KHỞI ĐỘNG

- Cùng lắng nghe ca khúc “Nơi đảo
xa” của nhạc sĩ Thế Song qua
giọng hát của ca sĩ TrọngTấn.
-Cảm xúc của em sau khi nghe bài
hát?

LÍNH ĐẢO HÁT TÌNH CA TRÊN ĐẢO
Trần Đăng
Khoa

I. Tìm hiểu chung
1. Tác giả
Sinh năm 1958, quê ở tỉnh Hải
Dương
Thế giới thơ Trần Đăng Khoa
chân thực, hồn nhiên, có những
bài
chạm
đến
suy
tư
sâu
sắc
Tác phẩm chính: Góc sân và
Nhà thơ Trần
Đăng Khoa

khoảng trời, Bên cửa sổ máy
bay (Thơ), Chân dung và đối
thoại
(bình
luận
văn
chương),....

2. Tác phẩm

Viết năm
1982
Thể thơ: Tự
do
Nhân vật trữ tình:
Người lính
đảo

II. ĐỌC HIỂU VĂN BẢN:
1. ĐỌC, XÁC ĐỊNH BỐ CỤC

- 4 khổ đầu: Sân khấu và
chân dung của người
lính đảo
- 6 khổ cuối: Tình ca của
lính đảo

2. Tìm hiểu:
2.1. Bốn khổ thơ đầu:

TÌM HIỂU
4 KHỔ
THƠ ĐẦU

Đọc kĩ 4 khổ đầu của bài thơ và thực
hiện các nhiệm vụ:
1. Tìm những từ ngữ tác giả miêu tả sự đặc
biệt của sân khấu và chân dung người lính
đảo? Tại sao lại có sự đặc biệt đó?
2. Họ đã đối diện với hoàn cảnh bằng cách
nào?
3. Em có nhận xét gì về giọng điệu của đoạn
thơ? Từ đó em thấy hình ảnh người lính đảo
hiện lên như thế nào?
4. Chọn và bình một chi tiết, hình ảnh mà
nhóm em tâm đắc.

Đá san hô kê lên thành sân khấu
Vài tấm tôn chôn mấy cánh gà
Em đừng trách bọn chúng anh tạm
bợ
Chẳng phông màn nào chịu nổi gió
Trường Sa
Gió rát mặt, đảo luôn thay hình
dáng
Sỏi cát bay như lũ chim hoang
Cứ mặc nó. Nào hỡi các chiến hữu
Ta bắt đầu thôi. Mây nước đã mở
màn
Sân khấu lô nhô mấy chàng đầu
trọc
Người xem ngổn ngang cũng rặt
lính trọc đầu
Nước ngọt hiếm, không lẽ dành gội

4 khổ thơ đầu
Sân khấu và chân dung
đặc biệt của người lính
đảo
Hoàn cảnh sống của
những người lính đảo: Vất
vả, khắc nghiệt, thiếu
thốn.
- Người lính vẫn cất lên
bản tình ca sóng sánh

>

> Hình tượng người lính:

Lạc quan, yêu đời, chủ
động, ngang tàng vượt lên

2.2 . 6 khổ thơ cuối

Những giai điệu ngang tàng như
gió biển
Nhưng lời ca toàn nhớ với thương
thôi
Đêm buông xuống nhìn nhau
không rõ nữa
Cứ ngỡ như vỏ ốc cất thành lời
Rằng có đêm trăng dắt em đi dạo
Gương mặt em dịu dàng hàng cây
cũng tươi xinh
Mở mắt chung chiêng lưng trời
sóng vỗ
Và tay mình lại nắm lấy tay mình
Người yêu chúng anh ơi, các em ở

* Khổ 5,6,7
- Đặc điểm của lời ca, giai điệu: Giai điệu
ngang tàng như gió biển, Lời ca toàn nhớ với
thương
- Hình ảnh trong bản tình ca: Có đêm trăng
dắt em đi dạo, gương mặt em dịu dàng, hàng
cây cũng tươi xinh
=> Bản tình ca với giai điệu ngang tàng nhưng
chất chứa những yêu thương cháy bỏng của
một tình yêu hồn nhiên, trong sáng, mãnh
liệt(dù chỉ là trong tưởng tượng)
=> Đối lập giữa giai điệu và lời ca, giữa thế giới
trong bản tình ca và thực tế đã nhấn mạnh
khát vọng hạnh phúc, khát vọng yêu đương
của trái tim tuổi trẻ. Từ đó thấy được vẻ đẹp
tâm hồn lãng mạn, hào hoa của người lính.

