC KẾ
Tìm hiểu về lực kế.
- Để đo lực người ta dùng dụng cụ là lực kế
- Có nhều loại lực kế, loại lực kế thường sử dụng là lực kế lò xo.
- Đơn vị đo của lực kế là Niutơn, kí hiệu là N.
2. THỰC HÀNH ĐO LỰC BẰNG LỰC KẾ
Một số hình ảnh về lực kế.
2. THỰC HÀNH ĐO LỰC BẰNG LỰC KẾ
Một số hình ảnh về lực kế.
2. THỰC HÀNH ĐO LỰC BẰNG LỰC KẾ
Một số hình ảnh về lực kế.
2. THỰC HÀNH ĐO LỰC BẰNG LỰC KẾ
Một số hình ảnh về lực kế.
2. THỰC HÀNH ĐO LỰC BẰNG LỰC KẾ
Hãy quan sát một lực kế lò xo và cho biết các thao tác sử dụng đúng khi thực hiện phép đo lực.
2. THỰC HÀNH ĐO LỰC BẰNG LỰC KẾ
Một lò xo đơn giản gồm có mấy phần?
- Võ lực kế có gắn một bảng chia độ.
- Một lò xo có một đầu gắn vào vỏ lực kế, đầu kia gắn một cái móc và một cái kim chỉ thị. Kim chỉ thị di chuyển được trên mặt bảng chia độ.
2. THỰC HÀNH ĐO LỰC BẰNG LỰC KẾ
Khi đo lực bằng lực kế, cần lưu ý:
- Ước lượng giá trị lực cần đo để lựa chọn lực kế phù hợp.
- Hiệu chỉnh lực kế sao cho kim chỉ thị ở vạch số 0.
- Cho lực cần đo tác dụng vào đầu có gắn móc của lò xo lực kế.
2. THỰC HÀNH ĐO LỰC BẰNG LỰC KẾ
- Cầm vỏ của lực kế sao cho lò xo của lực kế nằm dọc theo phương của lực cần đo.
- Đọc và ghi kết quả đo, kết quả đo là số chỉ gần nhất với kim chỉ thị.
2. THỰC HÀNH ĐO LỰC BẰNG LỰC KẾ
Chú ý: Nếu kéo dãn lò xo bằng một lực quá lớn, lò xo sẽ bị mất tính đàn hồi và có thể bị hỏng. Khi đó nếu ngừng kéo lò xo cũng không thể trở về chiều dài tự nhiên ban đầu. Vì vậy khi làm các thí nghiệm với lò xo ta không nên kéo lò xo bằng một lực quá lớn, cũng như không treo vào đầu lò xo một vật có trọng lượng quá lớn.
2. THỰC HÀNH ĐO LỰC BẰNG LỰC KẾ
Tìm hiểu về lực kế.
Đo lực bằng lực kế.
- Thực hành: Đo lực kéo khối gỗ.
- Dụng cụ: Lực kế lò xo có GHĐ 5 N ; khối gỗ.
Tiến hành đo:
+ Đặt khối gỗ trên mặt bàn nằm ngang.
+ Móc lực kế vào một đầu khối gỗ.
+ Kéo nhẹ nhàng cho khối gỗ chuyển động ổn định.
+ Đọc số chỉ lực kế khi đó.
+ Lập bảng và ghi kết quả đo theo mẫu bảng 39.2.
2. THỰC HÀNH ĐO LỰC BẰNG LỰC KẾ
2. THỰC HÀNH ĐO LỰC BẰNG LỰC KẾ
Lúc khối gỗ chuyển động ổn định thì lực kéo khối gỗ là bao nhiêu?
2. THỰC HÀNH ĐO LỰC BẰNG LỰC KẾ
* Lực kế là dụng cụ để đo lực.
* Các bước đo lực bằng lực kế.
- Ước lượng giá trị lực cần đo
- Lựa chọn lực kết phù hợp.
- Hiệu chỉnh lực kế.
- Thực hiện phép đo.
- Đọc và ghi kết quả đo.
Nhiệm vụ: Hãy sử dụng lực kế để đo lực nâng hộp bút của em lên khỏi mặt bàn.
Thời gian: 3 phút
LUYỆN TẬP
Câu 1. Để đo lực người ta sử dụng dụng cụ nào?
