Tìm kiếm Bài giảng
Bài 13. Làng

- 0 / 0
(Tài liệu chưa được thẩm định)
Nguồn:
Người gửi: Ninh Thị Loan (trang riêng)
Ngày gửi: 09h:47' 03-12-2021
Dung lượng: 5.6 MB
Số lượt tải: 254
Nguồn:
Người gửi: Ninh Thị Loan (trang riêng)
Ngày gửi: 09h:47' 03-12-2021
Dung lượng: 5.6 MB
Số lượt tải: 254
Số lượt thích:
1 người
(Nguyễn Thị Thái)
1
NHỮNG BỨC ẢNH SAU MIÊU TẢ KHÔNG GIAN NÀO? KHÔNG GIAN ĐÓ GỢI ĐIỀU GÌ?
KHÔNG GIAN LÀNG QUÊ: CÓ NHÀ CỬA, RUỘNG VƯỜN, CÓ CÂY ĐA BẾN NƯỚC, SÂN ĐÌNH, CÓ ĐỒNG LÚA, CÓ CỔNG LÀNG, CÓ CON ĐƯỜNG QUÊ…. KHÔNG GIAN THẬT THANH BÌNH. NƠI AI ĐI XA CŨNG MUỐN VỀ
Tản cư
KHÔNG GIAN THANH BÌNH ẤY ĐÃ TRẢI QUA NHỮNG CUỘC KHÁNG CHIẾN, BỊ TÀN PHÁ, DÂN LÀNG PHẢI DỜI LÀNG ĐI TẢN CƯ
Tản cư
Tiết 68,69,70 – Văn bản LÀNG (Kim Lân)
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70 – Văn bản LÀNG (Kim Lân)
* Cuộc đời:- Kim Lân (1920 – 2007), tên khai sinh là Nguyễn Văn Tài, quê ở huyện Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh.
- Do hoàn cảnh gia đình khó khăn, ông chỉ được học hết bậc tiểu học rồi phải đi làm: vừa làm thợ sơn guốc, khắc tranh bình phong, vừa viết văn.
*. Sự nghiệp văn học
- Kim Lân bắt đầu viết truyện ngắn từ năm 1941.
- Tác phẩm của ông được đăng trên các báo Tiểu thuyết thứ bảy và Trung Bắc chủ nhật.
- Ông được dư luận chú ý nhiều hơn khi đi vào những đề tài độc đáo như tái hiện sinh hoạt văn hóa phong phú ở thôn quê (đánh vật, chọi gà, thả chim...).
1. Tác giả.
Ai dó t?ng xem Lng Vu D?i ngy ?y s? hỡnh dung du?c nh van Kim Lõn d?m ch?t nụng dõn qua nhõn v?t Lóo H?c
6
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70 – Văn bản LÀNG (Kim Lân)
1. Tác giả.
2. Tác phẩm
* Xuất xứ, hoàn cảnh sáng tác
- Truyện ngắn Làng được viết trong thời kì đầu của cuộc kháng chiến chống Pháp và đăng lần đầu trên tạp chí Văn nghệ năm 1948.
* Thể loại Truyện ngắn
*Ý́ nghĩa nhan đề: Nhan đề của truyện là “Làng” không phải là “Làng Dầu” vì nếu là “Làng Dầu” thì vấn đề mà tác giả đề cập tới chỉ nằm trong phạm vi nhỏ hẹp, cụ thể ở một làng tên là Chợ Dầu. Dụng ý của tác giả muốn nói tới một vấn đề mang tính phổ biến ở khắp các làng quê, có trong mọi người nông dân của mọi miền Tổ quốc.
*Nội dung
- Tình yêu làng quê và lòng yêu nước, tinh thần kháng chiến của người nông dân phải rời làng đi tản cư đã được thể hiện chân thực, sâu sắc và cảm động ở nhân vật ông Hai trong truyện Làng.
7
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70 – Văn bản LÀNG (Kim Lân)
1. Tác giả.
2. Tác phẩm
II. Đọc, hiểu văn bản
1. Đọc
- Tóm tắt truyện
- Giải nghĩa từ ngữ:
- TÌnh huống truyện
*Tóm tắt văn bản:
1. Ông Hai cùng vợ con rời làng chợ Dầu tản cư ở vùng tự do. Nghe tin đồn làng mình theo Tây, ông vô cùng buồn tủi, xấu hổ, thậm chí còn căm thù những người làng đi theo Việt gian bán nước. Ông tự đấu tranh gay gắt với bản thân và vẫn một lòng tin vào cụ Hồ. Cuối cùng ông Hai cũng biết là tin đồn thất thiệt. Lúc đó ông mới phấn khởi, tự tin trở lại, giải tỏa được trạng thái căng thẳnghoài nghi lúc trước.=> Tóm tắt theo sự việc
2. Ông Hai là người nông dân yêu và tự hào về làng chợ Dầu của mình nhưng vì chiến tranh và hoàn cảnh gia đình nên ông phải đi tản cư. Một hôm nghe ngóng được tin làng Dầu theo Tây. Tin dữ bất ngờ khiến ông không thể tin nổi rồi chỉ biết cúi gằm mặt xuống mà đi về. Về nhà, ông nằm vật ra, ai nói gì cũng tưởng họ bàn tán về làng mình. Khi cùng đường, ông chớm có ý định quay về làng nhưng rồi ông lại xác định “Làng thì yêu thật, nhưng làng theo Tây mất rồi thì phải thù”. Khi chủ tịch xã lên cải chính làng Dầu không theo Tây, ông sung sướng đi khoe với tất cả mọi người.=> Tóm tắt làm nổi bật đặc diểm
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70 – Văn bản LÀNG (Kim Lân)
1. Tác giả.
2. Tác phẩm
II. Đọc, hiểu văn bản
1. Đọc
- Tóm tắt truyện
- Giải nghĩa từ ngữ:
- TÌnh huống truyện
* Tình huống truyện:
+ Tình huống truyện trong truyện ngắn “Làng”
- Đó là khi ông Hai nghe được tin làng Chợ Dầu theo giặc => Tình huống đối nghịch với tình cảm tự hào mãnh liệt về làng Chợ Dầu của ông Hai, khác với suy nghĩ về một làng quê “tinh thần cách mạng lắm” của ông.
+ Ý nghĩa tình huống:
- Tình huống tạo tâm lí, diễn biến gay gắt trong nhân vật, làm bộc lộ sâu sắc tình cảm yêu làng,yêu nước ở ông Hai.
- Xét về mặt hiện thực, tình huống này rất hợp lí.
- Xét về mặt nghệ thuật nó tạo nên một nút thắt cho câu chuyện; gây ra mâu thuẫn giằng xé tâm lí ông lão đáng thương và đáng trọng ấy, tạo điều kiện để thể hiện tâm trạng, phẩm chất và tính cách của nhân vật thêm chân thực và sâu sắc; góp phần giải quyết chủ đề tác phẩm (phản ánh và ca ngợi tình yêu làng, yêu nước chân thành, giản dị của người nông dân Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống Pháp.)
=> Sự phát triển của câu chuyện sẽ bám theo cái tình huống oái oăm này.
