Bài 11. Cuộc kháng chiến chống quân Tống xâm lược lần thứ hai (1075 - 1077)

- 0 / 0
(Tài liệu chưa được thẩm định)
Nguồn:
Người gửi: Nguyễn Thị Quỳnh Anh
Ngày gửi: 17h:33' 15-12-2021
Dung lượng: 11.4 MB
Số lượt tải: 38
Nguồn:
Người gửi: Nguyễn Thị Quỳnh Anh
Ngày gửi: 17h:33' 15-12-2021
Dung lượng: 11.4 MB
Số lượt tải: 38
Số lượt thích:
0 người
- Sau bài học, HS nắm được:
+ Âm mưu xâm lược nước ta của nhà Tống là nhằm bành trướng lãnh thổ, đồng thời giải quyết những khó khăn về tài chính và XH trong nước.
+ Cuộc tiến công tập kích sang đất Tống của Lý Thường Kiệt là hành động chính đáng.
- Năng lực:
+ Góp phần hình thành và phát triển các năng lực chung: Năng lực tư chủ và tự học, năng lực giao tiếp và hợp tác, năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo.
+ Góp phần hình thành và phát triển các năng lực đặc thù: Năng lực hiểu biết cơ bản về Lịch sử, năng lực tìm tòi và khám phá Lịch sử, năng lực vận dụng kiến thức Lịch sử vào thực tiễn
- Phẩm chất:
+ Góp phần hình thành và phát triển các phẩm chất: Trách nhiệm, chăm chỉ, trung thực
I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT:
a/ Hoạt động khởi động.
b/ Hoạt động khám phá
c/ Hoạt động luyện tập thực hành
d/ Hoạt động vận dụng
II. Các hoạt động dạy học chủ yếu
Khởi động
+ Lê Hoàn lãnh đạo nhân dân ta kháng chiến chống quân Tống xâm lược.
+ Độc lập được giữ vững, nhân dân tin vào tiền đồ của dân tộc.
- Quân Tống xâm lược nước ta lần thứ nhất vào năm nào ?
+ Năm 981, quân Tống xâm lược nước ta.
- Ai lãnh đạo nhân dân ta kháng chiến chống quân Tống xâm lược lần thứ nhất?
- Cuộc kháng chiến chống quânTống xâm lược lần thứ nhất có ý nghĩa như thế
nào?
Sau thất bại lần thứ nhất năm 981 nhà Tống có âm mưu gì?Nhà Tống xâm lược nước ta nhằm mục đích gì? Bây giờ các em hãy tìm hiểu bài:
Thứ hai, ngày 6 tháng 12 năm 2021
Lịch sử
Cuộc kháng chiến chống quân Tống xâm lược lần thứ hai ( 1075 – 1077 )
1. Hoàn cảnh lịch sử
4. Ý nghĩa của cuộc kháng chiến
3. Kết quả của cuộc kháng chiến
2. Diễn biến của cuộc kháng chiến
1. Tìm hiểu hoàn cảnh lịch sử
- Đọc thông tin phần: “Sau thất bại ...... rồi rút về.” + TLCH:
+ Sau thất bại lần thứ nhất(981) nhà tống có âm mưu gì?
+ Trước tình hình đó, ai được giao nhiệm vụ là người lãnh đạo cuộc kháng chiến chống quân Tống?
1/ Hoàn cảnh lịch sử
+ Sau thất bại lần thứ nhất(981) nhà Tống có âm mưu với mục đích gì?
+ Trước tình hình đó, ai được giao nhiệm vụ là người lãnh đạo cuộc kháng chiến chống quân Tống?
- Nhà Tống chưa từ bỏ âm mưu xâm lược nước ta với mục đích: giải quyết khó khăn trong nước và gây thanh thế với nước láng giềng.
- Lý Thường Kiệt được triều đình giao cho chỉ huy cuộc kháng chiến chống quân Tống xâm lược.
