CHỦ ĐỀ: CA DAO, DÂN CA

TIẾT 10:
NHỮNG CÂU HÁT VỀ TÌNH CẢM GIA ĐÌNH
NHỮNG CÂU HÁT VỀ TÌNH YÊU
QUÊ HƯƠNG, ĐẤT NƯỚC, CON NGƯỜI

I. TÌM HIỂU CHUNG
*Khái niệm ca dao, dân ca
Em hãy cho biết ca dao, dân ca là gì?
I. TÌM HIỂU CHUNG
1. Dân ca: Những sáng tác dân gian kết hợp lời và nhạc, tức là những câu hát dân gian trong diễn xướng.
2. Ca dao: lời thơ của dân ca và những bài thơ dân gian mang phong cách nghệ thuật chung với lời thơ của dân ca.
II. ĐỌC- HIỂU VĂN BẢN
1. Những câu hát về tình cảm gia đình
Công cha như núi ngất trời,
Nghĩa mẹ như nước ở ngoài biển Đông.
Núi cao biển rộng mênh mông,
Cù lao chín chữ ghi lòng con ơi!
Bài 1
Công cha, nghĩa mẹ được thể hiện ở chín chữ cù lao. 
Sinh (đẻ)
Cúc (nâng đỡ)
Phủ ( vuốt ve)
Súc ( cho bú, cho ăn)
Trưởng (nuôi cho lớn)
Dục (dạy dỗ)
Cố ( trông nom)
Phục (theo dõi để uốn nắn) 
Phúc ( che chở)
Công cha như núi ngất trời,
Nghĩa mẹ như nước ở ngoài biển Đông.
Núi cao biển rộng mênh mông,
Cù lao chín chữ ghi lòng con ơi!
- Nội dung: Ca ngợi công lao trời biển của cha mẹ đối với con cái và bổn phận trách nhiệm của con cái đối với cha mẹ.
II. ĐỌC- HIỂU VĂN BẢN
Nghệ thuật:
+ Thể thơ lục bát, giọng điệu ngọt ngào của điệu hát ru.
+ Hình ảnh so sánh đặc sắc.
+ Từ láy: mênh mông. 
+ Điệp từ: núi, biển.
Những câu hát về tình cảm gia đình
BÀI 1
Ơn cha nặng lắm ai ơi
Nghĩa mẹ bằng trời chín tháng cưu mang
Công lao cha mẹ không gì so sánh nổi
Những bài ca dao có nội dung tương tự
Công cha như núi Thái Sơn
…….
Cho tròn chữ hiếu mới là đạo con.
Nuôi con mẹ héo vóc hình
Cạn bầu sữa ngọt mà tình không vơi.
Lên non mới biết non cao
Nuôi con mới biết công lao mẫu từ.
Con cái phải có nghĩa vụ biết ơn và kính yêu cha mẹ.
II. ĐỌC- HIỂU VĂN BẢN
2. Những câu hát về tình yêu quê hương, đất nước, con người
Đứng bên ni đồng, ngó bên tê đồng, mênh mông bát ngát,
Đứng bên tê đồng, ngó bên ni đồng, bát ngát mênh mông
Thân em như chẽn lúa đòng đòng
Phất phơ dưới ngọn nắng hồng ban mai
Hai câu đầu
Tác dụng: Diễn tả sự rộng lớn, trù phú, đầy sức sống của cánh đồng.
Hai câu sau
Câu thơ dài, sử dụng từ ngữ địa phương
BPNT: điệp từ, đảo ngữ, đối xứng, từ láy
BPNT: So sánh: “Thân em như chẽn lúa đòng đòng”
Tác dụng: Cho thấy hình ảnh cô gái trẻ trung, phơi phới, tràn đầy sức sống.      
2. Những câu hát về tình yêu quê hương, đất nước, con người
- Nội dung: Ca ngợi bức tranh thiên nhiên rộng lớn, trù phú và đẹp đẽ. Gợi vẻ đẹp trẻ trung, phơi phới, căng tràn sức sống của cô thôn nữ.
II. ĐỌC- HIỂU VĂN BẢN
Nghệ thuật:
+ So sánh, điệp từ, đảo ngữ,từ láy
III. Tổng kết