Đại từ xưng hô

KHỞI ĐỘNG

KHỞI ĐỘNG

KHỞI ĐỘNG
Tìm các đại từ trong câu sau:

Cậu đi đâu đấy?

Tớ về thăm ông bà.

Kiểm tra bài cũ

Đại từ là gì?

KHÁM PHÁ

Luyện từ và
câu:
Đại từ xưng

I - Nhận xét:
1. Trong số các từ xưng hô được in đậm dưới đây, những từ nào chỉ người
nói? Những từ nào chỉ người nghe? Từ nào chỉ người hay vật được nhắc tới?

hô

Ngày xưa có cô Hơ Bia đẹp nhưng rất lười, lại không biết yêu quý cơm
gạo. Một hôm, Hơ Bia ăn cơm để cơm đổ vãi lung tung. Thấy vậy, cơm hỏi:
- Chị đẹp là nhờ cơm gạo, sao chị khinh rẻ chúng tôi thế?
Hơ Bia giận dữ:
- Ta đẹp là do công cha công mẹ, chứ đâu nhờ các ngươi.
Nghe nói vậy, thóc gạo tức lắm. Đêm khuya, chúng rủ nhau bỏ cả vào
rừng.
Theo Truyện cổ Ê-đê

Luyện từ và câu:
Ngày xưa có cô Hơ Bia đẹp nhưng rất lười, lại không biết yêu quý cơm
gạo. Một hôm, Hơ Bia ăn cơm để cơm đổ vãi lung tung. Thấy vậy, cơm hỏi:
- Chị đẹp là nhờ cơm gạo, sao chị khinh rẻ chúng tôi thế?
Hơ Bia giận dữ:
- Ta đẹp là do công cha công mẹ, chứ đâu nhờ các ngươi.
Nghe nói vậy, thóc gạo tức lắm. Đêm khuya, chúng rủ nhau bỏ cả vào rừng.
Theo Truyện cổ Ê-đê
Từ chỉ người nói
Từ chỉ người nghe
Từ chỉ người hay vật
được nhắc tới
chúng tôi, ta

Chị, các ngươi

chúng

Bài 2 : Theo em cách xưng hô của mỗi nhân vật trong đoạn văn trên thể
hiện thái độ của người nói như thế nào ?
Chị đẹp là nhờ cơm gạo, sao chị
khinh rẻ chúng tôi thế?
Thái độ tự trọng, lịch sự.
Cơm
Ta đẹp là do công cha công mẹ,
chứ đâu nhờ các ngươi.
Thái độ kiêu căng, coi thường
người khác.
Hơ Bia

Bài 3. Tìm những từ em vẫn dùng để xưng hô:
Đối tượng

Gọi

Tự xưng

Với thầy, cô

thầy, cô

xưng là em, con

Với bố, mẹ

bố, ba, cha, tía,...
mẹ, má, bầm, …

xưng là con

Với anh,chị

anh, chị

xưng là em

Với em

em

xưng là anh (chị)

bạn, đằng ấy,
cậu …

xưng là tôi, tớ,
mình, …

Với bạn bè

Luyện từ và câu:
Tiết : Đại từ xưng hô

Luyện từ và câu:
Tiết : Đại từ xưng hô
1. Đại từ xưng hô là từ được người nói dùng để tự chỉ
mình hay chỉ người khác khi giao tiếp: tôi, chúng tôi, mày,
chúng mày, nó, chúng nó,….

GHI
NHỚ

2. Bên cạnh các từ nói trên, người Việt Nam còn dùng
nhiều danh từ chỉ người làm đại từ xưng hô để thể hiện rõ
thứ bậc, tuổi tác, giới tính: ông, bà, anh, chị, em, cháu,
thầy, bạn...
3. Khi xưng hô, cần chú ý chọn từ cho lịch sự, thể hiện
đúng mối quan hệ giữa mình với người nghe và người
được nhắc tới.