LÝ THƯỜNG KIỆT (1019 – 1105)
Lý Thường Kiệt có tên húy là Ngô Tuấn - sinh năm 1019 mất năm 1105. Ông là người làng An Xá, huyện Quảng Đức, nay thuộc Hà Nội. Ông làm quan cả ba đời vua Lý Thái Tông, Lý Thánh Tông, Lý Nhân Tông. Ông là người giàu mưu lược, là thiên tài quân sự và được vinh danh là vị tướng lừng danh nhất thế kỉ XI.
1. Lý Thường Kiệt chủ động tấn công quân xâm lược Tống.
- Lý Thường Kiệt đã chủ trương “ngồi yên đợi giặc không bằng đem quân đánh trước để chặn thế mạnh của giặc”.
+ Chủ trương của Lý Thường Kiệt trong trận chiến chống quân Tống là gì?
+ Sau khi trở về nước, Lý Thường Kiệt đã làm gì để chuẩn bị chiến đấu với giặc ?
- Lý Thường Kiệt chủ động cho xây dựng phòng tuyến trên bờ phía nam sông Như Nguyệt (một khúc của sông Cầu).
Chiến tuyến cao như thành, cọc tre,
chông tre tua tủa cắm suốt từ bãi vào
chiến lũy. Trên mặt thành có tre đóng
dày mấy tầng.
.
2. Trận chiến trên sông Như Nguyệt.
- Quân Tống kéo sang xâm lược nước ta vào thời gian nào?
+ Cuối năm 1076, quân Tống kéo sang xâm lược nước ta .
- Lực lượng của quân Tống như thế nào? Do ai chỉ huy?
+ Với 10 vạn bộ binh, 1 vạn ngựa, 20 vạn dân phu dưới sự chỉ huy của tướng Quách Quỳ theo đường bộ quân Tống ồ ạt kéo vào nước ta.
+ Khi đến bờ Bắc sông Như Nguyệt, Quách Quỳ nóng lòng chờ thủy quân tiến đến và phối hợp vượt sông nhưng quânthủy của chúng đã bị quân ta chặn đứng ngoài bờ biển. Quách Quỳ liều mạng cho quân đóng bè tổ chức tiến công. Tại phòng tuyến sông như Nguyệt hai bên giao chiến quyết liệt. Lý thường Kiệt thúc quân lặng lẽ vượt sông xông tới tiêu diệt kẻ thù. Quân giặc bị quân ta phản công bất ngờ không kịp chống đỡ vội tìm đường tháo chạy.
- Em hãy kể lại trận quyết chiến giữa ta và giặc diễn ra trên phòng tuyến sông Như Nguyệt?
- Em hãy nêu vị trí của quân ta và quân giặc trên phòng tuyến sông Như Nguyệt.
+ Trên phòng tuyến sông Như Nguyệt quân giặc ở phía bờ Bắc, quân giặc ở phía bờ Nam của sông.
Tông Đản
Lược đồ cuộc tấn công để tự vệ của nhà Lý
10/1075
Giặc ở phía bắc
sông Như Nguyệt
Ta ở phía nam
sông Như Nguyệt
3. Kết quả và ý nghĩa của cuộc kháng chiến:
- Nêu kết quả của cuộc kháng chiến?
+ Quân Tống bị chết đến quá nửa, số còn lại tinh thần bị suy sụp.
- Kết quả:
- Cuộc kháng chiến chống quân Tống lần thứ 2 thắng lợi có ý nghĩa lịch sử như thế nào?
+ Nước Đại Việt giữ vững được nền độc lập.
+ Ta đã đánh bại được âm mưu xâm lược nước ta của quân Tống.
- Ý nghĩa lịch sử:
+ Quách Quỳ chấp nhận hạ lệnh cho tàn quân rút về nước.
+ Ký Thường Kiệt chủ động giảng hòa để mở lối thoát cho giặc.
Dịch thơ:
Nam quốc sơn hà
Nam quốc sơn hà Nam đế cư,
Tiệt nhiên định phận tại Thiên thư
Như hà nghịch lỗ lại xâm phạm
Nhữ đẳng hành khan thủ bại hư
Sông núi nước Nam
Sông núi nước Nam vua Nam ở,
Rành Rành định phận tại sách trời.
