NHIỆT LIỆT CHÀO MỪNG QUÝ THẦY CÔ
ĐẾN DỰ GIỜ LỚP 6B
Môn: Ngữ văn

Giáo viên: Đàm Thị Hà

AI THÔNG MINH NHẤT
-Cô có 1 câu hỏi với 3 dữ liệu gợi
dẫn. Các dữ liệu gợi dẫn sẽ ra lần
lượt sau 10 giây.
-Học sinh nào trả lời đúng, nhanh
nhất là học sinh thông minh nhất.

ĐÂY LÀ CÁI GÌ?
Một đồ vật
quen thuộc
trong trường
học

Phát ra âm
thanh khi
được tác
động

CÁI TRỐNG

Dùng để báo
hiệu vào lớp,
tan trường…

A
1. Là đối chiếu sự vật, sự việc này với
sự vật, sự việc khác có nét tương
đồng để làm tăng sức gợi hình, gợi
cảm cho sự diễn đạt
2. Là gán thuộc tính của người cho
những sự vật không phải là người
nhằm tăng tính hình tượng, tính biểu
cảm cho diễn đạt
3. Là lặp lại một từ ngữ (đôi khi cả
một câu) để làm nổi bật ý muốn nhấn
mạnh.

B
a.SO SÁNH

b.ĐIỆP NGỮ

c.NHÂN HÓA

Bài tập 1

a. Nghĩa của từ “nhô””
- Nhô (đt): đưa phần đầu cho vượt hẳn lên phía trên hoặc phía
trước so với những cái xung quanh.

-Nghĩa của câu “Mặt trời nhô cao”
Mặt trời chuyển động lên cao trên bầu trời và có phần đột
ngột, vượt lên so với sự vật xung quanh như núi non, cây cối.

b. Có thể dùng từ “lên” để thay thế cho từ “nhô” được không?
Hãy chỉ ra sự tinh tế của nhà thơ khi sử dụng từ “nhô”
 Không thể thay thế từ “nhô” bằng từ “lên” vì “lên” chỉ có
nghĩa là chuyển đến một vị trí cao hơn
 “Nhô” có tính biểu cảm, gợi lên vẻ tinh nghịch, đáng yêu của
hình ảnh mặt trời, phù hợp với cách nhìn, cách cảm của trẻ
thơ.

Bài tập 2
trụi trần

trần trụi

bế bồng

bồng bế

Nghĩa không thay đổi đồng nghĩa

TRÒ CHƠI: “Tinh thần đồng đội”
-Nhóm 1-3: Tìm các từ ngữ trong văn bản
“Chuyện cổ tích về loài người

- Nhóm 2- 4: Tìm các từ ngữ ngoài văn bản

Bài tập 3

Hãy chỉ ra những dòng thơ có sử dụng biện pháp tu từ so
sánh trong khổ 2 của bài thơ. Nêu tác dụng của biện pháp
tu từ so sánh đó trong việc thể hiện nội dung khổ thơ?

Mắt trẻ con sáng lắm
Những làn gió thơ ngây
Nhưng chưa thấy gì đâu!
Nhà thơ đã sử dụngTruyền
BPTT âm
gì trong
thanhdòng
đi khắp
thơ “Những làn
Bài tập 4
dụng
Mặt trời mới nhô caogió thơ ngây? Nêu tác
Muốn
trẻcủa
conBPTT
đượcấy?
tắm
Cho trẻ con nhìn rõ
Suối bắt đầu làm sông
Màu xanh bắt đầu cỏ
Sông cần đến mênh mông
sửthuở
dụngđó
biện pháp tu từ điệp
Màu xanh bắt đầu câyHãy ghi lại những dòng
Biển thơ
có từ
ngữ và nêu tác dụng
củathì
biện
pháp
tu từ đó trong đoạn
Bài
Cây
caotập
bằng5gang tay
Biển
cho
ý nghĩ
cần cho
đến “Từ
Lá cỏ bằng sợi tóc thơ từ “Nhưng cònBiển
sinhtrẻ”
cá sinh
tôm bãi sông cát
Cái hoa bằng cái cúc vắng”.
Biển sinh những cánh buồm
Màu
đỏ làm
hoacho trẻ
Cho
con cái
đi khắp
Nhưng
cònracần
Từ
cáitrẻbống
bang
Chim
Đám
bóng rợp
Tìnhbấy
yêugiờ
và sinh
lời rura
Từ
cáimây
hoa cho
rất thơm
Cho
trẻnên
nghe
Trời
nắng
theo che
Cho
mẹtiếng
sinh hót
ra
Từ
cánh
còmây
rất trắng
Tiếng
hótbồng
trong
bằngsóc
nước
Khivịtrẻ
conrất
tậpđắng
đi
Để bế
chăm
Từ
gừng
Tiếng
hót cao
Đường
có từ
ngày
đó
Mẹ mang
vềbằng
tiếngmây
hát
Từ
vết lấm
chưa
khô
Từ đầu nguồn cơn mưa
Từ bãi sông cát vắng...

