CUỘC CHIA TAY CỦA NHỮNG CON BÚP BÊ
Tiết 5,6: Văn bản:
(Khánh Hoài)
I. Tìm hiểu chung
1. Tác giả
Khánh Hoài, tên khai sinh là Đỗ Văn Xuyền
Sinh năm 1937, quê ở Thái Bình
Là nhà văn tiêu biểu của nền văn học hiện đại
Sở trường: Truyện ngắn
Nhận giải thưởng quốc tế văn học viết về Quyền trẻ em
2. Tác phẩm
Đọc, tóm tắt
Cho biết xuất xứ; PTBĐ; ngôi kể và tác dụng của ngôi kể trong tác phẩm?
Xuất xứ:
PTBĐ:
Tự sự + Biểu cảm
Ngôi kể: Thứ nhất
Tăng tính chân thật
Dễ bộc lộ tình cảm, cảm xúc nhân vật
Truyện ngắn “ Cuộc chia tay của những con búp bê” – Khánh Hoài được giải nhì trong cuộc thi viết về quyền trẻ em 1992
Đoạn 1 : Từ đầu ... “hiếu thảo như vậy”: Cuộc chia búp bê
Đoạn 2 : Tiếp ... “trùm lên cảnh vật”: Thủy chia tay lớp học.
Đoạn 3: Còn lại : Hai anh em chia tay nhau.
Bố cục
Văn bản này được chia thành mấy phần?
Kiểu văn bản?
Văn bản nhật dụng viết theo kiểu văn bản tự sự (nói về quyền trẻ em).
2. Tác phẩm:
- Văn bản nhật dụng viết theo kiểu văn bản tự sự (nói về quyền trẻ em).
Phương thức biểu đạt: tự sự.
Tóm tắt văn bản.
Bố cục: 3 phần:
+ Từ đầu… “như vậy”: Cuộc chia búp bê.
+ Tiếp theo… “cảnh vật”: Chia tay lớp học.
+ Còn lại: Hai anh em Thành, Thuỷ chia tay nhau.
II. Đọc hiểu văn bản
1. Hoàn cảnh xảy ra các sự việc trong truyện:
Hãy nêu hoàn cảnh xảy ra các sự việc trong truyện?
Hoàn cảnh: Bố mẹ Thành và Thuỷ ly hôn.
* Tình cảm của hai anh em:
2. Cuộc chia tay của hai anh em Thành và Thuỷ:

Em hãy tìm các chi tiết trong truyện cho thấy tình cảm của 2 hai anh em Thành và Thủy và nêu nhận xét về tình cảm của 2 anh em?
* Tình cảm của hai anh em:
- Mang kim chỉ ra sân vận động vá áo cho anh.
- Võ trang con Vệ Sĩ cho anh Thành ngủ.
- Giúp em học.
- Chiều nào cũng đi đón em, dắt tay nhau vừa đi vừa trò chuyện.
- Không muốn chia cắt con Em Nhỏ và con Vệ Sĩ
- Nhường hết đồ chơi cho em.
* Tình cảm của hai anh em:
Rất mực gần gũi, thương yêu, chia sẻ và quan tâm tới nhau.
 Tình cảm đằm thắm, trong trẻo
* Cuộc chia tay của 2 anh em
- Tâm trạng
Tìm và gạch chân dưới những từ ngữ miêu tả tâm trạng của Thủy và Thành khi phải chia tay nhau
- Khóc nức nở, tức tưởi.
- Cắn chặt môi để khỏi bật lên tiếng khóc to, nhưng nước mắt cứ tuôn ra như suối.
- Run lên bần bật, kinh hoàng.
- Cặp mắt đen buồn thăm thẳm, bờ mi sưng mọng vì khóc.
- Sụt sịt.
- Như người mất hồn, mặt tái xanh như tàu lá.
- Khóc nấc lên.
- Mếu máo trả lời và đứng như chôn chân xuống đất.
- Mở to đôi mắt như người mất hồn, loạng choạng bám vào cánh tay tôi.

Em có nhận xét gì về biện pháp nghệ thuật mà tác giả sử dụng? Cảm nhận của em về Thành và Thuỷ.
 NT: Sử dụng từ láy, phép so sánh
 Miêu tả tinh tế tâm trạng bàng hoàng, đau đớn, buồn sợ, lo lắng trước nỗi đau chia xa của 2 anh em.
* Cuộc chia tay của 2 anh em
- Tâm trạng
* Cuộc chia tay của Thủy với lớp học

