Nghe lời đoạn nhạc, em cho biết nội dung đoạn nhạc nói về điều gì ?

Tình cảm gia đình
Tình cảm gia đình nhất là tình mẫu tử, Em hãy kể tên một vài
văn bản trong chương trình ngữ văn lớp 9 đã học và tự học nói về
tình mẹ ?
- Văn bản nói về tình mẫu tử:

+ Khúc hát ru những em bé lờn trên lưng mẹ ( Nguyễn Khoa Điềm )
+ Con cò ( Chế Lan Viên )
Ở các lớp trước:
- Cổng trường mở ra ( Lí Lan ),
- Mẹ tôi ( E. A-mi-xi ), Trong lòng mẹ ( Nguyên Hồng )

Tiết 131+132
Văn bản

MÂY VÀ SÓNG

I.Tìm hiểu chung:
1.Tác giả:

R. Ta-go





- Ra-bin-đra-nat Ta-go (1861 – 1941 ) là nhà
thơ hiện đại lớn nhất của Ấn Độ.
- Nhà văn đầu tiên của Châu Á được nhận
Em hãy
Hãy nêu
nêu xuất xứ
giải thưởng
Nô-ben
về
văn
học
(của
1913
)
2.Tác phẩm:
hiểu biết
bài thơ
Mây và
- Xuất bản năm 1909. làemmột
bài
sóng
?? văn
về tác
giảthơ
Một người gặp nhiều điều không may trong cuộc sống gia đình (trong 6 năm
xuôi nhưng
có âm
nhịp
nhàng.
mấtvẫn
5 người
thân:điệu
vợ, con
gái thứ
2, cha và anh, con trai đầu)

 Ảnh hưởng đến đề tài trong thơ.
Thơ của ông thể hiện tinh thần dân tộc và dân chủ sâu sắc, tinh thần nhân văn
và chất trữ tình triết lý.
-Bình: Mây và sóng là là tặng vật vô giá của Ta-Go dành cho tuổi thơ được
Bài con
thơ thân
viết bằng
viết từ lòng yêu trẻ và cả nỗi đau buồn vì mất đứa
yêu. tiếng Ben gan

Bài thơ được dịch ra Tiếng Anh.

MÂY VÀ SÓNG
I.Tìm hiểu chung:



R. Ta-go



1.Tác
giả:biết
?
Hãy
cho
- Ra-bin-đra-nat
Ta-go
(1861
–?1941 ) là nhà
Bài
thơ
gồm
có
mấy
phần
phương
thức
biểu
của
thơ hiện
đại
lớn
nhất
của
Giả sử không có phần Ấn
thứĐộ.
bài đầu
thơ tiên
? Chỉ
rõ PTBĐÁ được nhận
- Nhà văn
của
hai thì ý nghĩa
của Châu
bài thơ có
chính
? hoàn chỉnh
trọn vẹn,
giải thưởng
Nô-ben
về văn học ( 1913 )
không phẩm:
?
2.Tác

- Xuất bản năm 1909. là một bài thơ văn
xuôi nhưng vẫn có âm điệu nhịp nhàng.
- Phương thức biểu đạt : BC + TS + MT
- Bố cục : 2 phần
+ Từ đấu -> “bầu trời xanh thẳm”: Em bé
với mây.
+ Còn lại: Em bé với sóng.

Bài thơ viết bằng tiếng Ben gan

Thảo luận: Hãy chỉ ra điểm giống và khác nhau giữa 2 phần của bài
thơ? Phân tích tác dụng của nó ?

=> Điểm giống: Trừ cụm từ “Mẹ ơi” ở đầu bài thơ, trình tự tường thuật
của 2 phần đều giống nhau:
- Thuật lại lời rủ rê.
- Thuật lại lời từ chối & lí do từ chối.
- Nêu lên trò chơi do em bé sáng tạo.
Qua lí do từ chối, đã hé lộ tình thương yêu mẹ của em bé; song qua
việc sáng tạo trò chơi bất ngờ, thú vị, tình thương yêu mẹ mới trở nên
nổi bật.
Trình tự giống nhau song ý & lời không hề trùng lặp. Mây & sóng
đều là những cảnh vật tự nhiên hấp dẫn khác nhau. Sự hấp dẫn của trò
chơi ở những người sống “trên mây” và sống “trong sóng” cũng khác
nhau. Hình ảnh mẹ, tấm lòng mẹ chỉ xuất hiện gián tiếp qua lời con,
song ở phần 2 rõ nét hơn, da diết hơn.