Bài tập 3

Hãy chỉ ra những dòng thơ có sử dụng biện pháp
tu từ so sánh trong khổ 2 của bài thơ. Nêu tác
dụng của biện pháp tu từ so sánh đó trong việc
thể hiện nội dung khổ thơ?

Mắt
Mắttrẻ
trẻcon
consáng
sánglắm
lắm
Nhưng
chưa
thấy
gì
Nhưng chưa thấy gìđâu!
đâu!
Mặt
trời
mới
nhô
cao
Mặt trời mới nhô cao
Cho
Chotrẻ
trẻcon
connhìn
nhìnrõ
rõ
Màu
Màuxanh
xanhbắt
bắtđầu
đầucỏ
cỏ
Màu
Màuxanh
xanhbắt
bắtđầu
đầucây
cây
Cây
Câycao
caobằng
bằnggang
gangtay
tay
Lá
cỏ
bằng
sợi
tóc
Lá cỏ bằng sợi tóc
Cái
Cáihoa
hoabằng
bằngcái
cáicúc
cúc
Màu
đỏ
làm
ra
hoa
Màu đỏ làm ra hoa
Chim
Chimbấy
bấygiờ
giờsinh
sinhra
ra
Cho
trẻ
nghe
tiếng
hót
Cho trẻ nghe tiếng hót
Tiếng
Tiếnghót
hóttrong
trongbằng
bằngnước
nước
Tiếng
hót
cao
bằng
mây
Tiếng hót cao bằng mây

Những
làn gió
Những
lànthơ
gióngây
thơ ngây
Truyền
âm
thanh
đi
khắp
Truyền âm thanh
đi khắp
Muốn
trẻ
con
được
tắm
Muốn trẻ con được tắm
SuốiSuối
bắt đầu
bắt làm
đầu sông
làm sông
SôngSông
cần đến
môngmông
cần mênh
đến mênh
BiểnBiển
có từcó
thuở
đó đó
từ thuở
BiểnBiển
thì cho
nghĩ
thì ýcho
ý nghĩ
BiểnBiển
sinh sinh
cá sinh
tôm tôm
cá sinh
BiểnBiển
sinh sinh
những
cánhcánh
buồmbuồm
những
Cho Cho
trẻ con
khắp
trẻ đi
con
đi khắp
ĐámĐám
mây mây
cho bóng
rợp rợp
cho bóng
Trời Trời
nắngnắng
mây mây
theo theo
che che
Khi trẻ
Khicon
trẻ tập
conđitập đi
Đường
có từcó
ngày
đó đó
Đường
từ ngày

-BPTT so sánh: “Cây cao bằng gang tay

Lá cỏ bằng sợi tóc
Cái hoa bằng cái cúc”
“ Tiếng hót trong bằng nước
Tiếng hót cao bằng mây”

-Tác dụng:

+Khắc họa vẻ đẹp của cây, cỏ, hoa rất nhỏ xinh, tươi đẹp và
tiếng chim hót trong trẻo, cao vút. Từ đó, chúng ta thấy được
thiên nhiên như nhỏ lại, gần gũi, thân thương trong mắt trẻ thơ.
+ Góp phần làm tăng sức gợi hình, gợi cảm cho đoạn thơ

Bài tập 4

Nhà thơ đã sử dụng BPTT gì trong
dòng thơ “Những làn gió thơ
ngây? Nêu tác dụng của BPTT ấy?
-BPTT nhân hóa: “thơ ngây”
-Tác dụng:
+Giúp làn gió mang vẻ đáng yêu
hồn nhiên của trẻ thơ, gần gũi
hơn với con người
+ Góp phần làm tăng sức gợi
hình gợi cảm cho câu thơ.

Bài tập 5
Nhưng còn cần cho trẻ
Tình yêu và lời ru
Cho nên mẹ sinh ra
Để bế bồng chăm sóc
Mẹ mang về tiếng hát
Từ cái bống cái bang
Từ cái hoa rất thơm
Từ cánh cò rất trắng
Từ vị gừng rất đắng
Từ vết lấm chưa khô
Từ đầu nguồn cơn mưa
Từ bãi sông cát vắng...

-BPTT điệp ngữ: “rất”,
“từ”, “từ cái”

-Tác dụng:

+ Nhấn mạnh sự phong phú
trong lời ru của mẹ. Lời ru ấy
đã kết tinh những giá trị cao
quý nhất trong kho tàng văn
hóa dân tộc. Lời ru là tình cảm
tha thiết, nguồn dinh dưỡng
quý giá nuôi dưỡng tâm hồn trẻ
thơ.
+ Góp phần làm tăng sức gợi
hình gợi cảm cho đoạn thơ.

CHÂN THÀNH CẢM ƠN QÚY THẦY CÔ!