Luyện từ và câu:
Tiết : Đại từ xưng hô

THỰC HÀNH

Bài 1. Tìm các đại từ xưng hô và nhận xét về thái độ, tình cảm của nhân
vật khi dùng mỗi đại từ trong đoạn văn sau:
Trời mùa thu mát mẻ. Trên bờ sông, một con rùa đang cố sức tập chạy.
Một con thỏ thấy thế liền mỉa mai:
- Đã gọi là chậm như rùa mà cũng đòi tập chạy à!
     Rùa đáp:
- Anh đừng giễu tôi! Anh với tôi thử chạy thi coi ai hơn!
     Thỏ ngạc nhiên:
- Rùa mà dám chạy thi với thỏ sao? Ta chấp chú em một nửa đường đó.
Theo LA-PHÔNG-TEN

NHẬN XÉT
VỀ THÁI ĐỘ

Thỏ xưng là ta ,
gọi rùa là chú em
Thể hiện thái độ kiêu căng,
coi thường rùa

Rùa xưng là tôi ,
gọi thỏ là
anh
Thể hiện thái độ tự trọng,
lịch sự với thỏ

Bài 2: Chọn các đại từ xưng hô tôi, nó, chúng ta thích hợp với mỗi ô trống :
Bồ Chao hốt hoảng kể với các bạn:
và Tu Hú đang bay dọc một con sông lớn, chợt Tu Hú gọi: “Kìa cái
cột chống trời.”
ngước nhìn lên. Trước mắt là những ống thép dọc ngang
nối nhau chạy vút tận mây xanh.
tựa như một cái cầu xe lửa đồ sộ không
phải bắc ngang sông, mà dựng đứng trên trời cao.
Thấy vậy, Bồ Các mới à lên một tiếng rồi thong thả nói:
cũng từng bay qua cái trụ đó.
cao hơn tất cả những ống khói,
những cột buồm, cột điện mà
thường gặp. Đó là trụ điện cao thế mới được
xây dựng.
Mọi người hiểu rõ sự thực, sung sướng thở phào. Ai nấy cười to vì thấy
Bồ Chao đã quá sợ sệt.

Vậy đoạn văn cho biết có những nhân vật nào?
Bồ Chao

Tu Hú

Bồ Các và các bạn

Bài 2: Chọn các đại từ xưng hô tôi, nó, chúng ta thích hợp với mỗi chỗ trống
trong đoạn văn sau :
Bồ Chao hốt hoảng kể với các bạn:
Tôi
1 và Tu Hú đang bay dọc một con sông lớn, chợt Tu Hú gọi: “Kìa cái
cột chống trời. ”Tôi
2 ngước nhìn lên. Trước mắt là những ống thép dọc ngang
nối nhau chạy vút tận mây xanh. Nó
3 tựa như một cái cầu xe lửa đồ sộ không
phải bắc ngang sông, mà dựng đứng trên trời cao.
Thấy vậy, Bồ Các mới à lên một tiếng rồi thong thả nói:
- Tôi
4 cũng từng bay qua cái trụ đó. Nó
5 cao hơn tất cả những ống khói,
những cột buồm, cột điện mà chúng
6 ta thường gặp. Đó là trụ điện cao thế
mới được xây dựng.
Mọi người hiểu rõ sự thực, sung sướng thở phào. Ai nấy cười to vì thấy

VẬN DỤNG –
TRẢI NGHIỆM

Luyện từ và câu:
Tiết : Đại từ xưng hô

Phiếu học tập: Thay thế các từ hoặc cụm từ cần thiết bằng đại từ thích hợp
để câu văn không bị lặp lại:
a, Tấm đi qua hồ, Tấ
cô vô ý đánh rơi chiếc giày xuống nước.
m
b, Một con quạ khát nước, connó tìm thấy một cái lọ.
quạ
c, Nam ơi! Cậu được mấy điểm bài kiểm tra giữa kì môn Toán?
- Tớ được 10 điểm. Còn cậu được
thì sao?
mấy điểm?
- Tớ cũng được
vậy. mười điểm.

VẬN DỤNG –
TRẢI NGHIỆM

Luyện từ và câu:
Tiết : Đại từ xưng hô

Phiếu học tập: Xác định chức năng ngữ pháp của đại từ tôi trong từng câu
dưới đây
a, Tôi đang học bài thì Tuấn đến.
CN
b, Người được nhà trường biểu dương là tôi.
VN
c, Trong tôi, một cảm xúc khó tả bỗng trào dâng.
TN

Tạm biệt
các em