Kiểm tra bài cũ
1. Xác định các phần của não bộ trên hình vẽ?
1. Đại não
3

2. Tiểu não( đồi
thị , vùng dưới
đồi )
3. Não trung gian

4

4. Trụ não( Hành
não, cầu não,
cuống não, củ
não sinh tư)

2. Giải thích vì sao người say rượu thường có
biểu hiện chân nam đá chân chiêu trong lúc đi?
Người say rượu chân nam đá chân chiêu do rượu
đã ngăn cản, ức chế sự dẫn truyền xung thần kinh
giữa các tế bào có liên quan đến tiểu não khiến sự
phối hợp các hoạt động phức tạp và giữ thăng bằng
cơ thể bị ảnh hưởng.

Tiết 46: ĐẠI NÃO

I. Cấu tạo của đại não
1. Cấu tạo ngoài :

Nêu
nhận
Vị trí:
Đại xét
não về
nằmvịở trí,
phíasự
trên triển
cùng, của
là phần
phát
đại phát
não triển
so với
nhấtnão
củavà
bộ não
não .trung gian ?
tiểu
Đại não

Tiểu não
Não trung gian

Trụ não

Não bộ bổ dọc

Rãnh liên bán cầu
1

2

Thùy trán
3

Khúc cuộn não6
(Hồi não)

4
5

Khe não

Thùy đỉnh
Thùy chẩm

H47-1. H×nh n·o bé nh×n tõ trªn xuèng

Rãnh đỉnh1

Thùy2 trán

Thùy 3đỉnh

Rãnh thẳng
góc ngoài
4
Thùy
5
chẩm

7
Rãnh thái
dương
Thùy thái dương 6
H47.2 Bán cầu não trái

Đường liên bán
cầu
6

1

Chất trắng
2

Các nhân
nền
5

Đường
dẫn
truyền
xuống

Chất xám

4

Nơi bắt chéo
của đường
3 dẫn
truyền
xuống

H47.3 Các đường dẫn truyền trong chất trẵng của đại não

Thùy trán

Thùy đỉnh

Rãnh
đỉnh
Thùy
chẩm

he
o

g

Thùy thái dương

Quan sát hình, Xử lí thông tin trong hình thảo
luận nhóm trong 3' điền các từ cụm từ vào chỗ
… cho thích hợp.
Đại não ở người rất phát triển, che lấp cả não
trung gian và não giữa. Bề mặt của đại não
được phủ bởi một lớp chất xám làm thành vỏ
não. Bề mặt của đại não có nhiều nếp gấp đó
rãnh
khe
1 và ………làm
2
là……
tăng diện tích bề mặt vỏ
… chứa thân các nơron) lên tới 2300 não (nơi
2500 cm2 . Hơn 2/3 bề mặt của não nằm trong
các khe và rãnh. Vỏ não chỉ dày 2 – 3mm, gồm
6 lớp, chủ yếu là các tế bào hình tháp.
Các rãnh chia mỗi nửa đại não thành các
trán
3 ………và
thùy. Rãnh đỉnh ngăn cách thùy
đỉnh
4……… ..; rãnh thái dương ngăn cách
thùy
thái dương
5
thùy trán và thùy đỉnh với
thùy……………......Trong các thùy, các khe đã
tạo thành các hồi hay khúc cuộn não.
Chất6 trắng

H47-2. B¸n cÇu n·o tr¸i

Dưới vỏ não là………………trong đó chứa các
nhân nền ( nhân dưới vỏ )

-Rãnh liên bán cầu chia
đạo não thành 2 nửa: bán
cầu não trái và bán cầu não
phải.

Rãnh
liên
bán
cầu
chia
đạiđại
Rãnh
liên
bán
cầu
chia
não
thành
mấy
não
thành
haiphần?
phần.
Rãnh liên
bán cầu

BCN trái

BCN phải

Não bộ nhìn từ trên

Các rãnh chia một bán cầu não
thành mấy thùy? Nêu tên các thùy?
Thùy trán

- Các rãnh sâu ( rãnh thái

dương, rãnh đỉnh) chia một
bán cầu não thành 4 thùy:
thùy trán, thùy đỉnh, thùy
chẩm, thùy thái dương.

Rãnh đỉnh

Thùy đỉnh
Rãnh
Thẳng
góc noài

Thùy
chẩm
Rãnh
thái
dương
Thùy thái dương

- Các rãnh sâu ( rãnh thái dương,
rãnh đỉnh) chia một bán cầu não
thành 4 thùy ( thùy trán, thùy đỉnh,
thùy chẩm, thùy thái dương)

?Trong các thùy, các khe và
rãnh đã tạo nên những gì?
- Trong các thùy, các khe và
rãnh đã tạo thành khúc cuộn
não.Các rãnh nông hơn tạo
thành nếp nhăn-> làm tăng
diện tích bề mặt não: 23002500 cm2.