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70– Văn bản LÀNG (Kim Lân)
1. Tác giả.
2. Tác phẩm
II. Đọc, hiểu văn bản
1. Đọc
- Tóm tắt truyện
- Giải nghĩa từ ngữ:
- TÌnh huống truyện
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70 – Văn bản LÀNG (Kim Lân)
1. Tác giả.
2. Tác phẩm
II. Đọc, hiểu văn bản
1. Đọc
- Tóm tắt truyện
- Giải nghĩa từ ngữ:
- TÌnh huống truyện
2. Bố cục văn bản
Qua nghe đọc và tóm tắt truyện, hãy chia bố cục cho đoạn trích?
- Nội dung mỗi phần kể việc gì?
Bố cục (3 phần)
- Phần 1 (từ đầu ...vui quá!) : Ông Hai trước khi nghe tin làng Chợ Dầu theo giặc.
- Phần 2 (tiếp ... đi đôi phần) : Tâm trạng ông Hai khi nghe tin làng theo giặc.
- Phần 3 (còn lại) : Tâm trạng của ông Hai khi tin làng theo giặc được cải chính.
a. Diễn biến tâm trạng của ông Hai trước khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
3. Phân tích
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70 – Văn bản LÀNG (Kim Lân)
1. Tác giả.
2. Tác phẩm
II. Đọc, hiểu văn bản
1. Đọc
- Tóm tắt truyện
- Giải nghĩa từ ngữ:
- TÌnh huống truyện
2. Bố cục văn bản
Trong phần dầu, tình cảm của ông Hai dành cho làng như thế nào?
Qua đó em có nhậ xét gì về nhân vật
a. Diễn biến tâm trạng của ông Hai trước khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
3. Phân tích
* Trước khi nghe tin làng chợ Dầu theo giặc
- Nhớ làng da diết – muốn về làng, muốn tham gia kháng chiến.
- Mong nắng cho Tây chết.
=> Yêu thương, gắn bó với làng quê, tự hào và có trách nhiệm với cuộc kháng chiến của làng.
- Ở phòng thông tin, ông nghe được nhiều tin hay -> những tin chiến thắng của quân ta -> Ruột gan ông cứ múa cả lên -> Quan tâm tha thiết, nồng nhiệt đến cuộc kháng chiến.
=> Ông Hai là người nông dân có tính tình vui vẻ, chất phác, có tấm lòng gắn bó với làng quê và cuộc kháng chiến.
=> Người nông dân không chỉ biết nghĩ đến miếng cơm manh áo mà còn quan tâm đến vấn đề lớn của thời đại, đó là cuộc kháng chiến đang diễn ra sôi nổi.
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70 – Văn bản LÀNG (Kim Lân)
1. Tác giả.
2. Tác phẩm
II. Đọc, hiểu văn bản
1. Đọc
- Tóm tắt truyện
- Giải nghĩa từ ngữ:
- TÌnh huống truyện
2. Bố cục văn bản
Một người có tình yêu làng say mê như vậy nên khi nghe tin làng theo Tay ông Hai dã có cảm giác như thế nào?
a. Diễn biến tâm trạng của ông Hai trước khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
3. Phân tích
*Tâm trạng ông Hai khi nghe tin làng theo giặc
- Khi nghe tin xấu, ông Hai sững sờ, xấu hổ, uất ức:“cổ ông lão nghẹn ắng hẳn lại,da mặt tê rân rân. Ông lão lặng đi tưởng như không thở được”.
- >Từ đỉnh cao của niềm vui, niềm tin ông Hai rơi xuống vực thẳm của sự đau đớn, tủi hổ vì cái tin ấy quá bất ngờ.
- Khi trấn tĩnh lại được phần nào, ông còn cố chưa tin cái tin ấy. Nhưng rồi những người tản cư đã kể rảnh rọt quá, lại khẳng định họ “vừa ở dưới ấy lên” làm ông không thể không tin -> Niềm tự hào về làng thế là sụp đổ, tan tành trước cái tin sét đánh ấy
- Từ lúc ấy trong tâm trí ông Hai chỉ còn có cái tin dữ ấy xâm chiếm, nó thành một nỗi ám ảnh day dứt. Nghe tiếng chửi bọn Việt gian, ông“cúi gằm mặt mà đi”.
b. Diễn biến tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70 – Văn bản LÀNG (Kim Lân)
1. Tác giả.
2. Tác phẩm
II. Đọc, hiểu văn bản
1. Đọc
- Tóm tắt truyện
- Giải nghĩa từ ngữ:
- TÌnh huống truyện
2. Bố cục văn bản
a. Diễn biến tâm trạng của ông Hai trước khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
3. Phân tích
*Tâm trạng ông Hai khi nghe tin làng theo giặc
- Về đến nhà ông nằm vật ra giường rồi tủi thân nhìn lũ con “nước mắt ông lão cứ giàn ra”. Bao nhiêu điều tự hào về quê hương như sụp đổ trong tâm hồn người nông dân rất mực yêu quê hương ấy. Ông cảm thấy như chính ông mang nỗi nhục của một tên bán nước theo giặc, cả các con ông cũng sẽ mang nỗi nhục ấy.
- Suốt mấy ngày ông không dám đi đâu. Ông quanh quẩn ở nhà, nghe ngóng tình hình bên ngoài. “Một đám đông túm lại, ông cũng để ý, dăm bảy tiếng cười nói xa xa,ông cũng chột dạ. Lúc nào ông cũng nơm nớp tưởng như người ta đang để ý, người ta đang bàn tán đến “cái chuyện ấy”. Thoáng nghe những tiếng Tây, Việt gian, cam – nhông… là ông lủi ra một nhà ,nín thít. Thôi lại chuyện ấy rồi!”
- Ông Hai rơi vào tình trạng bế tắc, tuyệt vọng khi nghĩ tới tương lai. Ông không biết đi đâu, về làng thì không được, vì về làng lúc này là đồng nghĩa với theo Tây, phản bội kháng chiến. Ở lại thì không xong, vì mụ chủ nhà đã đánh tiếng xua đuổi. Còn đi thi biết đi đâu bởi ai người ta chưa chấp dân làng Chợ Dầu phản bội.
b. Diễn biến tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70 – Văn bản LÀNG (Kim Lân)
1. Tác giả.
2. Tác phẩm
II. Đọc, hiểu văn bản
1. Đọc
- Tóm tắt truyện
- Giải nghĩa từ ngữ:
- TÌnh huống truyện
2. Bố cục văn bản
a. Diễn biến tâm trạng của ông Hai trước khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
3. Phân tích
*Tâm trạng ông Hai khi nghe tin làng theo giặc
- Về đến nhà ông nằm vật ra giường rồi tủi thân nhìn lũ con “nước mắt ông lão cứ giàn ra”..
- Suốt mấy ngày ông không dám đi đâu.
