NHIỆT LIỆT CHÀO MỪNG
CÁC THẦY CÔ GIÁO VỀ DỰ GIỜ
PHÒNG GD&ĐT HUYỆN BA VÌ
TRƯỜNG THCS PHÚ CƯỜNG-BA VÌ
~~~~~  ~~~~~
NĂM HỌC 2014 - 2015
MÔN NGỮ VĂN
LỚP 9A
ĐỒNG CHÍ

Tiết 46
Văn bản



ChÝnh h÷u
I. Đọc, tìm hiểu chung:
Đọc
Tác giả, tác phẩm.
a. Tác giả.
Chính Hữu (1926-2007) tên khai sinh là Trần Đình Đắc.
Ông tham gia hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ.
Thơ ông hầu như chỉ viết về người lính và chiến tranh.
Ông được nhà nước trao tặng giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật năm 2000.
b. Tác phẩm.
Bài thơ được sáng tác vào đầu năm 1948 sau khi ông đã cùng đồng đội tham gia chiến đấu trong chiến dịch Việt Bắc (thu đông 1947)
- Sáng tác của ông không nhiều, tập thơ đầu súng trăng treo (1966) là tác phẩm chính của ông.
3. Thể thơ: Tự do
4. Bố cục:
- 6 câu đầu : Cơ sở của tình đồng chí.
- 11 câu tiếp: Những biểu hiện của tình đồng chí.
- 3 câu còn lại: Bức tranh đẹp về tình đồng chí.

Quê hương anh nước mặn, đồng chua
Làng tôi nghèo đất cày lên sỏi đá
Anh với tôi đôi người xa lạ
Tự phương trời chẳng hẹn quen nhau
Súng bên súng, đầu sát bên đầu
Đêm rét chung chăn thành đôi tri kỉ
Ruộng nương anh gửi bạn thân cày
Gian nhà không, mặc kệ gói lung lay
Giếng nước gốc đa nhớ người ra lính
Anh với tôi biết từng cơn ớn lạnh
Sốt run người vầng trán đẫm mồ hôi.
áo anh rách vai
Quần tôi có vài mảnh vá
Miệng cười buốt giá
Chân không giày
Thương nhau tay nắm lấy bàn tay
Đêm nay rừng hoang sương muối
Đứng cạnh bên nhau chờ giặc tới
Đầu súng trăng treo.
Đồng chí!
5. Phương thức biểu đạt:
Tự sự + miêu tả+ biểu cảm.

I - Đọc, tìm hiểu chung.
II - Đọc, tìm hiểu chi tiết.
1- Cơ sở hình thành tình đồng chí.





Tương đồng về hoàn cảnh xuất thân nghèo khó-> cùng chung giai cấp nông dân
Quê hương anh nước mặn đồng chua
Làng tôi nghèo đất cày lên sỏi đá
Anh với tôi đôi người xa lạ
Tự phương trời chẳng hẹn quen nhau
+ Anh: nơi nước mặn đồng chua.
+ Tôi: đất cày lên sỏi đá.
-> Cùng cảnh ngộ xuất thân: nghèo khó.
+ Họ đều là những người nông dân từ những miền quê nghèo xa cách về vị trí địa lý, chẳng hẹn hò mà lại quen nhau, tập hợp lại thành đội quân cách mạng.

I - Đọc, tìm hiểu chung.
II - Đọc, tìm hiểu chi tiết.
1- Cơ sở hình thành tình đồng chí.





Súng bên súng, đầu sát bên đầu
Đêm rét chung chăn thành đôi tri kỉ
Đồng chí!
Tả thực
Những người lính kề vai sát cánh nơi chiến hào.
- Gợi hình ảnh đội ngũ trùng điệp trong đấu tranh
Tượng trưng
- Sự gắn bó của những người cùng chung lí tưởng, chí hướng, chung nhiệm vụ..
chung nhiệm vụ, chung lí tưởng, chí hướng cách mạng, .
Chung gian khổ thiếu thốn
Xa lạ
Quen nhau
Tri kỉ
Điệp từ
tạo âm điệu chắc, khoẻ
Tương đồng về hoàn cảnh xuất thân nghèo khó-> cùng chung giai cấp nông dân.
Lối nói giản dị kết hợp với các thành ngữ quen thuộc, hình ảnh thơ sóng đôi hài hoà-> lời thơ mộc mạc bình dị
Tôi
Anh

I - Đọc, tìm hiểu chung.
II - Đọc, tìm hiểu chi tiết.
1- Cơ sở hình thành tình đồng chí.
2- Biểu hiện của tình đồng chí.





Ruộng nương anh gửi bạn thân cày
Gian nhà không mặc kệ gió lung lay
Giếng nước gốc đa nhớ người ra lính.

Hiểu thấu đáo, tường tận tâm tư nỗi lòng nhau.
mặc kệ
Gắn bó tha thiết với làng quê.
Trong lòng chất chứa bao nỗi nhớ niềm thương về quê hương yêu dấu.
-> Người chiến sĩ kể về đồng đội của mình
Ruộng nương
Gian nhà
Giếng nước
gốc đa
- S½n sµng hi sinh h¹nh phóc riªng t­ ra ®i v× nghÜa lín víi th¸i ®é m¹nh mÏ, døt kho¸t.

I - Đọc, tìm hiểu chung.
II - Đọc, tìm hiểu chi tiết.