Những tác phẩm nổi tiếng của Ta - go.

MÂY VÀ SÓNG
I.Tìm hiểu chung:
II. Đọc - hiểu văn bản
1. Nội dung



1.1. Lời rủ rê của những người trên mây,
trong sóng.

R. Ta-go

Những người trên mây,
trên sóng đã nói gì với
em bé , đã mời em bé
như thế nào ?

2 lời mời gọi
Của những người sống trên mây
“Bọn tớ chơi từ khi thức dậy cho
đến lúc chiều tà. Bọn tớ chơi với
bình minh vàng, bọn tớ chơi với
vầng trăng bạc”.



Của những người sống trong sóng
“Bọn tớ ca hát từ sáng sớm cho
đến hoàng hôn. Bọn tớ ngao du nơi
này nơi nọ mà không biết từng đến
nơi nao”.

MÂY VÀ SÓNG
I.Tìm hiểu chung:
II. Đọc - hiểu văn bản
1. Nội dung



1.1. Lời rủ rê của những người trên mây,

R. Ta-go

Những người trên mây,
trên sóng đã nói gì với
em bé , đã mời em bé
thế nào ?
trongnhư
sóng.

- Mây: “Bọn tớ chơi từ khi thức dạy ... vầng trăng bạc”.
- Sóng: “Bọn tớ ca hát từ sáng sớm ... nơi nào”.

2 lời mời gọi
Của những người sống trên mây
“Bọn tớ chơi từ khi thức dậy cho
đến lúc chiều tà. Bọn tớ chơi với
bình minh vàng, bọn tớ chơi với
vầng trăng bạc”.



Của những người sống trong sóng
“Bọn tớ ca hát từ sáng sớm cho
đến hoàng hôn. Bọn tớ ngao du nơi
này nơi nọ mà không biết từng đến
nơi nao”.

Tác giả đã sử dụng
nghệ
thuật
gì của
khi đưa
ra
Lời mời
gọi
những
nhưng
mờitrên
gọi mây,
của
ngườilời
sống
Mây
Sóng
trênvà
sóng
có?sức thu
hút hay không?

-> Điệp ngữ, liệt kê, ẩn dụ, nhân hóa.
-> Hình ảnh thiên nhiên lớn lao thơ mộng , lung linh kì ảo
=> Là tiếng gọi của thế giới kỳ diệu, đầy hấp dẫn và quyến rũ thú vị đối với
trẻ thơ

MÂY VÀ SÓNG
I.Tìm hiểu chung:
II. Đọc - hiểu văn bản

R. Ta-go

? Đối với tuổi thơ , lời
Khi mới nghe mây và
mời
của
thế giới
kì
Lí
dogọi
nào
chối
1. Lời rủ rê của những người trên mây, trong sóng.
sóng
rủ
rê,em
emtừbé
có ?
diệu
bíchối
ẩn có
tác
Lời
từ
củaEm
emđộng
bétừ
tácgì
thái
độ
ntn ?
có
- Mây: “Bọn tớ chơi từ khi thức dạy ... vầng trăng bạc”.không ?
động
đến những
người
chối ngay
không ?
Vì ở
- Sóng: “Bọn tớ ca hát từ sáng sớm ... nơi nào”.
trên
mây và trên sóng thế
sao ?
-> Điệp ngữ, liệt kê, ẩn dụ, nhân hóa
nào ?

-> Hình ảnh thiên nhiên lớn lao thơ mộng , lung linh kì ảo
=> Một thế giới hấp dẫn, rực rỡ sắc màu, thú vị đối với tuổi thơ.

2. Những lời chối từ của em bé:

-> Lời từ chối nhẹ nhàng, dễ thương
- Em hỏi:
+ “Nhưng làm sao ... lên đó
=>được ?”
Sức níu giữ của tình mẫu tử
+ “Nhưng làm sao … ra ngoài đó được?”
-> Em bé phần nào đã bị lôi cuốn và mong muốn được chơi của em bé.
-Em từ chối :
+ Mẹ mình đang đợi ở nhà ... đến được ?
+ Buổi chiều mẹ luôn muốn mình ở nhà ... đi được ?