- Ông Hai rơi vào tình trạng bế tắc, tuyệt vọng
=> Nếu như trước đây, tình yêu làng và tình yêu nước hòa quyện trong nhau thì lúc này, ông Hai buộc phải có sự lựa chọn. Quê hương và Tổ quốc, bên nào nặng hơn? Đó không phải là điều đơn giản vì với ông, làng Chợ Dầu đã trở thành một phần của cuộc đời, không dễ gì vứt bỏ; còn cách mạng là cứu cánh của gia đình ông, giúp cho gia đình ông thoát khỏi cuộc đời nô lệ.
- Cuối cùng, ông đã quyết định: “Làng thì yêu thật, nhưng làng theo Tây mất rồi thì phải thù”.
=> Như vậy, tình yêu làng dẫu có thiết tha, mãnh liệt đến đâu cũng không thể mãnh liệt hơn tình yêu đất nước. Đó là biểu hiện vẻ đẹp trong tâm hồn của con người Việt Nam, khi cần họ sẵn sàng gạt bỏ tình cảm riêng tư để hướng tới tình cảm chung của cả cộng đồng.
b. Diễn biến tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
Dằn vặt, đau đớn, đấu tranh nội tâm quyết liệt:
Về làng
Hay ở lại nơi tản cư
Phản bội kháng chiến, bỏ Cụ Hồ.
Phải làm việc cho Tây.
Không ai người ta chứa.
Không ai buôn bán với.
Ai ai cũng đuổi như đuổi hủi.
Quyết định ở lại: Làng thì yêu thật, nhưng làng theo Tây mất rồi thì phải thù.
Lập trường kiên định, yêu ghét rạch ròi: Đặt tình yêu nước lên trên tình yêu làng.
Tâm trạng ông Hai khi mụ chủ nhà có ý muốn đuổi gia đình ông đi:
15
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70 – Văn bản LÀNG (Kim Lân)
1. Tác giả.
2. Tác phẩm
II. Đọc, hiểu văn bản
1. Đọc
- Tóm tắt truyện
- Giải nghĩa từ ngữ:
- TÌnh huống truyện
2. Bố cục văn bản
a. Diễn biến tâm trạng của ông Hai trước khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
3. Phân tích
*Tâm trạng ông Hai khi nghe tin làng theo giặc
- Ông trò chuyện với đứa con út- Thằng Húc
- Để ông Hai vơi bớt nỗi đau đớn, dằn vặt trong lòng và yên tâm về quyết định của mình, tác giả đã cho nhân vật trò chuyện với đứa con út (thằng cu Húc), -- > Đó là một cuộc trò chuyện đầy xúc động nhớ quê, yêu quê, nỗi đau đớn khi nghe tin quê hương theo giặc cứ chồng chéo đan xen trong lòng ông lão. Nhưng trong ông vẫn cháy lên một niềm tin tưởng sắt đá, tin tưởng vào Cụ Hồ, tin tưởng vào cuộc kháng chiến của dân tộc. Niềm tin ấy đã phần nào giúp ông có thêm nghị lực để vượt qua khó khăn này. Dường như ông Hai đang nói chuyện với chính mình, đang giãi bày với lòng mình và cũng như đang tự nhắc nhở: hãy luôn “Ủng hộ Cụ Hồ Chí Minh”. Tình quê và lòng yêu nước thật sâu nặng và thiêng liêng.
=> Bằng nghệ thuật miêu tả nội tâm, tác giả khác hoạ rõ nhân vật: Đau khổ tột cùng khi nghe tin làng mình theo giặc nhưng tấm lòng thủy chung, son sắt với cuộc kháng chiến thì vẫn không hề thay đổi.
b. Diễn biến tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
Ông Hai trò chuyện với đứa con trai út:
* Ông hỏi khẽ:
Thế nhà con ở đâu?
Nhà ta ở làng chợ Dầu.
Thế con có thích về làng Chợ Dầu không?
Khẳng định ông vẫn yêu làng chợ Dầu tha thiết lắm.
* Ông nói thủ thỉ:
Ủng hộ cụ Hồ con nhỉ.
Cụ Hồ trên đầu, trên cổ soi xét cho bố con ông.
Cái lòng bố con ông là như thế, chết thì chết….không dám đơn sai.
Tin tu?ng tuy?t d?i vo c? H?.
Th?y chung m?t lũng v?i cỏch m?ng.
Tình yêu làng gắn bó với tình yêu nước.
17
- Ông Hai cúi gằm mặt xuống mà đi. Ông thoáng nghĩ đến mụ chủ nhà.
Dáng vẻ, cử chỉ, điệu bộ của ông Hai khi nghe tin làng chợ Dầu theo giặc.
- Về đến nhà, ông Hai nằm vật ra giường.
- Nhìn lũ con, tủi thân, nước mắt ông lão cứ giàn ra...
- Băn khoăn kiểm điểm lại từng người trong làng.
- Đau khổ khi là người làng Việt gian.
- Nằm rũ rượi trên giường, không nói gì.
- Trằn trọc không ngủ được. Trống ngực ông lão đập thình thịch,…
- Không bước chân ra đến ngoài, chột dạ, nơm nớp,…
Đau đớn tột cùng, tủi hổ, phẩn uất.
18
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70– Văn bản LÀNG (Kim Lân)
1. Tác giả.
2. Tác phẩm
II. Đọc, hiểu văn bản
1. Đọc
- Tóm tắt truyện
- Giải nghĩa từ ngữ:
- TÌnh huống truyện
2. Bố cục văn bản
a. Diễn biến tâm trạng của ông Hai trước khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
3. Phân tích
*Tâm trạng ông Hai khi nghe tin làng không phải là theo giặc
b. Diễn biến tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
c.Diễn biến tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng Chợ Dầu được cải chính
Hãy tìm những chi tiết cho thấy tâm trang ông Hai dã thay đổi hoàn toàn khi nghe tin làng dược cải chính?
Qua đó khẳng định điều gì ở nhân vật này?
- Lật đật bỏ lên nhà trên; lật đật bỏ đi nơi khác; múa tay lên mà khoe; sang bên nhà bác Thứ; vén quần lên tận bẹn mà nói chuyện về cái làng của ông….
- Cái mặt buồn thỉu mọi ngày bỗng tươi vui, rạng rỡ hẳn lên. Mồm bỏm bẻm nhai trầu, cặp mắt hung hung đỏ, hấp háy… chia quà cho con.
- Nói bô bô… Tây nó đốt nhà tôi rồi bác ạ. Đốt nhẵn!… Ông chủ tịch làng tôi vừa mới lên trên này cải chính… Toàn là sai sự mục đích cả.
=> Dáng vẻ, cử chỉ, điệu bộ thay đổi hoàn toàn, Ông Hai thấy nhẹ nhõm,vui mừng, phấn khởi, sung sướng…đến cực điểm vì làng ông không theo giặc.
=> Đó là một niềm vui kỳ lạ, thể hiện một cách đau xót và cảm động tình yêu làng, yêu nước, tinh thần hy sinh vì cách mạng của người dân Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống kẻ thù xâm lược.