A. Lực kế
B. Nhiệt kế
C. Tốc kế
D. Đồng hồ
BẮT ĐẦU
0
15
Hết giờ
10
05
Câu 2. Treo vật vào đầu một lực kế lò xo. Khi vật cân bằng, số chỉ của lực kế là 3N. Điều này có nghĩa
A. Trọng lượng của vật bằng 300g
B. Trọng lượng của vật bằng 400g
C. Trọng lượng của vật bằng 3N
D. Trọng lượng của vật bằng 4N
BẮT ĐẦU
0
15
Hết giờ
10
05
Câu 3. Treo vật vào đầu một lực kế lò xo. Khi vật cân bằng, số chỉ của lực kế là 4N. Điều này cho biết
A. khối lượng của vật bằng 20g
B. khối lượng của vật bằng 40g
C. khối lượng của vật bằng 200g
D. khối lượng của vật bằng 400g
BẮT ĐẦU
0
15
Hết giờ
10
05
Câu 4. Chiều dài ban đầu của lò xo là 15 cm, khi ta tác dụng lên lò xo một lực thì chiều dài của nó là 18 cm. Cho biết lo xo bị dãn hay bị nén và dãn hay nén một đoạn bao nhiêu?
A. nén một đoạn 3 cm
B. dãn một đoạn 3 cm
C. nén một đoạn 2 cm
D. dãn một đoạn 2 cm
BẮT ĐẦU
0
15
Hết giờ
10
05
Câu 5. Để đo độ lớn của một lực bằng lực kế, ta cần thực hiện các bước theo thứ tự như nào?
BẮT ĐẦU
0
15
Hết giờ
10
05
(1) Lựa chọn lực kế phù hơp
(2) Ước lượng giá trị lực cần đo
(3) Thực hiện phép đo
(4) Hiệu chỉnh lực kế
(5) Đọc và ghi kết quả đo
A. (1), (2), (3), (4), (5).
B. (2), (1). (3), (4), (5).
C. (2), (1). (4), (3), (5).
D. (1), (2). (4), (3), (5).
Câu 6. Một lò xo dài thêm 20 cm khi treo vào đầu lò xo một vật có khối lượng 2kg. Nếu dùng lò xo này làm lực kế, trên thang chia độ, hai vạch cách nhau 1 cm chỉ thị mấy niutơn (N)?
A. 0,5 N
B. 2 N
C. 1 N
D. 1,5 N
BẮT ĐẦU
0
15
Hết giờ
10
05
Câu 7. Khi treo vật nặng có trọng lượng 2 N, lò xo dãn ra 1 cm. Hỏi khi treo vật nặng có trọng lượng 3 N thì lò xo ấy dãn ra bao nhiêu?
A. 0,5 cm
B. 1,5 cm
C. 1 cm
D. 2 cm
BẮT ĐẦU
0
15
Hết giờ
10
05
Câu 8. Một lò xo dài thêm 20 cm khi treo vào đầu của nó một vật có trọng lượng 20 N. Tiếp tục treo thêm một vật có trọng lượng 15 N nữa thì chiều dài lò xo khi đó dài bao nhiêu? Biết chiều dài tự nhiên của lò xo này là 20 cm.
A. 45 cm
B. 40 cm
C. 50 cm
D. 55 cm
BẮT ĐẦU
0
15
Hết giờ
10
05
Câu 9. Cấu tạo của lực kế gồm những bộ phận chính là:
A. Vỏ lực kế, kim chỉ thị, lò xo.
B. Lò xo, kim chỉ thị, bảng chia độ.
C. Vỏ lực kế, lò xo, kim chỉ thị, bảng chia độ, móc treo.
D. Bảng chia độ, kim chỉ thị và vỏ lực kế.
BẮT ĐẦU
0
15
Hết giờ
10
05
Câu 10. Điền vào chỗ trống “…” để được câu hoàn chỉnh:
Độ dãn của lò xo treo theo phương … tỉ lệ với khối lượng vật treo.
A. thẳng đứng
B. nằm ngang
C. nằm nghiêng
D. nghiêng một góc 450
BẮT ĐẦU
0
15
Hết giờ
10
05
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
Học thuộc phần ghi nhớ trong sgk
Làm bài tập: Phần bài tập.
Xem trước nội dung bài 40