Hoàn thiện phiếu bài tập sau trong 5 phút. Sau đó, trình bày trong 2 phút
Chi tiết nào trong cuộc chia tay với lớp học và cô giáo khiến em xúc động nhất? Vì sao?
Cùng chia sẻ!!!
- Chi tiết Thuỷ báo sẽ không đi học nữa do nhà bà ngoại xa trường quá
 Một em bé đến độ tuổi học hành lại không được đi học.
 Gợi sự cảm thông, xót thương cho hoàn cảnh bất hạnh của Thủy
QUYỀN CỦA TRẺ EM
Điều 12. Quyền sống
Điều 13. Quyền được khai sinh và có quốc tịch
Điều 14. Quyền được chăm sóc sức khỏe
Điều 15. Quyền được chăm sóc, nuôi dưỡng
Điều 16. Quyền được giáo dục, học tập và phát triển năng khiếu
Điều 17. Quyền vui chơi, giải trí
Điều 18. Quyền giữ gìn, phát huy bản sắc
Điều 19. Quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo
Điều 20. Quyền về tài sản
Điều 21. Quyền bí mật đời sống riêng tư
Điều 22. Quyền được sống chung với cha, mẹ
Điều 23. Quyền được đoàn tụ, liên hệ và tiếp xúc với cha, mẹ
Điều 24. Quyền được chăm sóc thay thế và nhận làm con nuôi
Điều 25. Quyền được bảo vệ để không bị xâm hại tình dục
Điều 26. Quyền được bảo vệ để không bị bóc lột sức lao động
Điều 27. Quyền được bảo vệ để không bị bạo lực, bỏ rơi, bỏ mặc
Điều 28. Quyền được bảo vệ để không bị mua bán
Điều 29. Quyền được bảo vệ khỏi chất ma túy
Điều 30. Quyền được bảo vệ trong tố tụng và xử lý vi phạm hành chính
Điều 31. Quyền được bảo vệ khi gặp thiên tai, thảm họa, ô nhiễm môi trường, xung đột vũ trang
Điều 32. Quyền được bảo đảm an sinh xã hội
Điều 33. Quyền được tiếp cận thông tin và tham gia hoạt động xã hội
Điều 34. Quyền được bày tỏ ý kiến và hội họp
Khi dắt Thuỷ ra cổng trường tâm trạng của Thành như thế nào? Tại sao?
- Thành: Kinh ngạc, thấy mọi người vẫn bình thường và nắng vẫn vàng ươm trùm lên cảnh vật
Lí do:
+ Khi mọi vật  vẫn bình thường >< Hai anh em phải chịu đựng nỗi mất mát.
+ Khi mọi người bình thường >< Tâm hồn 2 anh em nổi giông bão, đất trời sụp đổ
 Đối lập giữa nội tâm và ngoại cảnh
 Làm tăng thêm nỗi đau xót, tâm trạng thất vọng, bơ vơ, lạc lõng của Thành.
* Cuộc chia tay của những con búp bê
Ý nghĩa ẩn dụ
………………
……………
Nhan đề: Cuộc chia tay của những con búp bê
Tìm hiểu và nêu ý nghĩa ẩn dụ trong nhan đề văn bản. Sau đó ghi nhận xét vào sơ đồ dưới đây:
Búp bê: đồ chơi của tuổi thơ  Sự ngộ nghĩnh, vô tư
Giàu sức gợi, để lại ấn tượng trong lòng bạn đọc, buộc người đọc phải theo dõi câu chuyện.
Cuộc chia tay của những con búp bê  Gợi tình huống đau lòng: Cuộc chia tay của 2 anh em Thành – Thủy
 Khẳng định đây là cuộc chia tay không đáng có
 Hồi chuông cảnh tỉnh người lớn: Hãy biết sống có trách nhiệm hơn và hãy dành tất cả những gì tốt đẹp nhất cho trẻ em.
Nhan đề
2. Cuộc chia tay của hai anh em Thành và Thuỷ:
Những giọt nước mắt xót xa, ngậm ngùi của hai anh em trong đêm.
Kỉ niệm về người em trong tâm trí người anh.
Diễn biến các sự việc: Hai anh em nhường đồ chơi, Thuỷ chia tay với lớp học, lên xe theo mẹ và đặt Em Nhỏ bên cạnh Vệ Sĩ.
=> Hai anh em rất thương yêu nhau, gắn bó máu thịt. Đó là tình cảm cao đẹp, trong sáng.
III. Tổng kết
1. Nghệ thuật
- Xây dựng tình huống tâm lí.
- Lựa chọn ngôi kể hợp lí (ngôi kể thứ nhất).
- Khắc hoạ hình tượng nhân vật trẻ nhỏ, qua đó thể hiện ý nghĩa chủ đề.
- Lời kể tự nhiên theo trình tự sự việc
2. Ý nghĩa văn bản
- Là câu chuyện của những đứa con nhưng lại gợi cho những người làm cha mẹ phải suy nghĩ. Trẻ em cần được sống trong một mái ấm gia đình. Mỗi người cần biết giữ gìn hạnh phúc gia đình.
Luyện tập
Kể những câu ca
dao, tục ngữ nói về tình cảm anh, chị em trong gia đình mà em biết.
Chị ngã, em nâng.
2. Anh em trên kính dưới nhường
Là nhà có phúc mọi đường yên vui.
3. Anh em như thể tay chân
Rách lành đùm bọc, dở hay đỡ đần.
4. Em thuận anh hoà là nhà có phúc.
………….
Sưu tầm các văn bản (thơ ca, truyện) viết về tình cảm gia đình, quyền trẻ em
Soạn bài mới: “Những câu hát về tình cảm gia đình” (bài 1)
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ:
Học nội dung bài “Cuộc chia tay của những con búp bê”.
THANKS
Bye bye