60
59
58
57
56
55
54
53
52
51
50
49
48
47
46
45
44
43
42
41
40
39
38
37
36
35
34
33
32
31
30
29
28
27
26
25
24
23
22
21
20
19
18
17
16
15
14
13
12
11
10
09
o8
07
06
05
04
03
02
01
Hết giờ
Bắt đầu
Chi tiết ông Hai rất vui mừng khi hay tin nhà ông bị Tây đốt vừa có vẻ vô lí nhưng lại rất hợp lí? Em hãy giải thích vì sao?
* Cõu ho?i trao d?i
20
- Vô lí: Vì nhà cửa, của cải bị phá hủy đáng lẽ phải nên buồn nhưng ở đây ông lại rất vui.
- Hợp lí: Vì với ông Hai, đó là cách để minh oan, để chứng tỏ lòng trung thành với cách mạng.
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70 – Văn bản LÀNG (Kim Lân)
1. Tác giả.
2. Tác phẩm
II. Đọc, hiểu văn bản
1. Đọc
2. Bố cục văn bản
a. Diễn biến tâm trạng của ông Hai trước khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
3. Phân tích
b. Diễn biến tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
c.Diễn biến tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng Chợ Dầu được cải chính
Hãy khái quát nội dung, nghệ thuật của đoạn trích?
4. Tổng kết
a.Nghệ thuật:
- Cách xây dựng tình huống gay cấn
- Miêu tả tâm lí nhân vật chân thực, sinh động qua suy nghĩ, hành động, lời nói.
- Ngôn ngữ nhân vật giàu tình khẩu ngữ thể hiện rõ cá tính.
- Cách trần thuật linh hoạt, tự nhiên.
b. Nội dung
Đoạn trích thể hiện tình yêu làng, tinh thần yêu nước của người nông dân trong thời kì kháng chiến chống thực dân Pháp
BÀI TẬP CÙNG CỐ KIÉN THỨC
BÀI 1: Theo dõi toàn bộ diễn biến tâm lí của nhân vật ông Hai qua ba thời điểm, em có nhận xét gì về nghệ thuật xây dựng truyện của nhà văn Kim Lân?
22
- Tâm lí nhân vật được khắc hoạ qua những phương diện nào?
Qua những cử chỉ, hành động, ngôn ngữ đối thoại và độc thoại nội tâm
- Nhà văn đã đặt nhân vật vào tình huống nào để bộc lộ tình cảm của mình?
Tình huống bất ngờ, gay cấn, hợp lí: (ông Hai nghe tin làng mình theo Tây)
- Ngôn ngữ và lời kể của nhà văn có gì đặc biệt?
Ngôn ngữ tự nhiên, mộc mạc mang đậm tính khẩu ngữ hàng ngày của người nông dân
Nhà văn rất am hiểu , gắn bó với người nông dân, làng quê và có tài miêu tả tâm lí nhân vật
BÀI 2: Vì sao tác giả lại đặt nhan đề của truyện là “Làng” mà không phải là “Làng Dầu” hay “Làng chợ Dầu”?
Cách 1: - Nhan đề “Làng” có sức khái quát chứ không phải là một làng quê cụ thể.
- Tình yêu làng, yêu nước của người nông dân Việt Nam trong kháng chiến chống Pháp mà nhân vật ông Hai là một điển hình.
23
Cách 2: - Nhan đề của truyện là “Làng” không phải là “Làng Dầu” vì nếu là “Làng Dầu” thì vấn đề mà tác giả đề cập tới chỉ nằm trong phạm vi nhỏ hẹp, cụ thể ở một làng tên là Chợ Dầu. Dụng ý của tác giả muốn nói tới một vấn đề mang tính phổ biến ở khắp các làng quê, có trong mọi người nông dân của mọi miền Tổ quốc.
SƠ ĐỒ TƯ DUY TRUYỆN NGẮN “ LÀNG” - Kim Lân
LÀNG
1920 - 2007
Hoàn cảnh
ra đời
1948 thời kì đầu k/c chống Pháp
Bố cục
Ông Hai trước khi nghe tin làng theo giặc
Diễn biến tâm lí ông Hai khi nghe tin làng theo giặc
Khi nghe tin làng theo giặc được cải chính
Nội dung
Tình yêu làng của ông Hai
gắn bó với tình yêu kháng
chiến, yêu tổ quốc,
Nghệ thuật
cốt truyện, tình huống truyện gay cấn
Miêu tả tâm lí nhân vật đặc sắc
Ngôn ngữ nhân vật sinh động
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70 – Văn bản LÀNG (Kim Lân)
1. Tác giả.
2. Tác phẩm
II. Đọc, hiểu văn bản
1. Đọc
2. Bố cục văn bản
a. Diễn biến tâm trạng của ông Hai trước khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
3. Phân tích
b. Diễn biến tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
c.Diễn biến tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng Chợ Dầu được cải chính
4. Tổng kết
III. Luyện tập
Bài tập :
? Em hãy cho biết trong đoạn văn sau tác giả đã dùng hình thức gì để miêu tả tâm trạng nhân vật ông Hai?
"Cổ ông lão nghẹn ắng hẳn lại, da mặt tê rân rân. Ông lão lặng đi, tưởng như đến không thở được. Một lúc lâu mới rặng è è, nuốt một cái gì vướng ở cổ..."
→ Tả tâm trạng qua những đặc điểm về ngoại hình
26
BÀI TẬP 2: Cho đoạn trích dưới đây
"Chợt ông lão lặng hẳn đi, chân tay nhũn ra, tưởng chừng như không cất lên được… Có tiếng nói léo xéo ở gian trên. Tiếng mụ chủ…Mụ nói cái gì vậy ? Mụ nói cái gì mà lào xào thế ? Trống ngực ông lão đập thình thịch.”.
Câu 1: Phần trích trên trích từ văn bản nào? Của ai? Giới thiệu đôi nét về tác giả.
Câu 2: Phương thức biểu đạt chính của đoạn trích?
Câu 3: Tìm câu đặc biệt trong đoạn trích trên.
Câu 4: Xác định từ tượng thanh trong đoạn trích. Nêu tác dụng.
GỢI Ý TRẢ LỜI
Câu 1: Phần trích trên trích từ tác phẩm Làng của nhà văn Kim Lân.
- Giới thiệu đôi nét về tác giả: Kim Lân (1920 – 2007), tên khai sinh là Nguyễn Văn Tài, quê ở huyện Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh. Ông là nhà văn chuyên viết truyện ngắn và đã có sáng tác đăng báo từ trước Cách mạng tháng Tám 1945. Vốn gắn bó và am hiểu sâu sắc cuộc sống ở nông thôn, Kim Lân hầu như chỉ viết về sinh hoạt làng quê và cảnh ngộ của người nông dân. Năm 2001, ông được tặng Giải thưởng Nhà nước về văn học nghệ thuật.
Câu 2: Phương thức biểu đạt chính của đoạn trích là: Tự sự
Câu 3: Câu đặc biệt trong đoạn trích trên là: "Có tiếng nói léo xéo ở gian trên" và "Tiếng mụ chủ"
Câu 4: Từ tượng thanh trong đoạn trích: Léo xéo, lào xào, thình thịch
- Tác dụng: mô phỏng âm thanh.
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
Học bài, tóm tắt được văn bản.