Cớ sao lũ giặc sang xâm phạm,
Chúng bay sẽ bị đánh tơi bời
BÀI HỌC
- Nhờ đâu mà nhân dân ta chiến thắng quân xâm lược Tống?
Dưới thời nhà Lý, bằng trí thông minh và lòng dũng cảm, nhân dân ta dưới sự chỉ huy của Lý Thường Kiệt, đã bảo vệ được nền độc lập của đất nước trước sự xâm lược của nhà Tống.
Đền thờ Lý Thường Kiệt ở Thanh Hóa
Tượng Lý Thường Kiệt
Khu di tích và đền thờ Lý Thường Kiệt (Bắc Ninh)
1
3
2
4
5
6
7
8
9
1/Quách Quỳ cho quân làm gì để vượt sông ?
2/ Đây là cuộc kháng chiến chống quân xâm lược nhà Tống lần thứ mấy ?
3. Cuối năm 1075, Lý Thường Kiệt chia quân bất ngờ đánh vào nơi tập trung nào của nhà Tống?
4. Tên con sông hiện nay, diễn ra trận tuyến phòng chống quân xâm lược Tống lần hai ?
5/ Để mở lối thoát cho giặc, Lý Thường Kiệt đã chủ động làm gì?
6/Ai chỉ huy quân Tống?
7/Khiếp đảm trước sự tấn công của quân ta, giặc đã làm gì ?
8/Vị tướng tài giỏi của nước ta chỉ huy trận chiến phòng tuyến sông Như Nguyệt là ai?
9/ Tên của quân xâm lược phương Bắc tiến đánh nước ta lần thứ hai?
1076, Quách Quỳ, đường bộ (10 | 1 | 20)
Ta: đánh trận nhỏ, chặn bước tiến của giặc
Quân thủy của giặc => bị ta chặn đánh
Quách Quỳ => bè vượt sông, giao chiến ác liệt
LTK cho quân vượt sông đánh vào doanh trại giặc
Giặc khiếp đảm bỏ chạy.
1075, LTK cho quân tiến đánh nơi tập trung quân lương để ngăn thế mạnh của giặc.
Rồi rút quân trở về xây dựng phòng tuyến trên sông Như Nguyệt
DẶN DÒ
Làm vở bài tập lịch sử: Bài 11.
Kể lại diễn biễn của cuộc kháng chiến
cho người thân nghe.
3. Đọc trước Bài 12.
Tiết học kết thúc
+ Âm mưu xâm lược nước ta của nhà Tống là nhằm bành trướng lãnh thổ, đồng thời giải quyết những khó khăn về tài chính và XH trong nước.
+ Cuộc tiến công tập kích sang đất Tống của Lý Thường Kiệt là hành động chính đáng.
- Năng lực:
+ Góp phần hình thành và phát triển các năng lực chung: Năng lực tư chủ và tự học, năng lực giao tiếp và hợp tác, năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo.
+ Góp phần hình thành và phát triển các năng lực đặc thù: Năng lực hiểu biết cơ bản về Lịch sử, năng lực tìm tòi và khám phá Lịch sử, năng lực vận dụng kiến thức Lịch sử vào thực tiễn
- Phẩm chất:
+ Góp phần hình thành và phát triển các phẩm chất: Trách nhiệm, chăm chỉ, trung thực
I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT:
a/ Hoạt động khởi động.
b/ Hoạt động khám phá
c/ Hoạt động luyện tập thực hành
d/ Hoạt động vận dụng
II. Các hoạt động dạy học chủ yếu
Khởi động
+ Lê Hoàn lãnh đạo nhân dân ta kháng chiến chống quân Tống xâm lược.
+ Độc lập được giữ vững, nhân dân tin vào tiền đồ của dân tộc.
- Quân Tống xâm lược nước ta lần thứ nhất vào năm nào ?
+ Năm 981, quân Tống xâm lược nước ta.
- Ai lãnh đạo nhân dân ta kháng chiến chống quân Tống xâm lược lần thứ nhất?
- Cuộc kháng chiến chống quânTống xâm lược lần thứ nhất có ý nghĩa như thế
nào?