MÂY VÀ SÓNG
I.Tìm hiểu chung:
II. Đọc - hiểu văn bản

R. Ta-go

? Ngoài tình mẹ con, bài
thơ
gợi
cho ta
suy
ngẫm
Tìm
Em
đọc
có
những
nhận
câu
xét
gì
thơvề
làtrò
gìcủa
khác ?
lờiđiều
em
chơi
bé
nói
em
vớibé
mẹ(so
về sánh
1. Lời rủ rê của những người trên mây, trong sóng.
những
với trò
trò chơi
chơi do
củaem
mây và
2. Những lời chối từ của em bé:
tưởng
sóng
tượng
? ra ?

3. Những trò chơi sáng tạo của em bé:
+ Con là mây
-Hai bàn tay con ôm lấy mẹ.
+ Mẹ là trăng
- Con lăn, lăn, lăn mãi rồi sẽ cười
+ Con là sóng
vỡ tan vào lòng mẹ .. ở chốn nào ?
+ Mẹ là bến bờ kì lạ
-Ngợi ca tình mẫu tử thiêng liêng -> Tình mẹ con là chỗ dựa ấm áp nhất,
+ Mái nhà là bầu trời
xanh thẳm
vững chắc nhất của con người, là ngọn lửa khơi nguồn sáng tạo cho
-> Sự tưởng tượng
bay
bổng, óc sáng tạo, lặp từ , hình ảnh so sánh.
con
người.
cuộcnhiên
sống con
người
cám có
dỗ, mẹ
quyến
rũ muốn
=> Trò chơi kì thú-Trong
có thiên
lung
linh,thường
có vũ gặp
trụ những
rộng lớn,
diễn
khước
từ của
chúng
phải có
những điểm tựa vững chắc đó là tình mẫu tử
ra trong mái nhà thân
yêu
chính
mình.
bằngem
những
tìnhmẹ
cảm tốt đẹp trong cuộc đời.
4. Tình cảmvàcủa
bé với
- Hạnh phúc do con người tạo dựng.
-> Ca ngợi tình mẹ con thiêng liêng, cao đẹp

MÂY VÀ SÓNG
I.Tìm hiểu chung:
II. Đọc - hiểu văn bản

R. Ta-go

Để thể hiện những nội dung
trên, tác giả đã vận dụng
1. Nội dung:
những nghệ thuật đặc sắc
2. Nghệ thuật:
nào ?(nhận xét hình thức đối
cách
xây dựng
ảnh lại lời rủ rê
- Bố cục bài thơ chia làm haithoại,
phần
giống
nhauhình
( thuật
thơ).do em bé sáng tạo) – sự giống
– thuật lại lời từ chối – trò chơi

nhau nhưng không trùng lặp về ý và lời.
- Sáng tạo nên những hình ảnh thiên nhiên bay bống, lung linh,
kì ảo song rất sinh động và chân thực?gợi
Bài nhiều
thơ trênliên tưởng.

3. Ý nghĩa văn bản:

có ý nghĩa gì.

Bài thơ ca ngợi ý nghĩa thiêng liêng của tình mẫu tử

Về nhà:
- Học thuộc lòng bài thơ
- Tìm một số bài thơ nói về tình mẫu tử mà em biết.
Tự học, tự đọc, tự thực hiện các bài sau:
Bài 25. Ôn tập về thơ
Bài 26. Chương trình địa phương (Tiếng Việt) Bài
27. Bến quê (trích) của Nguyễn Minh Châu
Bài 26.Tổng kết phần văn bản nhật dụng
- Bài mới: Soạn văn bản:Những ngôi sao xa xôi
+ Đọc văn bản và trả lời các câu hỏi sgk
+Tìm hiểu hiện thực chiến tranh khốc liệt và vẻ đẹp của ba cô gái
trong đoạn trích; Phân tích ý nghĩa nhan đề, nghệ thuật của truyện:
lời trần thuật, đối thoại, miêu tả tâm lí nhân vật.