Nắm được diễn biến tâm trạng của ông Hai.
- Nhớ được một số chi tiết nghệ thuật đặc sắc miêu tả tâm trạng nhân vật ông Hai trong truyện.
bye!
28
NHỮNG BỨC ẢNH SAU MIÊU TẢ KHÔNG GIAN NÀO? KHÔNG GIAN ĐÓ GỢI ĐIỀU GÌ?
KHÔNG GIAN LÀNG QUÊ: CÓ NHÀ CỬA, RUỘNG VƯỜN, CÓ CÂY ĐA BẾN NƯỚC, SÂN ĐÌNH, CÓ ĐỒNG LÚA, CÓ CỔNG LÀNG, CÓ CON ĐƯỜNG QUÊ…. KHÔNG GIAN THẬT THANH BÌNH. NƠI AI ĐI XA CŨNG MUỐN VỀ
Tản cư
KHÔNG GIAN THANH BÌNH ẤY ĐÃ TRẢI QUA NHỮNG CUỘC KHÁNG CHIẾN, BỊ TÀN PHÁ, DÂN LÀNG PHẢI DỜI LÀNG ĐI TẢN CƯ
Tản cư
Tiết 68,69,70 – Văn bản LÀNG (Kim Lân)
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70 – Văn bản LÀNG (Kim Lân)
* Cuộc đời:- Kim Lân (1920 – 2007), tên khai sinh là Nguyễn Văn Tài, quê ở huyện Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh.
- Do hoàn cảnh gia đình khó khăn, ông chỉ được học hết bậc tiểu học rồi phải đi làm: vừa làm thợ sơn guốc, khắc tranh bình phong, vừa viết văn.
*. Sự nghiệp văn học
- Kim Lân bắt đầu viết truyện ngắn từ năm 1941.
- Tác phẩm của ông được đăng trên các báo Tiểu thuyết thứ bảy và Trung Bắc chủ nhật.
- Ông được dư luận chú ý nhiều hơn khi đi vào những đề tài độc đáo như tái hiện sinh hoạt văn hóa phong phú ở thôn quê (đánh vật, chọi gà, thả chim...).
1. Tác giả.
Ai dó t?ng xem Lng Vu D?i ngy ?y s? hỡnh dung du?c nh van Kim Lõn d?m ch?t nụng dõn qua nhõn v?t Lóo H?c
6
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70 – Văn bản LÀNG (Kim Lân)
1. Tác giả.
2. Tác phẩm
* Xuất xứ, hoàn cảnh sáng tác
- Truyện ngắn Làng được viết trong thời kì đầu của cuộc kháng chiến chống Pháp và đăng lần đầu trên tạp chí Văn nghệ năm 1948.
* Thể loại Truyện ngắn
*Ý́ nghĩa nhan đề: Nhan đề của truyện là “Làng” không phải là “Làng Dầu” vì nếu là “Làng Dầu” thì vấn đề mà tác giả đề cập tới chỉ nằm trong phạm vi nhỏ hẹp, cụ thể ở một làng tên là Chợ Dầu. Dụng ý của tác giả muốn nói tới một vấn đề mang tính phổ biến ở khắp các làng quê, có trong mọi người nông dân của mọi miền Tổ quốc.
*Nội dung
- Tình yêu làng quê và lòng yêu nước, tinh thần kháng chiến của người nông dân phải rời làng đi tản cư đã được thể hiện chân thực, sâu sắc và cảm động ở nhân vật ông Hai trong truyện Làng.
7
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70 – Văn bản LÀNG (Kim Lân)
1. Tác giả.
2. Tác phẩm
II. Đọc, hiểu văn bản
1. Đọc
- Tóm tắt truyện
- Giải nghĩa từ ngữ:
- TÌnh huống truyện
*Tóm tắt văn bản:
1. Ông Hai cùng vợ con rời làng chợ Dầu tản cư ở vùng tự do. Nghe tin đồn làng mình theo Tây, ông vô cùng buồn tủi, xấu hổ, thậm chí còn căm thù những người làng đi theo Việt gian bán nước. Ông tự đấu tranh gay gắt với bản thân và vẫn một lòng tin vào cụ Hồ. Cuối cùng ông Hai cũng biết là tin đồn thất thiệt. Lúc đó ông mới phấn khởi, tự tin trở lại, giải tỏa được trạng thái căng thẳnghoài nghi lúc trước.=> Tóm tắt theo sự việc
2. Ông Hai là người nông dân yêu và tự hào về làng chợ Dầu của mình nhưng vì chiến tranh và hoàn cảnh gia đình nên ông phải đi tản cư. Một hôm nghe ngóng được tin làng Dầu theo Tây. Tin dữ bất ngờ khiến ông không thể tin nổi rồi chỉ biết cúi gằm mặt xuống mà đi về. Về nhà, ông nằm vật ra, ai nói gì cũng tưởng họ bàn tán về làng mình. Khi cùng đường, ông chớm có ý định quay về làng nhưng rồi ông lại xác định “Làng thì yêu thật, nhưng làng theo Tây mất rồi thì phải thù”. Khi chủ tịch xã lên cải chính làng Dầu không theo Tây, ông sung sướng đi khoe với tất cả mọi người.=> Tóm tắt làm nổi bật đặc diểm
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70 – Văn bản LÀNG (Kim Lân)
1. Tác giả.
2. Tác phẩm
II. Đọc, hiểu văn bản
1. Đọc
- Tóm tắt truyện
- Giải nghĩa từ ngữ:
- TÌnh huống truyện
* Tình huống truyện:
+ Tình huống truyện trong truyện ngắn “Làng”
- Đó là khi ông Hai nghe được tin làng Chợ Dầu theo giặc => Tình huống đối nghịch với tình cảm tự hào mãnh liệt về làng Chợ Dầu của ông Hai, khác với suy nghĩ về một làng quê “tinh thần cách mạng lắm” của ông.
+ Ý nghĩa tình huống:
- Tình huống tạo tâm lí, diễn biến gay gắt trong nhân vật, làm bộc lộ sâu sắc tình cảm yêu làng,yêu nước ở ông Hai.
- Xét về mặt hiện thực, tình huống này rất hợp lí.
- Xét về mặt nghệ thuật nó tạo nên một nút thắt cho câu chuyện; gây ra mâu thuẫn giằng xé tâm lí ông lão đáng thương và đáng trọng ấy, tạo điều kiện để thể hiện tâm trạng, phẩm chất và tính cách của nhân vật thêm chân thực và sâu sắc; góp phần giải quyết chủ đề tác phẩm (phản ánh và ca ngợi tình yêu làng, yêu nước chân thành, giản dị của người nông dân Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống Pháp.)
=> Sự phát triển của câu chuyện sẽ bám theo cái tình huống oái oăm này.