người
Yêu em thủy chung hơn muối
mặn
Dù thư tình chưa biết gửi cho
ai

* Khổ 8,9,10
- Nội dung lời ca: Yêu em thủy chung hơn muối
mặn; Tình yêu sáng trong ngực ta đây; Ta đứng
vững giữa muôn trùng sóng gió.
- Khúc ca khẳng định sự son sắt trong tình yêu,
Nào hát lên cho đêm tối biết tư thế hiên ngang của người lính. Đó là khúc ca
Rằng tình yêu sáng trong
có sự hòa quyện giữa tình yêu đôi lứa và tình yêu
ngực ta đây
đất nước
Ta đứng vững giữa muôn
- Phép điệp cấu trúc và đối lập: điệp khúc và cao
trùng sóng gió
trào trong bản tình ca của lính đảo; khắc hoạ tư
Tổ quốc Việt Nam bắt đầu từ thế hiên ngang, kiên cường, vững chãi và kiêu
nơi này...
hãnh của người lính đảo, của Tổ quốc Việt Nam
- Bản tình ca kết thúc bất ngờ thể hiện cái nhìn
Điệu tình ca cứ ngân lên chót đầy lạc quan, hóm hỉnh, vượt lên hoàn cảnh
vót
khắc nghiệt của người lính.
Bỗng bàng hoàng nhìn lại
 Bản tình của người lính có sức lan tỏa đặc
phía sau
biệt. Đó là khúc tình ca hùng tráng, khúc tình ca
Ngoài mép biển người đâu
của đất nước

III. TỔNG
KẾT
• Bài thơ thể hiện tâm
hồn lạc quan, trẻ
trung, tình yêu Tổ
quốc cao cả, mãnh
liệt của người lính nơi
quần đảo Trường Sa.
• Qua đó chúng ta thấy
được tư thế kiêu
hãnh, vững chãi của
Tổ quốc nơi đầu sóng.

• Bài thơ viết theo thể
thơ tự do; ngôn giản
dị, đậm chất lính.
• Giọng điệu khi ngang
tàng cứng cỏi, khi
bông đùa tếu táo, khi
suy tư, sâu lắng, kết
lại bằng niềm kiêu
hãnh, tự hào.

CH
ĐỌ
C
HIỂ
U
VĂ
N
BẢ
N

bản;
Chú ý
các
từ
ngữ,
hình
ảnh,
biện
pháp
tu từ,
… và
cảm
xúc,

Xác định thể thơ; nhân vật trữ
tình là ai, bộc lộ cảm xúc về điều
gì và tình huống bộc lộ cảm xúc
là gì? Xác bố cục văn bản.
Tìm hiểu nội dung, ý nghĩa của
bài thơ qua việc phát hiện và
cảm nhận, phân tích,… các từ
ngữ, hình ảnh, nhịp điệu, kết
cấu, biện pháp tu từ,...được sử
dụng trong văn bản.
Tìm hiểu thêm những yếu tố
ngoài văn bản: Tác giả, hoàn
cảnh sáng tác…để có thêm cơ sở
hiểu bài thơ.
Đánh giá, khái quát nội dung,
nghệ thuật, thông điệp của bài
thơ.

HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG
- Tìm những tác phẩm, công trình thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau
viết về biển đảo mà em biết.
- Viết đoạn văn (khoảng 150 chữ) trình bày suy nghĩ của anh/ chị
về trách nhiệm của thế hệ trẻ với biển đảo quê hương.

NHIỆM VỤ 1: Tìm những tác phẩm, công trình thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau viết về biển
đảo

Văn học
- Sóng hát
- Chắn bão
- Biển cả
- Tiếng chuông trong
bão…

Âm nhạc
- Tôi nghe Tổ quốc
gọi tên mình.
- Quyết giữ biển
đảo quê hương.
Hoàng
Sa,
Trường Sa.
- Thơ tình người
lính biển.
- Sức sống Trường
Sa…

Điện ảnh
- Hoàng Sa trong lòng
Tổ Quốc.
- Hướng về biển đảo
quê hương
…

*Nhiệm vụ 2: Viết đoạn văn (khoảng 150 chữ) trình bày suy nghĩ của anh/ chị về
trách nhiệm của thế hệ trẻ với biển đảo quê hương.

Bảng kiểm kĩ năng viết đoạn văn:
ST
Tiêu chí
T
1 Đảm bảo hình thức đoạn văn với dung lượng
khoảng 150 chữ.
2 Đoạn văn đúng chủ đề: trách nhiệm của thế hệ trẻ
với biển đảo quê hương.
3 Đoạn văn đảm bảo tính liên kết giữa các câu trong
đoạn văn.
4 Đoạn văn đảm bảo về yêu cầu về chính tả, cách sử
dụng từ ngữ, ngữ pháp.

 
 
 
 

Đạt/ Chưa
đạt

* Nhiệm vụ sau giờ học:
- Vẽ sơ đồ tư duy về các đơn vị kiến thức của bài học.
- Tìm đọc các tác phẩm thơ trữ tình (thơ tự do) khác.