1- Cơ sở hình thành tình đồng chí.
2- Biểu hiện của tình đồng chí.





Hiểu thấu đáo, tường tận tâm tư nỗi lòng nhau.
Anh với tôi biết từng cơn ớn lạnh
Sốt run người vầng trán ướt mồ hôi
áo anh rách vai
Quần tôi có vài mảnh vá
Miệng cười buốt giá
Chân không giày.
+ cơn ớn lạnh
+ sốt run
+ ướt mồ hôi
+ áo rách
+ quần vá
+ chân không giày
thiếu thốn tột cùng về vật chất
- Liệt kê, hình ảnh chọn lọc rất thật không tô vẽ, cường điệu, sắp xếp sóng đôi đối xứng, nhịp nhàng.
Miệng cười buốt giá
-> tinh thần lạc quan của người lính.
Thương nhau tay nắm lấy bàn tay
Trao cho nhau t×nh yªu th­¬ng vµ søc m¹nh ®Ó ®i tíi vµ lµm nªn chiÕn th¾ng.
bệnh sốt rét ác tính
hành hạ

Cùng nhau chia sẻ những gian lao trong cuộc đời người lính.

I - Đọc, tìm hiểu chung.
II - Đọc, tìm hiểu chi tiết
1- Cơ sở hình thành tình đồng chí.
2- Biểu hiện của tình đồng chí.
3- Bức tranh đẹp về người lính.





Đêm nay rừng hoang sương muối
Đứng cạnh bên nhau chờ giặc tới
Đầu súng trăng treo.
Thời gian: đêm
- Không gian:mênh mông(rừng hoang).
Thời tiết: rét đậm (sương muối).
> Khắc nghiệt, gian khổ.
Người lính: sát cánh chủ động mai phục chờ giặc.
+ Mang đậm chất lãng mạn - Hình ảnh tả thực , tượng trưng.
+ Biểu tượng vẻ đẹp tình đồng chí, đồng đội, cuộc đời người chiến sỹ.
- H×nh ¶nh: Ng­êi lÝnh, khÈu sóng, vÇng tr¨ng lµ 3 h×nh ¶nh g¾n kÕt víi nhau.

Câu hỏi thảo luận: Em có cảm nhận gì về
Hình ảnh anh bộ đội thời kháng chiến
chống Pháp?


Họ là những người nông dân ra đi từ những miền quê nghèo của Tổ quốc.
Họ đến với kháng chiến bằng tinh thần tự nguyện.
Họ có tình yêu quê hương tha thiết.
Cuộc sống kháng chiến đầy gian lao, thiếu thốn, họ vượt lên bằng ý chí, niềm tin, nghị lực và bằng tình đồng chí, đồng đội cao đẹp.
Họ là những con người có tâm hồn lãng mạn.
III. Tổng kết:


Quê hương anh nước mặn, đồng chua
Làng tôi nghèo đất cày lên sỏi đá
Anh với tôi đôi người xa lạ
Tự phương trời chẳng hẹn quen nhau
Súng bên súng, đầu sát bên đầu
Đêm rét chung chăn thành đôi tri kỉ
Đồng chí!
Ruộng nương anh gửi bạn thân cày
Gian nhà không, mặc kệ gói lung lay
Giếng nước gốc đa nhớ người ra lính
Anh với tôi biết từng cơn ớn lạnh
Sốt run người vầng trán đẫm mồ hôi.
áo anh rách vai
Quần tôi có vài mảnh vá
Miệng cười buốt giá
Chân không giày
Thương nhau tay nắm lấy bàn tay
Đêm nay rừng hoang sương muối
Đứng cạnh bên nhau chờ giặc tới
Đầu súng trăng treo.
* Ghi nhớ
(SGK Tr 131)
1. Nghệ thuật
Thể thơ tự do; ngôn ngữ giản dị, mộc mạc. hình ảnh chân thực giàu sức biểu cảm.
2. Nội dung:
Tình đồng chí của người lính cùng cảnh ngộ và lý tưởng chiến đấu tạo nên sức mạnh và vẻ đẹp tinh thần của người lính cách mạng.
TÌM TỪ KHÓA TRONG CÁC Ô CHỮ SAU
Tên khai sinh của Chớnh H?u?
T
R
Â
N
Đ
I
N
H
Đ
Ă
C
Cụm từ nào thể hiện râ nhÊt tình đồng chí keo sơn gắn bó ?
Ô
Đ
I
T
R
Nguồn gốc xuất thân của những người lính ?
N
Ô
N
G
D
Â
Trong khổ 3, hình ảnh nào thể hiện bút pháp lãng mạn ?
G
Từ nào thể hiện râ nhÊt sự quyÕt t©m của người lính ?
Ă
C
K
Ê
Chính Hữu được nhà nước trao tặng giải thưởng gì ?
H
Ô
C
I
M
I
Một trong những đặc điểm về ngôn ngữ của bài thơ
I
B
I
N
H
D
Sai rồi
1
2
3
4
5
6
7
I
K
I
N
T
R
Ă
N
M
H
N
H
1/ Học thuộc bài thơ.
2/ Viết đoạn văn ngắn trình bày cảm nhận của em về tình đồng chí được thể hiện qua bài thơ “Đồng chí” .
3/ Khi soạn và học bài “Tiểu đội xe không kính” chú ý so sánh hai người lính chống Pháp ở bài “Đồng chí” và bài thơ này.