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70– Văn bản LÀNG (Kim Lân)
1. Tác giả.
2. Tác phẩm
II. Đọc, hiểu văn bản
1. Đọc
- Tóm tắt truyện
- Giải nghĩa từ ngữ:
- TÌnh huống truyện
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70 – Văn bản LÀNG (Kim Lân)
1. Tác giả.
2. Tác phẩm
II. Đọc, hiểu văn bản
1. Đọc
- Tóm tắt truyện
- Giải nghĩa từ ngữ:
- TÌnh huống truyện
2. Bố cục văn bản
Qua nghe đọc và tóm tắt truyện, hãy chia bố cục cho đoạn trích?
- Nội dung mỗi phần kể việc gì?
Bố cục (3 phần)
- Phần 1 (từ đầu ...vui quá!) : Ông Hai trước khi nghe tin làng Chợ Dầu theo giặc.
- Phần 2 (tiếp ... đi đôi phần) : Tâm trạng ông Hai khi nghe tin làng theo giặc.
- Phần 3 (còn lại) : Tâm trạng của ông Hai khi tin làng theo giặc được cải chính.
a. Diễn biến tâm trạng của ông Hai trước khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
3. Phân tích
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70 – Văn bản LÀNG (Kim Lân)
1. Tác giả.
2. Tác phẩm
II. Đọc, hiểu văn bản
1. Đọc
- Tóm tắt truyện
- Giải nghĩa từ ngữ:
- TÌnh huống truyện
2. Bố cục văn bản
Trong phần dầu, tình cảm của ông Hai dành cho làng như thế nào?
Qua đó em có nhậ xét gì về nhân vật
a. Diễn biến tâm trạng của ông Hai trước khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
3. Phân tích
* Trước khi nghe tin làng chợ Dầu theo giặc
- Nhớ làng da diết – muốn về làng, muốn tham gia kháng chiến.
- Mong nắng cho Tây chết.
=> Yêu thương, gắn bó với làng quê, tự hào và có trách nhiệm với cuộc kháng chiến của làng.
- Ở phòng thông tin, ông nghe được nhiều tin hay -> những tin chiến thắng của quân ta -> Ruột gan ông cứ múa cả lên -> Quan tâm tha thiết, nồng nhiệt đến cuộc kháng chiến.
=> Ông Hai là người nông dân có tính tình vui vẻ, chất phác, có tấm lòng gắn bó với làng quê và cuộc kháng chiến.
=> Người nông dân không chỉ biết nghĩ đến miếng cơm manh áo mà còn quan tâm đến vấn đề lớn của thời đại, đó là cuộc kháng chiến đang diễn ra sôi nổi.
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70 – Văn bản LÀNG (Kim Lân)
1. Tác giả.
2. Tác phẩm
II. Đọc, hiểu văn bản
1. Đọc
- Tóm tắt truyện
- Giải nghĩa từ ngữ:
- TÌnh huống truyện
2. Bố cục văn bản
Một người có tình yêu làng say mê như vậy nên khi nghe tin làng theo Tay ông Hai dã có cảm giác như thế nào?
a. Diễn biến tâm trạng của ông Hai trước khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
3. Phân tích
*Tâm trạng ông Hai khi nghe tin làng theo giặc
- Khi nghe tin xấu, ông Hai sững sờ, xấu hổ, uất ức:“cổ ông lão nghẹn ắng hẳn lại,da mặt tê rân rân. Ông lão lặng đi tưởng như không thở được”.
- >Từ đỉnh cao của niềm vui, niềm tin ông Hai rơi xuống vực thẳm của sự đau đớn, tủi hổ vì cái tin ấy quá bất ngờ.
- Khi trấn tĩnh lại được phần nào, ông còn cố chưa tin cái tin ấy. Nhưng rồi những người tản cư đã kể rảnh rọt quá, lại khẳng định họ “vừa ở dưới ấy lên” làm ông không thể không tin -> Niềm tự hào về làng thế là sụp đổ, tan tành trước cái tin sét đánh ấy
- Từ lúc ấy trong tâm trí ông Hai chỉ còn có cái tin dữ ấy xâm chiếm, nó thành một nỗi ám ảnh day dứt. Nghe tiếng chửi bọn Việt gian, ông“cúi gằm mặt mà đi”.
b. Diễn biến tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70 – Văn bản LÀNG (Kim Lân)
1. Tác giả.
2. Tác phẩm
II. Đọc, hiểu văn bản
1. Đọc
- Tóm tắt truyện
- Giải nghĩa từ ngữ:
- TÌnh huống truyện
2. Bố cục văn bản
a. Diễn biến tâm trạng của ông Hai trước khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
3. Phân tích
*Tâm trạng ông Hai khi nghe tin làng theo giặc
- Về đến nhà ông nằm vật ra giường rồi tủi thân nhìn lũ con “nước mắt ông lão cứ giàn ra”. Bao nhiêu điều tự hào về quê hương như sụp đổ trong tâm hồn người nông dân rất mực yêu quê hương ấy. Ông cảm thấy như chính ông mang nỗi nhục của một tên bán nước theo giặc, cả các con ông cũng sẽ mang nỗi nhục ấy.
- Suốt mấy ngày ông không dám đi đâu. Ông quanh quẩn ở nhà, nghe ngóng tình hình bên ngoài. “Một đám đông túm lại, ông cũng để ý, dăm bảy tiếng cười nói xa xa,ông cũng chột dạ. Lúc nào ông cũng nơm nớp tưởng như người ta đang để ý, người ta đang bàn tán đến “cái chuyện ấy”. Thoáng nghe những tiếng Tây, Việt gian, cam – nhông… là ông lủi ra một nhà ,nín thít. Thôi lại chuyện ấy rồi!”
- Ông Hai rơi vào tình trạng bế tắc, tuyệt vọng khi nghĩ tới tương lai. Ông không biết đi đâu, về làng thì không được, vì về làng lúc này là đồng nghĩa với theo Tây, phản bội kháng chiến. Ở lại thì không xong, vì mụ chủ nhà đã đánh tiếng xua đuổi. Còn đi thi biết đi đâu bởi ai người ta chưa chấp dân làng Chợ Dầu phản bội.
b. Diễn biến tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70 – Văn bản LÀNG (Kim Lân)
1. Tác giả.
2. Tác phẩm
II. Đọc, hiểu văn bản
1. Đọc
- Tóm tắt truyện
- Giải nghĩa từ ngữ:
- TÌnh huống truyện
2. Bố cục văn bản
a. Diễn biến tâm trạng của ông Hai trước khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
3. Phân tích
*Tâm trạng ông Hai khi nghe tin làng theo giặc
- Về đến nhà ông nằm vật ra giường rồi tủi thân nhìn lũ con “nước mắt ông lão cứ giàn ra”..
- Suốt mấy ngày ông không dám đi đâu.
- Ông Hai rơi vào tình trạng bế tắc, tuyệt vọng
=> Nếu như trước đây, tình yêu làng và tình yêu nước hòa quyện trong nhau thì lúc này, ông Hai buộc phải có sự lựa chọn. Quê hương và Tổ quốc, bên nào nặng hơn? Đó không phải là điều đơn giản vì với ông, làng Chợ Dầu đã trở thành một phần của cuộc đời, không dễ gì vứt bỏ; còn cách mạng là cứu cánh của gia đình ông, giúp cho gia đình ông thoát khỏi cuộc đời nô lệ.