Thùy trán

Thùy đỉnh

Khe
Thùy
chẩm

Thùy thái dương
Khúc cuộn não (Hồi não)

- Trong các thùy, các khe đã tạo
thành các hồi hay khúc cuộn não

2. Cấu tạo trong :

Mô tả cấu tạo trong của đại
não.
Các nhân nền

Chất xám
Chất trắng
-Chất xám ở ngoài
làm thành vỏ não
- Chất trắng ở
trong , là các
đường thần kinh,
có các nhân nền

H47.3 Các đường dẫn truyền trong chất trắng

2. Cấu tạo trong :
-Chất xám: ở ngoài làm thành vỏ
não dày 2-3mm, gồm 6 lớp, chủ
yếu là tế bào hình tháp. Là trung
tâm của phản xạ có điều kiện.
- Chất

trắng: nằm giữa vỏ não,là các
đường thần kinh nối các phần của vỏ
não với nhau và vỏ não với các phần
dưới của hệ thần kinh. Hầu hết các
đường này bắt chéo ở hành tuỷ hoặc
tủy sống. Trong chất trắng còn có
các nhân nền.

Một con chó có vỏ não bình thường

Một con chó bị cắt bỏ vỏ não

- Con

vật không nhận biết được sự
vật xung quanh.
- Con vật không phân biệt được quen,
- Con vật nhận biết được sự
lạ.
vật xung quanh.
- Dù đói cũng không biết tìm thức ăn
Con vật phân biệt được quen,lạ. - Mất tất cả các phản xạ có điều kiện
- Khi đói biết tìm thức ăn…..
đã được thành lập  Nó không còn
- Học được một số điều đơn
nhớ gì.
giản mà chủ dạy  Hình thành - Chất xám làm thành vỏ não là
Vỏ não
có các
chức
năng
trung
tâm của
phản
xạ có gì?
được các phản xạ có điều
điều kiện
kiện.

Đường liên bán
cầu

Nêu chức năng
của đại não?
Chất trắng

Đường
Dẫn truyền
xuống

Nơi bắt chéo
của đường
dẫn
truyền
xuống
H47.3 Các đường dẫn truyền trong chất trẵng của đại não

Một người bị
tổn thương
bán cầu não
trái sẽ để lại
hậu quả gì?

Nửa thân bên phải
bị tê liệt.

Vùng
vận
động
ngôn
ngữ

Vùng vận động

Nêu các
vùng trên
vỏ não?

Vùng cảm giác
Vùng hiểu
chữ viết

8

Vùng vị giác

Vùng thị giác

Vùng hiểu tiếng
nói
Vùng thính giác

II. Sự phân vùng chức năng
của đại não:
-Ở vỏ đại não người có sự phân vùng
chức năng, mỗi vùng thực hiện một
chức năng riêng. Có những vùng chỉ
có ở người mà không có ở động vật
như vùng vận động ngôn ngữ, vùng
hiểu tiếng nói, vùng hiểu chữ viết.
-Đại não là trung ương thần kinh của
các phản xạ có điều kiện: cảm giác, ý
thức, trí nhớ, trí khôn.

-Phải đội mũ bảo hiểm
Quan
sát
các
khi tham gia giao thông.
hình
trên,
-Phòng
chống
bệnhĐể
viêm
bảonão
vệ bằng
đại não
màng
cách
tiêm
thuốc ngừa
chúng
ta cần
–Tránh
đùalàm
giỡn gây
phải
gì?
thương tích ảnh hưởng
đến bộ não

So sánh não người và động vật thuộc lớp thú?
Tinh tinh
Người

Đặc điểm

Người

Khối lượng não/ khối lượng
cơ thể

Lớn hơn

Số lượng khe, rãnh trên vỏ
não

Nhiều hơn

Các vùng vận động ngôn ngữ,
hiểu tiếng nói, hiểu chữ viết.

Có

Tinh tinh
Nhỏ hơn
Ít hơn
Không

Hãy chọn câu đúng :
Câu 1: Cấu tạo trong của đại não ?
a) Chất xám (ngoài) và chất trắng (trong)
b) Gồm có 3 rãnh và 4 thùy

c) Gồm các rãnh và khe làm tăng diện tích bề mặt vỏ não.
d) Gồm các rãnh liên bán cầu.
Câu 2: Chức năng của đại não ?
a) Điều khiển, điều hòa hoạt động các nội quan.
b) Điều khiển quá trình trao đổi chất và điều hòa thân nhiệt.
c) Phối hợp các cử động phức tạp và giữ thăng bằng cho cơ thể.
d) Trung khu thần kinh của các phản xạ có điều kiện.

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
-Học bài
-trả lời câu 1,2,3 SGK tr150
-Đọc “Em có biết?”.
-Đọc kĩ bài :HỆ THẦN KINH SINH DƯỠNG
- Trả lời các câu hỏi trong phần lệnh

Sau khi bị tai biến
mạch máu não

Một người bỗng
dưng mất trí nhớ

Sau khi bị chấn
thương sọ não

Sau khi bị viêm
màng não

Người thanh
niên này bị liệt

Chân không
cử động
được , nói