Sau thất bại lần thứ nhất năm 981 nhà Tống có âm mưu gì?Nhà Tống xâm lược nước ta nhằm mục đích gì? Bây giờ các em hãy tìm hiểu bài:
Thứ hai, ngày 6 tháng 12 năm 2021
Lịch sử
Cuộc kháng chiến chống quân Tống xâm lược lần thứ hai ( 1075 – 1077 )
1. Hoàn cảnh lịch sử
4. Ý nghĩa của cuộc kháng chiến
3. Kết quả của cuộc kháng chiến
2. Diễn biến của cuộc kháng chiến
1. Tìm hiểu hoàn cảnh lịch sử
- Đọc thông tin phần: “Sau thất bại ...... rồi rút về.” + TLCH:
+ Sau thất bại lần thứ nhất(981) nhà tống có âm mưu gì?
+ Trước tình hình đó, ai được giao nhiệm vụ là người lãnh đạo cuộc kháng chiến chống quân Tống?
1/ Hoàn cảnh lịch sử
+ Sau thất bại lần thứ nhất(981) nhà Tống có âm mưu với mục đích gì?
+ Trước tình hình đó, ai được giao nhiệm vụ là người lãnh đạo cuộc kháng chiến chống quân Tống?
- Nhà Tống chưa từ bỏ âm mưu xâm lược nước ta với mục đích: giải quyết khó khăn trong nước và gây thanh thế với nước láng giềng.
- Lý Thường Kiệt được triều đình giao cho chỉ huy cuộc kháng chiến chống quân Tống xâm lược.
LÝ THƯỜNG KIỆT (1019 – 1105)
Lý Thường Kiệt có tên húy là Ngô Tuấn - sinh năm 1019 mất năm 1105. Ông là người làng An Xá, huyện Quảng Đức, nay thuộc Hà Nội. Ông làm quan cả ba đời vua Lý Thái Tông, Lý Thánh Tông, Lý Nhân Tông. Ông là người giàu mưu lược, là thiên tài quân sự và được vinh danh là vị tướng lừng danh nhất thế kỉ XI.
1. Lý Thường Kiệt chủ động tấn công quân xâm lược Tống.
- Lý Thường Kiệt đã chủ trương “ngồi yên đợi giặc không bằng đem quân đánh trước để chặn thế mạnh của giặc”.
+ Chủ trương của Lý Thường Kiệt trong trận chiến chống quân Tống là gì?
+ Sau khi trở về nước, Lý Thường Kiệt đã làm gì để chuẩn bị chiến đấu với giặc ?
- Lý Thường Kiệt chủ động cho xây dựng phòng tuyến trên bờ phía nam sông Như Nguyệt (một khúc của sông Cầu).
Chiến tuyến cao như thành, cọc tre,
chông tre tua tủa cắm suốt từ bãi vào
chiến lũy. Trên mặt thành có tre đóng
dày mấy tầng.
.
2. Trận chiến trên sông Như Nguyệt.
- Quân Tống kéo sang xâm lược nước ta vào thời gian nào?
+ Cuối năm 1076, quân Tống kéo sang xâm lược nước ta .
- Lực lượng của quân Tống như thế nào? Do ai chỉ huy?
+ Với 10 vạn bộ binh, 1 vạn ngựa, 20 vạn dân phu dưới sự chỉ huy của tướng Quách Quỳ theo đường bộ quân Tống ồ ạt kéo vào nước ta.
+ Khi đến bờ Bắc sông Như Nguyệt, Quách Quỳ nóng lòng chờ thủy quân tiến đến và phối hợp vượt sông nhưng quânthủy của chúng đã bị quân ta chặn đứng ngoài bờ biển. Quách Quỳ liều mạng cho quân đóng bè tổ chức tiến công. Tại phòng tuyến sông như Nguyệt hai bên giao chiến quyết liệt. Lý thường Kiệt thúc quân lặng lẽ vượt sông xông tới tiêu diệt kẻ thù. Quân giặc bị quân ta phản công bất ngờ không kịp chống đỡ vội tìm đường tháo chạy.
- Em hãy kể lại trận quyết chiến giữa ta và giặc diễn ra trên phòng tuyến sông Như Nguyệt?