- Cuối cùng, ông đã quyết định: “Làng thì yêu thật, nhưng làng theo Tây mất rồi thì phải thù”.
=> Như vậy, tình yêu làng dẫu có thiết tha, mãnh liệt đến đâu cũng không thể mãnh liệt hơn tình yêu đất nước. Đó là biểu hiện vẻ đẹp trong tâm hồn của con người Việt Nam, khi cần họ sẵn sàng gạt bỏ tình cảm riêng tư để hướng tới tình cảm chung của cả cộng đồng.
b. Diễn biến tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
Dằn vặt, đau đớn, đấu tranh nội tâm quyết liệt:
Về làng
Hay ở lại nơi tản cư
Phản bội kháng chiến, bỏ Cụ Hồ.
Phải làm việc cho Tây.
Không ai người ta chứa.
Không ai buôn bán với.
Ai ai cũng đuổi như đuổi hủi.
Quyết định ở lại: Làng thì yêu thật, nhưng làng theo Tây mất rồi thì phải thù.
Lập trường kiên định, yêu ghét rạch ròi: Đặt tình yêu nước lên trên tình yêu làng.
Tâm trạng ông Hai khi mụ chủ nhà có ý muốn đuổi gia đình ông đi:
15
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70 – Văn bản LÀNG (Kim Lân)
1. Tác giả.
2. Tác phẩm
II. Đọc, hiểu văn bản
1. Đọc
- Tóm tắt truyện
- Giải nghĩa từ ngữ:
- TÌnh huống truyện
2. Bố cục văn bản
a. Diễn biến tâm trạng của ông Hai trước khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
3. Phân tích
*Tâm trạng ông Hai khi nghe tin làng theo giặc
- Ông trò chuyện với đứa con út- Thằng Húc
- Để ông Hai vơi bớt nỗi đau đớn, dằn vặt trong lòng và yên tâm về quyết định của mình, tác giả đã cho nhân vật trò chuyện với đứa con út (thằng cu Húc), -- > Đó là một cuộc trò chuyện đầy xúc động nhớ quê, yêu quê, nỗi đau đớn khi nghe tin quê hương theo giặc cứ chồng chéo đan xen trong lòng ông lão. Nhưng trong ông vẫn cháy lên một niềm tin tưởng sắt đá, tin tưởng vào Cụ Hồ, tin tưởng vào cuộc kháng chiến của dân tộc. Niềm tin ấy đã phần nào giúp ông có thêm nghị lực để vượt qua khó khăn này. Dường như ông Hai đang nói chuyện với chính mình, đang giãi bày với lòng mình và cũng như đang tự nhắc nhở: hãy luôn “Ủng hộ Cụ Hồ Chí Minh”. Tình quê và lòng yêu nước thật sâu nặng và thiêng liêng.
=> Bằng nghệ thuật miêu tả nội tâm, tác giả khác hoạ rõ nhân vật: Đau khổ tột cùng khi nghe tin làng mình theo giặc nhưng tấm lòng thủy chung, son sắt với cuộc kháng chiến thì vẫn không hề thay đổi.
b. Diễn biến tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
Ông Hai trò chuyện với đứa con trai út:
* Ông hỏi khẽ:
Thế nhà con ở đâu?
Nhà ta ở làng chợ Dầu.
Thế con có thích về làng Chợ Dầu không?
Khẳng định ông vẫn yêu làng chợ Dầu tha thiết lắm.
* Ông nói thủ thỉ:
Ủng hộ cụ Hồ con nhỉ.
Cụ Hồ trên đầu, trên cổ soi xét cho bố con ông.
Cái lòng bố con ông là như thế, chết thì chết….không dám đơn sai.
Tin tu?ng tuy?t d?i vo c? H?.
Th?y chung m?t lũng v?i cỏch m?ng.
Tình yêu làng gắn bó với tình yêu nước.
17
- Ông Hai cúi gằm mặt xuống mà đi. Ông thoáng nghĩ đến mụ chủ nhà.
Dáng vẻ, cử chỉ, điệu bộ của ông Hai khi nghe tin làng chợ Dầu theo giặc.
- Về đến nhà, ông Hai nằm vật ra giường.
- Nhìn lũ con, tủi thân, nước mắt ông lão cứ giàn ra...
- Băn khoăn kiểm điểm lại từng người trong làng.
- Đau khổ khi là người làng Việt gian.
- Nằm rũ rượi trên giường, không nói gì.
- Trằn trọc không ngủ được. Trống ngực ông lão đập thình thịch,…
- Không bước chân ra đến ngoài, chột dạ, nơm nớp,…
Đau đớn tột cùng, tủi hổ, phẩn uất.
18
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70– Văn bản LÀNG (Kim Lân)
1. Tác giả.
2. Tác phẩm
II. Đọc, hiểu văn bản
1. Đọc
- Tóm tắt truyện
- Giải nghĩa từ ngữ:
- TÌnh huống truyện
2. Bố cục văn bản
a. Diễn biến tâm trạng của ông Hai trước khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
3. Phân tích
*Tâm trạng ông Hai khi nghe tin làng không phải là theo giặc
b. Diễn biến tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
c.Diễn biến tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng Chợ Dầu được cải chính
Hãy tìm những chi tiết cho thấy tâm trang ông Hai dã thay đổi hoàn toàn khi nghe tin làng dược cải chính?
Qua đó khẳng định điều gì ở nhân vật này?
- Lật đật bỏ lên nhà trên; lật đật bỏ đi nơi khác; múa tay lên mà khoe; sang bên nhà bác Thứ; vén quần lên tận bẹn mà nói chuyện về cái làng của ông….
- Cái mặt buồn thỉu mọi ngày bỗng tươi vui, rạng rỡ hẳn lên. Mồm bỏm bẻm nhai trầu, cặp mắt hung hung đỏ, hấp háy… chia quà cho con.
- Nói bô bô… Tây nó đốt nhà tôi rồi bác ạ. Đốt nhẵn!… Ông chủ tịch làng tôi vừa mới lên trên này cải chính… Toàn là sai sự mục đích cả.
=> Dáng vẻ, cử chỉ, điệu bộ thay đổi hoàn toàn, Ông Hai thấy nhẹ nhõm,vui mừng, phấn khởi, sung sướng…đến cực điểm vì làng ông không theo giặc.
=> Đó là một niềm vui kỳ lạ, thể hiện một cách đau xót và cảm động tình yêu làng, yêu nước, tinh thần hy sinh vì cách mạng của người dân Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống kẻ thù xâm lược.
60
59
58
57
56
55
54
53
52
51
50
49
48
47
46
45
44
43
42
41
40
39
38
37
36
35
34
33
32
31
30
29
28
27
26
25
24
23
22
21
20
19
18
17
16
15
14
13
12
11
10
09
o8
07
06
05
04
03
02
01
Hết giờ
Bắt đầu
Chi tiết ông Hai rất vui mừng khi hay tin nhà ông bị Tây đốt vừa có vẻ vô lí nhưng lại rất hợp lí? Em hãy giải thích vì sao?
* Cõu ho?i trao d?i
20
- Vô lí: Vì nhà cửa, của cải bị phá hủy đáng lẽ phải nên buồn nhưng ở đây ông lại rất vui.
- Hợp lí: Vì với ông Hai, đó là cách để minh oan, để chứng tỏ lòng trung thành với cách mạng.
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70 – Văn bản LÀNG (Kim Lân)
1. Tác giả.
2. Tác phẩm
II. Đọc, hiểu văn bản
1. Đọc
2. Bố cục văn bản
a. Diễn biến tâm trạng của ông Hai trước khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
3. Phân tích
b. Diễn biến tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
c.Diễn biến tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng Chợ Dầu được cải chính
Hãy khái quát nội dung, nghệ thuật của đoạn trích?
4. Tổng kết
a.Nghệ thuật:
- Cách xây dựng tình huống gay cấn
- Miêu tả tâm lí nhân vật chân thực, sinh động qua suy nghĩ, hành động, lời nói.
- Ngôn ngữ nhân vật giàu tình khẩu ngữ thể hiện rõ cá tính.
- Cách trần thuật linh hoạt, tự nhiên.
b. Nội dung
Đoạn trích thể hiện tình yêu làng, tinh thần yêu nước của người nông dân trong thời kì kháng chiến chống thực dân Pháp
BÀI TẬP CÙNG CỐ KIÉN THỨC
BÀI 1: Theo dõi toàn bộ diễn biến tâm lí của nhân vật ông Hai qua ba thời điểm, em có nhận xét gì về nghệ thuật xây dựng truyện của nhà văn Kim Lân?
22
- Tâm lí nhân vật được khắc hoạ qua những phương diện nào?
Qua những cử chỉ, hành động, ngôn ngữ đối thoại và độc thoại nội tâm
- Nhà văn đã đặt nhân vật vào tình huống nào để bộc lộ tình cảm của mình?
Tình huống bất ngờ, gay cấn, hợp lí: (ông Hai nghe tin làng mình theo Tây)
- Ngôn ngữ và lời kể của nhà văn có gì đặc biệt?
Ngôn ngữ tự nhiên, mộc mạc mang đậm tính khẩu ngữ hàng ngày của người nông dân
Nhà văn rất am hiểu , gắn bó với người nông dân, làng quê và có tài miêu tả tâm lí nhân vật
BÀI 2: Vì sao tác giả lại đặt nhan đề của truyện là “Làng” mà không phải là “Làng Dầu” hay “Làng chợ Dầu”?
Cách 1: - Nhan đề “Làng” có sức khái quát chứ không phải là một làng quê cụ thể.
- Tình yêu làng, yêu nước của người nông dân Việt Nam trong kháng chiến chống Pháp mà nhân vật ông Hai là một điển hình.
23
Cách 2: - Nhan đề của truyện là “Làng” không phải là “Làng Dầu” vì nếu là “Làng Dầu” thì vấn đề mà tác giả đề cập tới chỉ nằm trong phạm vi nhỏ hẹp, cụ thể ở một làng tên là Chợ Dầu. Dụng ý của tác giả muốn nói tới một vấn đề mang tính phổ biến ở khắp các làng quê, có trong mọi người nông dân của mọi miền Tổ quốc.
SƠ ĐỒ TƯ DUY TRUYỆN NGẮN “ LÀNG” - Kim Lân
LÀNG
1920 - 2007
Hoàn cảnh
ra đời
1948 thời kì đầu k/c chống Pháp
Bố cục
Ông Hai trước khi nghe tin làng theo giặc
Diễn biến tâm lí ông Hai khi nghe tin làng theo giặc
Khi nghe tin làng theo giặc được cải chính
Nội dung
Tình yêu làng của ông Hai
gắn bó với tình yêu kháng
chiến, yêu tổ quốc,
Nghệ thuật
cốt truyện, tình huống truyện gay cấn
Miêu tả tâm lí nhân vật đặc sắc
Ngôn ngữ nhân vật sinh động
I. Giới thiệu chung
Tiết 68,69,70 – Văn bản LÀNG (Kim Lân)
1. Tác giả.
2. Tác phẩm
II. Đọc, hiểu văn bản
1. Đọc
2. Bố cục văn bản
a. Diễn biến tâm trạng của ông Hai trước khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
3. Phân tích
b. Diễn biến tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng Chợ Dầu theo Tây
c.Diễn biến tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng Chợ Dầu được cải chính
4. Tổng kết
III. Luyện tập
Bài tập :
? Em hãy cho biết trong đoạn văn sau tác giả đã dùng hình thức gì để miêu tả tâm trạng nhân vật ông Hai?
"Cổ ông lão nghẹn ắng hẳn lại, da mặt tê rân rân. Ông lão lặng đi, tưởng như đến không thở được. Một lúc lâu mới rặng è è, nuốt một cái gì vướng ở cổ..."
→ Tả tâm trạng qua những đặc điểm về ngoại hình
26
BÀI TẬP 2: Cho đoạn trích dưới đây
"Chợt ông lão lặng hẳn đi, chân tay nhũn ra, tưởng chừng như không cất lên được… Có tiếng nói léo xéo ở gian trên. Tiếng mụ chủ…Mụ nói cái gì vậy ? Mụ nói cái gì mà lào xào thế ? Trống ngực ông lão đập thình thịch.”.
Câu 1: Phần trích trên trích từ văn bản nào? Của ai? Giới thiệu đôi nét về tác giả.
Câu 2: Phương thức biểu đạt chính của đoạn trích?
Câu 3: Tìm câu đặc biệt trong đoạn trích trên.
Câu 4: Xác định từ tượng thanh trong đoạn trích. Nêu tác dụng.
GỢI Ý TRẢ LỜI
Câu 1: Phần trích trên trích từ tác phẩm Làng của nhà văn Kim Lân.
- Giới thiệu đôi nét về tác giả: Kim Lân (1920 – 2007), tên khai sinh là Nguyễn Văn Tài, quê ở huyện Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh. Ông là nhà văn chuyên viết truyện ngắn và đã có sáng tác đăng báo từ trước Cách mạng tháng Tám 1945. Vốn gắn bó và am hiểu sâu sắc cuộc sống ở nông thôn, Kim Lân hầu như chỉ viết về sinh hoạt làng quê và cảnh ngộ của người nông dân. Năm 2001, ông được tặng Giải thưởng Nhà nước về văn học nghệ thuật.
Câu 2: Phương thức biểu đạt chính của đoạn trích là: Tự sự
Câu 3: Câu đặc biệt trong đoạn trích trên là: "Có tiếng nói léo xéo ở gian trên" và "Tiếng mụ chủ"
Câu 4: Từ tượng thanh trong đoạn trích: Léo xéo, lào xào, thình thịch
- Tác dụng: mô phỏng âm thanh.
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
Học bài, tóm tắt được văn bản.
Nắm được diễn biến tâm trạng của ông Hai.
- Nhớ được một số chi tiết nghệ thuật đặc sắc miêu tả tâm trạng nhân vật ông Hai trong truyện.
bye!
28
 








Các ý kiến mới nhất