- Em hãy nêu vị trí của quân ta và quân giặc trên phòng tuyến sông Như Nguyệt.
+ Trên phòng tuyến sông Như Nguyệt quân giặc ở phía bờ Bắc, quân giặc ở phía bờ Nam của sông.
Tông Đản
Lược đồ cuộc tấn công để tự vệ của nhà Lý
10/1075
Giặc ở phía bắc
sông Như Nguyệt
Ta ở phía nam
sông Như Nguyệt
3. Kết quả và ý nghĩa của cuộc kháng chiến:
- Nêu kết quả của cuộc kháng chiến?
+ Quân Tống bị chết đến quá nửa, số còn lại tinh thần bị suy sụp.
- Kết quả:
- Cuộc kháng chiến chống quân Tống lần thứ 2 thắng lợi có ý nghĩa lịch sử như thế nào?
+ Nước Đại Việt giữ vững được nền độc lập.
+ Ta đã đánh bại được âm mưu xâm lược nước ta của quân Tống.
- Ý nghĩa lịch sử:
+ Quách Quỳ chấp nhận hạ lệnh cho tàn quân rút về nước.
+ Ký Thường Kiệt chủ động giảng hòa để mở lối thoát cho giặc.
Dịch thơ:
Nam quốc sơn hà
Nam quốc sơn hà Nam đế cư,
Tiệt nhiên định phận tại Thiên thư
Như hà nghịch lỗ lại xâm phạm
Nhữ đẳng hành khan thủ bại hư
Sông núi nước Nam
Sông núi nước Nam vua Nam ở,
Rành Rành định phận tại sách trời.
Cớ sao lũ giặc sang xâm phạm,
Chúng bay sẽ bị đánh tơi bời
BÀI HỌC
- Nhờ đâu mà nhân dân ta chiến thắng quân xâm lược Tống?
Dưới thời nhà Lý, bằng trí thông minh và lòng dũng cảm, nhân dân ta dưới sự chỉ huy của Lý Thường Kiệt, đã bảo vệ được nền độc lập của đất nước trước sự xâm lược của nhà Tống.
Đền thờ Lý Thường Kiệt ở Thanh Hóa
Tượng Lý Thường Kiệt
Khu di tích và đền thờ Lý Thường Kiệt (Bắc Ninh)
1
3
2
4
5
6
7
8
9
1/Quách Quỳ cho quân làm gì để vượt sông ?
2/ Đây là cuộc kháng chiến chống quân xâm lược nhà Tống lần thứ mấy ?
3. Cuối năm 1075, Lý Thường Kiệt chia quân bất ngờ đánh vào nơi tập trung nào của nhà Tống?
4. Tên con sông hiện nay, diễn ra trận tuyến phòng chống quân xâm lược Tống lần hai ?
5/ Để mở lối thoát cho giặc, Lý Thường Kiệt đã chủ động làm gì?
6/Ai chỉ huy quân Tống?
7/Khiếp đảm trước sự tấn công của quân ta, giặc đã làm gì ?
8/Vị tướng tài giỏi của nước ta chỉ huy trận chiến phòng tuyến sông Như Nguyệt là ai?
9/ Tên của quân xâm lược phương Bắc tiến đánh nước ta lần thứ hai?
1076, Quách Quỳ, đường bộ (10 | 1 | 20)
Ta: đánh trận nhỏ, chặn bước tiến của giặc
Quân thủy của giặc => bị ta chặn đánh
Quách Quỳ => bè vượt sông, giao chiến ác liệt
LTK cho quân vượt sông đánh vào doanh trại giặc
Giặc khiếp đảm bỏ chạy.
1075, LTK cho quân tiến đánh nơi tập trung quân lương để ngăn thế mạnh của giặc.
Rồi rút quân trở về xây dựng phòng tuyến trên sông Như Nguyệt
DẶN DÒ
Làm vở bài tập lịch sử: Bài 11.
Kể lại diễn biễn của cuộc kháng chiến
cho người thân nghe.
3. Đọc trước Bài 12.
Tiết học kết thúc
 







Các ý kiến mới nhất